Σταύρος Μπένος: «Τίτλος τιμής για μένα το ΔΙΑΖΩΜΑ»

Αυτόματη μεταγραφή — ενδέχεται να περιέχει λάθη.

00:00 pod.gr η φιλμένη Πρικύπησα Ιζαμπό. Αυτό ήταν. Μετά από αυτή τη βόλτα, ταγμένος απόλυτα στην διάσωση και την ανάδειξη των μημιών της χώρας μας. Στον Σταύρο Μπένο δεν αρέσουν οι τίτλοι. Ίσως γιατί ποτέ δεν έχει επαναπαυθεί πάνω τους. Ο θρηλυκός πάλι ποτέ Δήμαρχος Καλαμάτας που αργότερα γίνε υπουργός και ίδρυσε τα σωτήρια για τους πολίτες κέντρα εξυπηρέτησης, τα γνωστά ΚΕΠ, το 2008 πήρε μια απόφαση και εισέπραξε το καθολικό χειροκρότημα.

01:05 Αποφάσισε να αναστήσει τα αρχαία θέατρα που μέχρι τότε κοίτονταν χορταριασμένα, λεηλατημένα τα περισσότερα, σε πόλεις και χωριά της Ελλάδας. Και ήδη, μέχρι το 2025, αναστήλωσε με το διάζωμά του 50 θέατρα. Ας απολαύσουμε την κουβέντα που είχε μαζί του ο Σταύρος Θεοδωράκης. Μια παραγωγή του pod.gr σε συνεργασία με το Σωματείο Διάζωμα Μα τετάρτη δημοτικού Τετάρτη δημοτικού, ναι Αλλά ήταν αυτός ο Παρβαγιάννης που ήταν το μόνο πρόσωπο στα δημαρχιακά μου χρόνια που έκανα επίτιμο δημότη Ήταν ένας σπουδαίος παραμυθάς και φρόντιζε μετά να αποκτήσει και γνώσεις εκπαιδευτικές που έδασε μόνος του ήταν ένα ζωντανό μημείο της Καλαμάτας.

01:57 Όπως ίσως θα καταλάβατε μιλάω με τον Σταύρο Μπένο. Είναι πολλοί τίτλοι τώρα να σου πω επιγραμματικά. Κανέναν. Μόνο το διαζώματος τίποτα άλλο. Τους εμπεριέχει. Είναι συμπεριληπτικός τίτλος. Ο δήμαρχος της Καλαμάτας σε μια πολύ δύσκολη περίοδο αλλά και πολύ σπουδαία περίοδο που κατάφερε τη θλιμμένη λυμμένη και μισογκρεμισμένη καλαμάτα από τους σεισμούς να της ξαναδώσει ζωή.

02:25 Είναι το Υπουργείο Πολιτισμού στο παρελθόν και είναι μετά όλη αυτή η ιστορία της κυβερνητικής εμπειρίας με τα ΚΕΠ, με τα Κέντρα Πολιτικής Εμπειρίας της Πολιτών, τα οποία τώρα μπορούμε να τα θεωρούμε κάτι δεδομένο, τότε ήταν κάτι απίστευτα. Από το μέλλον ερχόταν. Ε, 20 χρόνια πριν. Ναι, ναι. Να μπορεί ένας πολίτης να πάει να βγάλει ένα χαρτί και να μην παιδεύεται στα ληξιαρχεία, στην αστυνομία και στις άλλες εξυπηρεσίες και να πηγαίνει στα ΚΕΠ και να εξυπηρετείται.

02:56 Μετά, ξαφνικά ο Μπένος, χωρίς να έχει χαθεί από τους φίλους του, επανέρχεται με μια πολύ σπουδαία ιδέα που λέγεται διάζωμα. Ναι. Έτσι δεν είναι. Έτσι. Και είναι ο καρπός μιας βιοματικής και πνευματικής πορείας συμπυκνωμένος από όλοι. Σε μια χώρα που ξέρουμε ότι έχουμε το μνημείο της Ακρόπολης και άντε άλλες πέντε μνημεία τα οποία μαζεύουν τους τουρίστες και υπερηφανεύονται τοπικοί πληθυσμοί, ο Σταύρος Μπένος σκέφτεται ότι δεν έχουμε πέντε μνημεία, έχουμε κατοντάδες μνημεία και όσα μπορούμε από αυτά να τα αναδείξουμε, να τα αναδείξουμε.

03:35 Και δίνει προτεραιότητα βέβαια σε αυτό που λέμε αρχαίο θέατρο. Ναι, έχει μεγαλύτερο βάθος όλη αυτή η ιστορία. έχει ένα μεγάλο πνευματικό βάθος. Η διαδρομή μου στην πολιτική μου έδειξε ότι το σημαντικότερο περιουσιακό στοιχείο της πατρίδας μας είναι τα μνημεία της φύσης και του πολιτισμού. Είναι όπως το πετρέλαιο της Σαουδικής Αραβίας.

03:56 Μόνο που η πατρίδα μας δεν το είδε ποτέ έτσι. Τα βλέπεμε μόνο σαν μνημεία τα οποία μπορούν να λειτουργούν μόνα τους ως... Ένα χάλασμα και μια πινακίδα. Ως ερυπιώνες ενδεχομένως ναι, αλλά όμως εγώ άλλωστε να τα βλέπω να εκπέμπουν μια τριπλή αηφορία. Πέρα από την περιβαλλοντική και την υψηλή αισθητική τους, εντάξει που είναι για όλους δεδομένο, είναι και όχημα τεράστιας κοινωνικής συνοχής και περηφάνειας για τις τοπικές κοινωνίες, αλλά είναι και όχημα στην κεντρική οικονομία και στην ποιότητα της χώρας.

