OrasiTech 34: ΤΝ, Νόμος και Σύνταγμα — Τα Τρία Μεγάλα Νέα

Αυτόματη μεταγραφή — ενδέχεται να περιέχει λάθη.

00:30 Το 24ο επεισόδιο του Ωρασίτεκ, του δικού μας και δικού σας ψηφιακού στεκιού για την τεχνολογία, την προσβασιμότητα και όλα όσα διαμορφώνουν την καθημερινότητά μας. Σήμερα έχουμε ένα επεισόδιο φωτιά, αφιερωμένο εξ ολοκλήρου στην τεχνητή νοημοσύνη στην Ελλάδα. Από την καθημερινή της χρήση μέχρι τους νόμους και το ίδιο το σύνταγμα της χώρας.

00:54 Πριν όμως περάσουμε στα μεγάλα μας θέματα, θέλω να κάνω μια στάση σε κάτι πολύ όμορφο που συνέβη τις προηγούμενες ημέρες. Στο προηγούμενο επεισόδιο, όπως θυμάστε, κάναμε ένα αναλυτικό αφιέρωμα στις εξαιρετικές εφαρμογές που έχει αναπτύξει ο Apple Developer Στέλιος Πλάτσης. Ο Στέλιος επικοινώνησε μαζί μας, μας ευχαρίστησε θερμά για το αφιέρωμα και θέλησε να κάνει μια πολύ σημαντική πρακτική διευκρίνηση σχετικά με τη δοκιμή των εφαρμογών του.

01:23 Τζέμα, καλημέρα. Για πες μας, τι ακριβώς μας μετέφερε ο Στέλιος. Καλημέρα Κωνσταντίνε και καλημέρα σε όλη την παρέα του Oracy Tech. Είναι πραγματικά υπέροχο όταν η εκπομπή γίνεται αφορμή για τέτοιο γόνιμο διάλογο με τους δημιουργούς και μας γεμίζει χαρά. Στη συζήτησή μας την προηγούμενη φορά είχαμε αναφέρει πόσο σημαντικό είναι να υπάρχει μια δοκιμαστική περίοδος, trial, για τις εφαρμογές.

01:49 ειδικά για τους χρήστες με αναπηρία που πρέπει να βεβαιωθούν ότι μια εφαρμογή είναι πλήρως προσβάσιμη και συμβατή με τους αναγνώστες οθόνης πριν την πληρώσουν. Ο Στέλιος λοιπόν μας διευκρίνησε ότι παρόλο που δεν υπάρχει ένα κλασικό αυτόματο trial μέσα από το App Store για τεχνικούς λόγους, υπάρχει δυνατότητα πλήρους επιστροφής χρημάτων, refund, εντός των πρώτων 14 ημερών από την αγορά.

02:14 Αν δηλαδή κάποιος αγοράσει μια εφαρμογή του και διαπιστώσει στην πράξη ότι δεν τον βολεύει ή δεν καλύπτει τις ανάγκες του, μπορεί πολύ απλά να ζητήσει ριφάντα από την Apple μέσα σε αυτό το διάστημα των δύο εβδομάδων και να πάρει τα χρήματά του πίσω στο ακέραιο. Είναι μια εξαιρετικά χρήσιμη πληροφορία που λύνει τα χέρια σε πολλούς χρήστες και ευχαριστούμε πολύ το στέλιο που μας την επισήμανε.

02:36 Έτσι ακριβώς. Και είναι καλό να το γνωρίζουν όλοι οι χρήστες των συσκευών της Apple, καθώς δίνει μια σημαντική δικλίδα ασφαλείας. Στέλιο, σε ευχαριστούμε και πάλι για την επικοινωνία και φυσικά για την εξαιρετική δουλειά που κάνεις στην ανάπτυξη προσβάσιμων εφαρμογών. Τώρα ας μπούμε στο κυρίως πιάτο της σημερινής μας εκπομπής, που είναι γεμάτο ειδήσεις.

02:57 Θα ξεκινήσουμε με κάτι πολύ πρακτικό και άμεσο για τον καθένα μας. Το Υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης κυκλοφόρησε έναν ολοκληρωμένο οδηγό τεχνητής νοημοσύνης για τους πολίτες. Τζέμα, τι ακριβώς περιλαμβάνει αυτός ο οδηγός και πώς μπορεί να βοηθήσει έναν απλό άνθρωπο που ίσως νιώθει ότι η τεχνολογία αυτή είναι πολύ μακρινή ή δύσκολη για εκείνον.

03:21 Είναι μια εξαιρετική και πολύ όρημη πρωτοβουλία, Κωνσταντίνε. Πρόκειται για τον οδηγό «Τεχνητή Νοημοσύνη για Όλους» που εκδόθηκε πρόσφατα με τη συμβολή κορυφαίων Ελλήνων επιστημόνων από την Ελλάδα και το εξωτερικό. Ο βασικός στόχος αυτής της προσπάθειας είναι να απομυθοποιήσει την τεχνητή νοημοσύνη και να γεφυρώσει το ψηφιακό χάσμα.

