ΙΡΑΝ: Πώς Φτάσαμε ως Εδώ

Αυτόματη μεταγραφή — ενδέχεται να περιέχει λάθη.

00:00 Για να κατανοήσει κανείς το σύγχρονο Ιράν, πρέπει να κοιτάξει βαθιά στο παρελθόν του. Από την προϊσλαμική εποχή και την ένδοξη αυτοκρατορία των Σασανιδών, που κυβέρνησε από το 224 έως το 651 με.Χ. μέχρι τη δυναστία των Σαφαβιδών, που από τον 16ο αιώνα σφυριλάτησε τη σητική ταυτότητα της χώρας. Η Περσία γνώρισε πολλούς ηγεμόνες.

00:22 Όμως η Ισλαμική Δημοκρατία που γεννήθηκε από την Επανάσταση του 1979 φέρει μια ριζική διαφορά Αυτό που διακρίνει το σημερινό καθεστώς από κάθε προηγούμενο δεν είναι απλώς η δομή της πολιτικής εξουσίας Είναι το ποιος θεωρείται ικανός να κρατά τα ενία της χώρας Στο κέντρο αυτής της ιδεολογίας βρίσκεται μια έννοια κλειδί «Βελαγιάτ εφακίχ», μια θεωρία που παραχωρεί την απόλυτη πολιτική και θρησκευτική εξουσία της χώρας απευθείας στους ανάτοπους σύνδες κληρικούς.

01:14 η δημιουργία της δημιουργίας και της έννοιας είναι σύγκριτη για την δημιουργία της δημιουργίας και την δημιουργία της δημιουργίας. Αν το πιστεύουμε, θα διευθυνθούμε για να μην φανταστεί. Αυτό που πιστεύουμε είναι το πιστεύουμε και θα πιστεύουμε και θα πιστεύουμε. Αλλά, για να διευθυνθούμε, ένας φαβοί που έκανε ...και όσοι έπαιρναν να υποστηρίζουν τον Ισλάμ και να υποστηρίζουν τον Ισλάμ...

01:46 ...δεν ήξεραν τι θα έπαιρναν. Δεν θα έπαιρναν. οικογενή πληθυσμό που αγγίζει το 16% και κυριαρχεί στις μεγάλες αγορές του βορρά. Δυτικά, στα ορεινά σύνορα, κατοικούν οι Κούρδοι, αποτελούν το 10% του πληθυσμού, ενώ λίγο πιο νότια, στα όρεις Άγκρος, ζουν οι Λούρι, ένας λαός με βαθιές νομαδικές ρίζες που αγγίζει το 6%. Η ποικιλία συνεχίζεται στα άκρα της χώρας, από τους Άραβες, στα νότια παράλια του Πρεσσικού κόλπου, μέχρι τους Μπαλούχους στα νοτιοανατολικά σύνορα με το Πακιστάν.

02:39 Δύο κοινότητες που κάθε μία αντιπροσωπεύει περίπου το 2% της χώρας. Αυτή η εθνωτική ποικιλομορφία καθρεφτίζεται και στην πίστη των ανθρώπων της. Σχεδόν ολόκληρος ο πληθυσμός σε ποσοστό 98% ασπάζεται το Ισλάμ. Και ενώ η συντριπτική πλειονότητα από 90% έως 95% ακολουθεί το επίσημο δόγμα του κράτους, τον Σιτισμό. Υπάρχει και ένα σημαντικό ποσοστό με 5 έως 10% των Σουνιτών μουσουλμάνων.

03:06 Πώς κατάφερε λοιπόν αυτό το πολυσύνθετο σύνολο διαφορετικών φυλών, γλωσσών και παραδόσων να αποκτήσει μια έννοια. Η απάντηση βρίσκεται στον 16ο αιώνα σε μια από τις πιο καθοριστικές στιγμές της ιαστατικής ιστορίας. Τότε που η Περσία αποφάσισε να διαχωρίσει οριστικά τη θέση της από τον Αραβικό και Οθωμανικό κόσμο που την περικύκλωνε.

03:28 Τότε η δυναστία των Σαφαβιδών επέβαλε τον Σοιτισμό ως επίσημη θρησκεία της Περσίας. Ο Σοιτισμός παρέμεινε η κυρίαρχη ακλών ταυτότητα των Ιρανών. Από το 1794 έως το 1925 η δυναστή των Κατζάρων κυβέρνησε τη χώρα. Κάθε ηγεμόνας έφερε τον τίτλο του Σάχη, του βασιλέα των βασιλέων, παρουσιάζοντας τον εαυτό του ως την σκιά του θεού στη γη.

03:53 Όμως κατά τη διάρκεια του 18ου και του 19ου αιώνα μια άλλη δύναμη άρχισε να ορθώνει το ανάστημά της. Οι Ουλεμάδες. Οι θρησκευτικοί δάσκαλοι της χώρας απέκτσαν ένα διέτερο ηγετικό ρόλο λειτουργώντας ως άτυποι φύλακες και κριτές των πολιτικών του εκάστο κυβερνήτη. Η κρυφή δύναμη αυτών των κληρικών πήγαζε από μια βαθιά θρησκευτική προσδοκία.

04:17 Την παράδοση του κρυμμένου ημάθου. Οι Σύτες πιστεύουν ότι ο 12ος και τελευταίος θεάδοχος σειρά του ημάμι Αλή δεν πέθανε ποτέ. Το 941 μετά Χριστό, μια προστατευτή από τους εχθρούς του, εισήλθε σε αυτό που η θηλογένωμάζει μεγάλη απόκρυψη. Για τον πιστό Ιρανό αυτό δεν είναι ένα απλό παραμύθι. Πιστεύουν ακράδαντα ότι ο ομάμης ζει ανάμεσά μας, αόρατος, προστατευόμενος από τα μάτια των θυμτών και καθοδηγεί πνευματικά τον κόσμο.

04:44 Ο ηγέτης που σαν μια άλλη δευτέρα παρουσία θα επιστρέψει στο τέλος των καιρών για να νικήσει το κακό, να φέρει την απόλυτη ειρήνη και να αποδώσει δικαιοσύνη στη γη. Όσο όμως εκείνος παραμένει κρυμμένος, η θέση του στον θρόνο είναι γενή. Και για τη σειτική πίστη αυτό σημαίνει. Ο οποιοσδήποτε άλλος επιχειρήσε να κυβερνήσει τη χώρα, ακόμα και ο ίδιος ο Σάχης, θεωρείται ουσιαστικά ένας σφετεριστής που κλέβει την εξουσία που ανήκει δικαιωματικά μόνο στον Θεό και τον χαμένο του ημάμη.

05:13 Για αιώνες αυτός ο θεολογικός γρίφος παρέμενε άλυτος. Στα τέλη του 19ου αιώνα η θεωρία έγινε πράξη. Η πίστη μετατράπηκε σε πολιτικό όπλο όταν η Περσία άρχισε να γίνεται έρμεο στα χέρια των ξένων δυνάμεων. Η χώρα βρισκόταν για δεκαετίες κάτω από την ασφιχτική πυρή ξένων δυνάμεων, κυρίως της Μεγάλης Βρετανίας και της Ρωσικής Αυτοκρατορίας.

05:36 Για να χρηματοδοτήσει την πολιτιλή ζωή του, το παλάτι άρχισε να παραχωρεί σε Ευρωπαίους το δικαίωμα εκμετάλλευσης των πλουτοπαραγωγικών πηγών της χώρας. Το αποκορύφωμα ήρθε όταν ο Σάχης παρέδωσε το αποκλειστικό μονοπόλιο παραγωγής και εμπορίας καπνού στους Άγγλους. Η αντίδραση της κοινωνίας ήταν ακαραία. Ο λαός κατέβηκε στους δρόμους σε μια ιστορική κινητοποίηση που έμενε γνωστή ως η εξέργεση του καπνού.

06:00 Τότε ο ανώτερος κληρικός Μύριζα Χασάν Σιραζή έκανε μια κίνηση που συγκλώνει στο καθεστώς. Εξέδωσε θρησκευτικό διάταγμα Ανακοινώνοντας στους Ιρανούς Ότι η χρήση καπνού αποτελούσε πλέον αμαρτία Και προσβολή προς τον κρυμμένο ημάμη Η υπακόη του κόσμου ήταν απόλυτη Οι Ιρανοί σταμάσανε να καπνίζουν Το εμπόριο κατέρευσε Και οι Άγγλοι έχασαν το μονοπόλιο Και ο Σάχης αναγκάστηκε να αποχωρήσει Για πρώτη φορά το Ιρατίο Είχε αποδείξει ότι μπορούσε να επιβάλλει τη θέλησή του πάνω στο θρόνο.