04:32 Έτσι τα είδα εγώ τα μνημεία. και έκανα το εγχείρημα εκεί και έφαγα μια τόσο μεγάλη απογοήτευση ως Υπουργός Πολιτισμού να τον αναδείξω. Κανείς δεν ενδιαφερόταν. Αλλά όχι, δεν ήταν αυτό το η αιτία. Κανείς δεν μπορούσε να καταλάβει αυτήν την πλευρά. Αυτό είναι πιο χειρότερο από το να μην ενδιαφέρεται. Δηλαδή, το κομματικό και πολιτικό σύστημα συνειδητοποίησα την περίοδο μου να Υπουργός Πολιτισμού ότι δεν πρόκειται ποτέ να κάνει αυτό βήμα.

04:58 και από τότε γεννήθηκε η ιδέα του διαζώματος όταν ήμουν το 96 υπουργός πολιτισμού και λέω σταύρω κάποια στιγμή θα αφήσουμε τα πάντα για να δοκιμάσουμε αυτό το έκανε και φαινόταν πολύ τον κηχωτικό στην αρχή αλλά ήταν η πρώτη κίνηση πολύ έξυπνη που οφείλεται σε ένα μεγάλο αρχαιολόγο παγκόσμιο αρχαιολόγο που χάστηκε λίγο καιρό πριν τον Πέτρο Θέμελη ο οποίος μας έδωσε αυτή την καταπληκτική ιδέα να ξεκινήσουμε από κάτι που αρέσει στον κόσμο, κάτι που είναι δημοφιλές.

05:28 Πού είναι τα αρχαία θέατα, τα πιο δημοφιλή μνημεία. Ήταν το ουζάκι δηλαδή αυτό για το μετέπειτα στάδιο της ολιστικής μας παρέμβασης στα μνημεία. Είπαμε δηλαδή να συστηθούμε στον κόσμο και είπαμε να ανοίξουμε το μεγαλύτερο κεφάλαιο του εγχειρήματος που είναι οι συνέργειες. Αυτή η μεγάλη αρρώστια της πατρίδας μας να μην συνεργάζεται κανείς με κανέναν.

05:50 όχι μόνο μεταξύ του δημόσιου και του ιδιωτικού φόρου που εκεί τα πράγματα είναι πολύ γκρίζα αλλά πολλές φορές ανάμεσα στις δομές τις κρατικές ανάμεσα στο κράτος και την περιφερειακή και την τοπική αυτοδιοίκηση πολλές φορές υπουργοί της ίδιας κυβέρνησης και έτσι λοιπόν ξεκίνησαμε από τα αρχαία θέατρα αυτό το μαγικό ταξίδι στα αρχαία θέατρα που μας πήγε τόσο γρήγορα δεν πιστεύαμε στα μάτια μας αυτά που συνέβαιναν Η σύλληψη ήταν απλή.

06:19 Ήταν ότι... Σε ποιο θέατρο ξεκινήσαμε. Ξεκινήσαμε να τιμήσουμε τον Πέτρο το Θέμελ από την Αρχαία Μεσσίνη. Αυτό ήταν το πρώτο μας εγχείρημα. Που έγινε και πολύ γρήγορα και είχαμε και ένα σπουδαίο χορηγό. Ήταν το Ιδρύμα Νιάρχους που έδωσε μια πολύ μεγάλη χορηγία γι' αυτό. Παρένθεση εδώ. Ένα έργο απίστευτο, μια πολιτιστική παρακαταθήκη, που δεν είναι παρακαταθήκη, είναι ζώσα πραγματικότητα χωρίς λεφτά του κράτους.

06:45 Ναι, το διάζωμα καθυστέρησε να ειδηθεί. Μάλιστα, η συζήτηση γινόταν για 8 συναπτά χρόνια. Δηλαδή, ξεκίνησε η συζήτηση το 2000. Εγώ ήμουν ήδη υπουργός δηλαδή τότε και το μυαλό μου είχε φύγει. Φιλοσοφικά είχα φύγει. Στο γραφείο μου, το πολιτικό, γινόντουσαν συζητήσεις 8 συνεχή έτη για να ευελθεί το 2008 το διάζωμα και γιατί το κάναμε αυτό γιατί εγώ επίμονα τους έλεγα δεν θέλω λεφτά από το κράτος να δούμε ανεξάρτητη δεν θέλουμε λεφτά ούτε από την Ευρωπαϊκή Ένωση εκεί μου βάλανε τις φωνές τους λέω ναι γιατί αν πάρουμε χρήματα από την Ευρωπαϊκή Ένωση θα συναντήσουμε δύο μεγάλα προβλήματα μπροστά μας πρόβλημα πρώτον θα έχουμε να διαχειριστούμε πόρους, χρήματα και θα φθύρουν τις ψυχές μας.

07:29 Ενώ καλύτερα να διαχειριστούμε αξιακό περιβάλλον. Και το δεύτερο και σημαντικότερο, μία πίτα που αυτή τη στιγμή τη διεκδικεί το κράτος και η αυτοδίκηση, θα μπούμε και εμείς μέσα ως διεκδικητές. Ως ανταγωνιστής. Ενώ το σημαντικό είναι να την αυξήσουμε την πίτα. Να κάνουμε καινούργια πράγματα, να πάμε πιο μπροστά τα πράγματα.

07:47 Και κάποια στιγμή τους έπεισα και βεβαιώς προέκυπτε ένα θέμα αυτοτέλειας οικονομικής και ήρθε τότε μια ιδέα την οποία μπορώ να το πω έτσι δεν είναι το οφείλω στην Κασιανή μου, στο κοριτσάκι μου. Στην κοριτσά. Ναι, η οποία σπούδασε στην Αμερική και με έπεισε να φέρουμε στην Ελλάδα το θεσμό των ενεδρικών μελών, δηλαδή το διάσουμα είναι το πρώτο σωματείο της χώρας που δεν έχει μόνο φυσικά πρόσωπα ως μέλη αλλά έχει και επιχειρήσεις, των ανθότων επιχειρήσεων.

