Τσερνόμπιλ: Το πυρηνικό δυστύχημα που συγκλόνισε τον κόσμο
ΤΟ ΒΗΜΑ στην ΙστορίαΣχετικά με αυτό το επεισόδιο
Ο Γιάννης Θ. Διαμαντής, υπεύθυνος του Ιστορικού Αρχείου «ΤΟ ΒΗΜΑ» | «ΤΑ ΝΕΑ», φιλοξενεί τον Τριαντάφυλλο Καρατράντο, διδάκτορα Ευρωπαϊκής Ασφάλειας και Νέων Απειλών και επιστημονικό συνεργάτη του ΕΛΙΑΜΕΠ, σε μια συζήτηση για το πυρηνικό δυστύχημα του Τσερνόμπιλ και το ευρύτερο ιστορικό του πλαίσιο. Αναλύουν την ύστερη φάση της Σοβιετικής Ένωσης, τη διαχείριση της κρίσης και την καθυστέρηση στην ενημέρωση, τις διεθνείς αντιδράσεις, αλλά και τον αντίκτυπο στην Ελλάδα - από τον πανικό για τα τρόφιμα έως τη βαθιά κρίση εμπιστοσύνης προς τους θεσμούς.
Αυτόματη μεταγραφή — ενδέχεται να περιέχει λάθη.
Ευχαριστώ πολύ. το λέγατε. Υπάρχουν δύο τρόποι να προσπαθήσει να εξηγήσει κάποιος τι έγινε εκείνη την ημέρα και πώς έφτασε η λέξη Τσερνόμπιλ να είναι συνώνυμο της καταστροφής ενώ πριν πιθανόν δεν την ήξερε κανείς εκτός τους ελάχιστους κατοίκους και τις επικεφαλές της Σοβιετικής Ένωσης. Ο πρώτος είναι περιγραφικός. Δηλαδή ένας πυρηνικός αντιδραστήρας ο οποίος βρισκόταν εκεί είχε ένα ατύχημα λόγω κακής διαχείρισης και αυτό οδήγησε στο να έχουμε μία έκρηξη διαρροή του διαδιεργού νεύφους με αποτέλεσμα αυτό να επηρεάσει όλη τη γειτονική περιοχή μια σειρά από χώρες και να δημιουργήσει όλο αυτό το πλαίσιο.
Ο άλλος τρόπος που έχει να κάνει περισσότερο με το πώς συνδέεται το ατύχημα αυτό καθ' αυτό με τους παράγοντες που τελικά το έκαναν αναπόφεκτο, γιατί αυτό μας δείχνει και η έρευνα η ιστορική αλλά και γενικότερα σε όλα αυτά τα χρόνια από τις επιπτώσεις και τη συζήτηση πως αυτό συνδέεται με μια σειρά αποφάσεων, κακών αποφάσεων σε διάφορα επίπεδα από τους ανθρώπους οι οποίοι ήξεραν ότι υπήρχε πρόβλημα και πήγαν να κάνουν μια δοκιμή απανεργοποιώντας τις υπολειτουργούσες δικλείδες ασφαλείας και αυτό οδήγησε τελικά στο να έχουμε αυτή τη διαρροή η οποία για ένα αρκετά μεγάλο χρονικό διάστημα που σήμερα μοιάζει σχεδόν απίθανο δηλαδή όταν έχουμε σήμερα ένα ατύχημα ή δυστύχημα το οποίο μπορεί να μην περιλαμβάνει στην χειρότερη μορφή όπως είναι τα πυρηνικά αλλά διαρροεί λιγότερο επιβλαβών παραγόντων όπως είναι ασχημικός παράγοντας να πω έτσι θεωρούμε ότι και όλη η αντίδρασή μας είναι δομημένη πάνω σε κλάσματα άμεσης αντίληψης για να μπορέσουμε να λειτουργήσουμε.
Εδώ μιλάμε ότι πέρασαν περισσότερες ώρες από μία ημέρα για να μπορέσει να ξεκινήσει κάποια διαδικασία. Δύο άτομα βρήκαν τον θάνατο στο δυστύχημα που έγινε στο πυρηνικό εργοστάσιο του Τσερνόμπιλ, όπως ανακοίνωσαν χτες οι σοβιετικές αρχές. Στην ίδια ανακοίνωση αναφέρεται ότι συνεχίζεται η εκένωση των κατοικημένων περιοχών γύρω από το πυρηνικό εργοστάσιο, ιδιαίτερα της πόλης Πρυπιάτ, με 25.000 κατοίκους, όπου βρίσκεται το εργοστάσιο, ενώ οι αρχές του Κιεβού, της τρίτης σε μέγεθος της Ζοβιετικής πόλης, προσπάθουν να καθυσυχάσουν τον πληθυσμό.
Διπλωματικές πληροφορίες από τη Μόσχα επιβεβαίωναν ότι το Κίεβο δεν απειλείται άμεσα, καθώς και ότι γύρω από το Τσερνόμπιλ έχει δημιουργηθεί μια ζώνη ασφαλείας ακτίνας 30 χιλιόμετρων. Τα νέα, Μεγάλη Τετάρτη, 30 Απριλίου 1986. Να μας εξηγήσετε λίγο και το ιστορικό πλαίσιο, πάντως τους αγαπάμε. Οπότε, εάν σας ζητήσω να μας εξηγήσετε τι είναι Σοβιετική Ένωση και τι είναι Ουκρανία της Σοβιετικής Ένωσης, τι θα μας πείτε.
Και μάλιστα ότι βρισκόμαστε τότε στην τελευταία φάση της Σοβιετικής Ένωσης. Είμαστε λίγο πριν το τέλος του 1976. Η Σοβιετική Ένωση ήταν αυτή η μεγάλη κατασκευή μιας Ένωσης δημοκρατιών οι οποίες άνοικαν σε αυτό το οποίο λέμε σοσιαλιστικό χώρο. είναι αυτό το οποίο έχουμε στο μυαλό μας τα τελευταία χρόνια σαν Ανατολική Ευρώπη, δηλαδή φτάνει σε αυτό το πλαίσιο από χώρες που σήμερα ανήκουν στη Βαλτική Ουκρανία, Λιθουανία, Γεωργία πιο δίπλα χώρες, Αρμενία, όλες αυτές δηλαδή οι χώρες οι οποίες εντάσσονταν σε μια ενιαία μορφή οργάνωσης της νομοσπονδίας, η οποία ήταν η Σοβιετική Ένωση στην κεφαλή το Κομμουνιστικό Κόμμα της Σοβιετικής Ένωσης το οποίο έτρεχε όλες τις κοινωνικές, πολιτικές, πολιτισμικές και οικονομικές διαδικασίες.
Άρα ήταν αυτό το οποίο λέμε μια μεγάλη ομοσπονδία σοσιαλιστικών δημοκρατίων οι οποίες βρίσκονται κάτω από έναν συγκεντρωτικό έλεγχο του Κομμουνιστικού Κόμματος με τη Ρωσία να είναι η μεγαλύτερη χώρα αυτής της Ένωσης η Ουκρανία η δεύτερη μεγαλύτερη και η Ουκρανία μάλιστα είναι το χαρακτηριστικό ότι ήταν η χώρα η οποία είχε και το μεγαλύτερο μέρος των πυρηνικών υποδομών της Σοβιετικής Ένωσης που ξέρουμε πόσο μεγάλο ρόλο έπαιξε όλο αυτό το ζήτημα από την διάσταση των όπλων στο κομμάτι του ψυχρού πολέμου με την άλλη μεγάλη ένωση, διαφορετικό το Ομοσπονδιακό Πολιτεύμα στις Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής που ήταν οι Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής και η Δύση.
Ακριβώς επειδή το αναφέρατε, τι Σοβιετική Ένωση έχουμε το 1986, δηλαδή στα χρόνια λίγο πριν φτάσει το τέλος της. Είναι ουσιαστικά η φάση στην οποία και οι ίδιοι οι πολίτες, γιατί ένα από τα βασικά ζητήματα της Σοβιετικής Ένωσης ήταν ότι δεν υπήρχε πληροφόρηση. Οι πολίτες σε ένα τελευταίο χωριό, όπως αυτό το οποίο μας ενδιαφέρει στην εγκλεικμένη περίπτωση, δεν είχαν καμία επαφή με το ποιες είναι οι κεντρικές αποφάσεις οι οποίες λαμβάνονταν στη Μόσχα γύρω από το σχήμα του Κομμουνιστικού Κόμματος και της ηγεσίας.
Η Σοβιετική Ένωση είναι στην τελική της φάση. Έχει περάσει σε αυτό το οποίο λέμε οι τελικοί πραγματισμοί οι οποίοι γίνονται από τον Μιχαήλ Κρομπατσέφ, που έχουν να κάνουν με μία σειρά από πειράματα ανοίγματος, δηλαδή όλα αυτά τα οποία έμειναν στην μετέπειτα ιστορία ως λέξεις που περισσότερο δεν ξέρουν καν τι σημαίνουν, perestroika, glasnost, δηλαδή το άνοιγμα της πολύ κλειστής Σοβιετικής Ένωσης, μία σειρά οικονομικών μεταρρυθμίσεων, οι οποίες τελικά δεν έσωσαν τον ασθενή.
Ελάχιστα χρόνια μετά η Σοβιετική Ένωση κατέρευσε, σε αυτό το πλαίσιο άρχισαν να αποχωρούν, να υπάρχουν απόσχεσοι δημοκρατιών από αυτό το σχήμα και να καταρρεύσει όλο αυτό το πλαίσιο. Άρα είναι η τελική της φάση, δεν έχει καμία σχέση με την Σοβιτική Ένωση, τη μεταπολεμική, η οποία διαμορφώνεται ως ισχύς και ως σύστημα μέσα από τη συμμετοχή της στο Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο.
Αυτή είναι η πραγματικότητα. Εδώ είμαστε στην τελευταία της, στην ίστερη φάση της, στην οποία όμως και πάλι, ακριβώς επειδή έχουμε ένα σύστημα το οποίο ήταν τρομερά συγκεντρωτικό, το οποίο ήταν τρομερά καθοδηγούμενο κεντρικά όταν αυτό αρχίσει και έχει προβλήματα λειτουργίας, προβλήματα δομών και αυτές οι δομές μένουν, δηλαδή περιμένουν την εντολή από πάνω αλλά αυτός από πάνω δεν υπάρχει ή δεν λειτουργεί όπως έπρεπε και εδώ αυτό συσχετίζεται πάρα πολύ με το αποτύχημα του Τσερνόμπιλ τότε έχουμε τραγικά αποτελέσματα σε διάφορα επίπεδα.