06:31 Αυτή η νίκη άνοιξε το δρόμο για κάτι ακόμα μεγαλύτερο. Το 1905 το Ιράν συγκλονίστηκε από την πρώτη φάση της συνταγματικής επανάστασης ξεκινώντας με μαζικές διαδηλώσεις στην Τεχεράνη τον Δεκέμβριο εκείνης χρονιάς. Το κίνημα όμως κορυφώθηκε τον Αύγουστο του 1906. Ο Σάχης Μαζαφάρ Αλντίν βρέθηκε αντιμέτωπος με μια πρωτοφανή συμμαχία δικολόγησε. Υπέγραψε τα διατάγματα για τη σύγκληση συντακτικής συνέλευσης ανοίγοντας έτσι τον δρόμο για το πρώτο σύνταγμα και το πρώτο κοινοβούλιο στην ιστορία της Περσίας.

07:10 Εκμεταλλευόμενες την εσωτερική αναταραχή, η Ρωσία και η Μεγάλη Βρετανία προχώρησαν το 1907 σε μια μυστική συμφωνία. Διχοτόμησαν τη χώρα σε ζώνες επιρροής. Τον Σεπτέμβριο του 1907 οι πρεσβευτές των δύο δυνάμεων επέδωσαν επίσημα το τελεσίγραφο στην Ιρανική κυβέρνηση. Με τις πλάτες των ξένων, ο νέος Σάχης Μοχάμενταλή έκανε το επόμενο βήμα.

07:33 Το 1908 κατήργησε το Σύνταγμα και έστειλε το υπερβολικό να βοβαρδίσει το κτίριο του κοινουβολίου, σκοτώνοντας δεκάδες βουλευτές. Η απάντηση του λαού ήταν και πάλι ένοπλη. Το καλοκαίρι του 1909 επαναστατικές δυνάμεις έσφιξαν το κλειό γύρω από την πρωτεύουσα. Τον Ιούλιο οι συνταγματικές δυνάμεις εισέβαλαν στην Τεχεράνη. Ο ετοιμένος Σάχης αναζήτησε καταφύγιο στη Ρωσική Πρεσβεία.

07:59 Καφερέθηκε και ο ανήλικος γιος του ανακηρύθηκε γεμόνας. Επαναφέροντας έτσι το σύνταγμα. Όμως τον Δεκέμβριο του 1911 με την παρέβαση 12.000 Ρώσων στρατιωτών κατέλαβαν τον Βορρά. Το κοινοβούλιο διαλύθηκε βία. Οι βουλευτές εκδιώθηκαν με την απειλή του θανάτου. Για τα επόμενα χρόνια το βορειοδυτικό Ιράν θα παρέμενε υπορροσική στρατιωτική κατοχή.

08:23 Το 1921 με την υποσύρρυξη των Βρετανών εκδηλώνεται πραξικόπημα. Υγήθηκε ο Ρεζάν Χάν, ο δυναμικός διοικητής της πρεσικής ταξιαρχίας των Κοζάκων. Μέσα σε λίγα χρόνια συγκέντρωσε όλη την εξουσία στα χέρια του. Τον Δεκέμβριο του 1925 εκθρόνισε τον τελευταίο ηγεμόνα των Καντζάρων και αυτόν ακυρίχθηκε Σάχης, ιδρύοντας τη δυναστία των Παχλαβή.

08:49 Ήταν ο άνθρωπος που θα επιχειρούσε να εξυγχρονίσει τη χώρα. Για να σηματοδοτήσει αυτή τη νέα εθνικιστική εποχή, το 1935 μετονόμασε επίσημα την αρχαία Περσία σε ένα όνομα που θα έχούσε πλέον σε όλο τον κόσμο. Ιράν. Για πάνω από έναν αιώνα η Περσία υπήρξε έρμεο της Βρετανίας και της Ρωσίας. Θέλοντας να την απαλλάξει από τις ξένες επιβάσεις, ο Ριζά Σαχ επιχείρησε να την μεταμορφώσει σε ένα σύγχρονο κράτος, έχοντας ως πρότυπο τον Ατατούρκ από την Τουρκία.

09:25 Έτσι ο εθνικισμός έγινε η νέα επίσημη δολογία. Τον Αύγουστο του 1941 οι σύμμαχοι αποφάσισαν να δράσουν αμήλικτα, για να περιορίσουν τη γερμανική επιρροή και να εξασφαλίσουν το πρεσικό διάδρομο μιας ζωτικής σημασίας οδός ανεφοδιασμού από τον Πρεσικό κόλπο προς τη δοκιμαζόμενη Σιωβιετική Ένωση. Βρετανικά και Σιωβιετικά στρατεύματα εισέβαλαν και κατέλαβαν το Ιράν.

09:50 Ο Ρεζά Σαχ εξαναγκάστηκε σε παρέτηση τον Σεπτέμβριο του ίδιου έτους, παραδίδοντας τον θρόνο στον νεαρό γιο του Ρεζά Παχλαβή. Λίγους μήνες αργότερα η ξαφνική επίθεση από την Ιαπωνία στο Περ Χάλμπορ έσυρε τις Ηνωμένες Πολιτείς στον πόλεμο Το Ιράν υπό συμμαχική κατοχή μετατράπηκε σε ουδέτερη σκηνή Όμως εκεί θα γραφόταν το μέλλον του κόσμου Από τις 28 Νευρίου έως την 1η Δεκεμβρίου 1943 η Τεχεράνη φιλοξένησε την πρώτη κοινή συνάντηση των τριών μεγάλων συμμάχων Στο ίδιο τραπέζι κάθισαν ο Βρετανός Πρωθυπουργός Τσόρτσιλ, ο Αμερικανός Πρόεδρος Ρούσβελτ και ο Σιωβιατικός ηγέτης Ιωσήφ Στάλιν.

10:33 Ήτανε μια ιστορική στιγμή. Οι πιο ισχυροί ηγέτες του κόσμου ένωσαν προς ορεινά τις δυνάμεις τους στην Ιρανική πρωτεύουσα με ένα κοινό σκοπό. Τη συντριβή του φασισμού και του ναζισμού. Τον Δεκέμβριο του 1945, λίγο μετά το τέλος του πολέμου, ο Αμερικανός Υπουργός Εξωτερικών δήλωσε «Οι Ηνωμένες Πολιτείες βρίσκονται σε καλύτερη θέση από τη Μεγάλη Βρετανία και τη Συβιωτική Ένωση για να δώσουν λύση στις συζητήσεις σχετικά με το Ιράν.

11:01 Και αυτό γιατί είμαστε ελεύθεροι από την υποψία ότι έχουμε ιδιωτελή συμφέροντα στη χώρα σε σχέση με τις άλλες δύο δυνάμεις». Αυτή η διπλωματική δήλωση θα δοκιμαζότανε γρήγορα στην πράξη. Μετά το τέλος του πολέμου η Σοβιετική Ένωση αρνήθηκε να αποσύρει τα σαρδεύματά της από το βορρά, παραβιάζοντας τη συνθήκη του 1941. Με την υποσύρρυξη της Μόσχας η τοπική διακυβέρνηση του Αζερβαϊτζάν κήρυξε την αυτονομία της, ενώ στην ίδια περιοχή ανακηρύχθηκε και η κουρδική δημοκρατία του Μπαχαμπάντ.

11:32 Με κίνδυνο την αντιμετώπιση του διαμερισμού, η Ιρανική κυβέρνηση έχοντας την ισχυρή υποσήρυξη των ΗΠΑ κατέθεσε έγγραφη διαμαρτυρία στο Συμβούλιο Ασφαλείας των ΗΕ. Κάτω από την έντονη Αμερικανική πίεση, η Σοβιετική Ένωση αναγκάστηκε να αποσύρει τις δυνάμεις της την Άνοιξη του 1946. Αμέσως με την αποχώρησή της ο Σάχης έστειλε τον Ιρανικό στρατό στο Αζεμπαϊτζάν και η κεντρική εξουσία της Τεχεράνης επιβλήθηκε ξανά με τη βία των όπλων Η αποχώρηση των Σιβιατικών από το βορρά άφησε πίσω της ένα κενό το οποίο έσπευσαν να καλύψουν οι Ηνωμένες Πολιτείες Στο πρόσωπο του νεαρού Σάχη η Ουάσικτον έβλεπε ένα πολύτιμο σύμμαχο ενάντια στην εξάπλωση του κομμουνισμού Με την θερμή υπόσχεση των ΙΠΑ για οικονομική και εστρετική βοήθεια, ο Σάχης άρχισε να χτίζει ένα αυταρχικό κράτος.