08:12 Έτσι λοιπόν κάναμε το εξής επιχειρησιακό σχέδιο Θα σας αρέσει αυτό που θα σας πω τώρα Καθίσαμε κάτω μια ομάδα έτσι επιχειρησιακή Και λίγο τρελών Και λίγο τρελών και κάναμε όμως μια δουλειά τεχνοκρατική απίστευτη Είδαμε πόσες φάσεις χρειάζεται ένα θέατρο για να αποκατασταθεί πλήρως Η φάση είναι πέντε Φάση πρώτη Το ελληνικό παράδοξο Απαλό τριώσεις παρακαλώ γιατί πολλοί αρχαιολογικοί χώροι είναι ιδιωτικοί. Ανήκουν σε κάποιο.

08:39 Ανεβαίως. Δεύτερη φάση. Γεωφυσικές έρευνες. Ήταν πολύ μοντέρνο όταν ξεκινήσαμε. Δηλαδή είναι διάφορες μέθοδες με ακτίνες λέιζερ ή ηλεκτρομαγνητικά κύματα που μας δείχνουν τι γίνεται κάτω από το έδαφος. Και έχουν και πολύ καλά εργαστήρια στην Ελλάδα. Και είναι φτηνές σχετικά αυτές οι μελέτες. Όταν έχουμε δηλαδή σε κάποια περιοχή μαρτυρίες ότι κρύβεται ένα αρχαίο θέατρο κάτω από τη γη, αξιοποιούμε αυτές τις μαρτυρίες, που μπορεί να είναι φιλολογικές μαρτυρίες ή από περιηγητές ή από διάφορα μέλη, σκόρπια που βρίσκουμε στο ανασκαφικό χώρο.

09:10 Μέχρι να φανούν τα πρώτα μάρμαρα, δηλαδή. Η γεωφυσκία έρμα σου δείχνει ακριβώς τι κρύβεται κάτω από το θέατρο. Και μετά αρχίζει η άλλη φάση, η κατεξοχήν η αρχαιολογική φάση που είναι η ανασκαφή και μετά είναι η μελέτη. Η πέμπτη φάση είναι η αποκατάσταση. Η μελέτη για να δούμε πώς... Η μελέτη αποκατάστασης του μνημείου αφού έχει προηγηθεί η ανασκαφή.

09:30 Και αφού καταλάβουμε πώς περίπου ήταν. Ακριβώς, ναι. Γιατί οι ανασκαφές στην Ελλάδα έχουν το Υπουργείο Πολιτισμού και οι αρχαιολόγοι μας είναι σκορυφαίους παγκοσμίως και αναστήρωτες μας. Η Ευρωπαϊκή Ένωση τώρα, αυτή ήταν η μαγεία της συμβολής του διαζώματος, χρηματοδοτεί μόνο την πέμπτη φάση. Παλιά χρηματοδούσε όλες, αλλά επειδή δεν έφταναν οι Έλληνες σε αποτέλεσμα, λέει, στόπ τα καλαμπούρια, από εδώ και πέρα.

09:51 Αν το βρείτε. Αν το βρείτε και αν τελειώσετε και τη μελέτη, τότε εδώ είμαστε εμείς. Μάλιστα. Και με προυσιοπάροι χρηματοδοτήσεις. Άρα τι έκανε το διαζώμα. ορίμαζε τις τέσσερις φάσεις. Οριμάσαμε μέσα σε πέντε χρόνια πενήντα αρχαία θέατρα. Τα φτάσαμε μέχρι τη μελέτη. Με πόρους ιδιωτικούς. Και δεν ήταν μόνοι οι πόρους των εταιρικών μελών.

10:12 Ήταν και του απλού κόσμου. Φέραμε και το crown funding. Άρα είχαμε το πολίτη που έδινε το κατοσταρικό του. Και αυτό, που το πήραμε, από τον Ομπάμα. Ομπάμα το χαθιέρωσε αυτό. Με το σύνθημα θέλω λίγα από πολλούς πολλούς και όχι πολλά από λίγους. Έτσι ακριβώς. Και ήταν συγκινητικό αυτό που έγινε. Σε μια περίπτωση που αξίζει να την αναφέρω, που είναι το σαξεστόρι αυτής της διαδρομής, της πρώτης πενταετούς διαδρομής, είναι μια κομμόπολης.

10:36 Ορχομενός βιωτίας. Ορχομενός βιωτίας. Ήταν πήγα. Παραμελημένη πολύ περιοχή. Μα δεν είναι μόνο αυτό. Είναι ένα μνημείο απίστευτο. Αυτό θα γίνει μεγάλο σόου παγκόσμιο. Γιατί είναι τρία μνημεία διαφορετικών εποχών δίπλα-δίπλα. Εκεί ήταν οι περίφημοι αυτοκράτορες, οι βασιλείς, οι μηνύες, οι οποίοι έκαναν και το σπουδαίο τεχνολογικό έργο της Κοπαϊδας, ένα μεγάλο αρνητικό έργο.

10:58 Θαύμα, δηλαδή. 1400 π.Χ. που μιλάμε τώρα. Που σώζεται το ταφικό μνημείο όπως σώζεται και στις Μυκήνες, δηλαδή θεωρείται ισότιμο με τις Μυκήνες το ταφικό αυτό μνημείο. Δίπλα ακριβώς είναι το ελληνιστικό θέατρο, ένα κομψοτέχνημα του τρίτου αιώνα, ελληνιστικό θέατρο. Και παραδίπλα είναι ένα βυζαντινό μνημείο η Παναγιά της Κρυπούς που είναι unique, μνημείο μοναδικό στον κόσμο.