Άρα μπορούμε να μιλάμε για μια παρακμάζουσα Σοβιετική Ένωση και αν ναι πόσο αυτό λοιπόν επηρέασε την ημέρα εκείνη όσα συνέβησαν. Ξεκάθαρα μιλάμε για την τελική της φάση η οποία έχει δομικά προβλήματα και ήταν τότε σε μια κατάσταση που ουσιαστικά φαινόταν ότι πάμε σε κάτι άλλο αλλά κανείς δεν ήξερε ποιο είναι αυτό το άλλο, πώς θα διαμορφωθεί αυτό το άλλο δηλαδή σε τι βαθμό θα έχουμε ανεξάρτητες χώρες, σε τι βαθμό θα υπάρξει μια νέα μετατροπή αυτού του μοντέλου που για ολόκληρες δεκαετίες ήταν τόσο ισχυρό που οι περισσότεροι άνθρωποι δεν μπορούσαν να φανταστούν ότι θα μοιάζει κάτι άλλο το οποίο δεν θα έρχονται οι εντολές από το κέντρο.
Επηρέασε πάρα πολύ γιατί το σημαντικότερο εδώ είναι ότι για αυτό σας είπα ότι δεν υπάρχει μία αφήγηση. Υπάρχει η αφήγηση που λέει ότι εδώ σε δύο φάσεις. Στην πρώτη φάση το αποφασίζω να κάνω μία δοκιμή γιατί ξέρω εγώ που βρίσκομαι εκεί ότι υπάρχει ένα πρόβλημα στον αντιδραστήρα εδώ και θέλω να δω πώς μπορεί να λειτουργήσει αυτός.
Εδώ λοιπόν, ενώ γνωρίζουμε ότι έχουμε προβλήματα απενεργοποιούν τις κρίσεις μας στις δικλήρες ασφαλείας. Άρα αυτός ο οποίος σχεδιάζει αυτή την ενέργεια αυτός ο οποίος κάνει αυτή την ενέργεια μπαίνει σε μια λυσίδα κακών αποφάσεων γιατί έτσι ήταν δομημένο το σύστημα ο καθένας εξαστών να έχει ένα μικρό κομμάτι της υπόθεσης και ένα μικρό κομμάτι της απόφασης.
Το Κρεμλίνο γνωρίζει τις λεπτομέρειες αυτού του ατυχέστα του όπως προέκυψε πειράματος. Όχι. Αυτό δείχνει όλη η διαδικασία με τον τρόπο με τον οποίο θα έπρεπε να το ξέρει. Γιατί εδώ υπάρχει ένα μεγάλο ζήτημα. Η δομή της Σοβιετικής Ένωσης έλεγε ότι η Σοβιετική Ένωση είναι μία τέλεια δομή. Μία τέλεια εντός εισαγωγικών αυτοκρατορίων.
να το πω έτσι. Ήταν περήφανη πάρα πολύ για την τεχνολογική της πρόοδο για τις υποδομές της. Μάλιστα έχουμε δει πάρα πολλές φορές συγκρίσεις οι οποίες γίνονται εκεί. Άρα τα προβλήματα όταν δεν φτάνουν σε αυτό το μέγεθος δηλαδή το να έχουμε κάτι το οποίο θέλει άμεση διαχείριση, έφταναν εν μέρη με ένα τρόπο γιατί δεν ήθελαν να αφιετηθούν δύο πράγματα.
Η τελειότητα της Σοβιτικής Ένωσης και η τελειότητα της τεχνολογίας και αυτός ο οποίος θα έφερνε την κακή είδηση είναι νομίζω έτσι από τα πιο χαρακτηριστικά ο τρόπος με τον οποίο χειρίστηκε ο στενός κύκλος του Ιωσήφ Στάλιν το θάνατό του. Όταν επί πάρα πολλές ώρες δεν ήθελαν αν πρέπει να φωνάξουν τους γιατρούς, αν πρέπει κάποιος να πει τι να πει. Δηλαδή η κεντρική αρχή, η κεντρική αυτή δομή δημιουργούσε αυτά τα προβλήματα. Επομένως η πληροφορία που έφτανε προς τα πάνω, ήταν συνήθως συγκεχημένη, πάρα πολλές φορές καλυμμένη με ένα φίλτρο ότι ναι μπορεί κάτι να συμβαίνει αλλά το διαχειριζόμαστε, δεν υπάρχει λόγος ανησυχίας, έχουμε εμείς εδώ την όλη εξέλιξη. Να πάμε σε αυτή την ημέρα λίγο. Ξεκινάει και γίνεται αυτή η δοκιμή, αυτό το πείραμα. Πότε καταλαβαίνουν, όχι το Κρεμλίνο πια που μας εξηγήσατε για ποιο λόγο δεν είχε άμεση επαφή, αλλά εκεί οι υπεύθυνοι πότε αντιλαμβάνονται ότι το πράγμα ξεφεύγει από τα χέρια τους. Η πραγματικότητα είναι ότι το διαπιστώνουν από την αρχή
αυτό. Δηλαδή είναι άνθρωποι οι οποίοι κάνουν τη συντήρηση του συγκεκριμένου αντιδραστήρα, κάνουν αυτή τη δοκιμή, επομένως γνωρίζουν τα βασικά της ραδιοενέργειας, τα οποία έχει και κάποιος άνθρωπος ο οποίος δουλεύει σε ένα πυρηνικό εργοστάσιο και έχει πολύ μεγάλο ενδιαφέρον ότι αυτά τα δείγματα της ραδιοενέργειας ήταν που κινητοποίησαν τους πρώτους ανθρώπους που το συνδυτοποίησαν και άρχισε να βγαίνει η είδηση ότι κάτι έχει συμβεί στην περιοχή αυτή της Σοβιετικής Ένωσης και έχει προκαλέσει ραδιοεργόν νέφος το οποίο είναι από τη Σουηδία.
Οι πρώτες πληροφορίες έρχονται μετά από κάποιες ώρες από εργαζόμενους σε έναν πυρηνικό αντιδραστήρα στη Σουηδία οι οποίοι βλέπουν ραδιοενέργεια πάνω στα ρούχα τους, θεωρούν αρχικά ότι αυτό μπορεί να συμβαίνει εκεί, άρα το καταλαβαίνουν, αλλά το ζήτημα το μεγάλο για αυτούς είναι πώς θα το διαχειριστούν. Εδώ ξεκινάει μια σειρά από διακινήσεις με τους πρώτους οι οποίοι εκτίθονται στο κίνδυνο.
Η ηγεσία μαθαίνει ότι υπάρχει το ατύχημα σε αυτό το πλαίσιο, η ηγεσία όπως είναι δομημένη στα διάφορα επίπεδα. Εδώ το οποίο λέμε, δηλαδή το κομμάτι αυτό του Τσερνόμπιλ, το οποίο συνδέεται με την πόλη αυτή την Πρύπια τα οποία υπάρχουν και συζητήσεις ότι πριν κανείς δεν ήξερε που βρίσκεται εκτός από αυτούς τους λίγους κατοίκους.
Άρα γίνεται μια πρώτη απόπειρα να το διαχειριστούν εκεί βλέπουν ότι αυτό αρχίζει και παίρνει μεγαλύτερες διαστάσεις και επομένως ενώ ήταν ένα πρόβλημα το οποίο ξεκινούσε πολύ πριν με πραγματικότητα δηλαδή ακόμη θα έλεγα ότι κάποιοι εξ αυτών ήξερουν ότι αυτή η ενέργεια οι οποίοι ήταν καταδικασμένοι να οδηγήσει σε ένα μεγαλύτερο κακό.
Δηλαδή η πιθανότητα να φτιάξουν κάτι ήταν μικρότερη. Άρα εδώ αρχίζει λοιπόν μετά μια λυσίδα το πώς διαχειρίζουμε το λάθος. Ένα προδιαγγεγραμμένο λάθος, πώς εγώ θα μπορέσω να το διαχειριστώ, αν μπορέσω να το διαχειριστώ και τι κάνω στο κομμάτι μετά της ενημέρωσης. Ποιον ενημερώνω και πώς ενημερώνω και ποιος είναι αυτός ο οποίος θα μπορέσει να το διαχειριστεί όλο αυτό το πλαίσιο.
τέσσερις ημέρες μετά το δυστύχημα και λέμε δυστύχημα γιατί αμέσως υπήρξαν δύο νεκροί, θα πούμε και αργότερα για το πόσο πολλαπλάσια ήταν τα θύματα. Έχουν περάσει λοιπόν τέσσερις ημέρες σε μια έρευνα που κάναμε στο ιστορικό αρχείο των εφημερίδων το Βήμα και τα Νέα δεν βρίσκουμε την παραμικρή αναφορά πριν την 30η Απριλίου στην λέξη Τσερνόμπιλ, πυρηνικό ατύχημα ή οτιδήποτε. Διαβάζω λοιπόν το απόσπασμα και θα ήθελα μετά λίγο την τοποθέτησή σας.
Οι πραγματικές διαστάσεις της καταστροφής που πρέπει να σημειώθηκε το Σαββατοκυριακό, το υπογραμμίζω λίγο αυτό, πρέπει να σημειώθηκε το Σαββατοκυριακό, εκτίμηση κάνουν τα νέα, αλλά ανακοινώθηκε την Δευτέρα, άρχισαν να φαίνονται χθες με την ανακοίνωση της ύπαρξης δύο νεκρών, αλλά και με την αίτηση της Σοβιετικής Ένωσης για βοήθεια σε δυτικογερμανούς και σουηδούς πυρηνικούς επιστήμονες.
Λίγο πιο μετά, αναφέρουν τα νέα, ζητήθηκε βοήθεια προκειμένου να αντιμετωπιστεί η ανάφλεξη του γραφίτη. Επίσης, ζητήθηκε βοήθεια για την καταπολέμηση της ραδιενέργειας και φάρμακα για να αντιμετωπιστούν επίγοντα περιστατικά. Σουηδοί αξιωματούχοι αποκάλυψαν χτες ότι έγιναν δύο τουλάχιστον σοβιετικές αιτήσεις για πληροφορίες σχετικές με τις έκτακτες ανάγκες στα πυρηνικά εργοστάσια.
Ήδη αποτυπώνεται αυτό που μας είπατε, ο τρόπος δηλαδή που διαχειρίζονταν την πληροφορία. Μας κάνει εντύπωση ως αναγνώστες του 1986 το ότι οι Σοβιετικοί ζητούν βοήθεια ανοιχτά πια από τους μεγάλους εχθρούς τους, τους δυτικούς. Είναι κάτι το οποίο δεν θα μπορούσαν να αποφύγουν πρώτα. Ξεκινάμε από αυτό γιατί πραγματικά πλέον η ορατότητα του προβλήματος είχε αρχίσει να γίνεται πάρα πολύ αισθητή σε μία σειρά από χώρες.
