Ύπνος στα παιδιά: Συζήτηση με τη Ζέτα Γάκη
Proud MamaΣχετικά με αυτό το επεισόδιο
Υπάρχει κάτι πιο δύσκολο για τους νέους γονείς από την έλλειψη ύπνου; Ο ύπνος μωρού και ο παιδικός ύπνος είναι από τα θέματα που απασχολούν περισσότερο κάθε οικογένεια με βρέφος ή μικρό παιδί.Σε αυτό το επεισόδιο συζητάμε το θέμα του ύπνου στα μωρά και στα παιδιά με τη νευροβιολόγο και σύμβουλο ύπνου Ζέτα Γάκη, ιδρύτρια Πολυβραβευμένου Προγράμματος Θετικής Εκπαίδευσης Υπνου.Ποιος είναι ο ρόλος των γονέων στη ρύθμιση του ύπνου των παιδιών; Γιατί είναι σημαντικό να ερμηνεύσουμε την συμπεριφορά του μωρου όσον αναφορά τον ύπνο του. Πώς η σωστή καθοδήγηση των γονέων μπορεί να βοηθήσει στην επιτυχημένη εκπαίδευση ύπνου και ποια είναι τα πιο συχνά λάθη που κάνουν οι γονείς όταν προσπαθούν να βελτιώσουν τον ύπνο του παιδιού τους;Μιλάμε επίσης για ένα θέμα που απασχολεί πολλές οικογένειες: τη συγκοιμήση με το παιδί. Μέχρι ποια ηλικία είναι φυσιολογική; Και πότε ένα παιδί είναι πραγματικά έτοιμο να κοιμηθεί μόνο του;Η καλεσμένη μας απαντά σε σημαντικά ερωτήματα γύρω από τον ύπνο μωρών και παιδιών και μας βεβαιώνει ότι με τη σωστή προσέγγιση, το να βοηθήσεις ένα παιδί να κοιμηθεί, μπορεί να γίνει πολύ πιο εύκολο από όσο φαίνεται.
Αυτόματη μεταγραφή — ενδέχεται να περιέχει λάθη.
Όταν γεννιέται ένα μωρό, έχει ακόμα το βιολογικό ρυθμό της μαμάς του. Και γι' αυτό και πολλές μαμάδες, όταν γεννιέται το μωράκι, έχουν παρατηρήσει ότι ξυπνάει την ώρα που ξύπναγε και στην κοιλιά. Δεν χρειάζεται να μας αγχώνει παραπάνω η ρουτίνα από όσο θα έπρεπε. Δεν υπάρχει αυτή η αγωνία που αν δεν κάνω μπάνιο, αποκλείεται να νηστάξει.
Πολλά παιδάκια έχουν μία τάση όταν γεννιούνται να κοιμούνται πανεύκολα με όλες. Δεν τελείωσε η φορετικό το ξύπνημα από τον εφιάλτη με ένα πολύ κοινό ξύπνημα που μπερδεύονται οι γονείς και νομίζω την εφιάλτης όταν ξυπνάει από υπερένταση. Είμαι νάντι και σε αυτήν την εκπαίδευση με κλάμα, στο να αφήνεις το παιδί να κλαίει, αλλά και στο λεγχόμενο κλάμα.
Καλησπέρα και καλώς σας βρήκα σε ένα νέο επεισόδιο του Proud Mama Podcast. Σήμερα θα συζητήσουμε για ένα θέμα πολύ σημαντικό ένα θέμα που απασχολεί πάρα πολύ τους νέους γονείς Θα μιλήσουμε λοιπόν για τον ύπνο στα μωρά, στα βρεφάκια και στα παιδιά Έχω τη χαρά να φιλοξενώ σήμερα τη κυρία Ζέτα Γάκη νευροβιολόγο και σύμβολο ύπνου και ιδρύτρια πολυβραβευμένου προγράμματος θετικής εκπαίδευσης ύπνου Κυρία Γάκη ευχαριστώ πάρα πολύ που είστε σήμερα εδώ Χαίρετε, χαίρετε, χαίρετε και από μένα Γεια σου Ντανιέλα, χαίρομαι πάρα πολύ που ήρθα στην Proud Mama Ευχαριστώ Που είσαι proud ως μαμά, φαντάζομαι, πολύ Είμαστε όλοι γονείς proud, έτσι δεν είναι Έτσι είναι, χαίρομαι πραγματικά ότι έχουμε την ευκαιρία να συζητήσουμε κάτι τόσο σημαντικό σήμερα Και να δώσουμε έτσι λίγη ελπίδα στις proud mamas που το αναφέρετε Να μην είναι άγχινες proud mamas Να μην είναι άγχινες proud mamas, ναι Θα ήθελα για αρχή να μας πείτε λίγα λόγια για αυτό που δημιουργήσατε για το πολυβραβευμένο πρόγραμμα θετικής εκπαίδευσης ύπνου και για την πλατφόρμα παιδί και ανάπτυξη.
Η θετική εκπαιδευσή ύπνου γεννήθηκε όταν ακόμα ήμουνα στο Ινστιτούτο Παστέρ και δούλευα στα νεκροεκφυλιστικά ονοσήματα, ακριβώς δίπλα από την ανάπτυξη του εγκεφάλου του παιδιού, όπου τότε συνέλαβα την ιδέα ότι ακριβώς επειδή είναι πάρα πολύ σημαντική, σημαντικά τα πρώτα χρόνια στην ανάπτυξη ενός παιδιού, είναι πάρα πολύ σημαντικό το πώς θα διαχειριστούμε και τον ύπνο του.