12:25 Με τη βοήθεια Αμερικανών Συμβούλων, οργανώθηκε ένα πανίσχυρο δίκτυο ασφαλείας και μυστικής αστυνομίας, με σκοπό τον απόλυτο έλεγχο και την καταστολή κάθε διαφωνίας. Η αντικομουνιστική αιμονή του Σάχη θωρακίστηκε οριστικά το Φεβρουάριο του 1949, όταν επέζησε από μια δολοφονική απόπειρη στην Τεχεράνη. Αν και οι ένοχοι δεν ταυτοποιήθηκαν ποτέ με σαφήνεια ο ίδιος θα πίστευε για πάντα ότι πίσω από τη σφαίρα κρυβόταν το κομμουνιστικό κόμμα του Ντεχ.

12:53 Όμως η πραγματική απειλή για τον θρόνο δεν θα ερχόταν από τα όπλα αλλά από την κάλπη και το πετρέλαιο. Το 1951 ο Σάχης αναγκάζεται να διορίσει πρωθυπουργό τον δημοφιλή ηγέτη του Εθνικού Μετόπου, τον Δόκτορα Μοχάμεντ Μοσαντέκ. Το ίδιο έτος, το Ιρανικό Συμβούλιο ψηφίζει ένα νόμο που αποτελείται από μία και μόνο απλή παράγραφο.

13:15 Για την επιτυχία και την ευημερία του Ιρανικού έθνους και με σκοπό την εξασφάλιση της παγκόσμιας ειρήνης αποφασίζεται ότι η βιομηχανία του πετρελαίου σε όλα τα μέρη της χώρας, χωρίς εξαίρεση, εθνικοποιείται. Με αυτές τις λίγες λέξεις, το Ιράν αφαιρεί τα τεράσια κοιτάσματα από τον έλεγχο της πανίσχυρης Βρετανικών συμφερόντων Anglo-Iranian Oil Company.

13:37 Για το Λονδίνο αυτό ήταν κήρυξη πολέμου. Μέχρι τότε το Ιρανικό πετρέλαιο ήταν η ίδια η πηγή ζωής της Μεγάλης Βρετανίας. Κάθε εργοστάσιο, κάθε αυτοκίνητο και κάθε πολεμικό πλοίο της αυτοκρατορίας κινούνταν με καύσιμα από το Ιράν. Η ένταση έφτασε στα άκρα και το 1952 το Ιράν διακόπτει πλήρως τις διπλωματικές σχέσεις με τη Βρετανία.

13:59 Όμως το πετρέλαιο δεν ήταν η μόνη μάχη του Μοσαντέγκ. Στο εσωτερικό της χώρας ο πρωθυπουργός επιχειρεί μια σαρωτική κοινωνική και δημοκρατική επανάσταση. Επιδιώκει να περιορίσει την απόλυτη αξιοσύντωση του Σάχη, να ενισχύσει τη βουλή και να θέσει το στρατό υπό πολιτικό έλεγχο. Για τα φτωχότερα στρώματα του Ιράν, ο Μοσαντέκ γίνεται ο δικός τους άνθρωπος.

14:19 Φορολογίζει τους πλούσιους, επεκτείνει τη δημόσια εκπαίδευση, χτίζει τα σχολεία για τις λαϊκές τάξεις και δρύνει νοσοκομεία και κέντρα υγείας ακόμη και στις πιο απομακρυσμένες περιοχές. Για πρώτη φορά, οι εργάτες αποκτούν δικαίωμα περιγείας και κοινωνική ασφάλιση. Αυτό όμως το φιλόδοξο όραμα θα γεννήσει και πανίσχυρους εχθρούς.

14:37 Πολύ γρήγορα ο Μοσαντέκ βρίσκεται αντιμέτωπος με την εχόρια Λιτ. Ακόμα και δυνάμεις που αρχικά τον είχαν στηρίξει τώρα τον εγκαταλείπουν. Όλα αλλάζουν στις αρχές του 1953. Με την ορκωμοσία του νέου Αμερικανού Προέδρου Δουάιτ Άιζενχάουερ, κορυφαίοι Αμερικανοί και Βρετανοί αξιωματούχοι συμφωνούν να τεθεί σε εφαρμογή το σχέδιο ανατροπής του Mossadegh.

14:59 Στη θέση του προορίζουν τον στρατηγό Faslullah Shahedi, έναν πρώην υποστηριχτή του Mossadegh, που τώρα έχει μετατραπεί σε όργανο των ξένων δυνάμεων. Τον Αύγουστο του 1953 τίθονται σε εφαρμογή δύο σχέδια, η επιχείρηση AJAX για τους Αμερικανούς και η επιχείρηση BOOT για τους Βρετανούς. Ήταν η πρώτη μυστική επιχείρηση ανατροπής ξένης κυβέρνησης από τη CIA κατά τη διάρκεια του ψυχρού πολέμου.

15:25 Μια επιχείρηση που λόγω της απόλυτης επιτυχίας της θα αποτελούσε το σκοτεινό πρότυπο για δεκάδες αμερικανικές επιβάσεις σε ολόκληρο τον κόσμο τα επόμενα χρόνια. Ένα μυστικό πραξικόπημα σχεδιασμένο και χρηματοδοτούμενο από τη CIA και τις Βρυτανικές Μυστικές Υπηρεσίες. με προπολογισμό 400.000 δολαρίων. Την νύχτα, της 15ης Αυγούστου του 1953, ο διοικητής της Αυτοκρατορικής Φουράς παραδίδει το πρώτο διάταγμα στο Μοσαντέγκ.

15:57 Όμως το σχέδιο έχει ήδη διαρρεύσει. Έχοντας λάβει έγκαιρα λεπτομερείς πληροφορίες, ο Μοσαντέγκ αρνείται να επακούσει και διατάζει τη σύλληψη του αξιωματικού. Το πραξικόπημα δείχνει να καταραίει. Πανικόβλητος από την πανταγωδή αποτυχία Ο Σάχης εγκαταλείπει άρων-άρων την χώρα Καταφεύγοντας πρώτα στη Βαγδάτη και στη συνέχεια στη Ρώμη Την ίδια ώρα ο στρατηγός Αχετή Κρύβεται σε ένα ασφαλές κρυσφύγετο της CIA Περιμένοντας τις επόμενες ειδικίες Οι πράκτορες δουλεύουν ασαμάτα Δολοδοκούν πολιτικούς Εξαγοράζουν δημοσιογράφους Για να διασπείρουν ψεύτικες ειδήσεις ένα τεχνητό χάος, το οποίο θα δικαιολογούσε την ανάγκη για έναν ισχυρό ηγέτη.

16:44 Στις 19 Αυγούστου του 1953 το σχέδιο φτάνει στην κορυφωσή του. Ένας πληρωμένος όχλος που μεταφέρεται στην πόλη με λεωφορία και φορτηγά αρχίζει να βαδίζει απελπτικά προς την κατοικία του Μοσαντέκ. Ο Μοσαντέκ προσπαθεί να απευθυνθεί με ένα τελευταίο διάγγυλμα και να συσπηρώσει το κοινό του. Όμως, ο κρατικός ραδιοφωνικός αθμός βομβαρδίζεται και σωπά.

17:06 Καταφεύγει στο σπίτι ενός φίλου του, αλλά σύντομα συνειδητοποιεί ότι κανείς δεν πρόκειται να έρθει να τον βοηθήσει. Ο άνθρωπος που είχε τολμήσει να υψώσει το ανάσημά του απέναντι στις μεγαλύτερες αυτοκρατορίες του κόσμου, οδηγείται σε φυλακή. Λίγες μέρες αργότερα, ο Σάχης επιστρέφει σε τα χεράνη, επιβαίνοντας σε ένα αμερικανικό πολεμικό ροπλάνο.

17:26 Οι οπαδοί του Μοσαντέκ καταδιώκονται. Χιλιάδες μέλη του αριστερού κόμματος του Ντέκ συλλαβάνονται και εκτελούνται με συνοπτικές διαδικασίες. Για δεκαετίες η ευλογή των ξένων δυνάμεων παρέμενε ένα κοινό μυστικό. Όμως το 2000 η ιστορία γράψει και ξανά όταν αποχαρακτηρίστηκε ένα απόρριτο έγγραφο της ίδιας της CIA. Πρόκειται για μια έκθεση 200 σελίδων γραμμένη αμέσως μετά το πραξικόπημα του 1953 από τον Ντόναντ Βίλμπερ, έναν από τους αρχιτέκτονες της επιχείρησης.