11:20 Γιατί είναι του 1ου αιώνα, 800 τόσο μετά Χριστόν, το οποίο έχει ένα ρυθμό μοναδικό είναι σταυροειδής με τα τρούλου. Δηλαδή τι σημαίνει αυτό ήταν οι αρχιτέκτονες που είχαν αρχίσει πια να βλέπουν ότι το δόγμα της Ορθοδοξίας δεν του ταιριάζει η βασιλική που ήταν για το κομμάτι των καθολικών και θέλανε να κάνουν κάτι που να τους πήγαινε πιο ψηλά σε αυτά που πιστεύαν και οι αρχιτέκτονες άρχισαν να πειραματίζονται με το σταυρό.

11:49 Ήταν μια διστακτική πρώτη απόπειρα. Μετά καθιερώθηκε ο πλήρης σταυροδίσμου στην Παναγιά της Κερπούς που είναι η Βυζαντινή Εκκλησία στον ορχομενό Βοιωτίας είναι η πρώτη απόπειρα γι' αυτό λέγεται μεταβατική σταυρωδής μετατρούλου. Όλο αυτό λοιπόν πρότειναν εκεί στον Δήμαρχο, στον Ομάρχη τότε, στον Δεσπότη να το κάνουμε αρχαιολογικό πάρκο. Τα τρία αυτά μνημεία σε ένα. Σε ένα αναρχωμενό που βέβαια δεν έχει ούτε τουρισμό, ούτε επισκέπτες το πολύ πολύ αν κάποιος κουραστεί από την Εθνική να μπει λίγο να φάει ένα σουβλάκι μέχρι τότε.

12:21 Και πέστροφη. Η μεγάλη της παράδοση είναι η πέστροφη. Ανοίγουμε λοιπόν τον τραπεζικό λογιασμό, γιατί ανοίξαμε 50 τραπεζικούς για όλα τα θέατρα. Πόσα μαζέψαν. 200.000 ευρώ. Απίστευτο. Ένα παραλήρημα σε όλη την πόλη. Δεν υπήρχε άνθρωπος που να μην πάρει μέρος. Συλλογικότητες. Είχαν και δύο τραπεζίτες με τον Ζανιά, ο οποίος ήταν στην εθνική τράπεζα και έδωσε ένα σημαντικό ποσό.

12:43 επισταδέσαν τους πάντες και αναθέσαμε σε ένα σπουδαίο αρχιτέκτονα που είχε κάνει για την Ακρόπολη το Δημήτρο Διαμαντόπουλου που είχε κάνει τη Διονυσιαίρο παγή του και τώρα έχουμε τη χαρά αυτό το έργο να εξελίσσεται είναι έργο 6 εκατομμυρίων το θεατράκι μας έχει τελειώσει και εξελίσσεται όλο το έργο εκεί θα με θυμηθείτε, εκεί θα γίνει ένας τόπος που θα γίνει πολύ διάσπονος πολύ γρήγορα γιατί είναι κάτι μοναδικό να έχεις τρία μνημεία τόσο κοντά.

13:06 Και αν μου επιτρέπεις μια παρέβαση, ναι, ζούμε από τον τουρισμό, συζητάμε συχνά, αλλά οι απαιτήσεις των επισκεπτών αυξάνονται. Το να έρθουν σε μια χώρα απλώς για να γευτούν ένα μουσακά, μια σαλάτα, μια παραλία και ένα ήλιο, αυτό έχει κάπου τελειώσει. Εννοείται. Ο κόσμος, γιατί προσφέρεται σε πάρα πολλές περιοχές του πλανήτη, ο κόσμος ψάχνει κάτι ιδιαίτερο.

13:34 Και αυτό το ιδιαίτερο να συνδέεται με πολύ βαθιά πράγματα, με ρίζες πολύ βαθιές. Τώρα, με παίρνεις και με βάλεις στην άλλη φάση του διαζώματος, που του προετοιμάσαμε βέβαια στα πρώτα χρόνια, είναι ο περίφημος τουρισμός της εμπειρίας. Εκεί βρισκόμαστε τώρα. Πραγματικά, το μοντέλο του ήλιος και θάλασσα έδωσε ό,τι είχε να δώσει και δημιούσε και μεγάλες τρευλώσεις στην πατρίδα μας.

13:57 Δηλαδή, τα νούμερα είναι εφιαλτικά. Όλα αυτά που συζητάμε για τα νησιά Δηλαδή ακριβώς 5 περιφέρειες της χώρας έχουν το 85% τουριστικού προϊόντος Είναι απίστευτο Δηλαδή η Ήπειρος και η Πελοπόννησος έχουν κάτω από 2% που έχουν τόσα μνημεία Η Ήπειρος δεν έχει ούτε καν 2% Η Πελοπόννησος έχει 1,8% Η Πελοπόννησος έχει τα περισσότερα μνημεία παγκοσμίως Το μεγαλύτερο απόθεμα των μνημείων Και δεν είναι μόνο αυτό Το πιο εφιαλτικό νούμερο είναι ότι Τα 10 πιο δημοφιλή μνημεία έχουν το 80% της πράξης.

14:28 Ενώ τα μνημεία που έχουν ειστήριο είναι 250. Για να καταλάβουμε τις τρευλώσεις και πώς αυτό πρέπει να θεραπευθεί. Και είναι και άλλα πράγματα παγκοσμίως που ήρθαν. Δηλαδή, ήρθε το διαδίκτυο, ήρθαν οι ανεξάρτητες πτήσεις, οπότε πια οι tour operator δεν έχουν τον ρόλο που είχαν παλιά. Για να σε οδηγούν στο all inclusive αυτό το πράγμα το οποίο είναι φιαλτικό έτσι.

14:48 να αρχιτάζουν το βραχιολάκι και να μην φεύγει ποτέ από το ξενοδοχείο. Τώρα ζητούν την περιπέτεια, ζητούν την πλήρη εμπειρία. Άρα λοιπόν οργανώνουμε το τουριστικό προϊόν μαζί με τους φορείς του τουρισμού σε αυτή τη νέα εποχή της εμπειρίας, της καθολικής εμπειρίας, της ποιοτικής εμπειρίας. Από τη στιγμή που θα κατέβει δηλαδή από το αεροπλάνο ο επισκέπτης Στο πούλμα που θα μπει, να έχει καλή μουσική, να πάει σε καλό κατάλημα, να φάει σωστά, να επισκεφθεί και άλλους χώρους.

