Γιατί λένε το "Γκιακ" ένα αριστούργημα του 21ου αιώνα; Ο Δημοσθένης Παπαμάρκος στο Explainer

Αυτόματη μεταγραφή — ενδέχεται να περιέχει λάθη.

00:00 αν ο αγαπημένος, ο κουλθίος που λέμε, ο θείος που κάθεται με τα παιδιά στο παρελθόν είχε υπάρξει ένας τέτοιος άνθρωπος σαν κάποιος από τους ήρωες του Γκιακ τι θα σημαίνει αυτό Γεια σας, είμαι ο Σταύρος Διος Κουρίδης και αυτό είναι το Explainer σημερινός καλεσμένος, ο συγγραφέας, δημοσθένης Παπαμαρκός Ευχαριστώ πολύ που είσαι εδώ σήμερα στο Explainer προσπαθώ να βρω κάτι πολύ έξυπνο να ξεκινήσουμε τη κουβέντα μας καταρχάς είμαστε και κοντοχωριανοί υποτίθεται εγώ υπάρχει μια καταγωγή από ένα ταλάντι Λοκρή ο Πούντι Λοκρή που είναι τώρα και ο δήμος ο νέος πολύ έτσι λάμερος που έχει πολύ έντονη ιστορία αλλά δεν είναι πολύ διαφημισμένη δηλαδή πέρα από τις θερμοπύλες φερρυπίν ενώ ότι δεν είναι ένα μέρος που είναι πολύ πόνισος που λένε ότι απελευθόρουσαν την Ελλάδα η Κρήτη που έχει μια ιστορία μόνη της οι Μακεδονίτες που θεωρούν ότι είναι με το Μεγάλο Εξάδρο δηλαδή εμείς εκεί στη μέση είναι μόνο η καλή σουβλά στην ουσία γιατί δεν τα ξέρουμε κι εμείς οι ίδιοι βασικά

01:17 δηλαδή είμαστε οι πρώτοι που ό,τι ιστορία υπάρχει κάνουμε ό,τι περνάει από το χέρι μας για να την ξεχάσουμε και πάμε να φεύγουμε άλλες Δηλαδή τώρα στο δικό μου το χωριό φτιάξανε στις δύο κεντρικές πλατείες δύο μνημεία για το 1921. Σε ένα έχει τους κλασσικούς ήρωες που είναι... Ο Διάκος. Διάκος, Ανδρούτσος κλπ. Και παραδίπλα έχει ένα για τη μάχη της Μαλαισίνας.

01:46 Δεν ξέρει κανένας ότι έγινε αυτό, πώς. Δηλαδή είναι μάλλον ένα κατασκευασμένο επεισόδιο για να πούμε ότι συμμετείχαμε και εμείς σε αυτό το μεγάλο γεγονός ας πούμε. Φοβερές αγίες η Μαλαισίνα. Ναι. Φοβερά ζαρζαβατικά επίσης. Ζαρζαβατικά να σου πω την αλήθεια δεν το χάσω τέτοιο. Στις λαϊκές αγαπάς έχει πολύ Μαλαισίνα. Τι έγινε εκεί πέρα θέλω να μου πεις προς τα τέλη της δεκαετίας του 90, εκεί 97-98, που ένας μαθητής λυκείου γυμνασίου κάθεται και γράφει το πρώτο του βιβλίο η αδερφότητα του πυρητήου υπάρχει ένας πατέρας ο οποίος στο τέλος του δημοτικού τυχαίνει και διαβάζει κάποιες εκθέσεις που έχω γράψει βασικά του δίνω μία αντιελέγξη για το σχολείο που υπό κανονικές συνθήκες δεν το έκανε η μάνα μου έχει μόλις γεννηθεί η μικρή μου αδερφή η μάνα μου ήταν απασχολημένη με το μωρό το παίρνει ο πατέρας μου το διαβάζει και την επόμενη μέρα έρχεται και μου λέει αρχικά με ανακρίνεια αν το έχω γράψει εγώ ή αν το έχω αντιγράψει από κάπου και μετά μου λέει γράφεις πολύ καλά γιατί δεν γράφεις κάτι

03:00 δικό σου το οποίο ξέρεις ήταν κομβική στιγμή αλλά και πιο άκερη πρόταση που μπορούσε να μου κάνει ένα άνθρωπο σε εκείνη την περίοδο Γιατί δεν μ' άρεσε το γράψιμο Ενώ έγραφα αργά Σοχέρι όλο αυτό μου φαινόταν τυράννια Και με λάδωσε Δηλαδή με Πώς το λένε Μου έταξε πράγμα Μου λέει άμα κάτσεις και γράψεις αυτό Και κάπως έτσι ξεκινάει Φοβερό Και στερεοτυπικά δεν κολλάει και με την Πώς θέλω να το πω Στην επαρχία μια οικογένεια Να πούνε στο παιδί να κάτσεις να γράψεις Δεν το λέω Ότι στην Αθήνα δεν ξέραμε να κάνουμε κάθομαστε και γράφαμε διηγήματα και ποίηματα από το πρώτο μέχρι το βράδυ αλλά ξέρεις στην εικόνα που έχουμε τη στερεοτυπική των γονιών πάντα θέλανε στο παιδί τους δεν πιστεύω ότι η συγγραφέας θα είναι μια δουλειά του να το πεις και εγώ τώρα που το σκέφτομαι ως ενήλικας πια το πόσο ρίζος παστικό ήταν αυτό που έκανε ο πατέρας μου τότε εμένο γιατί λέω θα το έκανα εγώ ας πούμε με το παιδί μου ή πολύ περισσότερο πώς μετακινείς ένα παιδί στο οποίο αναγνωρίζεις ένα ταλέντο

04:15 αλλά το οποίο δεν θέλει να γράψει Δηλαδή όχι δεν θέλει, δεν του έχει περάσει στο μυαλό είναι ότι τάξη, οκ Εσύ η έκθεση αυτή τι έλεγε Ήταν μια έκθεση ελεύθερου θέματος που ήταν μια μέρα στο δάσος αυτό Μάλιστα Οπότε ξέρεις δεν ήταν αυστηρό το θέμα γιατί πάντοτε είχα ένα πρόβλημα με αυτό να γράφω κάτι που θέλουν οι άλλοι Και αφέθηκα Και μάλλον ήταν Ένα ωραίο κομμάτι Ένα ωραίο πεζό Πώς τα θυμάσαι τα παιδικά σου χρόνια Στη Μαλαισίνα Είναι πολλά Έξω κυρίως Πλατεία, ποδήλατο Μπάλα που δεν ήμουν ποτέ καλός Στην πλατεία δηλαδή μπάλα Μπάσκετ αργότερα Γιατί ήμουν στην ομάδα και αυτό ένα πολύ πολύ τυπικό πολύ τυπική παιδική ηλικία για να επαρχιετόπουλη της εποχής Ήθελες να φύγεις, πώς το σκεφτόσουνε Κοιτάξτε από την εφηβεία και μετά λυσσαλέα δηλαδή είχα πρόσφατα μια κουβέντα και με τη γυναίκα μου που μου λέγε που μου είπε αφού είσαι ένα καλός μαθητής, μου λέει γιατί τα τελευταία δύο χρόνια του λυκείου έγινε στρασοφίτουλα ας πούμε στο διάβασμα γιατί της είχα πει ότι