03:43 Θέλει να δείξει ότι αυτά τα εργαλεία δεν είναι μόνο για προγραμματιστές, επιστήμονες ή μεγάλες εταιρείες τεχνολογίας, αλλά για κάθε πολίτη στην καθημερινότητά του. Ο οδηγός είναι γραμμένος με πολύ απλά, κατανοητά λόγια, αποφεύγοντας τη βαριά τεχνική ορολογία. Μεταξύ άλλων, περιλαμβάνει κατανοητές εξηγήσεις για το τι είναι τα μεγάλα γλωσσικά μοντέλα, σαν και μένα, και πώς λειτουργεί η παραγωγική τεχνητή νοημοσύνη.

04:11 Πρακτικές οδηγίες και παραδείγματα για το πώς να γράφουμε σωστά prompts, δηλαδή τις εντολές που δίνουμε στην AI, ώστε να παίρνουμε τα ακριβή αποτελέσματα που χρειαζόμαστε. Καθημερινά σενάρια χρήσης, όπως η σύνταξη ενός επαγγελματικού email, η δημιουργία ενός βιογραφικού σημειώματος, η οργάνωση ενός ταξιδιού, η αυτόματη μετάφραση κειμένων ή ακόμα και η δημιουργία παρουσιάσεων και εικόνων για μια εργασία.

04:37 Είναι διαθέσιμος εντελώς δωρεάν σε ψηφιακή μορφή και νομίζω ότι αποτελεί το τέλειο πρώτο βήμα για όποιον θέλει να βάλει την τόνα στη ζωή του με ασφάλεια, σιγουριά και αυτοπεποίθηση Πολύ ενδιαφέρον και σίγουρα θα βάλουμε το link στις σημειώσεις του επεισοδίου για να μπορέσουν οι ακροατές μας να τον κατεβάσουν και να τον μελετήσουν Όμως, η τεκνητή νοημοσύνη δεν φέρνει μόνο ευκολίες και εργαλεία Φέρνει μαζί της και την επιτακτική ανάγκη για κανόνες, έλεγχο και ασφάλεια Πρόσφατα ολοκληρώθηκε η δημόσια διαβούλευση για ένα νέο, πολύ σημαντικό νομοσχέδιο που αφορά την Ταλφανή στην Ελλάδα, το οποίο πλέον έχει πάρει τον δρόμο για τη Βουλή Τζέμα, πώς μεταφράζεται ο Ευρωπαϊκός Κανονισμός για την Ταλφανή το γνωστό σε όλους μας AI Act, στα ελληνικά δεδομένα με βάση αυτό το νομοσχέδιο Ποιοι είναι οι βασικοί του άξονες?

05:38 Εδώ περνάμε στο καθαρά ρυθμιστικό κομμάτι, Κωνσταντίνε, το οποίο είναι εξαιρετικά κρίσιμο για το μέλλον μας. Το νομοσχέδιο αυτό ουσιαστικά έρχεται να ορίσει ποιος κάνει τι στην Ελλάδα σε σχέση με την εφαρμογή του Ευρωπαϊκού AI Act, ορίζοντας τις αρμόδιες αρχές και τις διαδικασίες ελέγχου. Τα βασικά σημεία που πρέπει οπωσδήποτε να κρατήσουμε είναι τα εξής.

06:01 Πρώτον, η Αρχή Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα, Απδουπουχού, αναλαμβάνει τον ηγετικό ρόλο. Ορίζεται ως η Εθνική Αρχή Εποπτείας της Αγοράς και το κεντρικό σημείο επαφής για θέματα T&E στη χώρα μας. Αυτό σημαίνει ότι θα έχει την ευθύνη να ελέγχει αν τα συστήματα T&E σέβονται τα προσωπικά δεδομένα και τα δικαιώματα των πολιτών.

06:23 Δεύτερον, η Εθνική Επιτροπή Τηλεπικοινωνιών και Ταχυδρομείων, ΕΙΤΤ, αναλαμβάνει ρόλο κοινοποιούς ασαρχής, που σημαίνει ότι θα εγκρίνει και θα επιβλέπει τους φορείς που θα πιστοποιούν τα συστήματα τεχνητής νοημοσύνης υψηλού κυμβήνου, τιμή. Και τρίτον, θεσπίζεται ένα ρυθμιστικό δοκιμαστήριο, regulatory sandbox. Αυτό είναι ένα εξαιρετικό εργαλείο για την επιχειρηματικότητα και την καινοτομία.

06:49 Επιτρέπει σε startups, ερευνητές και μικρομεσαίες επιχειρήσεις να δοκιμάζουν τις καινοτόμες εφαρμογές τιμή τους σε ένα ελεγχόμενο, προστατευμένο και απόλυτα ασφαλές περιβάλλον υπό την επίβλεψη των αρχών πριν αυτές βγουν επίσημα στην αγορά. Έτσι, το κράτος προσπαθεί να βρει τη χρυσή τομή. Να βάλει αυστηρούς κανόνες για να προστατεύσει εμάς τους πολίτες από επικίνδυνες ημεροληπτικές χρήσεις της τιμή, χωρίς όμως να πνίξει την εγχώρια τεχνολογική ανάπτυξη και τις νέες ιδέες.

