«Μαμά, ευτυχώς σε βρήκα»: Η αναδοχή μέσα από μια αληθινή ιστορία

Αυτόματη μεταγραφή — ενδέχεται να περιέχει λάθη.

00:00 Soundies Σήμερα λοιπόν ανοίγουμε μία συζήτηση που δεν γίνεται τόσο συχνά όσο θα έπρεπε ή όσο θα θέλαμε. Μία συζήτηση για την αναδοχή, για να δούμε τι σημαίνει πρακτικά να ανοίγεις το σπίτι σου και την καρδιά σου, θα έλεγα, σε ένα παιδί το οποίο δεν είναι βιολογικά δικό σου. Ποιες είναι οι προκλήσεις, ποιοι είναι οι φόβοι και ποιες είναι και οι στιγμές που αλλάζουν τη ζωή σου μετά από μία τέτοια απόφαση.

00:56 Μαζί μου λοιπόν σήμερα στο στούντιο είναι η Μαρτσελιάνα Χριστοπούλου Η οποία είναι ειδική παιδαγωγός, είναι συγγραφέας του βιβλίου «Μαμά ευτυχώς σε βρήκα» Για το οποίο θα μιλήσουμε σήμερα Και είναι μια γυναίκα που θα συζητήσει μαζί μας όχι μόνο σε θεωρητικό επίπεδο Αλλά και πρακτικά για την αναδοχή, γιατί την έχει ζήσει Μαρτσελιάνα χαίρομαι πάρα πολύ που είσαι εδώ σήμερα Ευχαριστώ πολύ για την πρόσκληση Εγώ σε ευχαριστώ. Να καλωσορίσω και τον Στέφανο. Δείξε λίγο και τον Στέφανο σε παρακαλώ στην κάμερα.

01:28 Ο ήρωας του βιβλίου. Παταρχήν θέλεις να μας πεις λίγα πράγματα για σένα. Πρώτα είσαι ειδική παιδαγωγός. Ναι, εγώ είμαι ειδική παιδαγωγός. Έχω πάρει το πτυχίο από το 2003, δουλεύω τα τελευταία 23 χρόνια. από τον οποίο ήταν τα τελευταία 16 ανήκω στη διεπιστημονική ομάδα του παιδοψυχιατρικού τμήματος του παιδον Πεντέλης πιο πολύ στο κομμάτι των διαγνώσεων στο κομμάτι του ψυχοπαιδαγωγικού και τα προηγούμενα χρόνια ήμουν σε σχολεία ως αναπληρώτρια έχω δηλαδή έτσι μια μεγάλη πορεία πολύ ωραία και είσαι και μαμά είμαι και μαμά για πες μας γιατί πριν εδώ εκτός αέρα κάναμε συζήτηση για τα πολλά παιδιά που έχουμε Είμαι μαμά τριών παιδιών, ενός εφήβου 15 χρονών και δύο δίδυμο κοριτσιών 7 ετών.

02:17 Ο μεγάλος, ο γιος, ο Στέφανος είναι παιδί σε αναδοχή και τα κορίτσια προέκυψαν εκ των υστέρων βιολογικά. Βιολογικά. Δεν υπάρχει διαχωρισμός. Δεν υπάρχει, θα τα πούμε. Κανένας απολύτως. Κανένας απολύτως. Οπότε όπως λέγαμε και πριν εκτός αέρα, καταρχήν τη βλέπετε. Έχω πει πάρα πολλές φορές εδώ στο podcast Ότι δεν ξέρω πώς και γιατί συμβαίνει αυτό Αλλά οι καλεσμένοι μου Πάρα πολλές φορές έχουν πάρα πολλά κοινά μαζί μου Τα οποία Τα βλέπουμε την ώρα εδώ Δηλαδή, α, έχω τρία παιδιά Α, και εγώ, α, έχω δίδυμα Α, και εγώ, και υπάρχουν τέτοιοι παραλληλισμοί Απίστευτο Οπότε, ναι Καταλαβαίνουμε η μία την άλλη Θέλω λίγο Πριν πούμε για το πολύ ωραίο βιβλίο το οποίο εδώ το έχω και στα χέρια μου και θα σας το δείξω γιατί είναι μια πάρα πολύ ωραία δουλειά και έλεγα πριν ότι έχει και πάρα πολύ ωραία εικονογράφηση και θα τα πούμε στη συνέχεια.

03:12 Θέλω λίγο να συζητήσουμε έτσι να πάμε λίγο από την αρχή στο θέμα της αναδοχής και να σε ρωτήσω πώς αυτή η σκέψη μπήκε στο δικό σου το μυαλό, πώς ξεκίνησε αυτό το ταξίδι για σένα. Αχ αυτό το ταξίδι είχε ξεκινήσει πολλά χρόνια πριν Θυμάμαι ακόμα σε μικρή ηλικία έλεγα της μαμάς μου ότι Αν υιοθετήσω ένα παιδί θα είναι εντάξει αυτό μαζί σας Ως παιδί το έλεγες Ως παιδί Αλήθεια λες Ως παιδί ναι ναι ναι Και τι απάντησε έπαιρνες Οι γονείς μου ήταν ανοιχτοί Ήταν ανοιχτοί η μαμά μου μου λέει ότι εντάξει αν εσύ το θέλεις Αν ήταν κάτι που το ήθελες πάντα Ναι προφανώς πάντα Και βρέθηκε ανοιχτή η ώρα και έγινε και πραγματικότητα Εντάξει πολλά χρόνια βέβαια αργότερα Αλλά έγινε πραγματικότητα Θυμάσαι δηλαδή την πρώτη στιγμή που ένιωσες πραγματικά ότι ήρθε η ώρα Ότι αυτό θέλω να το κάνω ή το έφεραν συγκυρίες Νομίζω ότι ήταν πάντα Είναι αυτό που λέμε από πάντα Ήταν πάντα κάτι που...