Και επειδή ακριβώς όπως εξηγήσαμε και προηγουμένως δεν βρισκόμαστε στη φάση της παντοκρατορίας. Άρα τόσο οι Ουκρανοί όσο και οι γειτονικές χώρες που βρισκόνταν σε ένα μετέχμιο μετάβασης είχαν αρχίσει να διαμαρτύρονται. Στην Πολωνία, για παράδειγμα, υπήρχαν πάρα πολύ έντονες αντιδράσεις. Ήταν από τις πρώτες χώρες οι οποίες εισέπραξαν όλη αυτή τη συνθήκη, όχι τόσο με την έμεια του νεφου, του μετακινήσεων και όλη αυτή η συζήτηση που έγινε, όσο και με το τι πραγματικά συνδέει.
Άρα, μπορούσαμε να πούμε ότι εξάντλησαν το περιθώριο το οποίο θα υπήρχε, για περίπου 36 ώρες. Δηλαδή, άρχισαν να γίνονται αντιδράσεις για τους πολίτες, γιατί εδώ υπάρχει και ένα μεγάλο κομμάτι το ποιος εκτίθεται στο ρίσκο. Δηλαδή η απόφαση η οποία ήταν ότι η ηγεσία μαθαίνει τι συμβαίνει άρα αρχίζουν αυτοί να προστατεύονται αλλά για να μην διαταράξουν την καθημερινότητα των πολιτών σε όλο αυτό το πλαίσιο επιλέγουν για σχεδόν 36 ώρες, δηλαδή μια μισή μέρα να μην έχουμε τη σκηνή σαθέση.
Αυτό το οποίο περιγράφει και τα πρωτοσύλλητα που διαβάζουν ότι εικάζουν όλοι ότι έγινε κάπου μέσα στο Σαββατοκύριακο και το μαθαίνουμε εμείς τη Δευτέρα. Τα σουηδικά μέσα μαζικής ενημέρωσης επέκριναν χθες τις Σοβιετικές Αρχές για τον τρόπο που χειρίστηκαν το δυστύχημα που είχε σαν αποτέλεσμα να αυξηθεί η ραδιενέργεια σε απόσταση χιλίων μιλίων.
Ο Δανός Πρωθυπουργός επέκρινε τον χειρισμό από τις Σοβιετικές Αρχές του δυστυχήματος ως ολοκληρωτικά ανεπαρκή, μια και δεν ειδοποίησαν τις γειτονικές χώρες ότι θα αντιμετωπίσουν αυξημένη ραδιενέργεια. Στη Φιλανδία, η Κυβερνητική Επιτροπή εξετάζει τα επακόλουθα από τη διαρροή ραδιενέργειας, αλλά πάντως ανακοινώθηκε ότι η αύξηση που είχε σημειωθεί προχθές έχει αισθητά μειωθεί, λόγω αλλαγής στην κατεύθυνση των ανέμων.
Στην Πολωνία, μετρήσεις που έγιναν έδειξαν ότι η ραδιενέργεια στην ατμόσφαιρα ήταν 3 με 4 φορές πάνω από το κανονικό και οι Πολωνοί επιστήμονες το απέδιδαν στο δυστύχημα του Τσερνόμπιλ. Τα νέα, Μεγάλη Τετάρτη, 30 Απριλίου 1986. Στις 30 Απριλίου λοιπόν οι Έλληνες αναγνώστες μαθαίνουν, οι Έλληνες πολίτες μαθαίνουν το τι συμβαίνει εκεί.
Οι Ουκρανοί πολίτες αντιλαμβάνονται τι συμβαίνει. Οι Ουκρανοί πολίτες αρχίζουν να το αντιλαμβάνονται σχεδόν περίπου την ίδια φάση με τους Έλληνες αναγνώστες. Γιατί ο χρόνος που αρχίζουν να κάνουν ενέργειες, δηλαδή εκενώσεις, να προσπαθούν να το διαχειριστούν, είναι τις 9.30 ημέρες, δηλαδή περίπου όταν αρχίζουν να κάνουν όλες αυτές τις ενέργειες που υπάρχουν.
Γιατί δεν μπορούσε να φτάσει παραπάνω. Εδώ υπάρχει μια πραγματικότητα η οποία είναι ότι βλέπουμε πάλι αυτό το δισταγμό που κουμπώνει την αιραρχική κουλτούρα. Δηλαδή υπήρχε μια πίεση, γιατί η πυρηνική τεχνολογία ήταν ένα από τα σημαντικότερα ζητήματα του ψυχού πολέμου, να μην υπάρξει αστοχία. Άρα όταν μαθαίνω ότι υπάρχουν κάποια προβλήματα πρέπει να κάνω ένα πείραμα για να το διαχειριστώ, για να μπορέσει να δουλέψει όλο αυτό το κομμάτι.
Άρα εδώ έρχεται και βέβαια με τι Η πίεση της τελειότητας και της επιτυχίας της παρέμβασης Ο φόβος ενημέρωσης προς την εξουσία Δηλαδή ποιος θα αναλάβει να ενημερώσει ποιον Για το τι ακριβώς έχει συμβεί και κυρίως για το ποιος φταίει Και άρα τι πρέπει να κάνουμε Και η ιεραρχική κουλτούρα Αυτό που λέγαμε πριν ότι παραμένει μια δομή με πάρα πολλά γρανάζια Τα οποία χάνουν χρόνο σε όλη αυτή τη διαδικασία Για να μπορέσει να κινηθεί αυτό το κομμάτι Αυτή η πραγματικότητα είναι ότι υπήρχαν ακόμη και μαθητικές παρελάσεις εκείνο το διήμερο, εκείνο το διάστημα.
Δηλαδή οι πολίτες λειτουργούσαν μέχρι εκείνη την περίοδο, δηλαδή σχεδόν μετά από δύο μέρες, σαν να μην συνέβη τίποτα. Τα αντανακλαστικά γενικώς της διεθνούς κοινότητας στα σημερινά φυσικά διαφέρουν κατά πολύ με τα τότε. Τώρα ό,τι συμβεί, έστω σε επίπεδο ενός πρώτου σχολιασμού ή μιας πρώτης αντίδρασης, είναι πάρα πολύ άμεσα όλα αυτά.
Γίνονται πολύ γρήγορα. Τότε, πόσο γρήγορα διεθνοποιείται αυτό το ζήτημα και πόσο χώρο δίνει πια η Σοβιετική Ένωση, εξ ανάγκης όπως μας τα λέτε, να επέμβουν και να βοηθήσουν οι υπόλοιποι δυτικοί. Κοιτάξτε, ήταν κάτι το οποίο έφερε την ανθρωπότητα αντιμέτωπη με ένα πολύ δύσκολο ζήτημα. γύρω από το οποίο υπήρχαν και πολλά θέματα παραπληροφόρησης, όπως συνθίζουμε να το προσεγγίζουμε σήμερα, μερικής ενημέρωσης ή και πάρα πολλών θεωριών χωρίς να μπορούν να διαχειριστούν.
Άρα ο διάλογος γύρω από την πυρηνική τεχνολογία και την πυρηνική ενέργεια ήταν πάρα πολύ φορτισμένος λόγω ακριβώς της αντιπαράθεσης μεταξύ των δύο υπερδυνάμεων. Και μην ξεχνάμε ότι ζούμε σε μία περίοδο όπου και οι διεθνείς θεσμοί έχουν σημαντικά προβλήματα λειτουργίας, το όλο σύστημα του Οργανισμού ΕΕ έχει μεγάλα θέματα στο πώς θα μπορέσει να δουλέψει λόγω ακριβώς αυτής της αντιπαράθεσης και επίσης η γνώση μας για την διαχείριση της τεχνολογίας αυτής, για τη διαχείριση των ατυχημάτων δυστυχημάτων και αυτό το οποίο είναι η θετική κληρονομιά ενός πάρα πολύ αρνητικού γεγονότος, Δηλαδή η κουλτούρα προστασίας, κουλτούρα ασφάλειας και για τις πυρηνικές εγκαταστάσεις αλλά και γενικότερα έρχεται ως αποτέλεσμα αυτής της διάστασης.
Οπότε καταλαβαίνετε σε μία συνθήκη όπου η γνώση μας για την πυρηνική ενέργεια είναι πολύ περιορισμένη συγκριτικά με το ότι ξέρουμε σήμερα. Όπου ο τύπος, άρα ο τρόπος με τον οποίο να ενημερωθεί ο καθημερινός πολίτης είναι ο πολύ συμβατικός. δηλαδή εφημερίδες, ραδιόφωνο, σιγά σιγά σε διάφορες χώρες τη τηλεόραση, σε όλο αυτό το κομμάτι.
Επομένως και η πληροφόρηση που φτάνει είναι πάρα πολύ περιορισμένη για να κατανοήσει κάποιος το τι ακριβώς έχει γίνει και αυτό συνδέεται σε ένα βαθμό και με τα κωμικοτραγικά γεγονότα τα οποία υπήρχαν σε διάφορες χώρες ή από διάφορους ανθρώπους ακόμη και στην περίπτωση της Ελλάδος. Πριν πάμε στην Ελλάδα και στον τρόπο που χειριστήκαμε εμείς το θέμα είτε ως πολιτεία είτε ως πολίτες.
Σε επίπεδο διεθνών παρεμβάσεων επισήμων. Τώρα αν γίνει κάποια φυσική καταστροφή βλέπουμε ότι μέσα στις πρώτες ώρες φτάνουν κλιμάκια στο σημείο της καταστροφής και προσπαθούν να διαχειριστούν την κατάσταση. Τότε τι ακριβώς συνέβη. Μια παρένθεση πριν από αυτό γιατί παίζει μεγάλο ρόλο. σκεφτείτε λίγο με το σήμερα, τον τρόπο με τον οποίο διαχειρίστηκε η Κίνα και το λέω αυτό για να κάνουμε την αναλογία με το πόσο παίζει πολύ μεγάλο ρόλο το πολιτικό σύστημα στη διαχείριση στο ζήτημα της πανδημίας του COVID-19.
Δηλαδή αυτός ο χρόνος ο οποίος χρειάστηκε για να ενημερωθεί αντίστοιχα ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας και οι υπόλοιπες χώρες για να μπορέσουν να ξεδιπλώσουν τις δραστηριότητες και τα μέσα για να μπορέσουν να δουν πώς θα διαχειριστούν τη συγκεκριμένη υπόθεση για να μην πάρει σημασία πανδημία συγκρίνεται πάρα πολύ εδώ. Άρα η κλειστή δομή παίζει πολύ μεγάλο ρόλο.