Η θετική εκπαίδευση ύπνου ήρθε ως αντίποδος, ως το αντίθετο από την εκπαίδευση ύπνου με κλάμα που τότε που τη δημιούργησε ήταν πάρα πολύ διαδεδομένη. Μάλιστα ειδικά τη δεκαετία του 80-90 τα περισσότερα παιδιά δυστυχώς θεωρούσαν ότι για να τα κοιμήσουν και να κοιμηθούν σωστά πρέπει να κάνουν σε γνώμη εκπαίδευση ύπνου με κλάμα.
Η θετική εκπαίδευση λοιπόν δημιουργήθηκε ως μια ανάγκη να βρούμε έναν τρόπο, χωρίς καθόλου κλάμα, καθόλου όμως, ούτε στην αγκαλιά, ούτε στην κούνια να είμαστε δίπλα, καθόλου να μπορεί ένα παιδί, και πώς μπορεί να γίνει αυτό, να κοιμηθεί πολύ καλά από την αρχή. Πράγματι, διάβασα πάρα πολλές έρευνες, στηρίχθηκα σε μια έρευνα του Πανεπιστήμιου του Ισραήλ και από εκεί ξεκίνησε όλη αυτή η ιδέα.
Και φτάσαμε σε ένα σημείο, χιλιάδες γονείς να έχουν στηρίξει το πρόγραμμα, να έχουμε βγει στο εξωτερικό, να έχουμε πάρει όπως είπες και εσύ πολλά βραβεία 10 πλέον στον αριθμό, να έχει μεταφραστεί το πρόγραμμα σε 10 γλώσσες και να συνεχίζουμε παγκόσμια να βοηθάμε τους γονείς σε αυτό το τομέα του ύπνου, όπου ναι δίνω ελπίδα ξεκάθαρα ότι μπορεί σε όλες τις ηλικίες ένα παιδί να κοιμηθεί με τελείως διαφορετικό τρόπο, αλλά με θετικό τρόπο συνδέοντας τους γονεί Πολύ πάσα τώρα που αναφέρεται για το κλάμα.
Είναι κάτι πραγματικά που πολλές φορές έχω αναρωτηθεί. Ή αν αφήνουμε το μωρό να κλαίει μέχρι να αποκοιμηθεί. Η αλήθεια είναι ότι αυτό είναι με τόσο πολύ ενάντια σε όλο αυτό. Και είναι τόσο ενάντια και στην ψυχοσύνη της και στη βιολογία του ίδιου του παιδιού. Ο εγκέφαλος είναι το μοναδικό όργανο να ξέρεις που όταν γεννιόμαστε δεν έχει αναπτυχθεί καθόλου.
Έχει ακόμα να αναπτυχθεί σε συνάφεια με τους γονείς. να ρυθμίσει τα συναισθήματά του. Άρα όταν κλαίει και δεν υπάρχει παρηγοριά από εμάς γιατί ξαναλέω μεγαλώνει παράλληλα με εμάς δεν ξέρει πώς να το διαχειριστεί. Οπότε όχι, είμαστε πολύ ενάντες σε όλο αυτό και μάλιστα πάρα πολλοί γονείς που αναγκάστηκαν πιθανώς να κάνουν μια τέτοια εκπαίδευση γιατί δεν ήξεραν, δεν γνώριζαν δεν μπορούσαν αλλιώς, οποιοσδήποτε λόγος όταν ένα παιδί μεγαλώνει και αν χαλάσει ο ύπνος ότι προσπαθήσω να το ξανακάνω δεν ξαναγίνεται γι' αυτό και πάρα πολλές φορές συμβουλεύω γονείς που έχουν παιδάκια 2-3 ετών που παλιότεροι είχαν κάνει αυτή την εκπαίδευση και πλέον φυσικά σε ένα δίχρονο τρίχρονο δεν μπορούνται κατά διάνοια να τολμήσουν να διανοηθούν κάτι τέτοιο.
Είμαι αντί και σε αυτή την εκπαίδευση με κλάμα στο να αφήνεις το παιδί να κλαίει αλλά και στο λεγχόμενο κλάμα, τύπου κλαίει δύο λεπτά, τύπου κλαίει πέντε λεπτά. Όλα αυτά θεωρώ ότι πάλι δεν βοηθούν. Υπάρχουν και άλλοι τρόποι. Τι ακριβώς είναι αυτό που είπατε τώρα για τα δύο και τρία λεπτά. Που πολύ αφήνουν τα παιδιά πιο λίγη ώρα και πηγαίνουν και το παρήγορουν ξανά πιο λίγη ώρα.
Δηλαδή πάλι υπάρχει κλάμα, αλλά το καλύπτουμε ότι δεν είναι με κλάμα. Αλλά σε όλα αυτά είμαι νάντε γιατί πάλι θεωρώ ότι ένα παιδί έχει ανάγκη το γονιό, το φροντιστή για να μπορέσει να μάθει το οτιδήποτε. Είτε είναι ο ύπνος, είτε είναι το φαγητό, είτε είναι το πώς διαχειριζόμαστε μεγάλα αισθήματα όπως είναι το θυμό μας μεγαλώντας.