04:07 Είναι έμφυτο Είναι έμφυτο Δηλαδή και τώρα να... Και τώρα θα το ξανάκανα με την ίδια ακριβώς ζέση έχοντας τρία παιδιά το είπα αυτό έχοντας τρία παιδιά και ένα τέταρτο δεν θα με πείραζε με την ίδια ζέση με την ίδια έτσι δύναμη και προσήλωση υπήρχε κάτι ξεκινώντας να οργανώνεις τη σκέψη σου προς αυτή την κατεύθυνση που σε φόβιζε περισσότερο με φόβιζε αν θα είχα υποστήριξη σε όλο αυτό αυτό ήταν η αλήθεια γιατί ήμουνα μόνιμου τελείως με την έννοια ότι δεν είχα κάποιο σύντροφο στη ζωή μου να πούμε ότι εντάξει ξεκινάμε να φτιάξουμε την οικογένειά μας έστω και με αυτόν τον τρόπο αλλά τελικά ακόμα και αυτό το υποστρικτικό περιβάλλον στην πορεία βρέθηκε και βρέθηκε και από ανθρώπους άσχετους που δεν το περίμενα είχα πολύ καλό υποστρικτικό περιβάλλον και από τη δουλειά και συγγενικό και φιλικό περιβάλλον εντάξει πήρξαν βέβαια και φίλοι που κάνανε λίγο πέρα γιατί σου λέει μόνοι, ανήπαντροι με ένα παιδί δύσκολο case δεν με φόβησε αυτό στην πραγματικότητα σε φόβιζε λοιπόν

05:27 πιο πολύ μάλλον τελικά άγχος ή φόβος που αν θα υπάρχει το σύστημα υποστήριξης άρα λοιπόν όταν εσύ καλωσόρισες το Στέφανο στο σπίτι Ήσουν ακόμα μόνοι σου Αργότερα λοιπόν όταν Ήρθε ο άντρας σου Ήρθανε και τα κορίτσια Ο άντρας μου ήρθε τρία χρόνια μετά Είμασταν ήδη με τον Στέφανο η οικογένεια Οι δυο μας Και πολύ εύστοχα Έχει πει μια φίλη από τον πύργο Ότι από δύο έγιναν τρεις Και από τρεις έγιναν πέντε Και έκλεψα λίγο και αυτή την ατάκα Και την έβαλα και στο βιβλίο Πάρα πολύ ήταν πολύ εύστοχο Πολύ ωραίο πραγματικά Γιατί ήμασταν οικογένεια έτσι καλιά Ήσασταν ούτως ή άλλως Ξέρεις τι θέλω λίγο να ξεκαθαρίσουμε Επειδή η αναδοχή είναι ένα θέμα που δεν το συζητάμε πολύ συχνά Και πολλοί κόσμος ενδεχομένως στο μυαλό του Ερδεύει και την αναδοχή με την υιοθεσία Θέλεις λίγο να δούμε τι κοινά έχουν Και τι διαφορές έχουν Και αν μπορείς λίγο να μας το ξεκαθαρίσεις Λοιπόν η αναδοχή είναι κάτι θεωρητικά πιο προσωρινό.

06:34 Είναι μια συνθήκη στην οποία ο ανάδοχος γονέας παίρνει ένα παιδί είτε από το Ίδρυμα είτε κατευθείαν από πολύ μικρή ηλικία και του δίνει μια οικογένεια, ένα οικογενειακό περιβάλλον χωρίς αυτό να σημαίνει ότι η βιολογική του οικογένεια δεν είναι παρούσα. Η αναδοχή δηλαδή πρέπει να βάλουμε στο μυαλό μας ότι είναι κάτι σχετικά προσωρινό.

07:02 Είναι σχετικό αυτό γιατί χρησιμοποίησες τη λέξη σχετικά. Ναι, είναι σχετικό. Εγώ ας πούμε είναι τώρα η αναδοχή εμένα στο Στέφανο είναι μακροχρόνια. Για λόγους οικογενειακούς και προσωπικούς δεν έχουμε προχωρήσει ακόμα στην υιοθεσία. Το σκεφτόμαστε πάρα πολύ σοβαρά όμως και με τον ίδιο το Στέφανο το έχουμε συζητήσει και με τον σύζυγο και όλο το οικογενειακό σύστημα.

07:25 Η αναδοχή είναι λοιπόν αυτό, είναι κάτι μη προσωρινό Είναι δηλαδή το μεταβατικό στάδιο Δεν είναι ένα παιδί να καταλήξει σε ένα ίδρυμα που είναι λίγο πιο απρόσωπα τα πράγματα Του προσφέρουμε οικογένεια μέχρι η βιολογική του οικογένεια να μπορέσει ξανά να το δεχθεί στην αγκαλιά της Αυτό δεν σημαίνει ότι μια αναδοχή όμως δεν μπορεί να γίνει και η οθεσία Η οθεσία είναι το μόνιμο Η οθεσία πλέον το παιδί είναι στα χαρτιά και για τους νόμους σαν να είναι βιολογικό σου παιδί.

07:59 Με δικαστήρια βέβαια, με όλη αυτή τη διαδικασία. Άρα ουσιαστικά η οθεσία μπορεί να ακολουθήσει και τις αναδοχείς κάποιες φορές. Ναι, ναι, ναι. Και αυτός είναι και ο στόχος πάντα στην αναδοχή, αν η βιολογική οικογένεια δηλώσει αδυναμία στο να μεγαλώσει το βιολογικό της παιδί. Μάλιστα. Υπάρχει κάτι που πιστεύεις ότι ο κόσμος είτε από άγνοια είτε από προκατάληψη παρεξηγεί σε σχέση με την αναδοχή.

08:31 Είναι αυτό νομίζουν όλοι ότι η αναδοχή είναι ένα εύκολος δρόμος Και έχουν μια αίσθηση ότι είναι κάτι πιο μόνιμο Η αναδοχή δεν είναι κάτι πιο μόνιμο Είναι κάτι προσωρινό που προσπαθούμε να δώσουμε στα παιδιά αυτό που τους λείπει Και όχι ένα ίδρυμα Φεωρητικά είναι μια δομή προστασίας και τα ίδρυματα Αλλά δεν είναι οικογένεια Δεν αγγίζει καν την οικογένεια Παρόλο που και οι κυρίες Οι άνθρωποι που δουλεύουν εκεί Πολλές φορές κάνουν δεσμό με τα παιδιά Έχω δει δηλαδή κυρίες Να κλαίνε όταν φεύγουν παιδιά από το Ίδρυμα Γιατί έχουν κάνει έναν α δεσμό Ποιος δεν θα μπορούσε να κάνει δεσμό Συνεστήματα είναι αυτά Βέβαια Κι ιδίως όταν κάνεις αυτή τη δουλειά Δεν γίνεται να μην δεχτείς με τα παιδιά βέβαια θεωρώ ότι κάποιες φορές μπορεί να γίνεσαι και λίγο εισαγωγικά σκληρός για να αποφύγεις αυτό το συναισθηματικό κομμάτι το δικό σου μετά αυτό να μην δεθείς να σε ρωτήσω κάτι η αναδοχή θα έλεγες έχοντας τώρα όλη αυτή την εμπειρία θα έλεγες ότι είναι για όλους ή χρειάζεται ενδεχομένως