05:38 τα τελευταία δύο ήμουνα σαν καλόγερος και της λέω γιατί δεν ήθελα να αφήσω ούτε μία στο δεσκαδομήριο πιθανότητα να μην φύγω και ο τρόπος να φύγω ήταν να περάσω στο πανεπιστημίο. Γι' αυτό και πάντα είναι συχνό φαινόμενο παιδιά από την αμαρχία να φέρουν τρομερούς βαθμούς στις πανελλήνιες εξετάσεις για τους λόγους ότι είναι ένας τρόπος να φύγουν από την περιοχή τους.

05:58 Γιατί ας πούμε ένιωθες ότι πνίγεσαι Ότι είναι το περιβάλλον Της μικρής κοινωνίας Όλα αυτά τα ζητήματα Όχι τόσο η μικρή κοινωνία Από την άποψη της καταπίεσης που έρχεται από τον έλεγχο Και από το ότι είσαι πάντοτε ορατός Ότι και αν κάνεις και ότι σε σχολιάζουν αυτό Ξέρεις Μεγαλώντας σε μια τέτοια κοινωνία Βρίσκεις τρόπος να το Αντιπαλέψεις ας πούμε Να ξεγλιστράς Όσο το ότι δεν έβρισκαν ενδιαφέρον δηλαδή ήθελα να κάνω πράγματα τα οποία δεν μπορούσα να κάνω εκεί δηλαδή εγώ ένα πολύ βασικό που ξέχασα να σου πω πριν είναι ότι διάβαζα διάβαζα πάρα πολύ λογοτεχνία κόμικ έβλεπα ταινίες sci-fi πολύ διάβαζες κοίταξε τότε όχι τόσο ξεκινάω το sci-fi το συναντάω πιο μετά δηλαδή προς το τέλος ηλικίου διαβάζω περισσότερο φάνταση ό,τι πέφτει στα χέρια μου δηλαδή με το φάνταση ξεκινάω και λόγω αγάπης για τις μυθολογίες ας πούμε τις δυτικές σκανδιναβική και ελληνική και λοιπά οπότε αυτό είναι το μεγάλο τέτοιο και πολλοί ταινία και όποτε είχα τη δυνατότητα κατέβανα στην Αθήνα

07:14 να δω κινηματογράφο ήταν αδερφός μου φοιτητής που είναι πιο μεγάλος ένας άλλος ξάδερφος Αλλά ξέρεις, αυτό είναι και πάλι το σώσο Δηλαδή πόσες φορές θα καταφέρεις να πείσεις στους γονείς Ότι πρέπει να κατέβεις αυτή την Παρασκευή Και να γυρίσεις την Κυριακή Γιατί αυτή η ταινία είναι σημαντική ή οτιδήποτε Είσαι λίγο αυτός ο τύπος Πώς να το πω Που βλέπουμε σε αμερικάνικες ταινίες Με έδειξες σε φιβικές αμερικάνικες ταινίες Αυτός που διαβάζει, που ακούει την ψευγαμένη μουσική για αυτός που είναι στο περιθώριο, ας πούμε, κάπως.

07:49 Είσαι κάπου πολλά περιγραφή. Δεν θα λέω ότι είμαι στο περιθώριο. Λίγο ένας νέρντ τύπος. Έτσι και έτσι. Κοιτάξτε, ψαγμένη μουσική δεν άκουγα. Άκουγα μέταλ πολύ, που δεν ξέρω πόσο ψαγμένο είναι. Σε συγκρισμά, αλλά ήδη. Οπότε ήμασταν μια παρέα που μοιραζόμασταν τα ίδια μουσικά αγούστια και κάπως ήμασταν πιο χώρια από τους άλλους στο κομμάτι το μουσικό.

08:11 Στα υπόλοιπα όμως όχι τόσο Δηλαδή Αν κάτι με ξεχώριζε Ήταν ότι αυτό, ότι διάβαζα Δηλαδή μπορεί να με πετύχαινε Κάποιος μαθητής Σε ένα διάλειμμα να διαβάζω ένα βιβλίο Γιατί δεν είχα το χρόνο Να το κάνω σπίτι Τότε με τα φροντιστήρια γίνονταν ένας χαμός Αυτό αλλά Όχι τόσο το nerd Γιατί παράλληλα ήμουνα Ενεργός και σε όλα τα υπόλοιπα Για να μην το πω όπως Είναι αυτό το Στις συνεντεύξεις αριστούγουν πάλι Την Ελληνίων ότι έβγαινα για τέτοιου Όχι, ενώ Αλλά έκανε και τη ζωή μου και λοιπά Αλλά έκανε και λίγο ζωή Πήγες ας πούμε την πενθήμερη εκδρομή Την πενθήμερη δεν πήγα Δεν πήγα για άλλο λόγο όμως Όχι για να κάτσω να διαβάσω Τώρα περνάς Στο αρχαία ιστορία Κάνεις Στην Αθήνα Πώς είναι για ένα παιδί τότε Είμαστε η ίδια χρονιά έχουμε γεννηθεί το 2001 το 2001 έρχεσαι στην Αθήνα Ναι, 2001 Πώς είναι, έχει μεγάλη διαφορά δέξει και η Μαλαισίνα δεν είναι και στα σύνορα, δηλαδή μια μισή ώρα είναι το πολύ από την έχει μεγάλη διαφορά η ζωή σου στην Αθήνα σχέση με τη Μαλαισίνα

09:27 Ναι, τεράστια και κυρίως το σώστημα της ελευθερίας και το δεν χρειάζεται να δώσεις λογαριασμό σε κανέναν γιατί παρότι οι γονείς φιλελεύθερη, ξέρεις, υπήρχαν συγκεκριμένοι περιορισμοί. Τι ώρα θα γυρίσεις, τι ώρα θα φας, τι θα φας, ζακέτα να πάρεις, εγώ κάπνιζα κρυφά, όποτε ξαφνικά έχω τη δυνατότητα να καπνίζω όποτε θέλω, όπου θέλω, και να μην χρειάζεται να έχω την κρίνια.