Η πραγματικότητα είναι ότι υπάρχουν οι δομές γιατί ακριβώς επειδή η πυρηνική ενέργεια αποτελούσε ένα πολύ μεγάλο ζήτημα εκείνης περιόδου για να μπορέσει να υπάρχει υποστήριξη σε αυτό το κομμάτι αλλά το μεγάλο πλαίσιο εδώ είναι ότι σκεφτείτε ότι μιλάμε για μία περιοχή οι οποίοι είναι, θα το πω σημαντικά, τις χαμένοι κάπου μέσα στην Ουκρανία.
Δηλαδή, δεν ακολουθείται αυτό το οποίο βλέπουμε τα επόμενα χρόνια και πόσο μάλλον περισσότερο σήμερα στη διαδικασία των επιθεωρήσεων, στη διαδικασία της πρόσβασης, στη διαδικασία του διαμοιρασμού πληροφοριών, όλο αυτό το κομμάτι, το οποίο μας φτάνει σε αυτό το σημείο όπου πάρα πολλοί άνθρωποι έχουν κρύψει γεγονότα, πλέον δεν μπορούν να καλυθούν άλλο και γίνεται αυτός ο σχηματισμός για να μπορέσουν να το διαχειριστούν.
Για να πάμε λίγο στο πεδίο, δηλαδή στο σημείο καταστροφής, εκεί στους αντιδραστήρες του πυρηνικού εργοστασίου του Τσερνόμπιλ. Καταλαβαίνουν γρήγορα οι Σοβιετικοί ότι κάτι συμβαίνει. Πώς προσπαθούν να το αντιμετωπίσουν σε τεχνικό επίπεδο. Το πρώτο που προσπαθούν να κάνουν είναι να μπορέσουν να διαχειριστούν τη συνθήκη η οποία υπάρχει εκεί.
Δηλαδή να ρυθμίσουν το πλαίσιο της διαρροής και αυτοί οι οποίοι πηγαίνουν είναι ένα τεχνικό συνεργείο να το πω εσωσχηματικά. Δηλαδή άνθρωποι οι οποίοι μπορούν να προσπαθήσουν να δουλέψουν αυτό το κομμάτι συν την όποια τεχνολογία θα μπορούσαν να χρησιμοποιήσουν. Γιατί έχουν κάτι σαν τους πρόδρομους των ρομποτικών σχημάτων τα οποία χρησιμοποιούνται σε αυτό το πλαίσιο.
Το πρώτο κομμάτι είναι να προσπαθήσω να σφραγίσω τη διαρροή Στον βαθμό που μπορώ να το κάνω Και να καθαρίσω Το ήδη μολυσμένο σημείο το οποίο υπάρχει Γιατί έχει τα δύο κομμάτια Έχει γίνει πολύ μεγάλη συζήτηση για τον έφος Το οποίο βγήκε Αλλά η actual μόλυνση η οποία υπήρχε στο κομμάτι Είναι επίσης πάρα πολύ σημαντική Επομένως εκεί είναι άνθρωποι οι οποίοι πραγματικά Δισκάρουν τη ζωή τους σε συνεχές πεδίο εκεί αυτή τη στιγμή.
Να πάμε λίγο στην Ελλάδα, στις αντιδράσεις που είχαμε. Θα μου επιτρέψετε να σας κάνω ένα λίγο πιο προσωπικό ερώτημα. Θυμάστε να συμβαίνει αυτό το πράγμα και το πώς εσείς, ως φαντάζομαι παιδί τότε, λάβατε την πρώτη πληροφορία ότι κάτι συμβαίνει κοντά στην Ελλάδα. Η πρώτη μου μήμη από εκείνη την περίοδο ήταν με το κομμάτι του γάλατος.
Δηλαδή, έχουμε κάποιο πρόβλημα, Επομένως πρέπει να πίνουμε μια συγκεκριμένη μορφή γάλα Γιατί η δεύτερη λέξη είναι το τσερνόμπιλ Άρα γάλα προσοχή κάτι συμβαίνει τσερνόμπιλ Άρα είναι και ενδεικτικό Μετά ότι όταν πλέον Μαθαίνουμε το τι συμβαίνει Σε όλες τις συγκίνησεις με τις ενέργειες Και τις σοβιετικές αν τους περιγράψετε πριν Αλλά και με τις πάρα πολύ μεγάλες αντιδράσεις Που υπάρχουν σε πάρα πολλές χώρες Γιατί η ανησυχία ξέρετε μετά πηγαίνουμε στο άλλο κομμάτι από τον έλεγχο της πληροφορίας για τους λόγους τους οποίους είπαμε που φτάνει σε αυτό το κομμάτι μετά συμβαίνει κάτι άλλο το οποίο είναι εξαιρετικά προβληματικό ότι πλέον καμής τόσο στην Ουκρανία τόσο στη Σοβιετική Ένωση όσο και στις γειτονικές χώρες δεν εμπιστεύεται κανέναν δηλαδή βλέπουμε ένα σημείο το οποίο συνδέεται και με τις καταστροφές στην εποχή μας η έλλειψη εμπιστοσύνης προς τους θεσμούς γιατί πλέον ήταν δομική ήταν επί της ουσίας θα μπορούσαμε να πούμε ότι μαζί με τον αντιδραστήρα αυτόν
ο οποίος αστόχησε θα μπορούσαμε να πούμε σχηματικά κατέρευσε κατέρευσε και μια δομή διακυβέρνησης με το πιο έτσι εμφαντικό τρόπο αυτό είχε σημαντικές επιπτώσεις και σε μια σειρά από άλλες ζητήματα όταν λοιπόν αρχίζει και γίνεται κανονική ενημέρωση και πληροφόρηση οι συμβουλές για το πώς πρέπει να το διαχειριστεί κάποιος υπάρχει πάρα πολύ μεγάλη αμφισβήτηση γιατί κανείς πλέον δεν πιστεύει κανέναν δηλαδή δεν είναι σίγουρος ότι η επίσημη ενημέρωση είναι σωστή ή δεν είναι άλλη μία προσπάθεια για να μου πεις μία δική σου εκδοχή της αλήθειας και αυτό είναι ένα πολύ μεγάλο πρόβλημα το οποίο επηρέασε και τον δημόσιο διάλογο σε γειτονικές χώρες και επίσης το πιο μεγάλο πρόβλημα είναι ότι δυστυχώς για μία ακόμη φορά όταν υπάρχει αυτή η μάχη για το αφήγημα και την πληροφόρηση και από πίσω υπάρχει πολιτικοκοινωνικό σχηματισμός αυτό οδήγησε στο υποστηρίζουσες πολιτικοκοινωνικές δυνάμεις στις χώρες να προσπαθούν να υιοθετούν το ένα αφήγημα ή το άλλο αφήγημα.
Δηλαδή ξαφνικά το Τσερνόμπιλ έγινε ένα πρόβλημα συζήτησης για το αν είναι μια κατασκευή της δύσης υπερβολική και επομένως μπορούμε να τρώμε ελεύθερα κτλ. δεν υπάρχει κάποιο πρόβλημα ή πραγματικά υπάρχει ένα ζήτημα το οποίο μπορεί με μεμ γιατί μιλάμε για το 1986 και όχι για το 2026 να μπορούν να ληφθούν ακόμη και κάποια υπερβολικά μέτρα προστασίας ετοιμότητας του πληθυσμού.
Αυτό το οποίο είδαμε σήμερα. Σας θυμίζω για το όταν η Ευρωπαϊκή Ένωση πέρυσι έβγαλε την στρατηγική για την ετοιμότητα των πληθυσμών αντιδιαφόρων κρίσεων και καταστροφών εκεί έχει συμπεριλάβει και κάποια μέτρα τα οποία συνδέονται με το ενδεχόμενο να γίνει χρήση πυρηνικών όπλων ή πυρηνικό ατύχημα οι λεγόμενοι χιβεροποί παράγοντες χημική, βιολογική, ραδιοενεργή, πυρηνική μπαίνουν συνεχώς στη συζήτησή μας και όχι μόνο με την οπλοποίησή τους αλλά και με το ενδεχόμενο ενός ατυχήματος είχε βάλει λοιπόν και μέτρα τα οποία συνδέονται με το τι μπορεί να κάνεις αν χρειαστείς αυτό Στο στιγμή λοιπόν ότι οι πάντες άρχισαν να σκέφτονται τι κάνω τώρα στο πλαίσιο.
Δηλαδή ξαφνικά όλοι έψαχναν τα λεγόμενα χάπια ιωδίου και τα λοιπά για να μπορέσουν να λειτουργήσουν. Άρα σκεφτείτε πώς ένα τέτοιο περιβάλλον με τους περιορισμούς που έχει η ενημέρωση της εποχής, με την αμφισβήτηση της εμπιστοσύνης, με τα προβλήματα ενός κλειστού συστήματος όπως είναι η Σοβιετική Ένωση, το ποιος μπορεί να εμπιστευτεί ποιον και τι μπορεί να λειτουργήσει.
Όταν μαθαίφθηκε στην Ελλάδα τι ακριβώς συμβαίνει στην Σοβιετική Ένωση, τι ακριβώς συμβαίνει δηλαδή στο Τσερνόμπιλ, είχαμε αυτές τις εικόνες αποτυπώντας σε φωτογραφίες των εφημερίδων της εποχής ορδών κόσμου να εισβάλλουν στο σούπερ μάρκετ και να παίρνουν από τα ράφια οτιδήποτε υπάρχει σε κονσέρβα. Γιατί αμέσως ο κίνδυνος στράφηκε προς τα λαχανικά και προς το γάλα, όπως αναφέρατε.
Πρωτοφανής επιδρομή έγινε χθες από το καταναλωτικό κοινό στα καταστήματα τροφίμων και στα σούπερ μάρκετ σε ολόκληρη τη χώρα. Τα προϊόντα που στην κυριολεξία εξαφανίστηκαν μέσα σε λίγες ώρες ήταν κυρίως κονσέρβες με γάλατα, κατεψυγμένα λαχανικά, τυριά, βούτυρα και εμφιαλωμένα νερά. Αντίθετα, μειωμένη ήταν και χθες η ζήτηση φρούτων, λαχανικών και κυπευτικών.
Η σύγχυση και ο πανικός στο καταναλωτικό κοινό ήταν το σήμα κατά τεθέν στην ασυνήθιστη εικόνα που παρουσίαζε χθες η αγορά στην πρωτεύουσα και τα μεγάλα αστικά κέντρα. Σχηματίστηκαν τεράστιες ουρές στα σούπερ μάρκετ, έγιναν επεισόδια και αγοράστηκαν τεράστιες ποσότητες από τα θεωρούμενα ως ασφαλή, απαλλαγμένα από ραδιενέργεια προϊόντα.
