Έβερεστ - Ισαάκ Ασίμωφ | Ηχητικό Βιβλίο Ελληνικά - Audiobook

Τίτλος πρωτότυπου: Isaac Asimov "Everest" (1953)

Ο Isaac Asimov (1920–1992) υπήρξε ένας από τους πιο παραγωγικούς και επιδραστικούς συγγραφείς επιστημονικής φαντασίας, και το διήγημα «Everest» αποτελεί ένα χαρακτηριστικό, αν και λιγότερο γνωστό, δείγμα της τέχνης του. Πρόκειται για ένα σύντομο αφήγημα που συνδυάζει την επιστημονική εικασία με μια αίσθηση του ανοίκειου, προσφέροντας μια ανατρεπτική ματιά στην ανθρώπινη εξερεύνηση και στην ίδια την έννοια της «κατάκτησης» ενός τόπου.

Το «Everest» γράφτηκε από τον Asimov σε μια μόνο ημέρα, στις 7 Απριλίου 1953, όταν επισκέφθηκε τα γραφεία του περιοδικού Universe Science Fiction στο Σικάγο. Πρωτοδημοσιεύτηκε στο τεύχος Δεκεμβρίου 1953 του ίδιου περιοδικού. Αργότερα, συμπεριλήφθηκε στη συλλογή διηγημάτων του Asimov Buy Jupiter and Other Stories (1975). Αξίζει να σημειωθεί ότι ο ίδιος ο Asimov χρησιμοποιούσε συχνά αυτό το διήγημα ως παράδειγμα της αποτυχίας του ως «προφήτη» του μέλλοντος: το διήγημα γράφτηκε με την υπόθεση ότι η κορυφή του Έβερεστ παραμένει απάτητη, λίγο όμως πριν την ιστορική ανάβαση των Edmund Hillary και Tenzing Norgay τον Μάιο του 1953, και εκδόθηκε μήνες αργότερα, όταν πλέον η ανθρωπότητα είχε αποδείξει το αντίθετο.

Το κεντρικό επίτευγμα του «Everest» δεν έγκειται στην πλοκή του, αλλά στον τρόπο με τον οποίο ο Asimov μεταστρέφει ριζικά το νόημα της ορειβατικής κατάκτησης. Αντί για μια ιστορία θριάμβου του ανθρώπινου σθένους απέναντι στη φύση, το διήγημα αποκαλύπτει μια πολύ διαφορετική πραγματικότητα: η κορυφή του κόσμου δεν είναι ένα παρθένο, ακατοίκητο σύνορο, αλλά ένα προκεχωρημένο φυλάκιο μιας άλλης, αρχαιότερης νοημοσύνης. Η ανακάλυψη αυτή ανατρέπει όχι μόνο τις προσδοκίες του πρωταγωνιστή, αλλά και ολόκληρο το αφήγημα της ανθρώπινης εξερεύνησης: ο άνθρωπος που «κατακτά» την κορυφή ανακαλύπτει ότι ήταν πάντα υπό παρατήρηση.

Η ιστορία λειτουργεί ως μια διακριτική αλλά ισχυρή παραβολή για την επιτήρηση και την προσαρμογή. Τα πλάσματα που κατοικούν στο Έβερεστ δεν είναι τέρατα προς κατατρόπωση· είναι παρατηρητές που έχουν προσαρμοστεί σε ένα περιβάλλον αφιλόξενο για τον άνθρωπο και παρακολουθούν διακριτικά μια νεαρή, ανερχόμενη διαστημική δύναμη (την ανθρωπότητα) με περιέργεια και επιφύλαξη. Ο Asimov, με την χαρακτηριστική του οικονομία και την «ψυχρή» επιστημονική του λογική, αποφεύγει τον μελοδραματισμό. Η αποκάλυψη δεν παρουσιάζεται ως θρίαμβος ή ως καταστροφή, αλλά ως ένα γεγονός που απαιτεί σκέψη. Το διήγημα αφήνει τον αναγνώστη με μια αίσθηση κοσμικής δέους και μια δυσάρεστη ερώτηση: Πόσο καιρό είμαστε εμείς αυτοί που παρατηρούνται, και όχι αυτοί που παρατηρούν;

Η ειρωνεία της ίδιας της έκδοσης του διηγήματος ενισχύει το θέμα του. Ο Asimov έγραψε μια ιστορία για την απρόσμενη ανακάλυψη πάνω σε ένα βουνό που πίστευε ότι ήταν απάτητο, λίγο πριν η πραγματικότητα διαψεύσει την υπόθεσή του με τον πιο εντυπωσιακό τρόπο. Αυτό το μετα-αφηγηματικό στοιχείο προσδίδει στο «Everest» μια επιπλέον στρώση: είναι μια ιστορία για τα όρια της πρόβλεψης, αλλά και για το πόσο συχνά η πραγματικότητα υπερβαίνει ακόμη και την πιο τολμηρή επιστημονική φαντασία. Ο Asimov χρησιμοποιεί την επιστημονική του γνώση για να οικοδομήσει ένα πειστικό σκηνικό, αλλά η βαθύτερη δύναμη του διηγήματος βρίσκεται στην ταπεινοφροσύνη που επιβάλλει στον αναγνώστη: η κορυφή του κόσμου μπορεί να μην είναι το τέλος της εξερεύνησης, αλλά η αρχή μιας συνάντησης με το άγνωστο που βρίσκεται, κυριολεκτικά, πάνω από το κεφάλι μας.

Το έργο υπάρχει ελευθέρα διαθέσιμο εδώ:

https://www.gutenberg.org/ebooks/77254

Μετάφραση και ανάγνωση Γρηγόριος Καλογιάννης

Η παρούσα ηχογράφηση διατίθεται δωρεάν. Επιτρέπεται η αναπαραγωγή, αναδιανομή και ενσωμάτωση υπό την άδεια CC BY-NC 4.0: Αναφορά Δημιουργού – Μη Εμπορική Χρήση.