Δηλαδή θεωρώ ότι ο γονιός ή ο φροντιστής οποιουσδήποτε είναι κοντά είναι απαραίτητος. Θεωρείτε ότι ο φροντιστής πρέπει να είναι κοντά στο παιδί, άρα θεωρείτε ότι και η συγκοίμηση μπορεί να γίνει μέχρι ποια ηλικία ας πούμε. Ανάλογα ποιες έρευνες κοιτάξεις και πού εστιάσεις, είναι τελείως άλλα αυτό που μας λένε. Δηλαδή για παρόμοια στην Αμερική θεωρούν ότι η συγκοίμηση φτάνει να είναι έξι μήνες το πολύ ένα χρόνο.
Στην Ιαπωνία αντίθετα και εφτά χρόνια θεωρούν ότι είναι πολύ οκ. Είναι το ακριβώς ανάποδα, άλλη τελείως φιλοσοφία η Ανατολή με τη Δύση. Στην πράξη αυτό που εγώ έχω δει είναι ότι δεν υπάρχει γονιός που να μην έχει κάνει ποτέ συγκίνηση με το παιδί του. Και όταν λέμε συγκίνηση μπορεί να είναι στο ίδιο δωμάτιο σε άλλο κρεβάτι και στο ίδιο κρεβάτι τέλος πάντων οτιδήποτε σε κάποια φάση της ζωής του.
Σίγουρα τους πρώτους μήνες είναι εξαιρετικά απαραίτητο Το μωρό να είναι κοντά σου Για να ακούς το οτιδήποτε, για να είναι καλά Για να μαθαίνεις και το ίδιο το μωρό Για να μαθαίνεις τους ήχους σου και να αρχίσεις να υπάρχει επικοινωνία Όλο το 24ωρο Φυσικά από εκεί και πέρα κάθε οικογένεια επιλέγεται Πότε θα σταματήσει τη συγκίμηση Δηλαδή εμείς είμαστε πάντα δίπλα Στην απόφαση της μαμάς και του μπαμπά Και εγώ πάντα λέω ότι αποφασίζει τριάδα είναι μάλλον όχι το ιδανικό, το αργότερο για μένα θα είναι να σταματήσει θεωρώ έως τα τέσσερα.
Δηλαδή πριν το σχολείο στο παιδάκι να έχει την αυτοπεποίθηση και την αυτοεκτήμηση ότι αφού μπορώ να κοιμηθώ μόνος μου σε ένα δωμάτιο μπορώ και να τα πάω πολύ καλά στο σχολείο, να καταφέρω να κάνω μια δραστηριότητα, γενικά να έχει αυτή την αυτοπεποίθηση η οποία κατακτάται όταν μπορεί να φάει μόνο του, μπορεί να ντυθεί μόνο του, μπορεί να κοιμηθεί μόνο του.
Πότε αρχίζει και ρυθμίζεται ο ύπνος στα μωρά, στα νεογέννητα και πότε είναι η κατάλληλη στιγμή να εκπαιδεύσουμε ένα μωράκι να κοιμηθεί. Δύο ερωτήσεις, κάτσε να τις απαντήσω με τη σειρά. Λοιπόν, όσον αφορά το πρώτο σκέλος, πότε ρυθμίζει το ύπνος, όταν γεννιέται ένα μωρό έχει ακόμα το βιολογικό ρυθμό της μαμάς του. Δηλαδή, ήδη από τον έβδομο μήνα της εγκυμοσύνης, Άρχισε και κοιμάται μέσα στην κοιλιά και γι' αυτό και πολλές μωμάδες όταν γεννιέται το μωράκι έχουν παρατηρήσει ότι ξυπνάει την ώρα που ξύπναγε και στην κοιλιά.
Όταν ήταν έντονη κίνηση στην κοιλιά στη μία η ώρα ας πούμε το βράδυ, το ίδιο συνεχίζει και κάνει όταν γεννιέται. Το κλειδί για να καταλάβουμε ακριβώς τι συμβαίνει είναι σε μια πολύ μικρή περιοχή του εγκεφάλου που λέγεται υπερχιασματικός πυρήνας. Τι είναι αυτή η περιοχή, είναι μικροσκοπική αλλά παντοδύναμη Είναι πολύ λίγα κύτταρα, πολύ λίγοι νευρώνες, περίπου 20.000 νευρώνες Οι οποίοι είναι υπεύθυνοι για τα πάντα Για τον ύπνο, με το μεταβολισμό, την αρτηριακή πίεση, τη θερμοκρασία, τη διάθεση Όλα από εκεί πηγάζουν Αυτός ο πυρήνας είναι πολύ ανώριμος ακόμα στα μωρά Και κάθε μέρα που περνάει οριμάζει και περισσότερο Έτσι λοιπόν καθώς οριμάζει φτιάχνει ας το πούμε έτσι το πρόγραμμα του παιδιού. Τις πρώτες 30-40 μέρες λοιπόν αυτό που περιμένουμε να δούμε είναι να υπάρχουν μεγάλες αλλαγές μέρα με τη μέρα.