10:01 Γιατί μ' είχαν πιάσει, δηλαδή, το ξέρανε. Αλλά μετά ήταν αυτό το σου κάνει κακό και το άλλο ξέρεις παρέες και συναντήσεις όποτε δηλαδή αυτό που θυμάμαι από αυτά τα χρόνια είναι αυτή η αίσθηση του ότι ο χρόνος ότι η μέρα είναι ρευστή δηλαδή δεν είναι καθορισμένη κάνεις ό,τι θες όποτε θες είναι και μια Αθήνα σε μια πολύ περίεργη κατάσταση τότε δηλαδή περιμένουμε τους Ολυμπιακούς υπάρχει όλο αυτό το όραμα μιας μεγάλης Ελλάδας Το ευρώ έρχεται Το μετρό έχει μπει σε λειτουργία Είναι μια πόλη που ζει μια πολύ γρήγορη αλλαγή Μια εκδητικοποίηση ας πούμε Σε το καταλαβαίνεις καθόλου αυτό Όχι αυτό δεν το ζω τόσο Ενώ δεν το παρατηρώ Γιατί κάπως είμαι στο μικρό κόσμο της παρέας Και συγκεκριμένων αθηναϊκών γειτονιών Δηλαδή επί ζωγράφου που έμενα Όπως κάθε φοιτητής που σε έβηταν αυτό και μετά λίγο Πετράλλωνα που είναι οι φίλοι μου εκεί και το κέντρο και εξάρχεια. Οπότε και πράγματα που συμβαίνουν δηλαδή τώρα που είπες τους Ολυμπιακούς θυμήθηκα ότι έχω πάει και έχω δει αγώνα μπέιζμπολ

11:20 και εγώ με την κούβα. Α, μπράβο και εγώ αυτόν. Γιατί είχε το μόνο που είχε η συστηρία. Αυτό. Αλλά ξέρεις κατάλαγα πως δεν αγνοώ και τι γίνεται στην πόλη. Δηλαδή σκέφτομαι και εκείνα τα χρόνια ας πούμε ότι και θέατρο δεν πολύ παρακολουθώ δηλαδή ξέρεις παραστάσεις τώρα που μαθαίνω που ήταν εμβληματικές και λέω α ήμουν Αθήνα τότε αλλά εγώ ούτε γραμμή το είχα πάρει και αν το είχα ακούσει ασχολούμουν με κάτι άλλο κάπως ξέρεις τα πρώτα χρόνια για μένα είναι αυτό ότι ξανά ξαναβρίσκω τον εαυτό μου και την κοινωνική μου ζωή σε ένα άλλο πλαίσιο και φυσικά και το πανεπιστήμιο δηλαδή από ένα σημείο και έπειτα κάπως με τραβάει και σαν τέτοιο έχουν περάσει τώρα πάνω από 25 χρόνια ας πούμε την περιοχή που είναι 25 χρόνια από την εποχή που συζητάμε είναι ένα τέταρτο του αιώνα στην ουσία είναι πολύ διάστημα αλλά κάπως μου φαίνεται το τελευταίο διάστημα που κυκλοφορώ στην Αθήνα στο κέντρο κυρίως ότι όλα ενώ τότε είχαμε λιγότερες υποδομές όλα ήταν τότε πιο εύκολα κάπως ότι η ζωή ήταν πιο εύκολη

12:34 δηλαδή ότι υπήρχαν συμφοιτητές μου συμφοιτητήτριες μου οι οποίοι είχαν υποτυπώδη λεφτά και ζούσαν μια χαρά τότε ναι ναι ναι είναι κάτι που ρωτάω και εγώ πολύ συχνά φίλους Αθηναίους δηλαδή τελευταία χρόνια αν η πόλη ήταν πάντα τόσο περίεργη να μην πω, να μην χρησιμοποιήσω άλλο επίθετο γιατί τη θυμόμουν διαφορετικά και εγώ και νομίζω ότι Πέραν του οικονομικού που ήταν πολύ σημαντικό Δηλαδή Δεν ξέρω για σένα Εγώ ζούσα κυρίως εκτός σπιτιού Δηλαδή το σπίτι ήταν για ύπνο Και ζούσαμε εκτός Και όπως λες παρότι δεν υπήρχαν λεφτά σοβαρά Ενώ ήταν ελάχιστα Τα κατάφερνες Και θα πήγαινες και το σύννεμά σου Θα πίνεις και το καφέ σου Ενίοτε θα πίνεις και το ποτό σου Ταβέρνα και όλα αυτά Τώρα κάνουμε δύο δουλειές Αν κάνεις ένα από αυτά Μία μέρα της βομάδας Πρέπει να ξαναπροσαρμόσεις Το προϋπολογισμό το Σαββατοκύριακο Για να δεις πως θα βγει επόμενη Και κίνησε επίσης πολύ Εμένα αυτό που αισθάνομαι Σαν πολύ μεγάλη διαφορά Πολλά περισσότερα αμάξια Και πως κινεί το κόσμο στο δημόσιο χώρο

13:49 Αισθάνομαι ότι υπάρχει ένας μεγάλος εκνευρισμός Μια ταχύτητα Ξέρεις Σαν κυκλοφορής μονίμως θυμωμένος ρε παιδί μου, δεν ξέρω Η Αδερφότα του Πυρίτιου βέβαια εκδόθηκε τότε Ναι ναι Ποιος το είχε βγάλει το βιβλίο Εκδός Αρμός και τότε ήταν αναγνώστρια η Ελένη Λαβιά το μάθα αργότερα ότι είχε πέσει στα χέρια της το είχε διαβάσει και είχε επιμείνει να βγει γιατί ο εκδότης είχε επιφυλάξεις λόγω του ότι ήμουν 14 Πήρα τα μαλλιά σου αέρα Όχι, ίσως τα έπρεπε λίγο γιατί για πολύ καιρό είχα και ένα θέμα, ας πούμε, αυτό που επίθεσες, να το πω έτσι, στο κομμάτι της γραφής.

14:31 Κοιτάξτε, δεν θα μπορούσε να πάρουν και τα μυαλά μου αέρα γιατί ούτε ήρθα στην Αθήνα, ας πούμε, να υπογράψω συμβόλο, για να καταλάβεις. Σαν ανήλικος υπογράψω ο πατέρας μου, ήρθαν τα αντίτυπα σπίτι, τα είδαμε, χαρήκαμε και εγώ συνέχισα τη ζωή μου σαν μαθητής γυμνασίου. Με τις υποχρεώσεις του και όλα αυτά. Οπότε, ξέρεις, δεν είχα και το χρόνο να...