15:16 Ένα τυροκομείο για παράδειγμα, ένα εινοποιείο. Και να έχει κοντά του όλες τις βασικές υπηρεσίες. Δηλαδή τις μεταφορές, το σύστημα υγείας και πρόνοιας. Κοίτα, μου φαίνεται πολύ ονειρικό αυτό που λες. Αυτό που δεν αντιλαμβάνομαι είναι πώς καταφέρνεις, πιστικός τύπος είσαι, αλλά πώς καταφέρνεις να συνενώσεις όλους αυτούς τους αρχηγίσκους της περιφέρειας, τους αρχηγίσκους των κυβερνήσεων σε μια κοινή κατεύθυνση.

15:42 Δηλαδή αυτό μου φαίνεται πάρα πολύ δύσκολο. Σε αυτό με βοηθάει ένας αγαπημένος μου φιλόσοφος, ο Πλάτωνας. Μη φανεί υπερβολή αυτό. Το κλασικό μάναζον που το ξέρω πολύ καλά και το έχω δουλέψει πολύ ως αξιωματούχος διαφόρων περιόδων στη ζωή μου, είναι τόσο πολύ μικρό μπροστά στις σπουδαίες φιλοσοφικές θεωρίες όχι μόνο της δικής μας κλασικής περίοδου αλλά και συνέχεια σε όλο τον κόσμο.

16:06 Δηλαδή ο Πλάτωνας που μιλάει για τον κόσμο των ιδεών στην ουσία μας καλή σε ένα ταξίδι, σε μια μεγάλη ιδέα από διαφορετικές αφετηρίες είναι η διαδικασία της μέθεξης. Λοιπόν αυτός ήταν ο τρόπος που ξεσπύρωσα όλες αυτές τις ετερόκλητες δυνάμεις. Αυτός ήταν ο τρόπος. Και μάλιστα η χαρά μου είναι, τώρα περνάμε σε άλλο περιβάλλον, αλλά αξίζει τον κόμμα να το πω, ότι πλανητικά υπάρχει μια συζήτηση πια να αναβαθμίσουμε το management από την κλασική θεωρία των στόχων και των μετρήσεων αποτελεσμάτων και να πάμε στον κόσμο των ιδεών.

16:37 Δηλαδή, στο αξιακό περιβάλλον. Πώς όλοι θα δεσμεύονται και θα συμφωνούν να φτάσουν σε ένα αξιακό στόχο. Θεωρία που την εφήρμοσα μετά, το λέω και το εγκαταλείπουμε γιατί δεν είναι αυτή τη στιγμή ο πυρήνας της κουβέντας μας στη Βόρεια Εύβοια και με βόλησε επίσης πάρα πολύ που εκεί ήταν τα πράγματα πολύ πιο δύσκολα. Να κάνω μια επεξήγηση.

16:56 Είσαι ο άνθρωπος που εκτός όλων των άλλων αναλαμβάνεις κάποια στιγμή μετά από πρόταση του Πρωθυπουργού του Μητσοτάκη να δεις τι μπορεί να γίνει με την Εύβοια με τη Βόρεια Εύβοια που είχε βίωσει μια απίστευτη καταστροφή κάκε ένα τεράστιο δυναμικό όχι μόνο πρασίνου αλλά ζώα όλα καταστάθηκαν οι καλλιέργειες να είμαστε αισιόδοξοι για τη Βόρεια Εύβοια και το λέω γιατί το λέω γιατί δεν είναι το θέμα μας αλλά έχει σημασία γιατί κάποιος μπορεί να πιστεύει ότι εντάξει γίνανε οι μελέτες μετά έκανα και κάτι που ήθελα πάντα να το κάνω όλο το πρόγραμμα της Βόρειας Εύβοιας που είναι ένα πρόγραμμα 400 εκατομμύριων και περιέχει 71 έργα είναι στο διαδίκτυο. Ένας πολίτης δηλαδή αυτοί που μας ακούν τον Άνγκλικάρη στο κινητό του στο έβια πάυλα μετά θα το δει με τη μορφή πανωράματος και μπορεί να πει στο κάθε έργο και να δει την εξέλιξη του κάθε έργου. Αυτό είναι καθημερινή λογοδοσία.

17:49 Αυτό επικαιροποιείται κάθε μέρα από το διάζωμα. Τρία είναι τα έργα που θα τα αλλάξουν τη μοίρα. Το ένα είναι το δάσος και η αναγέννησή του όπου κάναμε μια πολύ μεγάλη συμμαχία με δύο πανεπιστήμια και ένα μεγάλο φορέα του εξωτερικού με επικεφαλή σε ένα γερμανό σπουδαίο δασολόγο που τον είχε φέρει ο Τσίπρας, το Goldhammer τον κάλεσα και έκανα με μνημόνιο της Εργασίας και γίνεται σπουδαία δουλειά στο δάσος το οποίο θέλει 20 χρόνια όμως το δάσος μετά είναι ο δρόμος δεν έχει προσβασιμότητα αυτή η περιοχή είναι τραγικό δηλαδή για να πας από τη Χαλκίδα στην νηστεία. Θέλεις τρεις ώρες, είναι ασύλληπτο.

18:23 Ενώ με τον νέο δρόμο που έχεις σχεδιαστεί από ένα σπουδαίο γραφείο, θα θέλεις μία ώρα και δέκα λεπτά όταν ολοκληρωθεί. Και είναι βεβαίως και ένα πρόγραμμα που πάντα εγώ το είχα ως προτεραιότητα. Είναι ο καθολικός σχεδιασμός της περιοχής, τα περίφημα ειδικά προδομικά σχέδια. Και χαίρομαι τώρα είναι και εθνικό πρόγραμμα.