09:44 κάποιες προϋποθέσεις ή και κάποια ψυχική ψυχολογική προετοιμασία για να είσαι έτοιμος νομίζω ότι δεν είναι για όλους Ούτε υιοθεσία ούτε αναδοχή Πρέπει να το νιώθεις ότι κάτι που είναι ξένο για σένα δεν κουβαλά το βιολογικό σου υλικό Μπορείς να το κάνεις πραγματικά δικό σου Άρα πρέπει να το θέλεις πάρα πολύ Πρέπει να το θέλεις πάρα πολύ Βέβαια εγώ είμαι από τους ανθρώπους που λέω πάντα ότι η υιοθεσία αναδοχή για μένα είναι ακριβώς το ίδιο πράγμα Σε θέμα συναισθηματικό Γιατί σε θέμα νομικό, ναι υπάρχουν διαφορές Υπάρχουν και σοβαρές διαφορές Αλλά σε θέμα συναισθηματικό είναι ακριβώς το ίδιο Και νομίζω το πιο σημαντικό είναι το συναισθηματικό κομμάτι Αλλά αν εξαιρέσεις το νομικό πλαίσιο και σε πρακτικό επίπεδο είναι το ίδιο έτσι Ναι ναι ναι Είναι ένα παιδί που είναι στο σπίτι σου Απλά αυτό ό,τι χρειαστεί να κάνω εγώ με τον Στέφανο Ας πούμε θέλει να πάει ένα ταξίδι στο εξωτερικό με το σχολείο Τώρα που πάνε διάφορα ταξίδι Εγώ πρέπει να ζητήσω άδεια από το Ίδρυμα

10:52 μου θέλει να βγει στο εξωτερικό με το σχολείο δηλαδή πρέπει να ενημερώνω Άρα είναι αυτό το νομικό πλαίσιο Αυτό τώρα που είναι πάρα πολύ σημαντικό για μένα είτε μιλώντας στην υιοθεσία της στην αναδοχή και γι' αυτό πολλές φορές στην αναδοχή οι ανάδοχοι γονείς κάποιοι επιστρέφουν και τα παιδιά στις δομές παιδικής προστασίας συνήθως στην εφηβεία. Είναι πάρα πολύ δύσκολο το κομμάτι της εφηβείας Γι' αυτό για μένα θα έπρεπε κάπως και το κράτος να μερυμνήσει να υπάρχει μία βοήθεια σε σχέση συμβουλευτικής γονέων, ψυχολογικής υποστήριξης παιδιών και του όλου συστήματος της οικογένειας από την ημέρα που βγαίνει το παιδί από το Ίδρυμα και φόρου ζωής.

11:37 Αυτό δυστυχώς λείπει. Λείπει. Λείπει. Ξέρεις τώρα που το λες αυτό φέρνω στο μυαλό μου το πρόγραμμα που είχα παρακολουθήσει εγώ στην Αμερική που πήρα και την πιστοποίηση του Parent Coach το οποίο συνειδητοποίησα στην πράξη πόσο διαφορετική είναι η κατάσταση εκεί σε σχέση με το συγκεκριμένο επιστημονικό πεδίο αν θέλεις διότι υπήρχε δυνατότητα όταν τελειώναμε το πρόγραμμα σπουδών και παίρναμε την πιστοποίηση να προχωρήσουμε και να εξειδικευτούμε στο κομμάτι της υποστήριξης των οικογενειών που κάνουν αναδοχ σύστημα όλο αυτό. Για μένα αν θέλεις να είμαι ειλικρινής κάθε γονιός είτε ανάδοχος, είτε θετός είτε βιολογικός θα έπρεπε να έχει μια υποστήριξη. Η γονεϊκότητα δεν είναι όλα αυτά που βλέπουμε στις διαφημίσεις οι χαρούμενες οικογένειες στον καναπέ υπάρχουν δυσκολίες πόσο μάλλον όταν εδώ στην αναδοχή και στην ιοθεσία έχεις να διαχειριστείς ένα παραπάνω τραύμα ψυχικό τραύμα ψυχικό για ένα παιδί που τα πρώτα χρόνια της ζωής του που είναι και τα πιο σημαντικά

12:40 δεν έχει ζήσει τη θαλπορή και την αγκαλιά της μάνας είναι πολύ σημαντικό αυτό, αφήνει τραύμα αυτό λοιπόν το τραύμα αν δεν δουλευτεί με ειδικούς ψυχικής υγείας, όσο εγώ και να αγαπάω το παιδί μου όσο να του δίνω και αγάπη μετά στην εφηβεία που όλα αυτά αναβιώνουν και απομυθοποιούνται γι' αυτό και αναδοχές και υιοθεσίες συνήθως προτιμούν μικρότερα παιδιά δηλαδή στην εφηβεία 12 με 15 γίνονται αναδοχές αλλά πιο λίγες δεν το ζητούν και οι γονείς, φοβούνται όχι ότι δεν υπάρχουν οικογένειες που έχουν πάρει σε αναδοχή υιοθεσία και μεγαλύτερα παιδιά έτσι δεν το συζητώ αλλά έχει και πρακτικά ένα μεγαλύτερο βαθμό δυσκολίας γιατί πας να γνωρίσεις φαντάζομαι και ένα παιδί σε μια ούτως ή άλλως ηλικία πρόκληση αυτό για όλους μας η εφηβεία είναι δύσκολη από μόνη της πόσο μάλλον όταν έχεις να διαχειριστείς και ένα τραύμα που αυτό το τραύμα είναι βαθύ και αν δεν δουλευτεί με ειδικούς το ξαναλέω γιατί να πιούμε μαζί έναν καφέ και να σου πω τα θέματα που έχω με τον έφηβο γιό μου

13:55 ή εσύ να μου πεις αυτό δεν είναι ψυχοθεραπεία δεν ανακουφίζει βαθιά Έχεις πολύ δίκιο Θέλω να σε ρωτήσω πώς είναι η αρχή αυτής της ιστορίας για κάθε οικογένεια Μιας και έχεις εσύ έτσι πρακτικά την εμπειρία Δηλαδή όταν καλωσορίζεις ένα παιδί στο σπίτι σου Ποια είναι τα πρώτα συναισθήματα Ποιες είναι οι μεγαλύτερες προκλήσεις στην καθημερινότητα Μέχρι να αισθανθεί και το παιδί καλά Και εσύ να νιώσεις ότι αρχίζει η σύνδεση και γίνεται Θα σου μιλήσω για μένα και για τον Στέφανο για τη δική μας την εμπειρία νομίζω ήταν κάτι που ήρθε φυσικά δηλαδή από την πρώτη Ο Στέφανος πόσο χρονών ήταν ήταν τότε τον γνώρισα 14 μηνών Α ήταν μικρούλης πολύ Ήταν μικρούλης Η πρώτη συνάντηση ήταν μαγική δηλαδή με το που με κοίταξε λέω τι έχουμε εδώ ένα παιδί ας πούμε μικρό με λαχαρινό που το πρόσωπό του ήταν όλο μάτια αυτό θυμάμαι δηλαδή Εκφραστικός πάρα πολύ Και έλεγα εντάξει τι έχουμε εδώ Και ο ίδιος βέβαια Νομίζω ότι πραγματικά ήταν κάτι φυσικό Θεωρώ ότι ήμουν από την πρώτη στιγμή η μαμά του