18:10 Το κείμενο αυτό θεωρείται σήμερα το επίσημο χειρίδιο της CIA για το πώς στείνονται τα πραξικοπήματα. Ποιος ήταν ο ψυχολογικός επίπεδος στην αγωνία αυτής της εργασίας? Δεν ήταν ο πρώτος εξαρτάτης σε δυνατόν τρόπο στο Δερματικό Διαστηριότητα, αλλά ήταν πιθανότατα ο πρώτος μεγάλο, και επειδή ήταν δύσκολη, δυσκολό, δύσκολη εργασία, και έγινε με τόσο λίγο χρήμα, και πολύ λίγο χρήμα.

18:48 Αυτό πιστεύω ότι έδωσε την αγενσία το πρώτο παιδί του. Η Ευρωπαϊκή Ενωσία είχε εξαλειφθεί. μόλις 22 ετών. Μετά την ανατροπή του Μοσαντέκ, ο Σάχης δεν ήταν πια ο διστακτικός νεαρός του παρελθόντος. Ήτανε αποφασισμένος να μην επιτρέψει ποτέ ξανά σε κανέναν να απειλήσει το θρόνο του. Για να το πετύχει αυτό έπρεπε να πνίξει κάθε φωνή.

20:03 Τα παραδοσιακά πολιτικά κόμματα, όπως ο Εθνικό Μέτωπο, διαλύθηκαν, ενώ το Κομμουνιστικό Κόμμα του Ντέχ τέθηκε εκτός νόμου, με τα μέλη του να οδηγούνται στην παρανομία ή στην εξορία. Το Ιωαννικό Κοινοβούλιο μετατράπηκε σε μια απλή διακοσμητική βιτρίνα. Το 1957, με την άμεση καθοδήγηση και την εκπαίδευση της CIA και της Ιεραελληνής ΜΟΣΑΔ, ο Σάχης ιδρύει τη ΣΑΒΑΚ, τον Οργανισμό Εθνικής Ασφάλειας και Πληροφοριών.

20:29 Αυτή η μυστική αστυνομία εξελίχθηκε γρήγορα σε μια εφιαλτική δύναμη. Κάθε μορφή κοινωνικής και πολιτικής διαμαρτυρίας υποκλέπεται, λογοκρίνεται και παρενοχλείται. Η ΣΑΒΑΚ γίνεται το απόλυτο σύμβολο τρόμου, εφαρμόζοντας συστηματικά παράνομες κρατήσεις, σκλήρες ανακρίσεις και βασενιστήρια. Έχοντας λοιπόν εξασφαλίσει την εσωτερική σιωπή, ο Σάχης στρέφει το βλέμμα του στο μέλλον.

20:51 Το 1963 ανακοινώνει τη Λευκή Επανάσταση, ένα πρόγραμμα ριζικών μεταρρυθμίσεων με σκοπό τον εξυγχρονισμό και την διδικοποίηση της χώρας. Στο επίκεντρο βρίσκεται η αγροτική μεταρρύθμιση. Οι μεγάλοι γεωκτήμονες υποχρεώνονται να παραδώσουν τις τεράστιες εκτάσεις γης τους, οι οποίες μοιράζονται σε φτωχούς αγρότες. Παράλληλα ο Σάχης δίνει δικαίωμα ψήφους στις γυναίκες, ενισχύει την κοσμική εκπαίδευση και ιδρύει κοσμικά δικαστήρια.

21:18 Όμως αυτές οι προδευτικές αλλαγές προκαλούν έντονη δυσαρέσκεια στο συντηρητικό Ιράν. Το θρησκευτικό κατεστημένο βλέπει την εξουσία του να καταρακώνεται. Οι Οιλεμάδες εξοργίζονται με την απώλεια του μονοπωλίου στην εκπαίδευση και τη δικαιοσύνη, ενώ θεωρούν τους νέους νόμους για τις γυναίκες ως ευθεία επίθεση στις Ισλαμικές αξίες.

21:38 Μέσα από αυτή την ένταση αναδύεται ένα νέο σκληρό πρόσωπο. Ένας σχετικά άγνωστος μέχρι τότε καθηγητής Ισλαμικής Φιλοσοφίας. Ο Αγιωτοαλάχ Ρουχολάχ Χομενή. Υψώνει τη φωνή του και επιτίθεται με πρωτοφανές θράσος εναντίον των μεταρρυθμίσεων του Σάχη. Η απάτηση του καθεστώτος είναι άμεση και βίαιη. Η κυβέρνηση κλείνει το θρησκευτικό σχολείο όπου διδάσκει ο Χωμένι, ακολουθούν αιματηρές συγκρούσεις στους δρόμους, φοιτητές πέφτουν νεκροί και ο Χωμένι συλλαμβάνεται.

22:08 Λίγο αργότερα εξορίζεται αρχικά στην Τουρκία και έπειτα στο Ιράκ. Από την εξορία του όμως ο Χωμένι έχει ήδη αρχίσει να χτίζει τον δικό του μύθο. τριβές εξωτερικά το Ειράν μοιάζει με μια υπερδύναμη. Τις δεκαετίες του 60 και του 70 η οικονομία της χώρας τρέχει με λυγκιώδη μέσο ρυθμό ανάπτυξης του 15% της ΥΟΣ. Από τους ψηλότερους στον κόσμο.

23:12 Μέσα σε μια δεκαετία το ΑΕΠ της χώρας σχεδόν τετραπλασιάζεται. Ενώ το κατοικιαφαλήν εισόδημα εκτοξεύεται από το 150 δολάρια στα 1600. Η Τεχεράνη μεταμορφώνεται σε ένα απέραντο εργοτάξιο. Κατασκευασικές εταιρείες χτίζουν δρόμους, φράγματα και υποδομές. Ενώ η Άραν Ερ γίνεται μία από τις ταχύτερα αναπτυσσόμενες αεροπορικές εταιρείες παγκοσμίως.

23:35 Τα προγράμματα καταπολέμησης του αναλφαβητισμού κάνουνε θαύματα. Ανεβάζοντας το ποσοστό των Ιρανών που ξέρουν γραφή και ανάγνωση από το πενιχρό 20% σε πάνω από 80%. Στο διεθνές στερέωμα, ο Σάχης είναι ο απόλυτος κυρίαρχος του Περσικού κόλπου. Διατηρεί φιλικές σχέσεις τόσο με τη Δύση όσο και με τα σοσιαλιστικά κράτη, ακόμα και με το Ισραήλ και την Κίνα.

23:59 Εξοπλίζει το στρατό του με τα πιο σύγχρονα αμερικανικά όπλα και ξεκινά ένα φιλόδοξο πυρηνικό πρόγραμμα. Το 1973, αισθανόμενος πανίσχυρος υπογράφει μια νέα 20ετή συμφωνία για το πετρέλαιο, παίρνοντας τον πλήρη έλεγχο των πετρελοπηγών. Ο Σάχης δηλώνει με έπαρση. Η εκμετάλλευση του Ιράν από τους ξένους τελείωσε. Κανείς πλέον δεν μπορεί να μας κουνήσει το δάχτυλο.

24:42 Δεν μπορείς να πεις ότι αυξήσαμε την πόλη απ' όλα, γιατί για 20 και μερικές χρόνια, μερικές 24 χρόνια, έχουμε απλά εξοπλισθεί τεράστιο, σε πολύ σκληρό τρόπο. Αλλά δεν ήσουν ένας είδος συμπρόσωπος σε αυτή την εξοπλισθή, όταν έγιναν το ΕΕ το 1954, για παράδειγμα. ο Χομενή, ο οποίος αποκαλείται πλέον από τους πιστούς του με ένα τίτλο που σημαίνει «Σημάδι του Θεού», Αγιο Ταλάχ.

25:41 Από την εξορία του, ο Χομενή στείνει ένα αόρατο αλλά πανίσχυρο δίκτυο, χρησιμοποιώντας τα ζαμιά της χώρας ως κανάλια επικοινωνίας. Διακινεί παράνομα στο Ιράν γραπτές επιστολές και ηχογραφημένες συνομιλίες. Μέσα από τις κασέτες αυτές οι Ιρανοί ακούν με δέος τη φωνή του να κηρύττει την ανατροπή. Στα πρώτα του μηνύματα ο Χωμενή κρύβει προσεκτικά τις ακραίες θεοκρατικές του ιδέες.