18:39 Και είναι και της μόδας τώρα. Το έχουμε ακούσει και από τον Πρωθυπουργό να το λέει πολλές φορές. Αυτό ξεκίνησε από τη Βορειά Δία. Αυτά είναι τα τρία μεγάλα έργα της περιοχής για το μέλλον της. Ωραία, ας κλείσουμε την παρένθεση. Επαρχόμαστε λοιπόν στα θέατρα και τώρα να σκεφτούμε την αξία και την μαγεία των συνεργειών. Οι συνέργειες λοιπόν μας έδωσαν και με όρους απόλυτα ποιοτικούς την αποκατάσταση μέσα σε μία δεκαπενταετία 50 αρχαίων θέατρων.

19:02 όταν οι αρχαιολόγοι, οι σπουδαίοι αρχαιολόγοι μας, όταν ήταν μοναχοί τους, έκαναν σε 200 χρόνια 30 αρχαία θέατα. Για να δούμε και τι σημαίνει η εμπλοκή της κοινωνίας και η καθολική συμμετοχή των θεσμών και των πολιτών για ένα μεγάλο εθνικό σχέδιο. Και 15 από αυτά έχουν τελειώσει και τα υπόλοιπα είναι αυτή τη στιγμή σε διάφορες φάσεις της υλοποίησης τους.

19:25 Έχουν εξασφαλίσει τη χρηματοδότηση εννοείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση και στις πρώτες φάσεις όπως είπαμε ήταν από τους δωρητές, τους χορηγούς και τα εταιρικά μέλη του διαζώματος. Και ο στόχος για αυτά τα θέατρα είναι να είναι θέατρα που ο άλλος μπορεί να τα επισκεφτεί και να ζει μέσα σε αυτά. Δηλαδή να είναι λειτουργικά.

19:44 Εννοείται, η επιδίωξη σταθερά είναι αυτή. Δεν είναι ένα κάγκελο και μια ταμπέλα στην είσοδο που λέει εδώ πέρα στο βάθος φαίνεται ένα θέατρο. Ακριβώς αυτό. Ακριβώς αυτό είναι. Η επιδίωξη είναι να είναι λειτουργικά. και μάλιστα είμαστε σε μια απόλυτη συνάφεια πια με το Υπουργείο, με τους αρχαιολόγους και τους αναστήλωτές του Υπουργείου δουλεύουμε προς αυτήν την κατεύθυνση και προσαρμόζουμε και τις μελέτες προς αυτήν την κατεύθυνση δηλαδή όλες τις δυσκολίες απουσίας αρχαίου υλικού γιατί αυτό είναι το κριτήριο το βασικό πόσο αρχαίο υλικό θα βρεις γιατί υπάρχουν και διεθνείς κανόνες που πρέπει να το στήρεις δεν μπορείς δηλαδή χοντρικά το λέω τώρα, αυτό κάμπτεται πολλές φορές αλλά βασικά ισχύει ο κανόνας ότι δεν μπορεί να χρησιμοποιήσει 50% πάνω από 50% νέο λιμπό σε σχέση με το παλιό. Για να υπάρχει μια ισορροπία το πολύ 50-50.

20:29 Υπάρχουν όμως και περιπτώσεις που το ίδιο το μνημείο δηλαδή σε προτρέπει που οι ειδικοί αυτό το αποφασίζουν να κάμπτεται αυτός ο κανόνας αλλά από την ίδρυση του διαζώματος έχουν και άλλες καινοτομίες έρθει μπροστά, καταπληκτικές καινοτομίες. Λέω μία πάλι του Θέμελη που έκανε το αρχαίο θέατρο της Μεσσίνης. Πολλές φορές το υλικό που βρίσκουμε το βρίσκουμε επειδή η περιοχή, το σημείο που σκάβει ο αρχαιολόγος, επιχώθηκε.

20:57 Και αυτό είναι μεγάλη ευχή. Γιατί συγκίδωσε το υλικό, τον αρχαίο μνημείο το χρησιμοποίησαν. Έγινε πιάτσις ο καθένας για το σπίτι του τότε ή για την αυλή του. Η καλύτερη σωτηρία ήταν η φύση που το σκέπασε. Συνεπώς αυτό όμως έχει ένα αποτέλεσμα ότι ας πούμε στο θέατρο της Μεσσίνης μόνο το κάτω διάζωμα έχει υλικό. Τα άλλα δύο διαζώματα δεν είχαν υλικό. Είναι στα σπίτια.

21:18 Τι έκανε ο Θεμελής. Αποκατέσε τη γεωμετρία. Άκου η διωφία τώρα. Και άρα ο επισκέπτης βλέπει τον όγκο. Άρα ο όγκος είναι διατηρητέως. Δεν είναι μόνο αυτά που βρήκες αυτά που πραγματικά ήταν στο θέατρο δηλαδή τα ειδώλια του θεάτρου, τα καθίσματα του θεάτρου δηλαδή τις αναλυματικούς στίχους, στίχους αντιστήριξης και την αρχαιολογική ορολογία αλλά να μας καταλαβαίνουν και τι είναι σημερινή ο Πέτρος λοιπόν έκανε την επίχωση και έκανε την γεωμετρία όπως ήταν στην αρχαιότητα και μόνο το κάτω διάζωμα έχει γλυκό την εκνήσια αρχαιολογικό Το άλλο είναι το χώμα, το χωματάκι, που όμως σου δίνει την εικόνα του μνημείου.

21:51 Γιατί ο Πέτρος μαζί με τον Μανώλη τον Κορέ διατύπωσαν τη θεωρία ότι και η μορφή είναι διατηρητή. Ωραίο. Η μορφή του μνημείου. Να μην τη βλέπει ο άλλος μόνο από το διαδίκτυο, όπως ήταν στην αρχαιότητα, να το βλέπει και ζωντανά μπροστά του. Και αυτό είναι μόνο μία πλευρά του προβλήματος. Υπήρξαν, ας πούμε, στη Δοδόνη τώρα.