Δηλαδή μια μέρα μπορεί να έχουμε ένα παιδάκι να κοιμάται 5 ώρες το πρωί και την άλλη να κοιμάται 20 λεπτά. Δηλαδή μπορούμε να δούμε τέτοιες μεγάλες διακοιμάνες γιατί ακριβώς δεν είναι καθόλου όρμο γιατί το μωρό εκ τότε δέχεται φοβερά ερεθίσματα από τη θερμοκρασία, από το φως, από το γεγονός ότι είναι έξω και προσπαθεί να συνηθίσει το εξωμήτρο περιβάλλον.
Καθώς περνάει ο καιρός όμως αρχίζει και οριμάζει αυτή η περιοχή του εγκεφάλου και έτσι σιγά σιγά αποκτά ένα πρόγραμμα. Οπότε ιδανικά μετά τις 40 μέρες αν θέλουμε να πάμε πολύ νωρίς μπορούμε να δούμε το πρόγραμμα του παιδιού μας και να αρχίσουμε να βάζουμε βάση στον ύπνο κάτω που δουλεύουμε και στο νιουμπορν πρόγραμμα. Τώρα επίσημα όμως η εκπαίδευση ύπνου, το δεύτερο σκέλος της ερώτησης όπως είπες ξεκινά στους τέσσερις μήνες.
Γιατί όμως ξεκινάω στους τέσσερις μήνες Γιατί τότε οριμάζει και ένα πλήθος ακόμα μηχανισμών Η ομοιώσταση, η θερμοκρασία Και πλέον ο βιολογικός ρυθμός του παιδιού είναι δικός του Δεν είναι της μαμάς του καθόλου Συνεπώς τότε Εμείς μπορούμε να βάλουμε βάσεις Στον ύπνο του Επηρεάζοντας τον ίδιο το βιολογικό ρυθμό του Γι' αυτό και τα προγράμματα στο κέντρο μας Χωρίζονται σε αυτές τις ηλικίες Δηλαδή 0-4 είναι το νεογέννητο, 4-24 είναι το επόμενο πρόγραμμα που είναι και το bestseller.
Αυτό που περισσότεροι λένε, έχω ένα παιδάκι 6 μηνών, ένα παιδάκι 8 μηνών, κάτσε να δούμε τι θα κάνουμε με τον ύπνο του σιγά σιγά. Αλλά η αλήθεια είναι ότι και πριν τους 4 μήνες βάζουμε βάση στον ύπνο του. Ποια είναι τα πιο συχνά λάθη που κάνουν οι βονείς στη προσπάθεια αυτή το να φέρουν το παιδί σε μια ρουτίνα ύπνο και να ξεκουράζονται και αυτοί.
Η λέξη λάθος για μένα μου χτυπάει άσχημα θα σου πω γιατί. Γιατί θεωρώ ότι κανένας γονιός δεν κάνει τίποτα από μόνος του. Πάντα το παιδί σε οδηγεί στο να κάνεις αυτό που λέμε λάθος. Δηλαδή το κλασικό παράδειγμα είναι ότι αν έχεις για παράδειγμα ένα παιδί με φοβερούς κολλικούς, σε οθεί αν θέλεις να το κρατάς παραπάνω αγκαλιά, να το κουνάς παραπάνω.
Δηλαδή είναι το παιδί το οποίο θα κοιμηθεί στον απορροφητήρα με πολύ κούνημα. γιατί όμως έγινε αυτό, δεν είναι λάθος του γονιού είναι ότι είχε ένα παιδί που έκλαιγε άρα δεν το θεωρώ λάθος αυτό σαν διαδίκαση αν με ρωτάς αν μπορώ να σου πω με πολλά εισαγωγικά τι είναι λάθος είναι πρώτον το να παίρνεις οποιαδήποτε συμβουλή και να πειραματίζεσαι, παράδειγμα κλασική συμβουλή που έχω να πω που πέντε ώρες να ξυπνάει το απόγευμα το ξυπνάμε χωρίς να σκέφτομαι τι ύπνος κάνει τι ηλικία είναι το παιδί, χρειάζεται να ξυπνήσετε χρειάζεται, πώς κοιμήθηκε το βράδυ απλά το κάνω ή πρέπει το παιδί μου 8, 7, 5, 9 όμως σε μια ώρα βραδινή δεν έχει σημασία να κοιμάται και κάνω τα δύνατα να το κοιμήσω, δηλαδή παίρνω μια συμβουλή η οποία μπορεί να είναι ολόσουστη για κάποιον άλλον για μένα να μην είναι και παλεύω σταμάτητα εκεί με αγωνία οδηγώντας σίγουρα σε συνθήκες οι οποίες δεν θα ήθελα ένα παιδί να κλαίει για παράδειγμα, να μην θέλει να συνεργαστεί ή εγώ να αγχώνομαι, να υδρώνω, να υποφέρω κάθε φορά που είναι να κοιμήσω και όλο αυτό το κομμάτι.