26:05 Υπόσχεται ένα δημοκρατικό σύστημα ακόμα και τη συμμετοχή γυναικών στην κυβέρνηση. Καταφέρνοντας έτσι να προσελκύσει κοσμικούς, φιλελεύθερους και αριστερούς αντιπάλους του Σάχη. Ερμηνεύοντας εκ νέου το Ισλάμ Εμφανίζει τον αγώνα εναντίον του Σάχη Ως ιερό καθήκον Την ίδια ώρα ο Χομενή παίζει ένα διπλό Διπλωματικό παιχνίδι Έρχεται σε μυστική επαφή με την Ουάσσεκτον Καθυσυχάζοντας τους Αμερικανούς Ότι η νέα κυβέρνηση δεν θα πηλήσει τα συμφέροντά τους Και θα συνεχίσει να τους πουλάει πετρέλαιο Παρουσιάζοντας τον εαυτό του ως το ιδανικό αντίβαρο στη Σοβιετική Υπηρεοή.

26:39 Στις αρχές του 1978 η χώρα παραδίδεται στο χάος. Εκατομμύρια διαδηλωτές ξεχύνονται στους δρόμους του Ιράν διαμαρτυρώμενοι για την αστυνομική βία, τη λεγοκρισία, την ξένη εξάρτηση και την οικονομική κρίση. Οι κινητοποίησεις είναι τεράστιες με διαδηλωτές που ξεπερνούν τα 2 εκατομμύρια ανθρώπους. Στο μεταξύ ο Χομενή έχοντας εκδεωθεί από το Ιράκ μεταφέρεται στο Παρίσι.

27:02 Από εκεί έχοντας την προσοχή των διεθνών μέσων ενημέρωσης εφανίζεται ως ο ηγέτης ενός παλαϊκού απελευθερτικού κινήματος. Η πίεση λυγίζει τελικά το καθεστώς. Στις 16 Ιανουαρίου 1979 ο Βαριά Άρστος Άχης εγκαταλείπει οριστικά το Ιράν. Δύο εβδομάδες αργότερα ο Χομενή επιστρέφει στην Τεχεράνη. Ανακοινώνει αμέσως τη δημιουργία μιας προσωρινής κυβέρνησης με πρωθυπουργό τον Μερτή Μπαζαργκάν και στέλνει ένα ξεκάθαρο μήνυμα.

27:32 Η απιστία σε αυτήν την κυβέρνηση είναι απιστία στον ίδιο το Θεό. Πολύ σύντομα το προσωπείο του δημοκράτη γέτη καταραίει, αποκαλύνοντας τις πραγματικές του προθέσεις. Οι κοινωνικές ελευθερίες μπαίνουν στο στόχαστρο, με πρώτες τις γυναίκες. οι νέοι περιορισμοί προκαλούν την άμεση αντίδραση χιλιάδων Ιρανών γυναικών που ξεχύνουν τους δρόμους διεκδικώντας τα δικαιώματά τους.

27:55 Εκεί έρχονται αντιμέτωπες με τη βία οργανωμένων ομάδων Ισλαμιστών οι οποίοι τις προπυλακίζουν, τις αποκαλούν παιδιών και τις χαρακτηρίζουν ως εχθρούς της Επανάστασης. Με τον Σάχη στην εξορία και τον Αγγεταλάχο Μενή να κρατά τα ενία η μοναρχία 2.500 ετών στο Ιράν είχε πλέον εισβήσει. Όμως η μορφή του νέου κράτους έπρεπε να σφαγιστεί με την ψήφα του λαού.

28:37 Η προσωρινή κυβέρνηση προκυρήσει δημοψήφισμα στα τέλη Μαρτίου του 1979. Οι Ιρανοί καλούνται να επιλέξουν ανάμεσα στην εγκαθίδρυση μιας Ισλαμικής Δημοκρατίας ή στην επιστροφή στο παλιό καθεστώς. Το αποτέλεσμα ήταν συντριπτικό. Το επίσημο ποσοστό υπέρ του Ισλαμικού κράτους άγγιξε το 99%. Έχοντας πλέον τη λαϊκή νομιμοποίηση, ο Χομενή αρχίσει να εδραιώνει την εξουσία του.

29:04 Ξεκινά ένα αναελέητο κύμα διώξεων θέτοντας εκτός νόμου όλα τα αντίπαλα κόμματα. Ενώ εξουδητερώνει ακόμα και τους μητροπαθείς μουσουλμάνους θεολόγους που τολμούν να διαφωνήσουν με τη δική του ακραία αρμηνία του Ισλάμ. Το νέο σύνταγμα εισάγει ένα πρωτοφανή θεσμό, το Συμβούλιο των Φρουρών. Το σκεπτικό ήταν απλό. Αφού η χώρα οφείλει να διοικείται με βάση τους ιερούς νόμους του Ισλάμ, οι καταλληλότεροι για να κεβρουνούν είναι εκείνοι που τους διδάσκουν, οι μουλάδες.

29:35 Αν και η κλεγμένη βουλή συνεχίζει να εφίσταται ψηφίζοντας νόμους, το Συμβούλιο των Φρουρών έχει τον τελευταίο λόγο, διατηρώντας το δικαίωμα να κυρώσει οποιαδήποτε απόφαση κρίνει ότι παραβιάζει τους θρησκευτικούς κανόνες. Η καθημερινή ζωή των Ιρανών μεταμορφώνεται ριζικά. Για τις γυναίκες η ελευθερία τελειώνει. Επιβάλλεται υποχρεωτική χρήση της μαντήλας σε δημόσιους χώρους.

30:00 Η απαγόρευση της πολυγαμίας έρεται, ενώ αντίθετα απαγορεύεται αυστηρά η αντισύλληψη και περιορίζεται δραματικά το δικαίωμα των γυναικών στο διαζύγιο. Οι ποινές γίνονται μεσαιωνικές. Η μοιχεία τιμωρείται πλέον με δημόσια μαστίγωση ή θάνατο. Ενώ η ομοφυλία επισύρει την ποινή του θανάτου. Το αλκοόλ απαγορεύεται πλήρως. Στα σχολεία και τα πανεπιστήμια επιβάλλεται η Ισλαμική πολιτιστική επανάσταση.

30:26 Με ειδικές επιτροπές να ελέγχουν τα συγγράμματα και να απολύουν καθηγητές που θεωρούνται κοσμικοί ή δυτικόφιλοι. Ακόμα και η μουσική τίθεται υπό διαγωμό, με εξαίρεση αποκλειστικά τη στρατοτική και τη θρησκευτική μουσική. Το Ιράν έχει κλείσει οριστικά την πόρτα στη Δύση, επιλέγοντας τον δρόμο της απόλυτης θρησκευτικής συμμόρφωσης.

30:46 Τον Φεβρουάριο του 1979, με την επιστροφή του Χομένι, το νέο καθεστώς της Τεχεράνης, που συνδύαζε μορφές κοινουβολευτισμού με τη θεοκρατική καθοδήγηση του κλήρου, ήταν ένα πρωτοφανές φαινόμενο στη σύγχρονη ιστορία του μουσουλμανικού λαού. Ο Ιωταλάχ δεν έκρυβε τις προθέσεις του. Κάλεσε ανοιχτά τον Ιρακινό λαό να ξεσηκωθεί και να ανατρέψει το κοσμικό καθεστώς του Σαντάμ Χουσέιν, ο οποίος είχε μόλις ανέλθει στην εξουσία το 1979 και βασικός στόχος του Τεχεράνης ήταν η εξαγωγή της Ισλαμικής Επανάστασης σε ολόκληρο τον μουσουλμανικό κόσμο.

31:55 και σταθερές δυνάμεις περιοχής. Παρά την αρχική περιοχή του Ιράκ, η σύγκρουση δεν εξελίχθηκε όπως περίμενε Βαγδάτη. Ο Σαντάμ έκανε ένα μοιραίο λάθος, υποτίμηση τη δύναμη της Ιρανικής Εθνικής Αφύπνισης. Η ίδρυση τους ομάδους των φρουλών της Ισλαμικής Επανάστασης, που έγινε το 1979, έγινε η αιχμή του δόρατος της άμυνας. περισσότεροι από 500.000 εθελοντές εντάχθηκαν σε αυτές τις μονάδες που πολεμούσαν παράλληλα με τον τακτικό στρατό.

32:23 Στο Ιράν η επιστράτευση έγινε καθολική αγγίζοντας ακόμα και ανήλικα παιδιά που εγγράφονταν ως εθελοντές. Για το καθεστώς του Χουμένι ο θάνατος στο πεδίο της μάχης δεν ήταν απώλεια αλλά υπέρτατη θρησκευτική θυσία. Με αυτό το κύμα αυτοθυσίας το Ιράν καταφέρνει μέχρι τον Ιούνιο του 1982 ...να ανακτήσει σχεδόν όλα τα χαμένα αδάφη του.