Σε πολλά φαρμακεία, το κοινό ζητούσε χάπια ιωδίου. Οι λαϊκές αγορές παρουσίαζαν εικόνα εγκατάληψης. Επισόδια σημειώθηκαν μπροστά σε αθηναϊκά σούπερ μάρκετ και καταστήματα τροφίμων, καθώς οι καταναλωτές περίμεναν στην ουρά ώρες πριν να ανοίξουν τα μαγαζιά. Διάρρηξη έγινε σε σούπερ μάρκετ της Νέας Ερυθρέας από όπου αφαιρέθηκαν μεγάλες ποσότητες συμπυκνωμένου γάλακτος Επέμβαση της αστυνομίας σε καταστήματα που υπήρχε συνοστισμός είχε σαν αποτέλεσμα να δημιουργηθεί κυκλοφοριακό κομφούζιο Ο πανικός και η σύγχυση στους καταναλωτές που αγόρασαν τεράστιες ποσότητες συμπυκνωμένου γάλακτος κατεψυγμένων λαχανικών και άλλων προϊόντων έδινε την εντύπωση ότι η χώρα βρίσκεται σε εμπόλεμη κατάσταση.
Ένα τέταρτο περίπου πριν ανοίξουν τα μαγαζιά έξω από το σούπερ μάρκετ του Μαρινόπουλ στο Κολονάκι, είχε σχηματιστεί ήδη μια ουρά πελατών που ανυπομονούσαν. Στις 8 η ώρα, μόλις άνοιξαν οι πόρτες ο κόσμος όρμησε και πλημμύρισε το υπόγειο όπου βρίσκεται το τμήμα τροφίμων. Τα ράφια με τα κουτιά του γάλακτος άδειασαν σε λιγότερο από 20 λεπτά.
Τα κουτιά με το γάλα σε σκόνη στην αρχή άφησαν αδιάφορους τους καταναλωτές. Μόλις όμως τελείωσαν οι κονσέρβες εξαφανίστηκαν και αυτά. 12 περίπου κούτες με εμφιαλωμένο νερό αγοράστηκαν στα πρώτα 5 λεπτά. Διαμοιάς φαίνεται ότι όλοι λυσμώνησαν τη λιτότητα. Παρά τις διαβεβαιώσεις των υπευθύνων ότι αύριο το πρωί θα υπάρχει γάλα Οι καταναλωτές επέμεναν να γεμίζουν τα καροτσάκια τους Στα ράφια με τα κατεψυγμένα λαχανικά επικρατούσε η ίδια κατάσταση Ακόμα και οι κατεψυγμένες φράουλες έγιναν ανάρπαστες Κάποια στιγμή ένας υπάλληλος του σούπερ μάρκετ εμφανίστηκε φορτωμένος με κούτες Για να γεμίσει ξανά τα άδεια ράφια Αμέσως περικυκλώθηκε από τους καταναλωτές που άρπαζαν κυριολεκτικά τα σακουλάκια πριν προλάβουν να τοποθετηθούν στα ψυγεία.
Άντρες και γυναίκες να κουβαλάνε στους ώμους τους κούτες γάλακτος και να γυρεύουν ταξί για να τα μεταφέρουν. Η ίδια εικόνα παρουσιάστηκε χθες σε όλο το σούπερ μάρκετ της Αττικής αλλά και στα συνοικιακά καταστήματα πόλης της Τροφίμων. Στις λαϊκές αγορές η κίνηση ήταν πεσμένη και οι παραγωγοί εγανάκτισμένοι προσπαθούσαν με διάφορους τρόπους να προσελκύσουν τον πελάτη για να αγοράσει τα λαχανικά.
Χαρακτηριστικά στη λαϊκή αγορά του Γκίζη, οι παραγωγοί φώναζαν «πάρτε κολοκυθάκια χωρίς ραδιενέργεια». Τα νέα, 8 Μαΐου 1986. Υπάρχει τρόπος να ελέγξεις τον πανικό ενός κόσμου ακριβώς όταν δεν υπάρχει και τόσο εύκολη ενημέρωση. της σημερινής εποχής που είναι πρώτον ο εκδημοκρατισμός της ενημέρωσης γενικότερα και ειδικότερο ο εκδημοκρατισμός και η διαφάνεια στη διαχείριση μιας κρίσης.
Όμως εδώ πραγματικά συγκρούεται μια προσέγγιση η οποία υπάρχει σε φορείς όπως είναι ο Οργανισμός Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης, ο ΣΑΑ για παράδειγμα, ο οποίος λέει ότι πρέπει να μπορείς να ενημερώσεις από την πρώτη στιγμή τους πολίτες με τα πραγματικά δεδομένα γιατί αισθάνονται ότι όταν η ενημέρωση έρχεται από ένα σημείο και μετά τότε εσύ έχεις κάτι κρύψει, κάτι καλύψει ή τέλος πάντων τους δίνεις μια μερική εικόνα της πραγματικότητας.
Όταν υπάρχουν λοιπόν σύνθετα ζητήματα μιλάμε για το 1986 και για ένα πυρηνικό αντιδραστήρα. Θα σας έλεγα ότι ακόμη και όταν είχαμε το ατύχημα στη Φουκουσίμα στη Μιαπονία, μια χώρα με πολύ διαφορετική κουλτούρα η πίεση, η ανησυχία, ο φόβος ήταν εξίσου μεγάλος παρότι ζούμε σε μια άλλη συνθήκη όπου βέβαια εδώ έχουμε το άλλο πρόβλημα από την ελάχιστη πληροφόρηση της εποχής έχουμε την τεράστια διάχυση της πληροφόρησης στη δική μας εποχή. Άρα λοιπόν εδώ υπάρχουν τρία ζητήματα το πρώτο είναι πόσο πραγματική εικόνα της κρίσης έχω δεύτερον σε τι βαθμό σταθμίζω ότι πρέπει να βάλω την κοινωνία στη διαχείριση της κρίσης και σε τι βαθμό έχω προετοιμάσει την κοινωνία για να μπω σε αυτό. Αυτό ξέρετε είναι το μεγαλύτερο πρόβλημα το οποίο υπάρχει. Και πολλές φορές κάνουμε ανίκειες συγκρίσεις μεταξύ της ελληνικής κοινωνίας με μια σκανδιναβική κοινωνία.
Και δεν το λέω από το πλαίσιο χαμηλότερο ή ψηλότερο επίπεδο. Εκεί η συμμετοχή της κοινωνίας στη λήψη των αποφάσεων δεν περιορίζεται μόνο στο κομμάτι των εκλογικών περιλαμβάνει από ασκήσεις ετοιμότητας από όλο αυτό το κομμάτι. Άρα ενδεχομένως θα πρέπει να κινηθώ σας το καταλαβαίνετε στην Ελλάδα εάν πάμε να καλύψουμε ένα κενό που έχουμε στην ενημέρωση του κοινού και αυτό είναι πολύ σημαντικό.
Με γοργά βήματα μπορεί να οδηγήσουν στο αντίθετο σενάριο. Το έχετε δει πολλές φορές ότι όταν κάνουν μια άσκηση ετοιμότητας λέει τι ξέρουν αυτοί, έρχεται κάτι σε εμάς. Άρα λοιπόν εδώ βλέπετε ότι συγκρούνται δύο δεδομένες. Η ανάγκη όντως να έχω άμεση διαχείριση και η ανάγκη να μπορώ να το λειτουργήσω. Αναφερθήκατε έτσι σε ένα πολύ χαρακτηριστικό παράδειγμα διαφορετικής κουλτούρας προς τα εδώ της Ιαπωνικής. Πιστεύετε ότι είναι στερεοτυπικό ή ότι όντως υπάρχουν βαθιά διαφορετικά χαρακτηριστικά κουλτούρας από λαό σε λαό και πόσο μπορούμε δεύτερο ερώτημα να παρέμβουμε σε αυτό. Υπάρχει μήπως DNA νέη κουλτούρας και άρα ως ένα βαθμό μπορούμε να επηρεάσουμε τις αντιδράσεις και τις αντιλήψεις.
Σίγουρα υπάρχουν διαφορετικά χαρακτηριστικά. Όποιος έχει διαβάσει ή περισσότερο πάει ας πούμε στην Ιαπωνία την οποία την βάζουμε στη συζήτηση θα δει ότι μιλάμε για μια τελείως διαφορετική φιλοσοφία ζωής η οποία βασίζεται σε κομμάτια τα οποία απλουστευτικά θα τα συνέβαινε κάποιος με το διαλογισμό. αυτή η πολύ μεγάλη αιμονή των Ιαπών ας πούμε στην έννοια της αρμονίας η οποία πηγαίνει στην απόλυτη τακτοποίηση των πάντων έχει να κάνει με τον τρόπο με τον οποίο συνδέουμε ακόμη και με τη φύση, δεν πάμε πίσω.
Η πραγματικότητα όμως είναι ότι είναι διαφορετικά τα συστήματα τόσο εξουσίας λήψης αποφάσεων όσο και αναγνώρισης των κινδύνων πάρα πολλές φορές. Άρα οι διαφορές οι πολιτισμικές είναι σημαντικές οι διαφορές στο πώς αντιλαμβάνουμε το ρίσκο, στο πώς συμμετέχω. Ας πούμε, έχουμε δει αρκετές φορές στην Ελλάδα να υπάρχει αντιπαράθεση μεταξύ ερευνητικών φορέων για τα δικά τους δεδομένα για μια καταστροφή και των επίσημων κρατικών φορέων.
Σε άλλες χώρες όχι μόνο δεν υπάρχει αυτή η αντιπαράθεση αλλά αντίθετα η ερευνητική φορής είναι ενταγμένη στο σχεδιασμό πολιτικής για τη διαχείριση καταστροφών γιατί μόνο έτσι μπορώ να έχω πραγματικά δεδομένα και να μην κάνω ασκήσεις πάνω σε ένα θεσμικό πεδίο. Μπορώ να κοπιάρω ό,τι θέλω. Αλλά η δική μας επίπεδος σε κάτι το οποίο το βλέπουμε συχνά, παρά με των φυσικών καταστροφών και κυρίως των δασικών πυρκαγιών, δεν είμαι ίδια με αυτήν την ΗΠΑ.
Ας πούμε, οι ΗΠΑ έχουν μία στρατηγική η οποία χαρακτηρίζει τις μεγαπυρκαγιές οι οποίες έχουν μπει και στη δική μας ζήτηση τα τελευταία χρόνια, ως κρίση. Δηλαδή την έχει ανάγκη σε κάτι το οποίο δεν είναι στιγμιαίο και άρα πρέπει να κινηθώ με την έννοια της καταστροφής σε όλο αυτό το κομμάτι, αλλά σε ένα διαρκές γεγονός το οποίο θα το έχω συχνά, άρα πρέπει να κινητοποιήσω και τον πληθυσμό μου αντίστοιχα.