22:09 Εδώ είναι το πιο δύσκολο θέατρο ίσως και παγκοσμίως. Ναι, γιατί έχει ένα τοπικό ασβεστόλιθο, ο οποίος το χειμώνα έχει όμως κενά πολλά και το χειμώνα επειδή εκεί κάνει απότομα κρύα, το νεράκι που έχει περάσει στις ρογμές του παγώνει και το συντρίβει και γίνεται θρύψαλα το όδο. Φοβερό. Λοιπόν, εκεί χρησιμοποιήθηκε μια μεθοδολογία μετά από δοκιμές δέκα ετών του τεχνητού λίθου, που είναι μετά παγκόσμια αυτή η μεθοδολογία.

22:38 Δηλαδή, το λέω στο δημόσιο λόγο για να το καταλαβαίνουν οι απλός κόσμος, είναι σαν τις μανούλες παλιές με τις φασκές, με τα μωρά. Παίρνεις το αρχαίο υλικό και για να μπορέσεις να το συνθέσεις, γύρω-γύρω βάζεις τεχνητό λίθο, είναι σαν να βάλεις μια φασκιά, για να το σώζεις. Έτσι έχει γίνει το θέατος δοδόνησης και έχει μια καταπληκτική και πρωτοπόρα αποκατάσταση.

22:56 εκεί μάλιστα έχει και μια ωραία ιστορία νομίζω μπορώ να την διηγηθώ είναι μια ωραία ιστορία την είχα ακούσει από το Χατζηδάκη τον είχα στην Καλαμάτα το Μάνο Χατζηδάκη ήταν κοντά μου είχε φέρει όλο το τρίτο πρόγραμμα λοιπόν ένα βράδυ μου λέει αυτή την ωραία συζήτηση ήταν στο περιβάλλον του Καραμάλη του Κωνσταντίνου Καραμάλη μιλάμε για δικατία του 50 τώρα και ήταν η παρέα του τον πίεζε και μάλιστα τον πίεζε και με έναν τρόπο έτσι σύγχρονου μπούλινγκ, ότι εσύ Μακεδόνας και έχεις μόνο το Φεστιβάλ Αθηνών, γιατί βορειοελλάδα τι κάνεις, που έχει περίφημα θέατρα στους Φιλίππους και στη Δοδόνη.

23:31 Του τη δίνει και του Καρμαλή και φωνάζει στους δύο σπουδαίους αρχαιολόγους, των θεάτρων αυτών της Δοδόνης και των Φιλίππων, Παύλα Θάσου, και τους λέει, σε δύο χρόνια θα μου τα έχετε έτοιμα, όσα λεφτά θέλετε. κάθισαν εκεί και Σωτήρης Δάκαρης, το όνομα του καθηγητής που είναι αρχαιολόγου της Επίρου και Δημήτρης Λαζαρίδης, το όνομα του αρχαιολόγου των Φιλίππων και της Θάσου.

24:01 Ο αρχαιολόγος, λοιπόν, ο Δάκαρης, έκανε τρομακτική προσπάθεια να μπορέσει να συνθέσει το υλικό και έγινε εν πωλής με αντιεπιστημονικό τρόπο, αλλά είχε και το πρόβλημα ότι είχε απομειωθεί λόγω αυτού που λέμε του ασβεστολήθου που ήταν προβληματικό στη Δοδόνη και τι έκανε επειδή από την κάτω μεριά ήταν υπόλευκο το δάπεδο το αναποδογύρισε στην πάνω μεριά είναι λευκό από τον ήλιο δηλαδή το κάτω μέρος του εδωλίου το αντέστρεψε και επειδή τρεπόταν στα εγγένεια για το πως θα φαινόταν το πέρασε με φούμο και τα εγγένεια που έγιναν του θεάτρου έγιναν και εμείς το βρήκαμε στην κατάσταση που το βρήκαμε και έγινε αυτή η αναστήριξη με έναν ιδιοφύη αρχιτέκτο νομίζω να πούμε το όνομα του ο Γιώργος Ωσμήρης είναι καθηγητής ένας ποιητής πραγματικά αναστήλωτής ο οποίος το πήρε πάνω του και έκανε αυτή τη φοβερή αναστήλωση στη Δοδόνη δώσαμε δύο πολύ ωραία παραδείγματα από τα δεκάδες παραδείγματα γιατί το κάθε θέατρο έχει τη δική του ιστορία Αγκάθια δεν έχει η ιστορία σας?

25:00 Πολλά, πάρα πολλά Η μη κατανόηση, ας πούμε, από τους τοπικούς πολιτευτές. Το μεγαλύτερο αντάθι είναι τα υπαρξιακά προβλήματα των επιστημών. Οι επιστημονικές προσεγγίσεις. Εκεί ίσως είναι και η μεγαλύτερη συμβολή η δική μου. Σε περιπτώσεις, δηλαδή, συγκρούσεων για ζητήματα επιστημονικά που εκδηλώθηκαν σε πάρα πολλά θέατρα.

25:20 Πρέπει να γίνει έτσι ή αλλιώς. Επιστημονικά εννοείται βάζετε και τους αρχαιολόγους μέσα. Και τους αναστήλωτες και τους αρχαιολόγους βέβαια κυρίως. Ας πούμε στη Δοδόνη ήταν μια κόλαση. Στη Δοδόνη υπήρχε μια τάση η οποία είχε μεγάλη απίχυση στην τοπική κοινωνία να γίνει νέο υλικό, να πετάξουν το παλιό υλικό, η οποία έτσι είναι να κυριαρχήσει.