32:46 Το Ιράκ προτείνει κατάπαυση του πυρός. Όμως τον επόμενο μήνα η Δεχεράνη απορρίπτει την πρόταση και περνά τα σύνορα... ...εισβάλλοντας στο Ιρακινό έδαφος. Από αυτό το σημείο οι στόχοι του Ιράν αλλάζουν ριζικά. Δεν αμήνεται πλέον, αλλά επιδιώκει την πλήρη ανατροπή του Σαντάμ Χουσέιν... και την εγκαθίδρυση ενός Ισλαμικού καθεστώτος στη Βαγδάτη.

33:07 Για τα επόμενα έξι χρόνια, το μέτωπο θα παραμείνει σχεδόν ακίνητο γύρω από τα σύνορα. Το 1984, ο πόλεμος παίρνει μια νέα επικίνδυνη τροπή. Ξεκινά ο πόλεμος των Τάνκερ, επιθέσεις και από τις δύο πλευρές εναντίον εμπορικών πλοίων και πετρελαιοφόρων στον Πρεσικό κόλπο. Αυτή η ένταση υποχρεώνει τις ΗΠΑ να μπουν δυναμικά στο παιχνίδι το 1987.

33:32 Για να το προστατέψουν, βάζουν την Αμερικανική σημαία σαν πετρελαιοφόρα του Κουβέιτ. Πλέον, ο Αμερικανικός στρατός βρίσκεται ανοιχτά στον Περισσικό κόλπο, με επίσημα αφορμή την ασφάλεια των πλοίων και του πετρελαίου της Δύσης. Οι μεγάλες δυνάμεις του πλανήτη και τα περισσότερα αραφικά κράτη μπλέχτηκαν ενεργά, μετατρέποντας το Ιράκ και το Ιράν σε ένα πεδίο παιχνιδιού για τις ευφέροντά τους.

34:26 Η κυβέρνηση των Ηνωμένων Πολιτείων έφτασε στο Σοσμίο να πουλά κρυφά όπλα στο ίδιο το Ιράν αν και το αποκαλούσε επίσημα εχθρό χρησιμοποιώντας ως συνδιάμεσο το Ισραήλ. Την ίδια ώρα η Σιουβιατική Ένωση εξόπλησε μαζικά το Σαντάμ ενώ η Γαλλία του έστελνε υπερσύγχρονα πολεμικά ροσκάφη. Η Αίγυπτος στήριζε επίσης το Ιράκ, ενώ από το 1983 ο στρατός του Σαντάμ παραλάβανε τεράστιες ποσότητες όπλων από την Κίνα, που μεταφέρονταν με φορτηγά μέσω της Αδικής Αραβίας.

34:58 Στις 3 Ιουλίου 1988 το Αμερικανικό πολεμικό πλοίο Βίνσνες καταρρύπτει στον αέρα την DC-665 της RNR. Το αεροπλάνο ήταν ένα πιβατικό airbus με 250 ανθρώπους και ανάμεσά τους 66 παιδιά. Εκτελούσε μια πολύτος νόμιμη πολιτική πτήση από τον Παντάρα Μπας προς τον Ντουμπάι και πετώντας στον κανονικό αεροδιάδρομο. Το πλήρωμα του Αμερικανικού πλοίου πάνω συνέδεση μιας ασφαλμαχίας με ερανικές ακάτους μπέρδεψε το επιβατικό αεροπλάνο με πολεμικό F-14 και το χτύπησε με πύραυλο.

35:31 Δεν επιβίωσε κανείς. Οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν ανέλαβαν ποτέ επίσημα την ευθύνη. Για την Τεχεράνη η κατάρρυψη ήταν ένα σοκαριστικό χτύπημα. Ήταν το γεγονός που έκανε τον Αγιατολά Χωμένι να καταλάβει ότι αν συνεχιστεί ο πόλεμος η χώρα θα καταστραφεί τελείως. Μόλις δύο εβδομάδες μετά το Ιράν δέχεται την κατάπαυση του πυρός.

35:51 Ο ίδιος ο Χωμένι σε ένα δραματικό διάγγελμα είπε ότι αυτή η απόφαση ήταν για τον ίδιο σαν να πίνει ένα ποτήρι δηλητήριο. Αλλά ήταν απαραίτητη για να σωθεί η χώρα. Ο πόλεμος τελείωσε επίσημα στις 20 Αυγούστου 1988. Όμως η πιο σκοτεινή σελίδα αυτού του πολέμου γράφτηκε με τα χημικά όπλα. Το Ιράκ για να σαματήσει τις πηθέσεις των Ιρανών χρησιμοποίησε συστηματικά αέρια μουστάρδας και άλλες νευροτοξικές ουσίες.

36:21 Πάνω από 100.000 άνθρωποι δηλητηριάστηκαν. Παρά τις καταγγελίες του Ιράν στο Νοιέ, η Αμερικανική κυβέρνηση προσπάθησε αρχικά να ρίξει την ευθύνη και στο Ιράν για να προστατεύσει το Σαντάμ Χουσέιν. Οι ανθρώπινες απώλειες ήταν εφιαλτικές. Οι εκτιμήσεις κάνουν λόγο έως πάνω από ένα εκατομμύρο νεκρούς και ταυματίες στο Ιράν και περισσότερους από 200.000 στο Ιράκ.

36:42 Στο Ιράν ο πόλεμος είχε πάρει μορφή θρησκευτικού φαναδισμού. Χιλιάδες παιδιά και ορισμένα κάτω από 15 ετών Στάλθηκαν στην πρώτη γραμμή σχεδόν να όπλα Περπατώντας πάνω σε ναρκοπέδια για να τα καθαρίσουν Σας ευχαριστώ. μόνο υπερδύναμη, τις ΗΠΑ. Το Ιράν βυθίζεται στην περιφερειακή και διεθνή απομόνωση. Αυτός ο αποκλεισμός ήταν το τίμημα της ίδιας επανάστασης και της οριστικής ρήξης με τη Δύση.

37:58 Μία ρήξη που σφραγίστηκε από την κρίση των Ομοίρων του 1979 όταν οι Ιρανίριζος πάσες φοιτητές εισέβαλαν στην Αμερικανική υπερσβεία στην Τεχεράνη κρατώντας 52 Αμερικανούς εχμαλώτους για 444 44 ημέρες. Το γεγονός αυτό έκοψε κάθε γέφυρα επικοινωνίας και συνδυάστηκε με την επίσημη γραμμή του καθεστώτος που βάφτισε τις ΗΠΑ μεγάλο σατανά.

38:24 Όμως, τα πάντα ανατρέπονται μετά την 11η Σεπτεμβρίου του 2001. Στην προσπάθειά της να πολεμήσει την νομοκρατία, η Ουάσικτον ξεκινά δύο μεγάλες στρατικές επιχειρήσεις. Ανατρέπει το καθεστώς του Ταλιμπάνου στο Αφγανιστάν και συντρίβει τον Σταντάμ Χουσένι στο Ιράκ. Χωρίς το επιδιώξουν, οι Αμερικανοί βγάζουν από τη μέση τους δύο μεγαλύτερους εχθρούς της Σαχεράνης.

38:46 Εκμεταλλευόμενο το κενό εξουσίας, απλώνει την υπηρεοή του στις ισιατικές κοινότητες της Μέση Ανατολής, χτίζοντας έναν ισχυρό άξονα αντίστασης. Έφτιαξε, χρηματοδότησε και όπλησε ισχυρές τοπικές οργανώσεις σε άλλες χώρες. Η Δίνα Μικούτς, η ειδική μονάδα των φρουρών της Επανάστασης για τις μυστικές επιχειρήσεις στο εξωτερικό, αναλαμβάνει να δημιουργήσει, να εξοπλίσει και να εκπαιδεύσει τύχες Μπολάχ στο Λίβανο.

39:10 Το όνομά της σημαίνει το κόμμα του Θεού και βασικός της στόχος ήταν να γίνει το βασικό όπλο της Θεχεράνης απέναντι στο Ισραήλ. Την ίδια στιγμή, το Ισραήλ θεωρούσε πάντα πρώτη προτεραιότητά του να χτυπήσει και να περιορίσει τύχες Μπολάχ στα βόρεια σύνορά του. Η στήριξη του Ιράν απλώνεται σαδιακά και σε άλλες περιοχές. Μετά το 2000, η Τεχεράνη αρχίζει να ενισχύει τους Χούθι στην Ιεμένη.

39:35 Από το 2009 και μετά, η εκπαίδευσή τους γίνεται ακόμα πιο εντατική, με Ιρανούς αλλά και Ιρακινούς σύντες μαχητές να τους περνούν από ειδικά στρατιωτικά προγράμματα. Μέσω των Χούθι ο άξονας αποκτά ένα πανίσχυρο χαρτί. Πιέζει αφόρητα τη Σαδική Αραβία, τα Ενωμένα Αραβικά Εμμυράτα αλλά και κυρίως τον κρίσιμο θαλάσσιο δρόμο της Ερυθράς Θάλασσας.