15:09 Μαζί περπάτησε Μαζί μου Είπε τις πρώτες λέξεις Και μάλιστα το μαμά Το είπε πριν ακόμα έρθει στο σπίτι Η μάμα είχα πάει κάποια στιγμή στο ίδρυμα Για να το πάρω έτσι να παίξουμε και να βγούμε βόλτα και τον κράταγε εκεί μια κυρία στο Ίδρυμα και στην αγκαλιά και με το που με βλέπει τεντώνει τα χεράκια του και μου λέει μαμά Πω πω τι συνέστημα είναι αυτό δηλαδή εντάξει έμεινα με ανοιχτό το στόμα λέω αυτό το παιδί πάντα κάτι ένιωθα για μένα και νομίζω ότι αυτό βλέπανε και στο Ίδρυμα και πάλεψαν και οι ίδιοι για να μπορέσει να ευωδώσει αυτή η αναδοχή γιατί μην ξεχνάς έγινε πριν από 14 χρόνια δεν ήταν τα πράγματα 14 χρόνια πριν όπως είναι τώρα Άρα υπήρχαν άλλες δυσκολίες Υπήρχαν άλλες δυσκολίες μονογονεϊκή κάποιοι είχαν ενδιασμού σου λέει 30 χρόνια κοπέλα και παίρνει ένα παιδί τελείως μόνη της κλείνει πόρτες στη ζωή της αυτό φοβόντουσα πιο πολύ στο ίδρυμα όμως απ' την άλλη βλέπαν ότι αυτό το παιδί κι εγώ έχουμε δημιουργήσει έτσι μια σχέση που δύσκολα δημιουργείται

16:26 από το πρώτο δευτερόλεπτο έτσι όπως το περιγράφεις πραγματικά ακούγεται κάτι μαγικό ήτανε νομίζω ότι ήταν ήταν να γίνει δεν υπήρχε περίπτωση να μην γίνει γι' αυτό ήμουνα από τις δύο πρώτες και όλες εβδομάδες ήμουνα σίγουρη ότι αυτό το παιδί έπρεπε να φύγει από τη Δημοπροστασία να πάει σε ένα σπίτι και ήμουνα σχεδόν σίγουρη γιατί όχι το δικό μου το σπίτι Και έκανα αίτηση Και έκανες αίτηση Έκανα αίτηση Να σε ρωτήσω κάτι, σε αυτή τη διαδικασία φαντάζομαι ότι πέρα από το νομικό πλαίσιο και τα διαδικαστικά Υπάρχει ένας χρόνος που σιγά σιγά δημιουργείται αυτή η σύνδεση, δηλαδή δεν έρχεται το παιδί κατευθείαν στο σπίτι σωστά Εντάξει όχι, γίνεται μία προσαρμογή Δηλαδή οι γονείς θα γνωριστούν με το παιδί μόλις χτυπήσεις το σύστημα και γίνει το matching που λέμε τότε θα γίνει μια πρώτη γνωριμία θα γίνει στο περιβάλλον της κάθε της ακάστοτε δομής ας πούμε στη δομή στη Πεντέλη που ξέρω έχουν φτιάξει έναν χώρο φιλοξενίας και στο χώρο αυτό φιλοξενίας μένουν γονείς δηλαδή είναι σαν σπίτι

17:39 που μένουν γονείς αναδοχοί για όσες μέρες χρειαστεί για να γίνει αυτή η σύνθεση σε εμένα αυτό δεν χρειάστηκε γιατί ήμουνα στην Αθήνα ήμουνα και η δουλειά ήταν ακριβώς δίπλα δηλαδή εγώ δηλαδή με ασχολούσα από τη δουλειά και τους δύο βήματα πήγαινα κατευθείαν ας πούμε στο Ίδρυμα και ήμουν μέχρι τις 8-9 το βράδυ εκεί τον έβαζα θεωρητικά και για ύπνο το Στέφανο είναι όμως διαδικασία δηλαδή δεν γίνεται έτσι α χτύπησε το σύστημα εντάξει πάμε σπίτι γίνεται και γνωνική έρευνα όλα αυτά το πιο έτσι εντυπωσιακό για μένα που ίσως στα μάτια τα δικά μας μπορεί να είναι και το πιο αγχωτικό ενδεχομένως επειδή μίλησες πριν για τραύμα η ερώτηση λοιπόν είναι πως τελικά χτίζεται η σχέση με ένα παιδί το οποίο ήδη κουβαλάει τη δική του ιστορία θέλει προσπάθεια γι' αυτό είπα ότι καλό είναι σε αυτές τις σχέσεις να υπάρχει ένα υποστηρικτικό περιβάλλον ειδικών και γι' αυτό είπα και θεωρώ ότι θα έπρεπε να γίνεται από την πρώτη στιγμή όταν ένα παιδί είναι έτοιμο για υιοθεσία να δοχεί

18:59 από την πρώτη στιγμή να υπάρχει ψυχολογική υποστήριξη και της μιας πλευράς, του παιδιού και των γονέων και αν γίνεται και φόρου ζωής και όσο πιο συχνά γίνεται στην αρχή και μετά όσο χρειάζεται αυτό το κρίνουν οι ειδικοί γιατί σε αυτό ακριβώς έχεις να παλέψεις με ένα τραύμα Και εγώ είμαι τυχερή γιατί δουλεύω και σε ένα παιδοψυχιατρικό τμήμα που έχω πάντα τη στήριξη και την υποστήριξη Και ό,τι συμβεί ξέρω που θα απευθυνθώ Πολύ σημαντικό Πολύ σημαντικό Και σου λέω ξανά πόσο μάλλον στην εφηβεία που η εφηβεία που μόνη της είναι μια δύσκολη περίοδος Ξέρεις τι σκέφτομαι ότι ένα παιδί το οποίο όπως έλεγα κουβαλάει τη δική του ιστορία και έχει τα δικά του τραύματα Φαντάζομαι ότι μπαίνοντας σε μια νέα οικογένεια Δεν ξέρω αν ισχύει στη δική σου περίπτωση Γιατί ο Στέφανος ήταν και πολύ μικρός Αλλά φαντάζομαι ότι υπάρχουν στιγμές Που το παιδί μπορεί να απορρίπτει Και το γονιό Αυτό εννοείται Και πως το διαχειρίζεσαι αυτό Απορρίπτει ο Στέφανος Εμένα Αλλά αυτό είναι και το υγιές