14:56 ας πούμε τις επαφές να σκεφτώ ότι... Και στην πραγματικότητα όντως δεν έγινε και κάτι. Δηλαδή, όταν τελείωσε όλο αυτό, έπρεπε να συνεχίσεις από εκεί που το έχεις αφήσει. Μετά στο Πανεπιστήμιο, ποιά είναι, δηλαδή, μέχρι να βγει η μεταποίηση, ποια είναι η σχέση σου με το γράψιμο. Κακή. Είναι... Προσπάθησα στο Πανεπιστήμιο να ξαναγράψω περισσότερο να δω αν δηλαδή από καπρίτσιο να πω ότι όχι τόσο από ξεσανάγκη ότι είχα μια ιστορία να πω λέω το έκανα μήπως δοκιμάσω και αυτό έκρινα ότι αυτά που έγραψα ήταν ανοησίες δηλαδή δεν είχα εξελιχθεί καθόλου ούτε στα θέματα που σκεφτόμουν ούτε στον τρόπο της γραφής μου και λέω όπως λέει και το και το πείμα ήταν μια τρέλα να είναι και που τώρα έχει περάσει, μπορεί να έχει συμβεί.

15:51 Οπότε, από τα 18 μέχρι που γράφω την μεταποίηση, το 2009, που είμαι 27, νομίζω, 27-28, καμία δεκαετία, δεν έχω γράψει τίποτα. Δηλαδή, μισή γραμμή. Έχω γράψει, πώς το λένε, πτυχιακές, άρθρα για το, για αυτά που σπούδαζα λογοτεχνία καθόλου και γενικά διαβάζω και πολύ λιγότερο διαβάζω αποσπασματικά βλέπω πολύ περισσότερο σινεμά αρχίζω βλέπω θέατρο δηλαδή μετά τη βιετία που περνάει σε προσαρμογή στο τέτοιο αρχίζω βλέπω και θέατρο και αυτό και μετά φεύγω Αγγλία όπου εκεί ξανά βρίσκω το διάβασμα το λογοτεχνικό σαν τρόπο παρηγοριάς από τις σπουδές και προκύπτει από σπόντα η μεταποίηση Μάλιστα.

16:55 Στην ουσία και εκεί παίρνεις κάπως σαν ιστορίες τρίλους που έχεις ακούσει σε όλες αυτές τις βόλτες που κάνεις είτε στη Μαλαισίνα είτε στην Αθήνα και προσπαθείς να φτιάξεις ένα κόσμο που να δούμε πιο τώρα όπως το περιγράφω να δούμε ανθρώπους διπλανούς μας πέρα από αυτό που δείχνει η πρώτη τους εικόνα. Δηλαδή να προσπαθήσουμε να σκεφτούμε για χαρακτήρες της ελληνικής κοινωνίας όχι ας πούμε σαν το στερεοτοπικό που δείχνουν.

17:29 Ναι. Και πέραν αυτού είναι και μια δοκιμή σε διάφορα είδη που με συγκινούν ας πούμε. Δηλαδή και ήδη εννοώ όχι μόνο λογοτεχνικά και εννοώ και ζάνερ και οπότε ναι και λέω προκύπτει από σποντα γιατί έχω άλλη ιδέα για ένα μυθιστόρι μας όποιοι θα μπαίνουν τρεις τέτοιες ιστορίες τόσο μικρές όσο αυτές που είναι η συμμεταπίεση και κάπως θα το πλαισιώνουν και τελικά καταλήγω να γράφω μόνες ιστορίες αυτές δηλαδή μου έρχονται κι άλλες κι άλλες κι άλλες γιατί είναι αυτό που λες κάπως αρχίζουν τα τα πράγματα που έχουν εχονευτεί όλα τα προηγούμενα χρόνια να βγαίνουν στην επιφάνεια και λίγο πιο πιο άτακτα δηλαδή μου ήρθε μια ιστορία με αυτό εντάξει μάλλον τώρα να σου περιγράψω μια εικόνα είναι καλοκαιρινές διακοπές μια παρέα πολύ σκόλος, δέκα δώδεκάτομα και καθόμαστε εκεί ώρα αράγματο σε σπίτι με τα παραλία, με τα μπαρ με πολύ ράθιμη κατάσταση και πέφτει ένα βιβλίο στα χέρια μας και το ξεκινάει, το διαβάζει ένας το τελειώνει αμέσως, εσείς λέει κάτι υπάρχει εδώ πέρα

18:55 το διαβάζει ο δεύτερος, κάτι έγινε εδώ πέρα το διαβάζει η τρίτη εσείς δεν μπορούσατε να το αφήσω από τα χέρια μου ξαφνικά λέω και εγώ τι είναι αυτή η μπουρδα, αλλιώς το διαβάζουμε και εγώ αλλά τελειώνουμε εδώ πέρα. Μόλις το παίρνω στα χέρια σε τέσσερις ώρες το πολύ την ίδια μέρα το είχα τελειώσει. Είναι το Γκιάκα, αυτό που κάνει το τρομερό Μπάμψες. Ένα πρώτη έκδοση είναι τους Αντίποδες.

19:18 Και είναι ένα βιβλίο που πολλοί, πολλές λένε ότι είναι μέσα στη λίστα των σημαντικότερων βιβλίων του 21ου αιώνα μέχρι στιγμής, δηλαδή των τελευταίων 25 χρόνων. Φαντάζομαι, εντάξει δεν το περίμενες τρατόραξη. Όχι, όχι. Περίμενα ότι θα ήταν ένα βιβλίο που θα πουλούσε λιγότερο από τη μεταπίση. Λίγο, λίγο, λιγότερο. Ναι, λίγο, λιγότερο.