39:55 Από το Νοέμβριο του 2023 έως και το 2024 οι Χούθι εξαπολύουν εκατοντάδες επιθέσεις με πυράβλους και ντρόνς εναντίον εμπορικών και πολεμικών πλοίων στην Ιρυθρά Θάλασσα και στον κόλπο του Άντεν. Στο στόχαστρο δεν μπαίνουν μόνο πλοία Ισραηλινών συμφερόντων, αλλά σκάφη από δεκάδες χώρες και εταιρείες, προκαλώντας παγκόσμιο χάος στην αυθυλία και επίσης κρατώντας ομίρους ναυτικούς και πληρώματα.

40:21 Η ένταση μεγαλώνει ακόμη περισσότερο, με την οργάνωση να ανακοινώνει νέο ναυτικό αποκλεισμό, αποκλεισμό, απειλώντας ανοιχτά κάθε πλοίο ή εταιρεία που συνεχίζει να συνεργάζεται με λιμάνια του Ισραήλ. Ο περσικός κόλπος και η ρηθρά θάλασσα έχουν μετατραπεί πλέον στις πιο επικίνδυνες θαλάσσιες περιοχές του πλανήτη. Η εμπλοκή του Ιράν στον εφήλαιο πόλεμο της Συρίας ήταν ένας από τους πιο καθοριστικούς παράγοντες της σύγκρουσης. Για την Τεχεράνη η Συρία δεν ήταν απλώς ένα σύμμαχος.

40:49 Ήταν ο πιο κρίσιμος κρίκος στον επίγειο διάδρομο. Μια στρατηγική λωρίδα γης που ξεκινά από το Ιράν, περνάει από το Ιράκ και τη Συρία και φτάνει μέχρι τον Λίβανο και τη Μεσόγειο. Αυτός ο δρόμος επέτρεπε στο Ιράν να μεταφέρει ανεμπόδιστα όπλα, χρήματα και στρατό. Το καθεστώς του Μπασάρ Αλ Άσαντ στη Δαμασκό ήταν το κλειδί αυτού του σχεδίου.

41:11 Η συμμαχία των δύο χωρών κρατούσε από πολύ παλιά. Όταν λοιπόν η εξουσία του Άσαντ κλονίσκε από την Αραβική άνεξη, το Ιράν έτρεξε να το σώσει. Με τη χρηματοδότηση των φουρρών της Επανάστασης, σύτες μαχητές από το Χεσμολάχ του Λιβάνου, αλλά και οι σύντικες ομάδες από το Ιράκ, το Αφγανιστάν και το Πακιστάν, ρίχνονται στη μάχη.

41:29 Παράλληλα, το Ιράν εκμεταλλεύεται τον πόλεμο για να στήσει μόνιμες στρατιωτικές βάσεις δίπλα στα σύνορα με το Ισραήλ. Το Ισραήλ απαντά με εκατοντάδες συνεχόμενες αεροπορικές επιθέσεις εναντίον Ιρανικών στόχων σε σειρακό εδαφός, προσπαθώντας να εμποδίσει τη δημιουργία μιας εχθρικής ζώνης στα σύνορά του. Ταυτόχρονα, το Ιράν αναγκάζεται να στροπίσει σε μια περίπλοκη συμμαχία με τη Ρωσία.

41:59 προπρόθεσμα συμφέροντα και συχνά ανταγωνίζονται για το ποιος θα έχει το πάνω χέρι στη μεταπολεμική Συρία. Μετά τα ενατροπή του Σαντάμ Χουσέιν από τις ΗΠΑ το 2003, αποτελεί μία από τις πιο σημαντικές εξελίξεις στη σύγχρονη ιστορία της περιοχής. Η Τεχεράνη μπήκε δυναμικά στην Ιρακινή οικονομία. Παρά τις αυστηρές αμερικανικές κυρώσεις, το Ιράν έγινε ο βασικός εμπορικός έτερος της Βαγδάτης.

42:25 έκανε το Ιράκ να εξαρτάται από το Ιρανικό ηλεκτρικό ρεύμα, το φυσικό αέριο και τα καύσιμα, ενώ τα Ιρανικά τρόφιμα και προϊόντα πλημμύρισαν την Ιρακινή αγορά. Μαζί με την οικονομία, το Ιράν επέβαλε και τον απόλυτο πολιτικό και στρατιωτικό του έλεγχο. Οργάνωσε, όπλησε και χρηματοδότησε δεκάδες σημαντικές ένοπλες δυνάμεις.

42:45 Το 2014, οι ομάδες αυτές ενώθηκαν υπό την ομπρέλα των δυνάμεων λαϊκής κινητοποίησης για να πολεμήσουν την απειλή του Άισις. Μέσω αυτών των ομάδων, το Ιράν απέκτησε τη δύναμη να ελέγχει τα μεγάλα σύνδικα κόμματα της Βαγδάτης και να επηρεάζει καθοριστικά την πολιτική ζωή του Ιράκ. Παράλληλα χρησιμοποιεί αυτές τις πολιτοφυλακές ως μέσο πίεσης εξαπολύοντας συχνά επιθέσεις εναντίον των Αμερικανών στρατιωτικών βάσεων που βρίσκονται στη χώρα.

43:12 Αυτό το περίπλοκο δίκτυο επιρροής που απλωνόταν από την Τεχεράνη μέχρι τη Μεσόγειο είχε ένα κοινό αρχιτέκτονα, το στρατηγό Κασέμ Σουλεμαϊνή. Στις αρχές του Γενάρη του 2020, η Ουάσικτον αποφασίζει να χτυπήσει την καρδιά του Ιρανικού δικτύου. Ένα αμερικανικό ντρόλ κάνει επίθεση με πυράβλους στο αεροδρόμι της Βαγδάτης. Ο Σουλεμανή πέφτει νεκρός.

43:35 Στο Ιράκ το χτύπημα προκάλεσε ένα τεράστιο κύμα οργής κατά των Αμερικανών. Συντηκές δυνάμεις εισπυρώθηκαν, πιέζοντας έντονα σε πολιτικό και στρατιωτικό επίπεδο για να φύγουν οριστικά όλα τα αμερικανικά στρατεύματα από το Ιρακινό έδαφος. Ο θάνατος του Σουσελεμανή ήταν ένα βαρύ χτύπημα για την Τεχεράνη. Ο Σολομένης προσπαθούσε να πειραιώνει αυτοκίνητο και σκληρό αγώνα στους Αμερικανούς διπλωματίες και στους εμπιστολικούς, αλλά τον κατάφεραν στον πρόγραμμα και τον αποτελούσαν.

44:58 Τώρα, είμαι εδώ για να σας πω μία πράγματι. Το Ιράν έφυγε. Και το 1974 άρχισε να χτίζεται ο πρώτος μεγάλος αθμός στο Μπουσέρ. Όμως η Ισλαμική Επανάσταση τα ανατρέπει όλα. Ο Αγιαταλάχο Μενή παγώνει αμέσως το πρόγραμμα, θεωρώντας την πυρηνική ενέργεια δυτικό μοίρασμα και πυρητή πολυτέλεια την ώρα που η χώρα πολεμούσε με το Ιράκ.

45:45 Η στροφή γίνεται τη δεκαετία των 2000, όταν η Ρωσία αναλαμβάνει τελειώσει το σαθμό στο Μπουσέρ και η Κίνα επίσης προσφέρει τεχνική βοήθεια. Το μεγάλο σοκ έρχεται το 2002, όταν αποκαλύπτεται ότι το Ιράν κατασκεύαζε μυστικά τεράστιες κρυφές εγκαταστάσεις βαθιά κατά από τη γη, στο Νατάνς και το Αράκ. Το Ιράν επιμένει ότι το πρόγραμμα του είναι αθώο και προορίζεται μόνο για ενέργεια και ιατρικούς σκοπούς.