25:40 Αλλά μημείο με νέο υλικό δεν υπάρχει, δεν είναι μημείο, δεν είναι αναστήλωση, είναι μια καινούργια κατασκευή. λέγανε βεβαίως να πάμε με παντογράφο και να την γράψουμε ακριβώς στα εδόλια όπως ήταν στην αρχαιότητα αλλά δεν ήταν λύσεις αυτές λέω μία από τις πολλές περιπτώσεις έτσι ενώ είσαι που τους βάζεις σε ένα τραπέζι όλους αυτούς με επίμονο διάλογο για να καταλήξουν στην τελική απόφαση αυτό έχει γίνει πολλές φορές και ήταν και αιτία πολλά θέατρα να τα καθυστήσουν πολλά χρόνια, αλλά οφείλεται σε πολιτικούς λόγους τοπικές δηλαδή διαμάχες μεταξύ των αιρετών του Δημάρχου με τον Περιφερειάρχη και του Περιφερειάρχη με τον Βουλευτή.

26:14 Είχαμε μια περιφέρεια η οποία για λόγους πολιτικούς καθυστέρησε 8 ολόκληρα χρόνια να γίνει αναστήλωση των θεάτων. Πάρα πολλά τέτοια. Αλλά αυτά είναι που δεν φαίνονται. Είναι η δική μου προσφορά που είναι πολύ επίμονη και πολύ ήρεμη γιατί πιστεύω πάρα πολύ σε αυτό το πράγμα για να ξεπεραστούν όλα τα εμπόδια και να φέρουμε τελικά αποτέλεσμα.

26:33 Τα υπαρξιακά είναι τα πιο δύσκολα από όλα. Τα επιστημονικά ξεπήρνουν εύκολα. Τα υπαρξιακά είναι τα πολύ δύσκολα. Και πολλά από τα θέατρα, μερικά είναι ακόμα. Ακόμα δεν έχουν ξεκινήσει επειδή υπάρχουν διαμάχες ακόμα. Με κλεισαντηρήσεις. Ακριβώς. Ο στόχος του διαζώματος τελειώνει? Δηλαδή μας παραδίδει στα 50 θέατρα. Όχι βέβαια.

26:52 αυτό στάνει μόνο το ουσάκι η γνωριμία, η αρχή το αφήγημα του διαζώματος μπορώ να το περιγράψω μόνο με δύο λέξεις ότι τα μνημεία αξίζει να είναι στο κέντρο της ζωής και της βιώσιμης ανάπτυξης της χώρας αυτός είναι ο κεντρικός στόχος αυτός είναι αϊφόρος στόχος, αέναος δεν τελειώνει ποτέ άρα δεν παραδίδεις λουστραρισμένες τις παλιές πέτρες και το παλιό μνημείο όχι, αυτό είναι μια αρχή για να δείξεις την αξία των μνημείων, για να δείξεις την αξία των συνεργειών και μετά πάμε στα πιο δύσκολα μονοπάτια.

27:24 Μάλιστα στην αρχή δεν το εκφωνούσαμε αυτό γιατί φοβόμαστε να τους τρομάξουμε. Πήγαμε ήσυχα. Τους λέτε να φτιάξουμε το θέατρο. Ναι, έτσι πήγαμε. Τα πρώτα πέντε χρόνια ήταν μόνο θέατρο. Τίποτα. Μάλιστα μια φορά σε μια συνέντευξη με παρέσυρε ένας δημοσιογράφος και το εξτόμισσα και μετά έλεγα πώς να το τραβήξω πίσω, μην έχουμε πάρει ενέργειες.

27:41 Το αφήγημα λέει το μελλοντικό που είχαμε. Αλλά τώρα όμως σιγά σιγά το αφήγημα αυτό αρχίζει να αποκτάει έτσι θεμέλια στην πατρίδα μας. Σιγά σιγά. Μας ευνοεί και το γεγονός ότι ακολουθεί και η Ευρώπη, γιατί η Ευρώπη μας έχει δώσει ένα πυλώνα συνοχής, τον τρίτο πυλώνα κατά σειρά, τον πυλώνα της εδαφικής συνοχής, δηλαδή την άρση των αδικιών προκαλεί το έδαφος και μας σωθεί στην αντιμετώπιση αυτού του δύσκολου προβλήματος κυρίως στο αρχιπέλαγος και στις ορεινές περιοχές της χώρας και μας έχει δώσει και ένα σπουδαίο επιχειρησιακό πρόγραμμα της ολοκληρωμένης χωρικής επενδύσης που όλα πια συμβαίνουν με όχημα αυτό το σπουδαίο επιχειρησιακό πρόγραμμα.

28:20 Αυτό νομίζω όμως θα είναι μια εικόνα μιας άλυσης της ίδιες μπορώ να υποθέσω. απλώς κάνω μια ανοίξη προς το μέλλον Ήταν ο Σταύρος Μπένος σε μια πρώτη συζήτηση για τις δράσεις του διαζώματος που αφορά την αποκατάσταση των αρχαίων θεάτρων της πατρίδας μας και θα ακολουθήσουν πολλά επεισόδια για τα σπουδαιότερα έργα αποκατάστασης που έχουν συμβεί τα τελευταία χρόνια από το διαζώμα Τα αρχαία θέατρα μιλούν Μέσα από εννέα ηχητικές διαδρομές εξερευνούμε ιστορίες ανασκαφής και αποκατάστασης, πολιτιστικής αναγέννησης και προσωπικής πίστης.

29:00 Πολίτες, επιστήμονες και καλλιτέχνες αφηγούνται πώς τα αρχαία θέατρα ξαναβρίσκουν φωνή και ρόλο στη σύγχρονη ζωή. Μια παραγωγή του pod.gr σε συνεργασία με το Σωματείο Διάζωμα. Το podcast έγινε με την υποστήριξη της Cosmopod Επένδυση στην ελληνική παιδεία Γνώση χωρίς όρια pod.gr Το καλό να ακούγεται