19:39 Μεταπίση όταν βγήκε το ΓΑΚ είχε πουλήσει 750 αντίτυπα κάτι τέτοιο που άμα βάλεις συγγενείς φίλους και κάποιους καλούς φίλους που το πήραν και δεύτερη φορά για να στηρίξουν καταλαβαίνεις ότι ας πούμε ήμουν μάλλον κοντά στα 500 αντίτυπα. και εγώ περίμενα κάπου εκεί γιατί θεωρούσα ότι είναι ένα αντιεμπορικό βιβλίο αντιεμπορικό και μάλλον θα είναι και αντιδημοφιλές και λόγω γλώσσας και λόγω θέματος ποιον αφορά οπότε μεταφερόμαστε σε ένα φανταστικό χωριό μεταξύ Αττικής και Ρούμελης έχουμε η ιστορία είναι χωριά μάλλον είναι άνθρωποι που έχουν γυρίσει έχουν συμμετάσχει στους ελληνοτουρκικούς πολέμους από την αρχή του περασμένου αιώνα μέχρι και το 1922 Πολύ βία μέσα είναι ένα βιβλίο που στην ουσία μιλάει για το μετατραυματικό στρες ανθρώπων που δεν το έχουμε σκεφτεί ποτέ. Δηλαδή επειδή έχουμε φάει πάρα πολύ βία τρινάμ στην ουσία, πάρα πολύ Ιράκ και πάρα πολύ αμερικάνικη κουλτούρα σχετικά μετά το πόλεμο, δεν έχουμε συζητήσει ποτέ πως ήταν οι Έλληνες μετά το Β' Παγκόσμιο

20:52 μετά το Β' Παγκόσμιο Πόλεμο ή και μετά την περίοδο και υπάρχει και αυτή η συγκεκριμένη τοπιολαγιά που έχει συζητηθεί πάρα πολύ δηλαδή το βιβλίο είναι μεταξύ ελληνικών από το πώς να το πω και με πολλά ρυβανιτικά μέσα αυτό όλο πώς δημιουργήθηκε στο κεφάλι σου δηλαδή είναι εκεί τη στιγμή θέλω να πάμε στο μυαλό σου μέσα όταν ξεκινάς έχει μεταπεί τέτοια στοιχεία, το προηγούμενο οπότε εκεί κάπως το εξελίσεις κάποιος σου είπε κάτι ρε σύτερο το γράφεις καλύτερα αυτό κάπως πώς το δες όχι, ξεκινάει από τη μεταπίεση όπως λες είναι ένα διήγημα που θα μπορούσε αν ήταν γραμμένο διαφορετικά να είναι στο Giac είναι το Greek, είναι το πρώτο της μεταπίεσης αλλά πέχει τώρα συγγραφικά η μεταπίεση από το Giac μια τετραετία σε αυτή τη τετραετία μετρώει το κάπως με τρώει αυτός ο κόσμος δηλαδή που έχει ανοίξει την πόρτα του με αυτό το διήγημα όπως λέω της μεταποίηση είναι η ελληνική κρίση σαν του Ζένια της εγώ είμαι στην Αγγλία μπαίνει πολύ έντονα το ερώτημα της αυτοτήτας

22:08 ότι Έλληνας, τι σημαίνει ένας Έλληνας πώς το ορίζουμε εγώ τι Έλληνας είμαι από εκεί φως τον κατέαγωμα από εκεί τι σημαίνει για τη δική μου ταυτότητα Αρβανίτης και τι και κάπως είμαι σε αυτόν τον κόσμο κινούμε ψυχικά να το πω έτσι και πολύ δημοτικό τραγούδι που πάντα άκουγα αλλά κάπως γίνεται πιο πιο έντονο, πιο στοχευμένο και παράλληλα υπάρχει και μια ερώτηση που προκύπτει και από τις σπουδές γιατί εγώ έκανα ιστορία σε λατιωτική, σε ελληνιστικά χρόνια από την κοινωνική σκοπιά οπότε ασχολιόμουν να είμαι βετεράνος που εγκαθίστανται σε απικίες κλπ κλπ που είχε να κάνει με τη φύση του κακού να το πω έτσι πολύ τέτοιο που προκύψαν να το πω έτσι σαν πρόταση ερωτηματική ότι αν ο αγαπημένος ο κουλθίος που λέμε, ο θείος που κάθεται με τα παιδιά στο παρελθόν είχε υπάρξει ένας τέτοιος άνθρωπος σαν κάποιος από τους ήρωες του Γκιακ τι θα σημαίνει αυτό και γιατί σχέσου αυτό και τελικά και πόσο τελικά απέχεις εσύ από έναν τέτοιον άνθρωπο και αν θα μπορούσες να γίνεις

23:42 ένας τέτοιος άνθρωπος και λοιπά αλλά κάπως αυτά δεν έχουν έρθει μαζί για να γίνουν ας πούμε μια ιστορία μια μια εδά για κάτι λόγο τεχνικό αυτό ξεκινάει όταν κάνω ένα ταξίδι στη Μικρά Ασία να δω κάποιες αρχαιολογικές θέσεις εκεί πέρα μου είναι οικεία τα ονόματα αναρωτιέμαι γιατί συνειδητοποιώ ότι έχω ακούσει για αυτές τις περιοχές πρώτη φορά στο χωριό μου από τους παλιούς οι οποίοι λέγανε ιστορίες από τη μικρά Ασία, των πατεράδων τους και λοιπά και κάπως εκεί έρχεται το και κουμπώνουν και λέω αυτό το ερώτημα περί κακού μάλλον μπορεί να εκφραστεί μέσα από ένα τέτοιο πλαίσιο και γράφω τις δύο πρώτες ιστορίες δοκιμαστικά να δω αν μπορώ να χειριστώ αυτή τη γλώσσα γιατί για μένα ήταν πολύ σημαντικό αυτό ότι ξέρετε Για έξι μήνυ έμασταν στα αρβανίτικα.

24:44 Πού την πρόσβαστη γλώσσα, πώς την έχεις. Από τον πατέρα μου. Ενώ και οι παππούδες μιλάγανε, αλλά εγώ δεν τα μάθα ποτέ. Δεν μας αμάθανε. Ήξερα κάποιες εκφράσεις, οπότε όταν ήρθε η ώρα να γράψω, τα έγραφα σε ελληνικά, τελείωνα και μετά έπαιρνα τηλέφωνο και λέγα, λοιπόν, αυτή η πρώτη σπουδή μεταφράζει στα αρβανίτικα, μου λέει έτσι.