Τρόμος στην Ευρώπη, έγραφε η απογευματινή στις 30 Τετάρτου με αφορμή τη διαρροή ραδιενέργειας από το πυρηνικό εργοστάσιο στη Σοβιετική Ένωση. Πυρηνική κόλαση πληροδοτούσε η Μεσυμβρινή. Στο πόδι η Ευρώπη για τον έφος δήλωνε η ελευθερωτυπία, ενώ η βραδινή μετέφερε λίγο τον πανικό και στα καθημάς, διευκρινίζοντας πυρηνικός αναγερμός και στην Ελλάδα.
Σε κίνδυνο η Ευρώπη τονίζει η Ακρόπολης και διευκρινίζει μήπως και νομίζει κανείς ότι θα βομβαρδίσει και εμάς ο κύριος Ρίγκαν από τη ραδιενέργεια Σοβιετικού εργοστασίου. Στον αντίποδα, ο Ριζοσπάστης διαβεβαιώνει ότι ελέγχεται η κατάσταση και δράτεται της ευκαιρίας να καταγγείλει χονδροειδή προπαγάνδα σε βάρος της Σοβιετικής Ένωσης στη Δύση, στην οποία μάλιστα συμμετέχουν κατά την εφημερίδα και τα δελτία ειδήσεων της ΕΡΤ.
Άδικο έχουν Εδώ ο Ρίγκαν κυνηγάει τον Καντάφη και εμείς ασχολούμαστε με τη ραδιοενέργεια Το βήμα 4 Μαΐου 1986 Πίσω στο Τσερνόμπιλ αναρωτιέμαι αν σε άλλες χώρες ιδεολογικοποιήθηκε τόσο πολύ το αντιστήχημα αυτό όσο στην Ελλάδα Έχει να κάνει με την πολιτική δυνατότητα και με το πώς δηλαδή αυτό συνδέθηκε με την πολιτική αντιπαράθεση Βρισκόμαστε σε μια φάση όπου η Σοβιετική Ένωση έχει πάψει να είναι ο ιδεαλιστικός παράδεισος ο οποίος υπήρχε για πάρα πολλές χώρες σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες έχει αρχίσει να γίνεται υποχώρηση και των πολιτικών δυνάμεων τα οποία πηγαίνουν εκεί στην Ελλάδα είμαστε σε μια άλλη συνθήκη δηλαδή είμαστε πιο χρονικά κοντά στο να δεχόμαστε ακόμη αυτή την διχοτομία επομένως μπορούμε να πούμε ότι δεν μπορεί να θεωρήσει κάποιος ότι στο βαθμό με τον οποίο πολιτικοποιήθηκε σλάσσιδε λογοποιήθηκε στην Ελλάδα, έγινε σε άλλες χώρες σε τέτοιο επίπεδο.
Σε διεθνές επίπεδο υπήρξε μία αφορμή το αντιστήχημα του Τσερνόμπιλ για μία πολιτική εκμετάλλευση εις βάρος της Σοβιετικής Ένωσης. Οι δυτικοί δηλαδή βρήκανε ένα ακόμα σημείο να χτυπήσουν τη Σοβιετική Ένωση λόγω αυτού του ατυχήματος. Να σας έλεγα ότι περισσότερο ήταν μία στιγμή η οποία τράβηξε μία κουρτίνα. Δηλαδή περισσότερο από τους δυτικούς χρησιμοποιήθηκε ως μία απόδειξη ότι αυτό το οποίο σας λέμε εδώ και χρόνιο, ότι η Σοβιετική Ένωση είναι σε πτωτική πορεία, έχει δομικά προβλήματα, ελέγχει όμως την πληροφορία και σε ένα βαθμό για να συνεχίσει αυτόν τον ανταγωνισμό θυσιάζει εντός ή εκτός εισαγωγικών τους πολίτες τους και την ευημερία τους, ήταν αυτό το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα.
Περισσότερο θα έλεγα ότι η πραγματικότητα είναι για τους δυτικούς φορείς και για τους διεθνείς φορείς. Γιατί με μεν μπορεί η αρχιτεκτονική να είναι δυτική αλλά η πραγματικότητα είναι ότι οι διεθνείς θεσμοί αφορούν όλο τον κόσμο. Όλες τις χώρες. Με όλα τα πρόβληματα τα οποία υπήρχαν λόγω του ανταγωνισμού αυτού και του ψηλού πολέμου το σοκ ήταν τόσο μεγάλο.
Δηλαδή το Τσερνόμπιλ δουλει σαν μια δυστοπία είναι η πραγματικότητα Και κυρίως στις δυτικές χώρες οι οποίες ήταν περισσότερο ευαισθητοποιημένες Με αυτό το ζήτημα της πυρηνικής ενέργειας Υπήρχαν αντίδρασεις από τα κινήματα τα διάφορα Τα οποία είναι λίγο αντιπολεμικά, λίγο υπέρ της αλλαγής στον πλανήτη Εκεί έχει μπει και η πυρηνική ενέργεια Είναι ζητήματα τα οποία είχαν περάσει μέσα από το κίνημα των αδεσμεύτων δηλαδή όλο το πολιτικοκοινωνικό πλαίσιο και ο δημόσιος διάλογος σε περιφερειακό και διεθνές επίπεδο είχε βάλει αυτό επομένως η ευαισθητοποίηση των πολιτών στις περισσότερες δυτικές χώρες γιατί κάθε χώρα έχει τα δικά τους χαρακτηριστικά ήταν εντονότερη άρα και οι θεσμοί ένιωσαν ένα πολύ μεγάλο σοκ το οποίο ακριβώς επειδή μπορεί να έγινε λόγω αυτών των παραγόντων των οποίων είπαμε ωστόσο οι επιπτώσεις οι οποίες είχε και το ότι συνδέθηκε με ένα συνώνυμο καταστροφής λειτουργήσαν περισσότερο στην κατάσταση στο να αλλάξουμε πράγματα.
Δηλαδή δεν ήταν ας πούμε θα έλεγα η χρυσή ευκαιρία που έψαχνα η Δύση για να αποδομήσει τη Σοβιετική Ένωση. Ήδη η αποδόμηση από το γεγονός αυτό καθ' αυτό και κυρίως από τη διαχείριση ήταν τόσο μεγάλη που αρκούσε απλώς το να παραθέσει τα γεγονότα. Στη Σοβιετική Ένωση προκλήθηκε ύστερα από αυτό το δυστύχημα αυτοκριτική. Είναι η φάση στην οποία υπάρχει αυτό το κομμάτι της αυτοκριτικής και του αναστοχασμού και είναι κάτι το οποίο σε σημαντικό βαθμό χρεώνεται και στον Κορμπάτσεφ.
Δηλαδή ότι στρέφεται προς τους δυτικούς. Δηλαδή αυτή η στιγμή η οποία μιλάμε τα τελευταία χρόνια δηλαδή της Σοβιετικής Ένωσης έχουν αυτό το πλαίσιο και κυρίως όμως τι συμβαίνει. Αυτό το οποίο δεν κατάφερε να αλλάξει ο Γκουρμπάτσεφ και συνδέεται και με αυτό είναι ότι προσπάθησε αλλάζοντας την κορυφή, γιατί η πραγματικότητα είναι ότι για πολλά χρόνια το σώμα της Σοβιετικής Ένωσης ήταν μαθημένο να κινείται με το κεφάλι το οποίο ήταν ο γραμματέας του Κομμουνιστικού Κόμματος, άρα αυτός ο οποίος είχε την ανώτητα εξουσία.
Ωστόσο είχαν δημιουργηθεί τόσα διαφορετικά σιλό σε άλλα επίπεδα κοινωνικής και πολιτικής οργάνωσης, τα οποία έμεναν ακούνητα σε όλη αυτή την αίσθηση, πίστευαν σε κάτι το οποίο δεν υπήρχε, δηλαδή είχε πάρει χαρακτήρα τόσο υπερβατικό, οπότε καταλαβαίνετε για αυτούς η αυτοκριτική δεν υπήρχε. Υπήρχε ένα σχήμα το οποίο έλεγε ότι στο πρωτείο το δικό μας, δηλαδή εδώ προσπαθήσουμε να κάνουμε κάτι καλό, να έχουμε κι εμείς πυρηνική ενέργεια, γιατί έχει ωφέλει η πυρηνική ενέργεια, επομένως κάναμε ένα πείραμα για να μπορέσουμε να βελτιώσουμε έναν αντιδραστήρα τον οποίο είχαμε.
Άρα υπάρχει μια δυσαρμονία μεταξύ των διαφόρων επιπέδων οργάνωσης συγκριτικά με την κορυφή σε όλο αυτό το πλαίσιο. Είπαμε για το ενδεχόμενο πολιτικής εκμετάλλευσης του δυστυχήματος από τις ΗΠΑ. Σε επίπεδο πάντως συνεργασιών αποτέλεσε και μια αφορμή λίγο να έρθουν πιο κοντά οι δύο δυνάμεις ή δεν συνέβη αυτό. Για πρώτη φορά από καταβολής υπερδυνάμεων, σοβιετικός διπλωμάτης κατέθεσε στο Κογκρέσο.
Ο δεύτερος γραμματέας της Σοβιετικής Πρεσβείας στην Ουάσιγκτον, Βιτάλη Τσουρκίν, παρουσιάστηκε σε υποεπιτροπή της Αμερικανικής Βουλής για να δηλώσει ότι η χώρα του άργησε να αναγγείλει την καταστροφή του Τσερνόμπιλ, γιατί ήθελε προηγουμένως να σταθμίσει τις συνέπειες. διαβεβαίωσε και ο ίδιος ότι η φωτιά στον αντιδραστήρα έχει σβήσει αλλά πρόσθεσε ότι το ατύχημα δεν έχει τελειώσει.
Η κατάσταση βελτιώνεται αλλά ατυχώς δεν αποτελεί ακόμα παρελθόν. Το βήμα 4 Μαΐου 1986. Σίγουρα ήταν κάτι το οποίο έφερε κοντύτερα την όλη διάσταση. Η τροτότητα είναι πρώτον πολύ σημαντικό. Δεύτερον το κομμάτι των πυρηνικών. Είτε αφορά την πυρηνική ενέργεια ή ελληνικούς σκοπούς. είτε αφορά τα πυρηνικά όπλα, ήταν το σημείο το οποίο ουσιαστικά είχε ισορροπήσει τον ψυχρό πόλεμο.