Αυτό είναι ένα κομμάτι το οποίο βλέπω αρκετά συχνά, αυτή την αγωνία να πετύχω κάποιους στόχους που έρχονται από το υπερπαίρνο, από κάπου έξω, ξεκινώ, που δεν σχετίζονται με την οικογένειά μου. οπότε δεν θα ήθελα να ακολουθούν κάτι τέτοιο να σκεφτούν πραγματικά τις ανάγκες του παιδιού να το παρατηρήσουν και ίσως το δεύτερο είναι να επιμένουν σε κάτι ενώ το παιδί δείχνει ακριβώς τον τίθετο για παράδειγμα αρχίζω και βλέπω ότι το παιδί μου δεν θέλει να κοιμάται από είμαι αλλά όχι εγώ δεν το ακούω αυτό δεν το καταλαβαίνω γιατί θα έπρεπε να κοιμάται γιατί βγαίνει κάτι δεν με βολεύει με το πρόγραμμα και προσπαθώ προσπαθώ προσπαθώ Δηλαδή θέλω να πω ότι πρέπει να παρατηρούμε το μωρό μας και να μην κάνουμε ό,τι μας συμβουλεύει κάποιος άλλος, αλλά να βλέπουμε τις ανάγκες του δικού μας μωρού για να το ακολουθήσουμε.
Τι μας ταιριάζει. Έτσι κι αλλιώς από μια ηλικία και μετά μπαίνει σε μια ρουτίνα και πλέον κοιμάται πιο νωρίς το βράδυ και ξυπνάει πιο νωρίς το πρωί, σωστά. Ανά περιόδους, ειδικά τον πρώτο χρόνο, επειδή αλλάζουν συνέχεια η ύπνο του, μπορεί να γίνει αυτό και μετά να ξαναλλάξει. όντως από μια ηλικία και μετά αποκτά μια μεγαλύτερη σταθερότητα να λες αυτό το πρόγραμμά του.
Ειδικά όταν πάει σχολείο, εκεί εκ των πραγμάτων επειδή πρέπει να ξυπνάει και νωρίτερα και να ακολουθήσει ένα πρόγραμμα σχολείου, εκεί όντως έρχονται και ύπνει όλοι πιο σωστά, πιο νωρίς, ξυπνάει πιο νωρίς, κοιμάται πιο νωρίς κτλ. Παιδάκια που δεν πάνε σχολείο, αν η οικογένεια κοιμάται αργά, ξυπνάει αργά, να σου πω ακολουθεί αυτό το πρόγραμμα για καιρό γιατί ξέρεις υποχρεωτική εκπαίδευση είναι και τεσσάρων δεν πάνε όλα από ένα και από δύο τόνον παιδικό κάποια καθυστερούν πόσο σημαντική είναι να υπάρχει μια ρουτίνα ύπνου στα παιδιά και πόσο εύκολο είναι για ένα παιδάκι να αποδιοργανωθεί και να έχει μετά πρόβλημα με τον ύπνο για αρκετό καιρό η ρουτίνα είναι εξαιρετικά σημαντική αν δεν έχει ρουτίνα λες και είναι σε μια άτρικη μία μετά, ειδικά όσο πιο μικρό είναι, τόσο πιο σημαντικό είναι να αρχίσεις να πιάνετε από μια σταθερότητα.
Πρώτα, ας πούμε, βάζουμε πάνω, λαδάκι, στόρι, δηλαδή θέλω να πω ότι χρειάζεται μια σταθερότητα για να καταλάβει τι ακολουθεί κάθε φορά και για να νιώσει αυτήν την αίσθηση ασφάλειας. Όμως, από την άλλη, η ρουτίνα δεν πρέπει να είναι πολύ πολύπλοκη, γιατί αν είναι κάτι το οποίο δεν μπορεί να γίνει καθημερινά, είναι και άσκοπο.
Άρα δεν πρέπει να δεσμευτούμε από μια πολύπλοκη ρουτίνα που ακούγεται ιδανική αλλά δεν ταιριάζει σε εμάς ή στο πρόγραμμα της οικογένειας που πιθανώς έχουμε. Και το άλλο που επίσης θέλω να πω εδώ είναι ότι δεν χρειάζεται να μας αγχώνει παραπάνω η ρουτίνα από όσο θα έπρεπε. Δηλαδή καμιά φορά υπάρχει αυτή η αγωνία που αν δεν κάνω μπάνιο αποκλείεται να νηστάξει.