25:06 όπως θυμάμαι πάντα στην Αταλάντη ότι οι κάτι θείες και τα λοιπά συγγενείς το αρβανίτες το λέγανε λες και ήταν ξέρεις πολίτες δεύτερης κατηγορίας ότι ήταν κάτι αρβανίτες και οι προχτές και με επισκέφτηκαν και τέτοια υπήρχε και κόντερα πάντα σε κάθε μικρό τέτοιο που έχουμε όλοι με όλες εμείς έχουμε κακή φήμη στην Αταλάντη οι Αταλαντινέοι έχουν κακή φήμη σε εμάς οι Μαρτινέοι και του Μπάλεν Ναι και οπότε στην ουσία εκεί ξεκινάς και τη μεγάλη μορφή δεν τη σκέφτηκες ποτέ Λοιπόν το είχα σκεφτεί σαν μία μεγάλη νοβέλα μικρόμυθη στόριμα αρχικά Αλλά δεν μπορούσα να βρω τρόπο να κρατήσω όλες τις φωνές που είχα σκεφτεί ότι θέλω να έχει αυτή η αφήγηση Γιατί έμπαινε το θέμα της αληθοφάνειας ότι οχτώ στρατιώτες όλοι από το ίδιο χωριό, όλοι με ενδιαφέρουσες ιστορίες που τις λένε και τελικά πως συμπλέκονται και αυτοί μεταξύ τους δηλαδή θα βρίσκονται, θα συναντιόνται δηλαδή είναι σαν να πας με 8 πρωταγωνιστές θα ήθελα πενταλογία Πόση ιστορική αλήθεια έχει μέσα Εεεε

26:24 Θα σου πω πόσο ιστορική έρευνα έχει Ναι Σχεδόν μηδέν Στο κομμάτι δηλαδή της μικρασυντηρικής εξερατίας είναι πράγματα που ξέρουμε από το λίγη ότι και απλά ξαναμπήκα λίγο σε μια φάση να επιβεβαιώσει ημερομηνίες και αυτά και χρονολογίες ότι δηλαδή το πρώτο σώμα σαρατού βρέθηκε τότε ας πούμε, στη Σμύρνη και όχι υπάρχει ιστορική ακρίβεια στο κομμάτι της αναπαράστασης ας πούμε της ζωής το οποίο όμως έρχεται από αφηγείς που έχω ακούσει από ανθρώπους που έχουν ζήσει δεν θα πω αυτά τα χρόνια, λίγο μετά γιατί πρακτικά δεν αλλάζει ζωή μέχρι το 70-80 ας πούμε στα δικά μας αγοριά σε κομμάτι του υλικού πολιτισμού και έτσι κρατάω δηλαδή αυτή την το κομμάτι αλήθειας ότι όντως αν είσαι στρατιώτης εκεί θα πήγαινες εκεί τώρα το τι έχει συμβεί σε διάμεσο είναι όλο επινόηση η οποία εντάξει έχει βασιστεί στην πεποίθηση που είχα ότι αυτά τα πράγματα έχουν συμβεί δηλαδή συμβαίνουν χιλιάδες χρόνια κάθε φορά που υπάρχει μια σύραξη πολεμική είχα ακούσει ιστορίες από το χωριό

27:43 τις οποίες δεν τις έβαλα δεν τις αναζήτησα μετά για να τις βάλω για να μην έχω μια ελευθερία ας πούμε πως θα χειριστώ την πλοκή μου αλλά ήταν ας πούμε παρομοίου τόνου όσον αφορά το κομμάτι της βίαση του πώς αντιμετώπισαν το εκεί. Η επιστροφή είναι άλλο, γιατί κανένας δεν μιλούσε στην επιστροφή. Είχαμε την ανάγκη, πιστεύεις τότε, μέσα στην κρίση που βγαίνει το βιβλίο, το 2014.

28:14 Είναι τότε πολύ έντορα χρόνια πολιτικά, κάπου να καταπιαστούμε σε ένα νέο συγγραφέα. Ξέρω, δεν το βασικευτεί. Πόσο παίζει, ξέρεις όχι και η τύχη Η τύχη της στιγμής Της συγκυρίας που εκδίδεται ένα βιβλίο Να πιάσει Δεν ξέρω τι ανάγκη υπήρχε Αλλά εγώ πιστεύω πολύ Σε αυτό τη συγκυρία Δηλαδή θα μπορούσε το ίδιο βιβλίο να βγει Πέντε χρόνια νωρίτερα ή πέντε χρόνια αργότερα Και να μην προσεχθεί Πότε καταλαβαίνεις ότι όπα έχει γίνει κάτι εδώ πέρα Τέλος του 15 Δηλαδή αφού περνάει και το καλοκαίρι του 2015 που εννοείται οι πολλοί συνεχίζουν και αυξάνονται αλλά είναι καλοκαίρι και θεωρώ ότι ακολουθεί τη γενικότερη τάση και φτάνει ο χειμώνας του 2015 και το βιβλίο συνεχίζει και πάει έτσι και λέω α τελικά πήγε καλά Τι σημαίνει για σένα αυτό τότε δηλαδή που θέλεις έγινα συγγραφέας τώρα τελείωσε αυτό ακολουθάς Δεν το λέω ότι ξέρεις πως τελικά αυτή είναι η πορεία μου για επαγγελματική.

29:26 Γιατί κανένας βρύσιμος, μικρός είσαι, στάχνεσαι. Είμαι 32. Ακόμα ταλέντο θεωρείτε στην Ελλάδα. Ακόμα ταλέντα είμαστε και τώρα. Μικροί που λένε. Κοίταξε, δεν θέλω να ακούσει κάπως. Δεν το σκέφτηκα. Δηλαδή μου πήρε χρόνια πολλά. και μάλιστα σχετικά πρόσφατα να τολμήσω να το πω πρώτα σε μένα ότι μάλλον θέλω να γίνω συγγραφέας ενώ να ασχοληθώ με αυτό πιο αυτό που σκέφτομαι είναι ότι ωραία μου ανοίγονται πόρτες να κάνω πράγματα που ήθελα πάντα να κάνω και να και να ζήσω από αυτά γιατί ουσιαστικά μια επιτυχία αυτό που σου σου χαρίζει είναι μια κάρτα συστάσεις. Ότι πας κάπου και λες θέλω ρε παιδί μου να κάνω ένα κόμι και δεν σου λένε ποιο είσαι στην κυρία. Έχουμε άλλους τόσους με μια καλή ιδέα. Σου λέω α ωραία δοκιμάσε. Και με βοηθάει μετά να βρω και ξέρεις και δουλειά και λοιπά γιατί εμένα το βασικό μου άγχος ήταν αυτό μετά. Δηλαδή ότι ωραία καλά με δεδομένο ότι δεν θέλω να γράφω ένα βιβλίο το χρόνο ή ένα δύο χρόνια δεν μπορώ να συντηρηθώ με τη λογοτεχνική γραφή