Από την κρίση της Κούβας για το ζήτημα των πυράβλων εκεί, μέχρι το Τσερνόμπλη και μέχρι το τέλος, δηλαδή βλέπουμε σε όλο αυτό το κομμάτι, να είναι ο τομέας στον οποίο υπήρχε ίσως το πιο ολοκληρωμένο πλαίσιο συμφωνιών, ότι εδώ πρέπει να συμφωνήσουμε, αν δεν συνεργαστούμε να το πω σχηματικά, τουλάχιστον να συμφωνήσουμε ότι πρέπει να βάλουμε ένα πλαίσιο και να περιορίσουμε την κακόβουλη χρήση για να μην έχουμε επιπτώσεις οι οποίες θα μας δημιουργήσουν πάρα πολύ σημαντικά προβλήματα.
Άρα θα έλεγα ότι είναι ένα από τα λίγα ζητήματα τα οποία έφερνε τους δύο συνασπισμούς κοντά. Παρέμεναν οι δομικές διαφορές γιατί ήταν δύο διαφορετικά πολιτισμικά σχήματα ωστόσο είναι ένα κομμάτι το οποίο προφανώς έφερε κοντά όλο αυτό το πλαίσιο ουσιαστικά ταρακούνησε την όλη συζήτηση για την πυρηνική ενέργεια, δηλαδή άρχισε να βάζει νέες συνθήκες, νέους όρους, νέες διαδικασίες, δηλαδή μπαίνει πολύ έντονα η έμεια της κουλτούρας προστασίας, της κουλτούρας ασφάλειας, το οποίο είναι πάρα πολύ σημαντικό και ξαναπιάνεται από την αρχή όλο το σχήμα το οποίο έχει να κάνει με το πώς δημιουργούμε εκείνες τις ασφαλιστικές δικλείδες και τις δικλείδες προστασίας για να υπάρχει μια ορθή χρήση της πυρηνικής τεχνολογίας και της πυρηνικής ενέργειας σε όλο αυτό το πλαίσιο το οποίο μπορεί να κατέχουν αυτή τη διαδικασία.
Απολογούμε προκαταβολικά για το ενδεχόμενο αδόκιμο του ερωτηματός μου, αλλά έτσι τώρα μου ήρθε ακριβώς στη σκέψη. Το δυστύχημα αυτό που έγινε σε Ουκρανικό έδαφος. Μας εξηγήσατε τι ήταν η Σοβιετική Ένωση και τι ήταν το κάθε κράτος μέσα σε αυτήν. προκάλεσε κάποια αντιρωσικά συναισθήματα από την πλευρά του Ουκρανικού λαού ή δεν υπήρξε τέτοια συνείδηση τότε.
Υπήρχαν ήδη αυτά τα αντιρωσικά αισθήματα γιατί η Ουκρανία ήταν μια χώρα η οποία είχε πληρώσει πολύ ακριβά τη Σοβιετική Ένωση. Από την εποχή του Ιωσήφ Στάλιν, δηλαδή αυτού ο οποίος έφτιαξε την έννοια αυτής της Σοβιετικής Ένωσης σαν ένας λέρνιο σχηματισμός, οι Ουκρανοί είχαν πάρα πολλές φορές έρθει σε ρήξη και είχαν πληρώσει από το μεγάλο λοιμό για παράδειγμα για να μπορέσουν να τιμωρηθούν και σε άλλες διαδικασίες ωστόσο δεν ξέρω ότι πάντα η Ουκρανία και αυτό φαίνεται ακόμη και σήμερα δηλαδή το είδαμε και με την εισβολή ήταν εντός εισαγωγικών όχι αγαπημένη αυτή η κόρη από τις παλιές δημοκρατίες φοβητικής ένωσης την οποία ήθελε για πάντα η Ρωσία να έχει κοντά της όλο αυτό το κομμάτι.
Άρα αυτή η προβληματική σχέση η οποία πάντα υπήρχε με ένα πολύ μεγάλο μέρος των πολιτών παρά τις όλες αυτές τις διαδικασίες που έχουμε πει και όλο αυτό το κομμάτι πολυπολιτικό-νοικοπολιτικό όντως σύνθηκε. Δηλαδή όταν άρχισε μετά να υπάρχει όλη αυτή η ενημέρωση η κρίση εμπιστοσύνης ήταν τόσο έντονη που σε μεγάλο βαθμό προφανώς υπήρχε και η αίσθηση ότι αυτό το πράγμα ακόμη και έγινε εσκεμένα.
Δηλαδή από το να πάμε στο πλαίσιο ότι ήξεραν ότι υπήρχαν ζητήματα, ήξεραν ότι αυτό το οποίο πάνε να κάνουν δεν είναι σίγουρο ότι θα πετύχει. Δεν ήταν σίγουρο ότι είχαν διασφαλίσει εκείνες τις συνθήκες για να μπορέσουν να το κάνουν. Ακριβώς γιατί οι τεχνολογικές δυνατότητες της εποχής δεν συγκρίνονται με τις τεχνολογικές δυνατότητες του 21ου αιώνα.
ας μην βάλουμε το 2026, ας το πάμε στο 2005 για παράδειγμα. Είναι διαφορετικό από ότι το έκανα εσκεμένα. Ξαναλέω εδώ είναι μια συζήτηση που μας φέρνει πάλι στην όλη αυτή προβληματική συζήτηση, να είμαι ελεγχνής, που έγινε για τον COVID. Είναι άλλο πράγμα το να έχω μια διαρροή. Είναι διαφορετικό πράγμα να μην ελέγχω κάτι ή να υποτιμήσω και κάτι άλλο και άλλο πράγμα το έκανα επί σκοπού. Δηλαδή όλη αυτή η συζήτηση που έγινε στις μέρες μας με ένα πάντρεμα θεωριών συνομωσίας σε μεγάλο βαθμό για τα βιολογικά όπλα λέτε το έχετε ακούσει τα διάφορα βιολογικά εργαστήρια τα οποία είναι στην Ουκρανία κτλ έχουν σε σημαντικό βαθμό το πρώτο τους πάτημα στο σύνολο του Σερνόμπελ δηλαδή θα δείτε ότι σε πάρα πολλές θεωρίες συνομωσίας η μηχανική σκέψης ανθρώπων οδηγεί σε αυτό το οποίο έγινε το συνώνυμο μιας καταστροφής ενός δυστυχήματος μιας κακής διαχείρισης η οποία οδήγησε σε έναν συνολικό κλονισμό θεσμών εμπιστοσύνης, έκθεση σε ρίσκο.
Δηλαδή το ότι πολύ γρήγορα άρχισαν να συνειδητοποιούν ότι υπήρχε διαφορετική διαχείριση της ηγεσίας από τον μέσο πολίτη στην τελευταία πόλη της Ουκρανίας δημιούργησε μια πάρα πολύ έντονη αντίδραση και σε πάρα πολλές γειτονικές χώρες. Αν σήμερα πάμε στη Μόσχα και σταματήσουμε τυχαία 50 ανθρώπους που στα μάτια μας τα φαίνονται ηλικίας μέχρι 45 ετών γνωρίζουν το Τσερνόμπιλ η λέξη Τσερνόμπιλ τους ξυπνάει κάποια μνήμη ή κάποια αφήγηση ή κάποιο μάθημα κάπου σίγουρα οι περισσότεροι άνθρωποι ξέρουν το Τσερνόμπιλ να είμαι ελικρινής και σε αυτό έχει βοηθήσει πάρα πολύ και η έρευνα που έχει γίνει αλλά και μια σειρά η οποία ήταν εξαιρετική που μπόρεσε να αναπαραστήσει λοιπόν πώς δομήθηκε όλο αυτό το πλαίσιο ποιες ήταν οι αστοχίες και τα προβλήματα τα οποία υπήρχαν, βιβλία τα οποία έχουν κυκλοφορήσει ωστόσο είναι πολύ διαφορετικός ο τρόπος με τον οποίο το πλαισιώνει κάποιος στη Ρωσία, ιδιαίτερα αν αυτός ο κάποιος είναι νοσταλγός της Σοβιετικής Ένωσης και υποστηρικτής κατά πάσα πιθανότητα σήμερα
του Βλαντίμιρ Πούτιν, δηλαδή αυτής της αίσθησης του ρωσικού μεγαλείου και διαφορετικά κάποιος άνθρωπος ο οποίος βάζει τον εαυτό του σε ένα κομμάτι εκδημοκρατισμού άρα επομένως είναι και πιο ανοιχτό στην πληροφόρηση και στην αμφισβήτηση. Επομένως είναι σε σημαντικό βαθμό όλη αυτή η ιστορία του Τσερνόμπιλ τόσο του δυστυχήματος αυτού καθ' αυτού όσο και της διαχείρισής του μια κατάσταση η οποία έχει έντονα πολιτικοκοινωνικά και πολιτισμικά αντίκτυπα και στοιχεία.
Μιας και ασχολείστε με τις νέες απειλές και φτάνοντας προς το τέλος της συζήτησής μας, η πυρηνική ενέργεια φαντάζομαι δεν την κατατάσουμε στη νέα απειλή. Είναι απειλή? Η πυρηνική ενέργεια είναι μια θετική μορφή της ενέργειας, να το πω έτσι. Εδώ λοιπόν πρέπει να βάλουμε μάλλον τη συζήτηση στο τρίγωνο. Κλιματική κρίση, αναζήτηση νέων ή διαφορετικών μορφών ενέργειας για να μπορέσουμε να μειώσουμε το περιβαλλοντικό μας αποτύπωμα.
Άρα λοιπόν εδώ προφανώς η πυρηνική ενέργεια που θεωρείται πιο καθαρή μορφή ενέργειας εφόσον γίνεται σωστά ή όλη η διαχείρισή της υπάρχουν αυτές οι προδιαγραφές ασφαλείας για να μην έχουμε ενδεχόμενα τύπου τσερνόμπιλ είναι μία μορφή ενέργειας η οποία μπορεί να αποδίδει γρήγορα εφόσον υπάρχουν συνθήκες, υπάρχουν αντιδραστήρες, υπάρχει όλο αυτό το πλαίσιο την μορφή ενέργειας η οποία είναι απαραίτητη.
Ωστόσο από τη μία πλευρά υπάρχει αυτή η διάσταση Από την άλλη πλευρά Λόγω ακριβώς των πολλών προβλημάτων Που έχουν αντιμετωπίσει πάρα πολλές χώρες Στην κρίση που υπάρχει η εμπιστοσύνη Φρος τους θεσμούς Υπάρχει η αναγκαιότητα να σταθμίσω το ρίσκο Δηλαδή ας πούμε Όταν ξεκίνησε πριν λίγες ημέρες Εβδομάδες συζήτησης και στην Ελλάδα Για το κομμάτι της πυρονινικής ενέργειας υπήρχαν πάρα πολλές αναφορές που συνέκριναν το ατύχημα στη Φουκουσίμα άρα σε μια χώρα σεισμογενής όπως είναι η Ιαπωνία με μια χώρα όπως είναι η Ελλάδα που επίσης έχει έντονα ζητήματα σεισμικότητας και το πως είναι δομημένος ή δεν είναι δομημένος ο δικός μας μηχανισμός για να μπορέσει να πραγματοποιήσει εκείνους τους ελέγχους.