07:17 Είναι πράγματι μια πολύ λεπτή και δύσκολη ισορροπία ανάμεσα στην ασφάλεια και την εξέλιξη, αλλά είναι απαραίτητο να υπάρχει αυτό το πλαίσιο. Και πάμε τώρα στο τρίτο και ίσως πιο εντυπωσιακό θέμα της ημέρας, το οποίο πηγαίνει τη συζήτηση στο ανώτατο θεσμικό επίπεδο της χώρας. Στο πλαίσιο των εργασιών για την επικείμενη συνταγματική αναθεώρηση, τεχνητής νοημοσύνης στο ίδιο το Σύνταγμα της Ελλάδας.

07:46 Τζέμα, πώς προέκυψε αυτή η κίνηση και τι ακριβώς προβλέπει αυτή η πρόταση. Αυτό είναι πραγματικά ιστορική σημασία, Κωνσταντίνε, και δεν υπερβάλλω καθόλου. Αν η πρόταση αυτή γίνει τελικά δεκτή και ψηφιστή, η Ελλάδα θα είναι από τις πρώτες χώρες σε ολόκληρο τον κόσμο που κατοχυρώνει συνταγματικά τη ρύθμιση της τεχνητής νοημοσύνης.

08:07 Είναι μια κίνηση που εντάσσεται σε αυτό που στη νομική επιστήμη ονομάζουμε ψηφιακό συνταγματισμό. Η πρόταση κατατέθηκε στη Διακομματική Επιτροπή για την Αναθεώρηση του Συντάγματος και η κεντρική της φιλοσοφία είναι εξαιρετικά ξεκάθαρη. Ορίζεται ρητά ότι η ανάπτυξη και η χρήση της τεχνητής νοημοσύνης οφείλει να υπηρετεί την ελευθερία του ατόμου, την ανθρώπινη αξιοπρέπεια, τα ατομικά δικαιώματα και την ευημερία της κοινωνίας.

08:33 Στόχος είναι να δημιουργηθεί μια συνταγματική ασπίδα προστασίας για τη δημοκρατία, το κράτος δικαίου και τα θεμελιώδη δικαιώματα των πολιτών απέναντι σε πιθανούς κινδύνους που φέρνει η ανεξέλεγκτη χρήση των αλγορίθμων, όπως είναι για παράδειγμα οι κοινωνικές διακρίσεις, η μαζική παρακολούθηση, η παραπληροφόρηση ή η παραβίαση της ιδιωτικής ζωής.

08:54 Είναι μια επίσημη παραδοχή από την πλευρά της πολιτείας ότι η τεχνολογία πλέον τρέχει με τόσο ηλικιώδεις ρυθμούς που οι απλοί κοινοί νόμοι δεν επαρκούν. Χρειαζόμαστε μια ανώτατη, συνταγματική πηξίδα με την τεχνητή νοημοσύνη στα χρόνια που έρχονται. Εξαιρετική και πολύ βαθιά ανάλυση, Τζέμα. Είναι πραγματικά εντυπωσιακό να βλέπουμε πώς μια τεχνολογία που μέχρι πριν από λίγα χρόνια φάνταζε ως σενάριο επιστημονικής φαντασίας σε ταινίες, σήμερα μπαίνει στον καθημερινό οδηγό του πολίτη, στα νομοσχέδια της Βουλής και τελικά στο ίδιο μας το Σύνταγμα.

09:35 Δείχνει πόσο γρήγορα αλλάζει ο κόσμος γύρω μας. Με αυτά τα τρία πολύ σημαντικά και επίκαιρα θέματα, ολοκληρώνουμε το σημερινό 34ο επεισόδιο του Ωρασί Τεκ. Θέλουμε να σας ευχαριστήσουμε θερμά όλους που ήσασταν μαζί μας για άλλη μια φορά σε αυτό το ψηφιακό μας ταξίδι. Μην ξεχνάτε να μας στέλνετε τα σχόλια, τις παρατηρήσεις, τις ερωτήσεις σας, αλλά και τις δικές σας προσωπικές εμπειρίες από τη χρήση της τεχνητής νοημοσύνης στην καθημερινότητά σας.

10:04 Από μένα, να έχετε μια υπέροχη ημέρα, καλή συνέχεια σε ό,τι κι αν κάνετε και θα τα πούμε σύντομα στο επόμενο επεισόδιο. Κι από μένα, καλή συνέχεια, καλό διάβασμα στο νέο οδηγό και καλή δημιουργική εβδομάδα σε όλους. Ραντεβού στο επόμενο επεισόδιο του Ωρασιτεκ. Ακούσατε το Ωρασιτεκ. Ένα podcast για την τεχνολογία και την προσβασιμότητα στην εποχή της τεχνητής νοημοσύνης.

10:34 Για να μην χάνετε κανένα επεισόδιο κάντε εγγραφή στο κανάλι μας στο YouTube. Ακούστε μας και ακολουθήστε μας στο Spotify και στο Apple Podcast.