30:51 πρέπει να βρω να κάνω κάτι άλλο και εκεί η επιτυχία του βιβλίου βοήθησε δηλαδή και με το θέατρο και με αργότερα σε μια εταιρεία παραγωγής που δούλευα Τώρα διαβάζω σπάνια έχω διαβάσει ένα έργο που αποπνέει τόσο μεγάλη γλωσσική και πολιτισμική αγριάδα και ευαισθησία ταυτόχρονα. Το έργο αυτός προχνεί τα όρια της λογοτεχνίας, της γλωσσολογίας, της ιστορίας και του εθνικισμού είναι ένα άνθρωπο στο site The Conversation είναι πολύ ωραίο δεν είναι από τα πολύ μεγάλα γιατί πιάνει πάρα πολύ ωραία επιστημονικά κοινωνικά θέματα και τα αναλύει πάντα που το περιγράφει το βιβλίο στη μετάφραση που έχει κυκλοφορήσει τώρα στα αγγλικά ως ένα ελληνικό αριστούργημα του 21ου αιώνα όσον αφορά την ελληνική λογοτεχνία και έχουμε διαβάσει και σαν σχετικό άνθρωπο στην καθημερινή αλλά και εκεί το εκθιάζει πάρα πολύ έχουμε τη Σιάν Βάλβη που κάνει μια φοβερή μετάφραση που λέει έφτιαξε μια αγγλική διάλεκτο στην ουσία για να προσπαθήσει να το αποδώσει είναι αυτό που μπορώ να πω

31:54 και εγώ γιατί δεν αφορά εμένα οπότε μπορώ να με όπως αντικειμενικός ας πούμε σαν έπαιρνα είχε κάνει εξαιρετική δουλειά δηλαδή υπάρχουν πράγματα που τα έχω διαβάσει και λέω μπορεί να μ' αρέσει και καλύτερα σε αγγλικά Στο δικό σου τώρα Στο δικό μου Αλλά δουλεύει πάνω σε αυτή τη μετάφραση πεντέμιση χρόνια σχεδόν Πολύ Πάρα πολύ Πολλές δοκιμές Πολλή κουβέντα μαζί από τα πολιτιστικά διακείμενα του βιβλίου μέχρι το τι ακριβώς σημαίνει αυτή η λέξη που δεν απαντάται ας πούμε στα νέα ελληνικά και πολύ πολύ δουλειά και ξανά δουλειά και ξανά δουλειά δηλαδή εγώ δεν ξέρω αν θα είχα τόσο επιμονή με κάτι οπότε ήμουν πολύ τυχερός γιατί η μεταφράσιστρια μου αγάπησε το βιβλίο τόσο που το αφιέρωσε μια πενταετία και έτσι γιατί σ' αγγλικά έχω δυνατότητα μπορώ να πω ότι είναι η φωνή μου σ' αγγλικά ή τέλος πάντων μια μετάφραση που την εγκρίνω απόλυτα. Πώς εξηγείς αυτό το γεγονός ότι εμείς έχουμε τα εργαλεία να καταλάβουμε την έννοια της βίας το μετατραυματικό στρες το πως οι αυτοί οι άνθρωποι μπορούν να κινούνταν

33:18 σε μια κοινωνία έχοντας ξέρω εγώ στο μυαλό τους ότι έχουν βρεθεί σε μάχες, έχουν σκοτώσει ανθρώπους, έχουν δει τόσο πολύ αίμα στη ζωή τους ενώ προσπαθούμε εμείς να το ερευνήσουμε μέσα από τέχνη και μέσα από ταινίες, λογοτεχνία, από πολλά πράγματα ενώ δεν είμαστε μια κοινωνία δεν είμαστε μια κοινωνία των πολέμων πια δεν είμαστε μια κοινωνία η οποία ξέρει ότι τότε αν δεν είχες πάει στον πόλεμο δεν είχες πάει ταξίδι στην ουσία ακριβώς έχουμε ζήσει με αυτές τις άνθρωπες δηλαδή ακόμα και αυτοί που πολεμήσαν το 40 ήταν άνθρωποι που τους προλάβαμε μέχρι και μια προχωρημένη παιδική ηλικία. Οπότε νομίζω αυτό και το έχει να κάνει από τη μία με τις αφηγήσεις στις οποίες εκτίθεσε όποτε τυχαίνε αυτοί οι άνθρωποι να μιλήσουν.

34:17 Συνήθως δεν συνέβαινε. Το μάθαινες από κάποιον κοντινό τους. Αλλά είναι και άνθρωποι που διαμορφώνουν τις κοινωνίσεις τις οποίες γεννιόμαστε και μεγαλώνουμε. Οπότε δεν είμαστε τόσο απομακρυσμένοι δηλαδή μπορεί να μην έχουμε ζήσει πόλεμο στο κατά τη διάρκεια ζωής μας αλλά έχουμε γνωρίσει ανθρώπους που έχουν ζήσει και όλο αυτό φτιάχνει και μια ατμόσφαιρα δηλαδή από το τι σημαίνει η πατρίδα ας πούμε και πως το πως την ορίζεις μέχρι το ξέρω εγώ πώς πρέπει να συμπεριφέρεσαι γιατί πρέπει να είσαι κατά νου ότι μπορεί να συμβεί αυτό οπότε θέλω να πω έχουμε πάρει μια μυρωδιά μετά πώς συνεχίζεις να γράφεις αλλά πας στο graphic novel κάνεις τον Ερωτόκριτο μαζί με τον Γούση τα γυμνάω στα γράφεις τα μαζί με τον στην παλάντα της της τρίπιας καρδιάς με οικονομίδη και λαγκούση είσαι στο σενάριο Είσαι στην...

35:28 Γράφεις θεατρικό Γράφεις γενικά Και κάποια διηγήματα σκόρπια Αλλά δεν επιδίωξες πάλι Δηλαδή νομίζω Όλη αυτή η επιτυχία Σε φρέναρε Δεν μπορώ να ξεπεράσω τον εαυτό μου πάλι στο ίδιο πράγμα Όχι Πάλι εννοώ Θέλω να με πιστέψεις αυτό Δεν είναι τέτοιο Ήταν ότι Δεν πίστευα ότι έχω κάτι ενδιαφέρον να κάνω γιατί μετά την επιτυχία του Γκιακ ήμουν βέβαιος ότι ό,τι και αν βγει θα συγκρίνεται με τον Γκιακ θα είναι λιγότερο καλό για τους περισσότερους για κάποιους άλλους θα είναι ενδιαφέρον γιατί θα έχει αλλάξει φόρμα ο Παπαμάρχος αλλά είναι βέβαιο ότι δεν θα είναι Γκιακ οπότε αν αυτό με κρατούσε πίσω ευτυχώς δηλαδή δεν το έχω νιώσει έτσι αλλά ήταν αυτό ότι για μένα η γραφή είναι ένα δύσκολο μονοπάτι να το πω έτσι δηλαδή δεν δεν το περπατάω ελαφρά την καρδιά και αν δεν έχω κάτι να με κρατήσει δηλαδή μια ιδέα που να για μια σωρία που να την πιστεύω πολύ δηλαδή να αρχίζει να με πιέζει θα προτιμήσω αντί να κάτσω να γράψω να κάτσω να διαβάσω ή να βγω για ένα ποτό ή δεν ξέρω εγώ να

36:56 κάτσω να δω τηλεόραση με τη γυναίκα μου Αν σου ήθελα να το γράψεις όμως Ναι Και μες στην ιδέα ή το χρόνο ας πούμε Κοίταξε τώρα βγαίνει και ο χρόνος Είναι μεγάλο ζητούμενο Γιατί υπάρχει μια ιδέα εδώ και κάμποσα χρόνια είναι η αλήθεια που ευτυχώς δεν την έπιασαν νωρίτερα γιατί κάποια στιγμή έκανα μια δοκιμή γιατί είχα γράψει βλακίες και το ξανά και συνειδητοποίησα ότι δεν είχα λύσει βασικά ζητήματα.