20:08 Το περιμένεις να σε απορρίψει Ακόμα και το βιολογικό σου παιδί θα σε απορρίψει, θα σε αμφισβητήσει οπότε πόσο μάλλον ένα παιδί που κουβαλάει και αυτό το τραύμα βέβαια αυτό θέλει και πολύ ψυχική ανθεκτικότητα από την πλευρά των γονιών των θετών και των ανάδοχων γι' αυτό όμως υπάρχουν και ανάδοχοι γονείς που σου λένε όπου δεν αντέχω άλλο και έχουμε και τέτοιες περιπτώσεις έχω την αισθήση δεν είναι πολλές το να επιστρέφεις ένα παιδί στη δομή αλλά είναι, υπάρχουν Υπάρχουν Ξέρεις τι άλλο θέλω να σε ρωτήσω Νομίζω ότι προσπαθώντας να βάλω τον εαυτό μου στη θέση σου Πιστεύω ότι κάτι που θα με έτρωγε πάρα πολύ Θα ήταν αυτή η στιγμή που ποτέ δεν ξέρεις αν θα φτάσει Και ίσως φτάσει Να πρέπει να τον αποχωριστείς Και μου φαίνεται τεράστιο αυτό το να αγαπήσεις ένα παιδί Και να έχεις το πίσω μέρος του μυαλού σου Ότι μπορεί να φτάσει αυτή η μέρα Αυτό πώς το διαχειρίζεσαι Θέλει πολύ προσπάθεια.

21:15 Θέλει πάρα πολύ προσπάθεια. Είναι ένα δύσκολο κομμάτι. Γι' αυτό νομίζω ότι όλοι οι ειδικοί και όλοι οι κοινωνικοί λειτουργοί έτσι που ασχολούνται με τις αναδοχές αυτό πάντα το λένε από την πρώτη στιγμή στους ανάδοχους γονείς. Όχι ότι δεν υπάρχει η δυνατότητα η αναδοχή να εξελικθεί σε ιοτεσία. Αλλά καταλαβαίνω ότι δεν εξαρτάται κατ' ό,τι σε κατάσταση.

21:40 Δεν εξαρτάται, όχι, όχι, δεν εξαρτάται. Αυτό είναι η αλήθεια, δεν εξαρτάται. Αυτό πρέπει να έχεις το κατάλληλο υποστηρικτικό περιβάλλον. Ναι. Αυτό. Εσύ θα έλεγες ότι μέχρι και σήμερα που είστε πια αρκετά χρόνια οικογένεια. Εγώ θεωρητικά το φοβάμαι. Το φοβάσαι. Βέβαια, δηλαδή προσπαθώ. Τώρα εντάξει είμαστε αρκετά χρόνια οικογένεια.

22:02 θεωρώ ότι θα προχωρήσουμε και εμείς στην υιοθεσία θεωρώ σύντομα οπότε έχω την αίσθηση ότι να φύγει αυτό το παιδί από την οικογένειά μας είναι λίγο δύσκολο στη δική μου την περίπτωση αυτό δεν συμβαίνει πάρα Να σε ρωτήσω κάτι, είναι κάτι αυτό που όταν τεθεί και μπει στο τραπέζι της συζήτησης έχει λόγο και το ίδιο το παιδί ή ανάλογα με την ηλικία έχει λόγο το ίδιο το παιδί Και συνήθως έτσι από νομικές πηγές που έχω ρωτήσει ότι όσο μεγαλύτερο είναι το παιδί, αν ας πούμε γίνει δικαστήριο για υιοθεσία, καταρχάς γίνεται και κυκλισμένο βανθυρών.

22:42 Κατά δεύτερον ο δικαστής ή η δικαστής θα ρωτήσει το ίδιο το παιδί. Τι θέλει. Τι θέλει. Άρα είναι σημαντική η γνώμη του. Ναι, ναι, ναι. Εντάξει, δεν μπορείς να ρωτήσεις ένα δίχρονο, τρίχρονο, αλλά αυτό το βλέπεις από τη συμπεριφορά. Δηλαδή ένας παιδοψυχίατρος θα μιλήσει για τη σχέση αυτών των δύο ανθρώπων, των τριών ανθρώπων, όλων των ανθρώπων του συστήματος Και από εκεί δηλαδή ένας ειδικός μπορεί να καταλάβει πολλά πράγματα Πώς είναι η σχέση του Στέφανου με τα μικρότερα αδέρφια, μιας και έχετε και την εφηβεία ρωτάω Νομίζω ότι είναι εξαιρετική, καταρχάς νομίζω ότι αγαπάει πάρα πολύ τις αδερφές του αλλά και οι αδερφές του όμως τον αγαπούν και είναι πολύ περήφανες για εκείνον γιατί ξέρουν την ιστορία του οπότε είναι πολύ περήφανες είναι ο μεγάλος αδερφός τι ωραία ο Στέφωνος πολλές φορές θα παίξει μαζί τους θα γίνει παιδί ή πιο παιδί τέτοιο αλλά κάποιες φορές και λόγω εφηβείας μπορεί να πει αχ δεν με αφήνετε τώρα στην σκιά ναι ναι πραγματικά και αυτές όμως ξέρουν

23:48 ο ένας η κάθε πλευρά ξέρει τα ωριά Ξέρει, εντάξει και έχουν και η μία την άλλη που Και αυτό είναι σημαντικό Γιατί δεν έχουν τη μοναξιά Όχι βέβαια Οπότε όταν τις αφήσει να τον αφήσουν ήσυχο Μετά είναι πάντα διάδα Πάντα διάδα Πάμε λίγο στο βιβλίο Πάμε λίγο στο βιβλίο Λοιπόν, μαμά ευτυχώς που σε βρήκα Αυτό το βιβλίο είναι μια αληθινή ιστορία ούτως ή άλλως Για την αναδοχή, βιωματική Πότε μπήκες στον πειρασμό να το γράψεις Αχ αυτό Εγώ, είναι μια ιστορία, κάποια στιγμή αναμοχλεύαμε τις φωτογραφίες οικογενειακές με τα κορίτσια πριν από τρία-τέσσερα χρόνια.