Αυτό το πιστεύω και εγώ Νιώθω ότι αν δεν κάνει μπάνιο Και δεν χαλαρώνει Με το νεράκι με τις κρεμούνες Και λοιπά Μετά δεν θα το πάρει ο ύπνος Δεν ισχύει απόλυτα Δεν σχετίζεται με το μπάνιο Σχετίζεται με τις συγκεκριμένες ορμόνες Οι οποίες πέφτουν Αυξάνεται η έκρηση άλλων ορμών Και οδηγείται σε ύπνο Νόμιζα ότι με το μπάνιο και με το ζεστό νερό Χαλαρώνει Το ζεστό νερό μπορεί ακριβώς επειδή επηρεάζει τη στόλη των αγκείων να οδηγείς και να χαλαρώσεις ένα παιδί όχι όλα τα παιδιά, ισχύει αυτού περισσότερο έχεις παρατηρήσει αν γίνεται φαντάζομαι στην περίπτωση σας στο μπάνιο είναι σαν ο γιος σου να ξέρει τι ακολουθεί να συνεργάζεται πολύ πιο εύκολα να βάζει τον εαυτό του στη θέση ότι πρέπει να χαλαρώσει, να αφαιθεί αυτό μπορεί να γίνει επειδή υπάρχει ρουτίνα αν κάποιος άλλος δεν κάνει τον μπάνιο μπορεί επίσης να γίνει ή επίσης αν μια μέρα δεν γίνει το μπάνιο αλλά έχει σωστό πρόγραμμα κοιμάται παρόμοια ώρα κτλ δεν θα θα κοιμηθεί πάλι δηλαδή δεν βρόκειται να χάσει τον ύπνο του
να αργήσει 5 λεπτά, 10, το πολύ δηλαδή πάλι θα κοιμηθεί δηλαδή μην φοβάσαι ότι το μπάνιο θα τον οδηγήσει να μείνει άϊπνος οπότε ναι η ρουτίνα είναι σημαντική τώρα αν αποδιοργανωθεί το τι εννοείς αποδιοργάνωση είναι επίσης μια συζήτηση δηλαδή με κάποιους πάει ταξίδι και κάποια πράγματα δεν γίνουν ολόιδια αλλά αν κάποια άλλα γίνουν δηλαδή το πώς κοιμίζουμε πού κοιμίζουμε ξέρεις οτιδήποτε δεν θα χαλάσει πολύ δηλαδή μόλις γυρίσεις σπίτι θα μπεις σε ένα ρυθμό αν όλα πάνε τελείως διαφορετικά ναι θα θέλει κάποιες μέρες να ξαναμπείς σε ρυθμό όταν γυρίσεις ας πούμε από το ταξίδι αλλά ξαναλέω μια μέρα δεν σημαίνει τίποτα στη ζωή ενός παιδιού δηλαδή μπορεί να κοιμηθείς στο σπίτι της γιαγιάς και να μην γίνει τίποτα δηλαδή δεν σημαίνει ότι πρέπει να είμαστε τόσο strict, τόσο αγχωμένοι να γίνουν όλα τέλεια για τον ύπνο. Πρέπει ο ύπνος να έχει κάποια σταθερότητα σίγουρα αλλά όχι στο σημείο που να μας εγκλωβίζει Πόσο συχνά δηλαδή μπορούμε να βγούμε από τη ρουτίνα ύπνου
με ένα παιδί. Εννοείς να βγούμε Αναδιάστημα. Ναι, αναδιάστημα. Μες το μήνα, πόσες φορές θα το κάνουμε. Δηλαδή, αν κάποιος βγαίνει μια φορά τη βδομάδα, δεν χαλάει ιδιαίτερο ύπνος. Αν καθημερινά... Πολύ καλό είναι αυτό. Απλά οι περισσότεροι γονείς να ξέρεις, μην νομίζεις ότι βγαίνουμε και πίσω. Όχι, μα ξέρω. Θέλω να πω ότι γι' αυτό και αυτές τις συμβουλές αφορούν τη πλειονότητα των ανθρώπων.
εντάξει το καλοκαίρι πάρα πολλοί μπορούν να βγουν παραπάνω αλλά σύνδεσαν να παιδί κοιμάται στο καρότσι δίπλα τους κάπου εξωτερικά και δεν έχει σοβαρό ζήτημα δηλαδή θέλω να πω ότι ακολουθεί σε όλο αυτό αλλά αν μιλάμε για όλους τους υπόλοιπους μήνες οι περισσότεροι δεν κάνουν κάτι πιο ακραίο από αυτό και εντάξει μπορεί να κοιμηθεί κάποιον ύπνο σε μεσημεριενό ή με ρίσιο γενικότερα έξω ούτε αυτό επηρεάζει ιδιαίτερα τον ύπνο ή πρέπει να κλειστούμε γιατί αυτό θέλω να το τονίσω υπάρχουν μάδες οι οποίοι έχουν πολύ μικρά μωράκια π.χ. 4-5 μήνων, 6 μήνων που κοιμούνται όλη μέρα γιατί ανά συχνά διαστήματα πρέπει να κοιμούνται ε δεν πρέπει να κλείσουν το σπίτι Αυτοί ήμουν εγώ με το μωρό Ε αυτό επηρεάζει την ψυχολογία και την κίνησή σου και άρα επηρεάζει ταυτόχρονα και το μωρό γιατί εσείς οι δύο το μωρό και εσύ πάντα είστε καθρέφτες ο ένας το άλλο Δεν πήγαινα πουθενά γιατί το μωρό κοιμόταν Προσπαθούσα να κανονίσω κάτι Για μια συγκεκριμένη ώρα Γιατί ξέρω ότι τότε κοιμόταν