37:27 Ότι είχα βιαστεί. Οπότε ξαναμπήκα στην έρευνα κλπ. Αυτό τώρα έχει οριμάσει. Και ψάχνω να βρω το χρόνο. Και επειδή είναι μεγάλη φόρμα είναι λίγο πιο απαιτητικό. Δηλαδή το καλό που έχει το διήγημα από άποψη χρόνου είναι ότι μπορείς να πεις φεύγω ένα Σαββατοκύριακο πάω στο χωριό μου το γράφω ή στο χωριό μου. Συνήθως πήγαινα στο χωριό μου γιατί απομονωνόμουνα πλήρως.

37:56 Πήγαινα, ξέρω εγώ, πέντε μέρες, το έχασα μυαλό μου, το τελείωνα και ξαναγυρνούσα. Τώρα μεγάλη φόρμα, γιατί η ιδέα που έχω είναι για μεγάλη φόρμα, θέλει καθημερινή επαφή. Οπότε ακόμα προσπαθώ να βρω λίγο τα γράδα σε όλο αυτό. Πότε είναι μέσα στη μέρα οι καλύτερες ώρες για να αφιερώσω εκεί, για να μπει σε μια σειρά. αλλά είμαι αισιόδοξος ότι κάπου θα βρεθεί ξέρεις συγχυνά κοιτώντας στις λίστες όχι μόνο τα ευπόλυτα με τα σημαντικότερα βιβλία που έχουν γραφτεί ελληνικά τα τελευταία 25 χρόνια είναι μέσα έχουμε μιλήσει για τη μετάφραση στα αγγλικά που ήδη παίρνει φοβερές κριτικές στα αγγλικά και στα ξένα μέσα έχει μεταφερθεί στο θέατρο έχουν συμβεί όλα αυτά Αν Τώρα έβαζες μια τελεία Και θα σταματούσες Από τη γραφή, από το οτιδήποτε Θα έχεις λήξει αυτό το θέμα Που έχουμε όλοι από την αρχαιότητα Και από τον πρώτο άνθρωπο Ίσως με την ιστεροφημία μας Τι θα γίνει με εμένα μετά Πιστεύεις μέσα σε αυτό Το έχεις λήξει Κάπου θα είμαι σε μια λίστα που θα πεταχτεί

39:13 Σε μια βιβλιοθήκη Κάπου θα υπάρχει το ντιακ Θα πω αυτό που έλεγε ο Woody Allen όταν το είχα διαβάσει λέω παρά ότι δεν μ' αρέσει ιδιαίτερα δεν είμαι Woody Allenικός αλλά είχε πει ένα λέει θα ήθελα να μείνω αθάνατος μη πεθαίνοντας οπότε θα πω αυτό ότι αν φύγω από τη ζωή δεν με ενδιαφέρει καθόλου και είναι και βασικά δεν μπορείς να το ξέρεις όλα το τι συμβαίνει με τη φήμη σου ας πούμε Ναι Μα όσο ζήσε απασχολική Ας πούμε και τους αρχαίους ήρωες Όσο ζούσε τους απασχολούς της τρεφουμίας Εκεί θα με Θα με διέφερε να Να με θυμούνται οι άνθρωποι που Ήταν σημαντικοί στη ζωή μου Που σε έχω αγαπήσει Που θεωρώ ότι με αγαπούν και αυτοί Γιατί το άλλο έρχεται παρέχεται Και ο χρόνος είναι ένα σχετικό πράγμα Δηλαδή σίγουρα έχουν υπάρξει συγγραφείς Δεν μου έρχεται όνομα τώρα του 19ου αιώνα που όσοι ζούσαν ήταν οι πρώτες μουρες οι πιο δημοφιλείς πέρασε το 19ο, πέρασε μία δεκαετία μετά το θάνατό τους και θυμόμαστε κάποιον άλλον, έχει επιβιώσει κάτι άλλο αυτό δεν μπορείς να το ξέρεις

40:31 οπότε εφόσον μπορείς να το ελέγξεις καλό να μην σανχώνει και λέω ότι είναι σημαντικό να να έχεις μια καλή θύμη στους ανθρώπους που σε γνωρίσαν γιατί αυτό θα σημαίνει ότι έχεις υπάρξει και σχετικά καλός άνθρωπος κάπως έχεις για να έχεις αφήσει ένα στίγμα κάτι έχεις κάνει για αυτούς και για μένα αυτό είναι το πιο σημαντικό και στο άλλο και η φήμη είναι για να μην λέμε τέτοιο ωραίο είναι αλλά λέω πολύ συχνά δεν τρώγεται είναι ωραίο γιατί είναι ένα εργαλείο να σε βοηθήσει να μπορείς να ζεις λίγο καλύτερα να είναι πιο εύκολη η ζωή σου και κυρίως πιο εύκολη πιο εύκολες συνθήκες δημιουργίας με δεδομένο ότι ξέρεις δεν θα πεις ότι με μένα τελείωσε η λογοτεχνία που είναι ok αλλά αν θες ας πούμε να σίγουρα βοηθάει δηλαδή τώρα το επόμενο βιβλίο που θα βγάλω δεν τίθεται ερώτημα για το αν θα βγει ακόμα και κακό να είναι που θα προσπαθήσω να μην είναι Έχεις αυτό Οπότε για αυτό λένε Είναι ένα εργαλείο Καλό είναι να το χρησιμοποιήσεις Οπότε είναι απαραίτητο Αλλιώς

41:48 Στο βαλτσάκι του Σε ευχαριστώ πολύ Και εγώ σε ευχαριστώ Ήταν πολύ ωραία κουβέντα Ήταν ο συγγραφέας Δημοστένης Παπαμάρκος Ακούτε το Explainer στο Spotify και το Apple Podcast Το βλέπετε στο YouTube