Άρα θα έλεγα ότι είναι ένα ζήτημα το πως χρησιμοποιούμε την πυρηνική ενέργεια για ειρηνικούς σκοπούς και το πώς αυτή μπορεί, εάν και εφόσον είναι σε ένα ασφαλές πλαίσιο, να βοηθήσει στην μείωση των επιπτώσεων της κλιματικής κρίσης. Αυτό νομίζω δεν μπορεί να το αμφισβητήσει κανείς. Και εδώ υπάρχει βέβαια και το άλλο πλαίσιο το οποίο πηγαίνει στις απειλές, που είναι ποιο.
Είναι ότι η πυρηνική ενέργεια χρησιμοποιείται και για σκοπούς αμυντικούς στρατιωτικούς, δηλαδή έχουμε τα πυρηνικά όπλα. είδαμε ας πούμε ότι είχαμε μια στρατιωτική επιχείρηση από τις ΗΠΑ και το Ιταλιστό Ιράν με βασικό ζητούμενο εδώ και πολλά χρόνια το να μην αποκτήσει το Ιράν ένα πυρηνικό όπλο γιατί εδώ μπαίνει και μία ομοιότητα ότι μιλάμε για ένα θεοκατικό κλειστό αυταρχικό καθεστώς το οποίο δεν θα έχει τις δικλείδες ασφαλής εκείνης που έχει μια διδική δημοκρατία Τώρα, παράλληλα όμως, τι έχει συμβεί τα τελευταία χρόνια οι πυρηνικοί ενέργειες, οι πυρηνικές υποδομές, οι πυρηνικοί αντιδραστήρες είναι ευαίσθητες και κρίσιμες υποδομές.
Άρα πάρα πολύ σημαντικές για τα κράτη, πάρα πολύ σημαντικές για την ανθρωπότητα. Οπότε γι' αυτόν ακριβώς τον λόγο έχουν στοχοποιηθεί και αυτές από τους κακούς της υπόθεσης. Είτε είναι τρομοκρατικές οργανώσεις, αντίστοιχα έχουμε και πάρα πολλά ζητήματα με μια άλλη μορφή ασφάλειας που είναι κρίσιμη για αυτές τις υποδομές που είναι η κυβερνασφαλιά τους.
Δηλαδή δεν χρειάζεται να βάλω βόμβα σε ένα πυρηνικό αντιδραστήρα. Αν χακάρω το σύστημα λειτουργίας, ελέγχου, αερισμού του, οποιαδήποτε τέτοιο τύπο λειτουργία, μπορεί να προκαλέσω μια ζημιά η οποία θα είναι αντίστοιχη με το Τσερνόμπιλ ή μπορεί να είναι ακόμη και μεγαλύτερη. Μήπως όμως είμαστε μπροστά στο εξής ζήτημα. Ευτυχώς οι πυρηνικές υποδομές, οι στρατιωτικές πυρηνικές υποδομές δεν χρησιμοποιούνται, όπου βρίσκονται δεν χρησιμοποιούνται Έχουν μια ιδιότητα απειλής, ότι θα τα χρησιμοποιήσω οπότε μην με ενοχλείς γιατί εγώ μπορώ να τα χρησιμοποιήσω Άρα μένει σε μια υποθετική και θεωρητική συζήτηση το αν θα χρησιμοποιηθούν, αλλά ταυτόχρονα η απέναντι πλευρά με το σενάριο ότι μπορεί να τα χρησιμοποιήσεις έρχομαι εγώ και σε χτυπάω Άρα δηλαδή και μόνο οι ύπαρξ των πυρηνικών Χωρίς αυτά καθεαυτά να χρησιμοποιούνται Δημιουργούν μια πολύ μεγαλύτερη ένταση Από ότι προκαλούν τα ίδια ως χρήση Τα πυρηνικά όπλα και όταν Εμπλέκονται σε μια σύγκρουση δύο πλευρές Ή αντιπαράθεση ή ανταγωνισμό
Δύο πλευρές που έχουν πυρηνικά όπλα Αποδεδειγμένα Λειτουργεί πάντα αποτρεπτικά σαν αυτό το πλαίσιο το οποίο είπατε Γιατί είναι το περίφημο, θα το πω απλουσευτικά Το δόγμα αμοιβές καταστροφής Αυτό κράτησε όρθια τον κόσμο στον ψυχρό πόλεμο Το οποίο έλεγε τι Εάν είσαι σίγουρος ότι θα χρησιμοποιήσεις πυρηνικά όπλα Και θα με σβήσεις από το χάρτη Αυτό που λέμε λήθινη εποχή, κάντο Λέει το σύστημα αυτό Αν δεν είσαι και δεν με εξοντώσεις Και δεν χτυπήσεις τις πυρηνικές δικές μου υποδομές Τότε θα σου επιστρέψω το χτύπημα και η πιθανότητα μπορεί να γυρίζει σε σύστηλη ηθική εποχή.
Αυτό λοιπόν λειτουργήσε ως μία κατανόηση ότι κανείς δεν είναι σίγουρος ότι μπορεί να πετύχει την απόλυτη μήκη και επομένως είναι πάρα πολύ πιθανό να υποστεί την απόλυτη ήττα. Είσαι το χαιρότερο στο νέο να χάσουμε και οι δύο. Δεν ας να χτυπήσει τον άλλο και όλο αυτό να δημιουργήσει όλο αυτό το πλαίσιο. Το κομμάτι αυτό το οποίο λέτε είναι μπαίνει σε μία άλλη συζήτηση και έχει να κάνει κυρίως με τις τρομοκρατικές οργανώσεις και μας πάει πίσω στο πώς άλλαξε το πλαίσιο της ασφάλειας μετά την 11η Σεπτεμβρίου.
Γιατί τότε μπήκε ο φόβος, οι τρομοκρατικές οργανώσεις και τα λεγόμενα αυταρχικά καθεστώτα, αποτυχημένα καθεστώτα, αποτυχημένα κράτη. Υπήρχαν διάφοροι τίτλοι τότε, rock states, το δόγμα boost το λεγόμενο, boost νεότερου να αποκτήσουν τέτοιου τύπου όπλα μαζικής καταστροφής είτε αυτά είναι στην χειρότερη εκδοχή της πυρημικά είτε στην πιο εύκολο να φτιάξουν και να έχουν βιολογικά και μετά χημικά.
Δηλαδή σε αυτό το κομμάτι λοιπόν μπήκε αυτό το πλαίσιο το οποίο λέει για να προλάβω να μην αποκτήσουν αυτοί τότε δικαιολογούμε να κάνουμε μια στρατιωτική επέμβαση, μια προληπτική επέμβαση, αυτό που περιγράψετε για να μπορέσεις να ανατρέψεις ο καθεστώς Σαντάμ Χουσέιν Εκεί δημιουργήθηκε όλο το πρόβλημα των διεθνών θεσμών.
Δηλαδή οι ΗΠΑ είπαν ότι έχουμε πληροφορίες, ενδείξεις της παρουσίας και στους εργαζομένους, ότι έχουν όπλα μαζικής καταστροφής, άρα πρέπει να παρέμβουμε για να μην τα χρησιμοποιήσει. Τελικά αυτό δεν αποδείχθηκε και δημιούργησε ένα από τους μεγαλύτερους κραδασμούς που ακόμη και σήμερα υπάρχει στους διεθνείς θεσμούς. Στην περίπτωση του Ιράν υπήρχε ξεκάθαρα υπουλουτισμούς ουρανίου, είχαν πρόθεση, το δηλών κατά περιόδους και αυτοί, ωστόσο έχουμε δύο διαστάσεις.
Τη συμφωνία η οποία υπήρχε επί της διακυβέρνησης Ομπάμα και μας έφερε το 2015, την οποία αποχώρησε ο ΗΠΑ από την Προεδρία Στραμπ, ξαναπροσπάθησε να κάνει μια τέτοια συμφωνία ο πρόεδρος Βάιντεν, ο πρόεδρος Τραμπ επέστρεψε και είδαμε λοιπόν ότι καταλήξαμε τελικά σε μια στρατιωτική επιχείρηση αυτού του κομμάτια. Σε κάθε περίπτωση πάντως, οι πυρηνικές στρατιωτικές υποδομές δημιουργούν πολέμους, χύνεται αίμα πάνω σε κάτι που αφορά τελικά όμως μόνο απειλές και προθέσεις, κανένα γεγονός.
Η πραγματικότητα είναι ότι εκεί που έχουμε και από τις δύο πλευρές πυρηνικά όπλα, η λειτουργία είναι ακριβώς αυτή, είναι η ισορροπία του τρόμου. Άρα λοιπόν εν τέλει η πυρηνική ενέργεια συνολικά, η πυρηνική ενέργεια στον τομέα των οπλικών συστημάτων σχετίζεται πάρα πολύ με τη δημοκρατία. Δηλαδή είναι πολύ κρίσιμο να ξέρω ότι το πολιτικό σύστημα, η πολιτική ηγεσία, οι επιστήμονες οι οποίοι διαχειρίζονται ένα τέτοιο πλαίσιο λειτουργούν σε ένα καθεστώς δημοκρατίας, σε ένα καθεστώς ρεαλισμού, σε ένα καθεστώς επιθεωρήσεων από τη διεθνή κοινότητα και από τις αρμόδιες οργανισμούς ενός οργανώσης και σε ένα πλαίσιο λογοδοσίας.
Κύριε Τριαντάφυλλε Καρατράντε, σας ευχαριστούμε πολύ. Εγώ ευχαριστώ. Σας ευχαριστούμε πολύ και εσάς που μας ακούσατε και αν σας ενδιαφέρουν τα podcast σχετικά με την ιστορία ακολουθήστε στα Apple Podcast και στο Spotify το podcast «Το βήμα στην ιστορία». Τα ξαναλέμε σύντομα. Δημοσιογραφική παραγωγή Σωτηρία Δημητρίου Υχοληψία και τεχνική επεξεργασία ήχου Βασίλης Γαλόπουλος
Σχόλια
Χωρίς σχόλιαΣυνδεθείτε για να συμμετάσχετε στη συζήτηση
Σύνδεση για ΣχολιασμόΔεν υπάρχουν σχόλια ακόμα