24:30 Και δείχνω μία και μοναδική φωτογραφία που είχα ούσα έγκυος στα κορίτσια, τη δείχνω στα κορίτσια, μία, δεν είχα βγάλει άλλη. Μία είχες μόνο. Ναι, ναι, μία-μία, δεν είχα βγάλει άλλη. Λέω εντάξει μου λέει μαμά εδώ είμαστε εμείς Ναι λέει μία από εδώ για λέω που και τέλος πάντων Και τους φάνηκε πάρα πολύ περίεργο Γιατί δεν έχω με το Στέφανο Ήταν η αλήθεια ήταν Ότι πάντα το είχα στο πίσω μέρος του μυαλού μου Πώς θα πω Στα κορίτσια μου Την ιστορία του Στέφανο Και πώς θα πω στον ίδιο το Στέφανο την ιστορία του Οπότε πάντα το είχα έτσι Στο πίσω μέρος του μυαλού μου Βέβαια αυτό δεν είναι κάτι λιγότερο ούτε περισσότερο από την ιστορία που έλεγα προφορικά στον Στέφανο τριών χρονών ώστε σε ασυνείδητο επίπεδο να του πω ρίστε αυτή είναι η ιστορία σου την έλεγες σαν παραμύθι ναι ναι ναι και αναγνώριζα έφτασε σε σημείο ο Στέφανος κάποια στιγμή να αναγνωρίζει κοινά σημεία μου λέει α μαμά σαν για εμάς που πάμε ας πούμε γιατί του έλεγα κάποια στιγμή ότι ο ήρωας βγήκε με τη μαμά του

25:30 και πηγαίνανε βόλτες τις κούνιες και για καφέ και για πορτοκαλάδες και για τόσο και μου λέει μα μα σαν κι εμάς και άρχισε να αναγνωρίζει μικρά σημεία άρχισε να αναγνωρίζει τη δική του ιστορία είναι γεγονός και τα κορίτσια τα κορίτσια τους το είπα τελείως έτσι αυθόρμητα ήταν το έναυσμα το ψάχνα η αλήθεια είναι με το που μου λέει λοιπόν η Ειρήνη ότι μα μα μα που είναι η φωτογραφία με την κοιλιά του Στέφανο τους είπα ότι δεν είναι βιολογικό παιδί, δεν το έχω γεννήσει εγώ, αλλά εγώ τον έχω μεγαλώσει και είναι η αλήθεια ότι πήγε πάρα πολύ καλά Πόσο χρονών ήταν τα κορίτσια τότε Τεσσάρων από τρία, δύο τρία χρόνια τέλος πάντων Οπότε μια αφορμή αυτό είπες ότι θα κάτσω να τη γράψω την ιστορία Ναι και ήταν είχα και κάπου στο πίσω μέρος του μυαλού μου ότι πρέπει και όχι πρέπει, καλό θα ήταν μάλλον και τα παιδιά, γενικά τα παιδιά να μάθουν ότι υπάρχουν και άλλα παιδιά που δεν έχουν την οικογένεια όπως την ξέρουν εκείνα οπότε το θεώρησα και ένα πολύ καλό κομμάτι

26:48 να μπει στα σχολεία, να μιληθεί να αρχίσει να ανοίγει, όχι ότι δεν έχει ανοίξει τα τελευταία χρόνια η Οθυσσέκια Ναδοχή κουβεντιάζεται πάρα πολύ και ειδικά ας πούμε στη Χαλκίδα, στο νομό ευείας έχει γίνει ένα, εγώ θα το πω όχι μικρό θαύμα, μεγάλο θαύμα Γιατί είναι, για πες Έχουν καταφέρει εκεί οι κοινωνικές υπηρεσίες και έχουν μέσα σε έξι μήνες αδειάσει μια δομή παιδικής προστασίας Είναι τουλάχιστον εξήντα παιδιά σε αναδοχή και υιοθεσία ήδη τα τελευταία έξι χρόνια, μιλάμε για πολύ μεγάλο αριθμό μόνο στη Χαλκίδα, μόνο στο νομό ευείας Μάλιστα Είναι ενθαρρυντικό το νούμερο Ναι έχει δηλαδή Έχει ανοίξει η αλήθεια Είναι ότι μιλέται πιο πολύ η οθεσία και η αναδοχή Τα τελευταία χρόνια από ότι 15 χρόνια πριν Και δεν είναι και ταμπού πια Όχι, θυμάμαι όταν ξεκινήσα εγώ Με την αναδοχή έλεγα Ρε παιδί μου να βρω και άλλους αναδοχούς γονείς Να κάνουμε έτσι ένα σύλλογο Έτσι για τα θέματα μας Τα προβλήματα μας να κουβετιάζουμε με τους προβληματισμούς μας και αυτά.

27:55 Ήταν πάρα πολύ δύσκολο. Φοβόταν ο κόσμος. Δηλαδή υπήρχαν ανάδοχοι γονείς που δεν ήθελαν να το εκθέσουν στη δημοσιοτήτα. Ναι, ναι, ναι. Μάλιστα. Και υπήρχαν και ιστορίες και πολύ παλιότερες που και θετά παιδιά ή ανάδοχα παιδιά έμαθαν στην ηλικίωση ότι είναι... Ναι, και πολλές φορές και με το δύσκολο τρόπο. Υιοθετημένα και με το δύσκολο τρόπο.

28:16 Πόσο μάλλον... Νομίζω ότι αυτό δεν είναι ένα απλό παραμύθι, δεν είναι ένα απλό παιδικό βιβλίο, όχι παραμύθι, γιατί δεν είναι παραμύθι. Είναι ένα παιδικό βιβλίο που απευθύνεται σε γονείς θετούς και ανάδοχους, είναι ένα πολύ καλό εργαλείο στο να πεις στο παιδί σου να δει στοιχεία της δικής του ιστορίας, γιατί όλα αυτά τα παιδιά έχουν κοινά στοιχεία, έχουν μια κοινή ιστορία όλα αυτά τα παιδιά.