46:11 Η Δύση δεν το πιστεύει και ο ΙΕ επιβάλλει τις πρώτες σκληρές οικονομικές κυρώσεις. Παράλληλα οι ΗΠΑ και το Ισραήλ ξεκινούν ένα μυστικό ψηφιακό πόλεμο Το 2010 οι συσκευές φυγοκέντρησης στον Αντάνης αρχίζουν ξαφνικά να αυτοκαταστρέφονται Οι εγκαταστάσεις είχαν μολυθεί από ένα ψηφιακό ιό Ένας κατάσκοπος κατάφερε να περάσει τον ιό μέσω ενός USB Με αποτέλεσμα να αναγκάζει τις μηχανές να γυρίζουν σε εξωφρενικές ταχύτητες μέχρι να διαλυθούν διαλυθούν. Όμως ούτε οι κυρώσεις ούτε τα σαμποτάς σταμάτησαν οριστικά τα Τεχεράνη. Έτσι το 2015 το Ιράν και οι έξι μεγάλες δυνάμεις υπογράφουν την ισορική συμφωνία για τα πυρηνικά.

46:54 Η Τεχεράνη δέχεται να βάλει ένα αυστηρό φρένο στον εμπλοντισμό ουρανίου στο μόλις 3,67% να μειώσει τα αποθέματά της και να δεχθεί διεθνείς επιθυμητές. Σε αντάλλαγμα η Δύση έρι τις οικονομικές κυρώσεις δίνοντας μια μεγάλη ανάσα στην Ιρανική αγορά. Όμως αυτή η ελπίδα κρατάει μόλις τρία χρόνια. Το 2018, ο Ντόναντ Τραπ αποσύρει μονομερός τις ΗΠΑ από τη Συμφωνία και επιβάλλει τις πιο βαριές κυρώσεις στην ιστορία του Ιράν.

47:23 Με αποτέλεσμα, το 2019, η Τεχεράνη απαντά παραβιάζοντας συστηματικά όλους τους όρους. Ιούλιος 2020 Μια τρομερή έκρηξη ισοπεδώνει το εργοστάσιο συναρμολόγησης νέων συσκευών στο Νατάνης από εκρηκτικά που είχαν περαστεί κρυφά. Τον Απρίλιο του 2021 ένα ολικό blackout από κυβερνοεπίθεση της ΜΟΣΑΤ διαλύει το δίκτυο ρεύματος της εγκατάστασης.

47:48 Όμως ένα γερό χτύπημα έρχεται τον Νοέμβριο του 2020. Στόχος ο άνθρωπος που οι Ισραηλινές Μυσικές Υπηρεσίες θεωρούσαν ως τον πατέρα του Ιρανικού πυρηνικού προγράμματος. Η επιχείρηση της Mossad δεν θύμιζε τίποτα από όσα γνώριζε μέχρι τότε ο κόσμος της κατασκοπίας. Στο σημείο της επίθεσης δεν υπήρχε ούτε ένας πράκτορας, ούτε ένας ελεύθερος κουπευτής.

48:17 Μήνες πριν, κομμάτι-κομμάτι είχε ζαχθεί κρυφά στο Ιράν ένα βαρέως τύπου θωρακισμένο πολυβόλο συνελουκού βάρους ενός τόνου. Συνερμολογήθηκε με απόλυτη μυστικότητα και τοποθετήθηκε στην κάρτσα ενός κλεμμένου ημφορτηγού Παρκαρισμένος στην άκρη ενός ήσυχου επαρχιακού δρόμου Η αυτοκινητοπομπή πλησιάζει Το όπλο ελέγχεται πλήρως μέσω δορυφόρου Επειδή όμως το δορυφορικό σήμα ταξιδεύει με μια καθυστέρηση ενάμιση δευτερολέπτου Η MOSAD επιστρατεύει το απόλυτο όπλο Την τεχνητή νοημοσύνη Όταν το αυτοκίνητο φτάνει στο σημείο 0, το ρομποτικό πολυβόλο ανοίγει πύριο.

48:55 13 σφαίρες γαζώνουν με χειρουργική ακρίβεια τον Ιρανό επιστήμονα. Η στόχευση είναι τόσο ακριβής που η σύζυγός του, η οποία καθόταν ακριβώς στο διπλανό κάθισμα, δεν είχε ούτε μία γρατζουνιά. Δευτερόλεπτα μετά, το εμφωρτηγό ανατινάζεται αυτόματα, εξαφανίζοντας κάθε ίχνος της υπερσύγχρονης τεχνολογίας που μόλις είχε αλλάξει για πάντα τους κανόνες των πολιτικών δολοφονιών.

49:42 Ενεργειακές πυροπιπλίες, φιβεροοπτικές καμπιδάκες και αυτό θα υποστηρίξει το καλύτερο του 2 δισεκατομμύρια ανθρώπων. Κοιτάξτε το δεύτερο μακράτο. Είναι ένα μακράτο της κακοσμίας. Είναι ένα μακράτο της αρκής του τελευταίου που η Ιράν έχει δημιουργήσει και εξαρτάει από την Ινδιανική ουσία στην Μετιτεράνια. Η αρκή της αρκής της Ιράνς έχει στρατώσει τα διεθνείς νεκροπηγείς.

50:04 Αυτό κόψει το σχέδιο, καταστρέφει μιλιάδες, καταστρέφει νέες από μέσα και εμφανίζει μισότητα σε μιλιάδες. Από την έναν πλευρά, ένα σημαντικό ευλογία, ένα μέλλον ευλόγησης. Από την άλλη πλευρά, ένα σημαντικό ευλόγησης. Παρά τη δολοφονία και τις εκρήξεις, το Ιράν δελήγησε, εγκατέστησε νέες, ταχύτερες μηχανές και εκτόξευσε τον εμπλουτισμό ουρανίου στο επικίνδυνο 60%.

50:31 μια NASA από το 90% που απαιτείται για την κασκευή πυρηνικού όπλου. Σύμφωνα με τις δυτικές πηγές, τα αποθέματα της χώρας θεωρούνται αρκετά για να φτιάξει από μία έως τρεις πυρηνικές βόβες μέσα σε ελάχιστες εβδομάδες. Στις αρχές του 2026, η Μέση Ανατολή βρισκόταν ήδη στο σημείο 0. Η κατάρρευση του καθεστώτος Άσα της Συρία είχε απομονώσει την Τεχεράνη.

50:57 ενώ το Ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα είχε φτάσει σε απόσταση αναπνοής από την κατασκευή βόμβας. Όταν οι διπλωματικές επαφές κατέρεσαν οριστικά, οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ αποφάσισαν να αναλάβουν δράση, ξεκινώντας μια νέα ανοιχτή πολεμική αναμέτρηση. Στις 28 Φεβρουαρίου, οι Αμερικανοί εξαπολύουν την πρώτη μαζική επίθεση.

51:17 Πύραυλοι τόμαχοκ και νέα οπλικά συστήματα πλήττουν στόχους στο νότιο Ιράν, προκαλώντας εκατοντάδες θύματα ανάμεσα στους αμάχους, ανάμεσά τους και παιδιά σε σχολείο της πόλης Μινάμπ. Ο Ντόλαντ Ράμπ δηλώνει αμέσως ότι το Ιράν έχει τυθεί και προβλέπει ότι οι Αμερικανοί θα αποχωρήσουν σε δύο με τρεις εβδομάδες. Όμως υπολόγιζε χωρίς την αντίδραση της δεχεράνης.

51:39 Το Ιράν απαντά αμέσως. Επιτίθεται σε πλοία στα στενά του Ορμούς και κλείνει το κρίσιμο αυτό θαλάσσο διάδρομο. Γεγονός που εκτοξεύει τις τιμές του πετρελαίου και της βενζίνης. Παράλληλα εξαπολύει βαλιστικούς πυράβλους και ντρόουνς σε αμερικανικές βάσεις, προκαλώντας τις πρώτες απώλειες Αμερικανών στρατιωτών στο Κουβέιτ και τη Σαουδική Αραβία.

52:00 Τον Ιούνιο μια προσωρινή συμφωνία για το άνοιγμα των στυνών καταραεί πολύ γρήγορα. Τον Ιούλιο οι επιθέσεις ξεκινούν ξανά. Οι ΙΠΑ εξαπολύουν νέα κέματα βιδρομών χτυπώντας εκατοντάδες στόχους, ενώ το Ιράν απαντά με πυράβλους προς την Ιορδανία και επιθέσεις σε Αμερικανικές βάσεις στο Ιράκ. Η Μέση Ανατολή βυθίστηκε για άλλη μια φορά στο χάος.

52:24 Το ερώτημα πλέον δεν είναι αν θα υπάρξει νέα κλιμάκωση, αλλά πότε. Δεν πιστεύω ότι θα το κάνουν. Την επόμενη φορά που ο Ιράν αγκάζει αυτό το χώρο, έγινε και πάρε ένα από τα μεγάλα ελπίδια του Ιράν. Και σημαίνω, πάρε και κρατήστε το. Και βγάλτε πίσω τις χώρες σας, γιατί αυτό το χώρο έχει χάσει πολλά, επειδή είναι ο Ιράν.