Καμιά φορά οκ Μπορούσα να είμαι λίγο πιο ευέλικτη Και να είναι στη Καλαθούνα Την οποία όταν αποχωριστήκαμε Τη Καλαθούνα Συγκινήθηκα και έκλαιγα Όντως ε Εγώ χάρηκα που την ξεφορτώσαμε Μου άρεσε πολύ Και το αντίχω αλλά ήμουν αυτή η πολύ έτσι πολύ με το πρόγραμμα Ναι να είμαι πάρα πολύ συμπροσκέπτη Τις μέρες που έκανες τόσο φανταστικό πρόγραμμα πήγαινε τόσο φανταστικά τη νύχτα Όχι, μετά από καιρό όμως έπρεπε να περάσουν και ένα χρόνο για να καταλάβω ότι αυτό με πιέζει και με καταπιέζει και δεν με αγχώνει πάρα πολύ και ξεκίνησα να είμαι λίγο πιο cool να το πω έτσι Ελάτε να σηκώνεις Αυτό ακριβώς θέλω να πω και μου μου αρέσει που είπες την εμπειρία σου Ναι, να πούμε και τις εμπειρίες μας γιατί όσο να είναι, είμαστε νέες μαμάδες και εσύ είσαι νέα μαμά για δεύτερη φορά Σωστά, το πρώτο παιδάκι μου είναι 7,5 ετών το δεύτερο είναι 1,5, έχουν 6 χρόνια ακριβώς διαφορά, το οποίο επειδή με ρωτάνε συνέχεια, με τον ύπνο τα δικά μου παιδιά κοιμούνται προφανώς, το θέμα μου δεν είναι
το ύπνο, το θέμα είναι η ανέργεια που πρέπει να απαιτήσεις από οποιαδήποτε μαμά όταν είναι ξύπνια. Και η ανάγκη να είσαι κοντά τους ενώ ταυτόχρονα είσαι εργαζόμενη μαμά και έχω τις εταιρείες μου. Δηλαδή πρέπει να υπάρχει όλο αυτό. Επειδή πάντα με ρωτάνε όμως η διαφορά αυτή είναι πάρα πολύ όμορφη. Να το πω εγώ εκεί έξω. Δηλαδή όσες θες και αυτό το δεύτερο παιδί έχει μεγαλώσει το πρώτο κάντε το. Είναι πάρα πολύ όμορφο και πολύ πιο ξεκούραστο. Έχεις αναφέρει πριν λίγο για το μεσημεριανό ύπνο ότι το παιδί μπορεί να κοιμάται μεσημέρι κάπου έξω κλπ. Κοίταξε να δεις ο μεσημεριανός ύπνος συνήθως δεν είναι δεν θεωρείται δύσκολος ύπνος για ένα παιδί πιθανώς το έχεις παρατηρήσει και εσύ δηλαδή αν το πρόγραμμα του είναι σωστό και κατάλογα την ηλικία του και την ανάπτυξή του το τονίζω εδώ δεν είναι όλα τα συνομήλικα παιδιά με όλο ίδιο πρόγραμμα επηρεάζει η ανάπτυξη ιδιαίτερη συγκινητική ανάπτυξη κάθε παιδιού το πώς το διαμορφωθεί το πρόγραμμα της ημέρας του.
Τώρα, συνήθως δεν χρειάζεται να είναι τόσο μεγάλη ρουτίνα όσο είναι το βράδυ, όπως καταλαβαίνεις, γιατί το βράδυ, όπως είπες και εσύ, μπορεί να έχεις μπάνιο, κάποια άλλη να έχει οποιοδήποτε άλλο. Είναι πολύ πιο σύντομη, πολύ πιο απλή από το βράδυ. Ενώ το βράδυ θέλει πιο πολύ χρόνο πάντα για να κοιμήσουμε. Αυτό με τη λέξη χρόνο θα θέλω να τονίσω ότι δεν χρειάζεται να είναι άπειρος χρόνος.
Δηλαδή όταν τα πράγματα βλέπουμε ότι καθυστερούν πάρα πολύ, συνήθως υπάρχει τι από πίσω γιατί καθυστερούν. Δηλαδή ένα παιδί δεν μπορεί να κάνει μία ώρα να κοιμηθεί το βράδυ. Αν κάνει μία ώρα να κοιμηθεί, υπάρχουν αιτίες οι οποίες μπορεί να είναι ή υπάρξουν οθόνες για παράδειγμα θα μπορούσε να καθυστερεί στον ύπνο ή να γυρίσουμε αργά από τη βόλτα καθυστερεί τον ύπνο ή να έχει άρνηση ύπνου, να μην θέλει να κοιμηθεί και αυτή μπορεί να πηγάζει από το γεγονός ότι δουλεύουμε πολύ ένα διάστημα και δεν μας βλέπει αρκετά.
Δηλαδή υπάρχουν πολλές αιτίες για κάθε παιδί που οδηγούν στο γιατί να καθυστερεί να κοιμηθεί. Πάντως ο μεσημερινός ύπνος συγκριτικά με το βρεβινά είναι πιο εύκολος. Πρέπει να υπάρχει απόλυτη ησυχία όταν κοιμάται το παιδί ή μπορούμε να αφήσουμε έτσι και μια τηλεόραση ανοιχτή. Ούτε πολύ ησυχία, ούτε πολύ φασαρία. Μια κατάσταση σεβασμού όπως λέω.
Όπως όταν λες και κοιμόταν ούτε ένας φιλοξενούμενος σπίτι μας. Κατά αναλογία το ίδιο πρέπει να αφαιρθούμε στο μωράκι μας. Μπορεί την ώρα που κοιμιέται να είναι σημαντικό να έχουμε μια σταθερότητα. Για παράδειγμα να μην ακούει την τηλεόραση. Ειδικά όσο μεγαλώνει και σκέφτεται και θέλει να βγει έξω να δει τι γίνεται. Άρα είναι κακό.