28:46 Μετά απευθύνεται σε συναδέλφους εκπαιδευτικούς που μπορούν να μιλήσουν στα παιδιά της τάξης τους για το θέμα υιοθεσία αναδοχή που το φοβούνται Εγώ έχω κάνει και παρουσιάσει στο σχολείο και κάποιες φορές η δάσκαλη και οι συνάδελφοι μου λένε μα πώς θα το πούμε στα παιδιά μα τι θα πούμε ότι έρχεσαι για την παρουσίαση Λέω θα πείτε αυτό που νιώθετε μα αν σου κάνουν καμία ερώτηση που θα σε φέρει σε δύσκολη θέση Λέω θα αφήσετε τα παιδιά, δεν θα τα καθοδηγήσετε Θα αφήσετε τα παιδιά να με ρωτήσουν το οτιδήποτε Είμαι ανοιχτή να απαντήσω στο οτιδήποτε Και είναι και ένα βιβλίο που η αλήθεια είναι ότι είναι τόσο σωστά δομημένο Που έχει δραστηριότητες μέσα για όλες τις τάξεις του δημοτικού Για το γυμνάσιο και εγώ θα τολμήσω να πω και για το λύκειο Που μπορούν να το δουλέψουν σε αυτά τα υιοθεσία αναδοχής Και το σημαντικότερο κομμάτι για μένα είναι και το κομμάτι αυτό που δύο ψυχολόγοι, ψυχοθεραπευτές απαντούν σε κέρυες ερωτήσεις.

29:50 Πολύ σημαντικό. Σε ερωτήσεις που αφορούν τα παιδιά που είναι σε αναδοχή υιοθεσία, σε ερωτήσεις που αφορούν τους θετούς και τους ανάδοχους γονείς και ακόμα και σε ερωτήσεις που μπορεί να κάνει ένας συμμαθητής ενός παιδιού που βρίσκεται σε αναδοχή υιοθεσία. Και προτινόμενες δραστηριότητες για αυτά τα εργαστήρια δεξιοτήτων.

30:06 Είναι πραγματικά εκπαιδευτικό εργαλείο. Είναι εκπαιδευτικό. Και γι' αυτό στις παρουσιάσεις νομίζω ότι είναι... Εντάξει, δηλαδή έχω πάει σε παρουσίαση και δουλεύουμε πολύ με τον νέο ρόδο, την κούκλα. Τον junior στέφα. Που είναι ένα ψυχοπαιδαγωγικό εργαλείο για μένα, πολύ σημαντικό. Και δηλαδή όταν τους λέω τι θα θέλατε να πείτε στον ήρωα, Και επειδή ο έρωτος του βιβλίου δεν είναι εδώ Γιατί είναι παιδί ακόμα στην ηλικία σας Που πάει σχολείο και όλα αυτά Δεν μπορεί να είναι εδώ να τον είχατε ζώντα Έχουμε αυτή την κούκλα Τι θα θέλατε να πείτε Ο τρόπος που τον αγκαλιάζουν Ο τρόπος που τον κρατάνε Ο τρόπος που του μιλάνε Είναι απίστευτος Είναι απίστευτος Δηλαδή βγαίνει πολύ συνέστημα Πολύ Τα παιδιά είναι και αφοπλιστικά ηλικρινοί Θέλουν να μάθουν δεν είναι κακό Και νομίζω ότι άμα βάλεις το σποράκι της αναδοχής υιοθεσίας και το δουλέψεις από τώρα, δημιουργούμε εν δυνάμει αναδόχους και θετούς ενήλικες, γονείς.

31:06 Αυτός ήταν ο σκοπός μου, να δημιουργήσω κάπως μια μαγιά που δεν θα ξενίζει στην υιοθεσία και στην αναδοχή. Θα ξέρει τι είναι. Τι λέει ο Στέφανος για το βιβλίο? εντάξει, ό,τι έκανα στο βιβλίο πέρναγε από αυστηρή κριτική από τον ίδιο πρώτα από το κείμενο μέχρι την εικονογράφηση μέχρι το ότι τον ρώτησα ακόμα και την τελευταία στιγμή πριν μπει τυπογραφείο του λέω παιδί μου θέλεις γιατί είναι η δική σου η ιστορία εσύ με κάποιον τρόπο θα εκθέσεις τη ζωή σου, θα εκτεθείς μου λέει όχι μαμά θέλω μου λέει Γιατί μου λέει να ζουν τα παιδιά σε ένα ίδρυμα.

31:53 Δεν είναι καλό. Παρόλο που ο Στέφανος σαν εμπειρία στο ίδρυμα, είμαι πάντα εγώ στο κάδρο. Δηλαδή τον έχω ρωτήσει τι θυμάται και όλα αυτά. Πάντα είμαι στο κάδρο. Άρα και οι αναμνήσεις του από το ίδρυμα είναι με σένα. Ναι, ναι, ναι. Βέβαια εντάξει, το τραύμα είναι τραύμα. Υπάρχει δηλαδή και το κομμάτι το χωρίς εμένα. Αυτό και το χωρίς εμένα.

32:16 αλλά πάντα είναι με μένα με κάποια μητρική, πατρική, γονική φιγούρα αν κάποιος γονιός σκέφτεται την αναδοχή αλλά και τη φοβάται πολύ να το κάνει τι θα του έλεγες να το κάνει να το κάνει και θα τη φοβάσαι έχεις τους ενδιασμούς σου αλλά θεωρώ ότι πάντα θα υπάρξει υποστηρικτικό περιβάλλον Θα υπάρξει Αυτό είναι το μόνο σίγουρο Και όπως έλεγες και πριν Φαντάζομαι ότι πάντα σε όλες τις περιπτώσεις Που βγαίνουμε από το comfort zone μας Και το comfort zone του συστήματός μας Υπάρχουν κάποιοι που θα μείνουν Και κάποιοι που θα φύγουν Αλλά και κάποιοι άλλοι που μπορεί να έρθουν Ναι, ναι, ναι Θυμάμαι όταν έτσι έκανα την διαδικασία Για την υιοθεσία αναδοχή Χρειάστηκε να γράψει και μια συστατική επιστολή διευθύντρια τότε του τμήματος στη δουλειά μου και με παίρνει στο γραφείο και μου λέει έλα εδώ παιδί μου μου λέει μου λέει θα σου μιλήσω ειλικρινά είσαι σίγουρη μου λέει της λέω ναι μου λέει εντάξει το βλέπω μου λέει από τα μάτια σου να ξέρεις όμως ότι θα υπάρξουν δυσκολίες

33:28 ότι θα κλείσουν πόρτες και εκεί τελείως έτσι πηγαία της λέω θα κλείσουν κάποιες πόρτες το ξέρω ήδη της λέω Έχουν κλείσει πόρτες, έχουν φύγει φίλοι γιατί σου λέει έχει άλλες υποχρεώσεις τώρα η Μαρτσαλιάνα και όλα αυτά. Αλλά τους λέω θα ανοίξουν άλλες πόρτες. Έμεινε κόκαλο και μου λέει εντάξει παιδί μου, μου λέει εγώ, μου λέει τώρα, δεν μπορώ να σου πω κάτι άλλο.

33:52 Μου λέει είσαι πολύ σίγουρη για αυτό που θες να κάνεις. Ναι, ναι. Και άνοιξε, η σημαντικότερη πόρτα άνοιξε τρία χρόνια μετά. παρόλο που όλοι λέγανε ή βάζεις έναν βαθμό δυσκολίας το να έχεις ένα παιδί μόνη σου και να πρέπει να βρεις και έναν σύντροφο δεις πως είναι τα κοινωνικά ταμπούε και όμως την άνοιξε την πόρτα και το δέχτηκε αμέσως γιατί και εγώ βέβαια ήμουν ξεκάθαρευέναντη στον άντρα μου, του λέω κοίτα να δεις αυτή η κατάσταση δεν πρόκειται να αλλάξει εσύ μπαίνεις στο σύστημα, έχει καλός αν το αποδεχτείς έχει καλός αν δεν το αποδεχτείς πάλι καλός έχει δεν υπάρχει θέμα εγώ με το Στέφανο είμαι στην οικογένεια και όμως το δέχτηκε το δέχτηκε είδες τελικά πόσο δίκιο είχες και πόσο άνοιξαν οι πόρτες ναι ναι δεν ξέρω είχα μία σιγουριά που μια πίστη ότι είναι φυσικό επόμενο φυσικό επακόλουθο όλο αυτό γι' αυτό είναι και αυτό που σου είπα στην αρχή ότι από την πρώτη στιγμή και οι δύο νομίζω ότι δέσαμε σαν να ήταν πραγματικά βιολογικό μου παιδί και σαν να ήμουν πραγματικά η βιολογική

35:05 του μαμά. Νομίζω ότι ήταν να έρθει αυτό το παιδί στη ζωή σου και εσύ στη δική του. Ναι, ναι, ναι. Ήταν να γίνει. Ήταν να γίνει γιατί νομίζω κάποια χρόνια πριν που ζούσα τέλος πάντων στον πύργο και είχα φτιάξει εκεί τη ζωή μου και επαγγελματικά ξαφνικά έπρεπε να φύγω γιατί διορίστηκα ως αναπληρώτρια σε σχολείο της Αθήνας και μου ήταν πάρα πολύ βαρύ όλο αυτό γιατί είχα φτιάξει τη ζωή μου επαγγελματικά είχα εδρεωθεί κάπως και δεν μπορούσα να καταλάβω το γιατί, γιατί να φύγω από τον πύργο και όμως γιατί στην Αθήνα με περίμενε το παιδί μου με περίμενε πραγματικά έτσι και είναι αυτό που λέω πάντα όλα για κάποιο λόγο γίνονται όλα Τίποτα δεν είναι τυχαίο σε αυτή τη ζωή Τι ωραία Εγώ εύχομαι να είστε πάντα μαζί Πάντα καλά Να τα χαίρεσαι και τα τρία σου παιδιά Ευχαριστώ Ανυπομονώ να τα γνωρίσω Με όλα αυτά τα πολύ ωραία που άκουσα σήμερα Καλοτάξιδο και το βιβλίο Το οποίο πραγματικά δεν είναι ένα απλό παραμύθι Είναι πραγματικά εκπαιδευτικό εργαλείο Και νομίζω ότι

36:12 Καλώς το έχεις σκεφτεί έτσι ότι είναι σημαντικό να βρίσκεται και στις βιβλιοθήκες και στα σχολεία και να αξιοποιείται από τους δασκάλους. Να σε ρωτήσω κάτι που σκέφτομαι για έναν γονιό ο οποίος δεν νιώθει έτοιμος να γίνει ανάδοχος. Θέλει όμως να κάνει πράγματα και να βοηθήσει αυτά τα παιδιά. Τι άλλο θα μπορούσε να κάνει.

36:35 Θα μπορούσε να γίνει θελοντής. Για πες μου λίγο γι' αυτό. Υπάρχουν συνήθως, έχω την αίσθηση σε όλες τις δομές αλλά θα μιλήσω πάλι για την Πεντέλη που είμαι σίγουρη υπάρχει ο Σύλλογος Αθελοντών που ασχολείται με τα παιδιά που διαβίουν ακόμα στο Ίδρυμα δηλαδή θα οργανώσουν δραστηριότητες δράσεις, εκδρομές και μπορείς λοιπόν να γίνεις εθελοντής και έτσι να έχεις μια πρώτη επαφή με το τι σημαίνει ένα παιδί που διαβεί, να έχεις έτσι μια επαφή με ένα παιδί που διαβεί σε ένα Ίδρυμα Ωραία Χάρηκα πάρα πολύ Εγώ θα πω ένα τελευταίο πράγμα Ότι αν αυτό το βιβλίο σταθεί αφορμή Έστω και ένας να σκεφτεί Να κάνει Μια αίτηση οθεσίας και να δοχεί Σε αυτό το βιβλίο θα έχει επιτελέσει το σκοπό του Έστω και ένας Και το έργο του Και δεν θέλω τίποτα άλλο Τίποτα άλλο πραγματικά Να είσαι καλά Ματζελιάνα Ευχαριστώ πολύ Αυτή ήταν η συζήτηση σήμερα Εδώ στο στούντιο του Soundis νομίζω ότι καταλαβαίνουμε όλοι ότι η αναδοχή δεν είναι μια εύκολη διαδρομή είναι όμως μια βαθιά ανθρώπινη επιλογή

37:47 και αυτό είναι το ουσιαστικότερο και είναι η επιλογή να σταθείς δίπλα σε ένα παιδί όχι επειδή πρέπει αλλά επειδή θέλεις επειδή το έχεις επιλέξει Σας ευχαριστώ πάρα πολύ Σας ευχαριστώ και πάλι Σας ευχαριστώ που ήσασταν μαζί μας και σε αυτό το επεισόδιο Αν σας άγγιξε λίγο αυτή η συζήτηση νομίζω ότι αξίζει να τη μοιραστείτε με άλλους ανθρώπους και με άλλους γονείς που θα χαρούν να την ακούσουν γιατί κάποιες ιστορίες δεν είναι απλά για να τις ακούμε νομίζω κάποιες ιστορίες είναι και για να ανοίγουν δρόμους μακάρι αυτό είναι το πιο σημαντικό να είστε όλοι καλά, τα λέμε στο επόμενο επεισόδιο την επόμενη εβδομάδα σας χαιρετώ και σας φιλώ Μια παραγωγή του soundis.gr Ακολουθήστε μας στο Soundis, στο Spotify, στο Apple Podcast και σε όποια άλλη πλατφόρμα επιλέγετε να ακούτε podcast.