Η τηλεόραση ειδικά είναι άλλο κομμάτι θα σου πω αμέσως αλλά όταν αποκοιμηθεί δεν χρειάζεται να είμαστε στην απόλυτη ησυχία πρέπει να ζούμε φυσιολογικά τώρα. Ένα παιδί όμως που έχει διατεραχές ύπνου διάφορες υπάρχει πιθανότητα όντως να νιώθει κάποια μαμά ότι είναι χειρότερος ο ύπνος του όταν ακούει τον παραμικρό θόρυβο Δηλαδή αυτό που νιώθεις ότι ακούει το τριγμό από το κόκκαλά σου όταν περπατάς και νιώθεις ότι ξυπνάει από αυτό, μπορεί ένα παιδί να το βιώνει όταν έχει διάφορα ζητήματα ύπνου.
Όσο καλύτερος είναι ο ύπνος σου, τόσο μπορείς και να μιλάς από πάνω του και να με ξυπνάει. Δηλαδή πραγματικά σχετίζεται πολύ και με την ποιότητα του ύπνου του παιδιού, το πόσο και τι ακούει. Πάντως εμείς είναι σημαντικό να ζούμε φυσιολογικά. Τώρα για την οθόνη που είπες για την τηλεόραση, ακριβώς επειδή είναι ανόρυμος ο εγκέφαλος και αυτή η περιοχή που σας ένέφερα πριν, ο υπερχεισματικός πυρήνας, είναι πολύ πιο δεκτικός στο φως.
Άρα επηρεάζεται άμεσα ένα παιδί από το φως και ειδικά από τον μπλε φως της οθόνης. Γι' αυτό και δεν θέλουμε τηλεόραση την τελευταία ώρα πριν κοιμηθεί και ιδανικά να μην βρίσκεται και να μην εκτίθεται. ακόμα και αν βλέπουμε εμείς θα ήταν το ιδανικότερο να μην υπάρχει. Δηλαδή αν πρέπει το παιδί μας να κοιμηθεί ας πούμε 9 η ώρα, 8 με 9 ας προσπαθήσουμε με την έκανη.
Αν η τέκιας την ανοίξουμε μετά. Θα το βοηθήσει πολύ περισσότερο. Όταν πάμε με τα παιδιά μας, με τα μωράκια μας αναγκαστικά, σε ένα γάμο, σε μια βάφτιση, που υπάρχει θόρυβο, υπάρχουν φώτα, φασαρία κλπ. Τι συμβουλεύετε εσείς να κάνουμε, γιατί θα τα έχουμε μαζί μας. γάμος συγγενικός, κάποιοι έχουν κοντά δωμάτια, γιαγιάδες, παππούδες και στις χωρίζουν λίγο και παίρνουν κάποιος φροντίζει το μωρό εκτός γάμων πρέπει να είναι μαζί θα πρέπει να έχουμε ένα καλό πρόγραμμα ώστε να ξέρουμε ότι θα μας κοιμηθεί, αλλά μην ταλαιπωρούμε να κοιμήσουμε μέσα στη φασαρία σίγουρα ακουστικά γιατί ο δυνατός τόριβος επηρεάζει την ακοή του μωρού, οπότε θέλουμε ακουστικά, αν ένα παιδάκι δεν έχει βάλει ποτέ ακουστικά, μην περιμένουμε ότι εκείνη την ώρα θα δεχτεί πρώτη φορά. Άρα μπορούμε να κάνουμε μια δοκιμή σπίτι κάποιες φορές όχι συνεχόμενα, αλλά πιο νωρίς για να ξέρουμε ότι τα δέχεται.
Ή μπορεί να τα βάλουμε με το που κοιμηθεί δηλαδή να απομακρυνθούμε να το κοιμήσουμε και με το που κοιμηθεί να τα βάλουμε και να γυρίσουμε κάπως πίσω. Αλλά βοηθάει ειδικά σε γάμους το βράδυ στην Ελλάδα να κοιμήσουμε το μωρό από την εκκλησία στο μαγαζί σε εκείνο το σημείο το κλειδί οπότε μπορούμε να φροντίσουμε το πρόγραμμα να είναι τέτοιο ώστε να βγει στο περίπου να κοιμηθεί τότε για βράδυ και όσοι το κάνουν που ποιάζει περίπλοκα αλλά δεν είναι και τόσο γιατί τραβάει στα ελληνικά δεδομένα όλο αυτό δεν δυσκολεύονται και αν είναι μεγαλύτερο παιδάκι είναι σημαντικό να το πούμε ότι θα είμαστε έξω και θα κοιμηθείς έξω γιατί αυτή η μικρή λεπτομέρα βοηθάει.
Έχω μια απορία. Κληρονομείτε με κάποιο τρόπο η ποιότητα ύπνου του παιδιού από τους γονείς. Ξέρεις πόσες φορές ξεκινά ένα ραντεβού και μου λένε έχει πάρει το νήμα του πατέρα του. Ή πάντα η μαμά μου ήταν έτσι. Τελείωσε. Δηλαδή αυτό είναι πάρα πάρα πολύ κοινό ερώτημα. Τα πρώτα χρόνια, ειδικά τα πρώτα τρία χρόνια δεν σχετίζεται καθόλου με κληρονομικά αίτια ο ύπνος.
Δηλαδή σε τεράστιο βαθμό επηρεάζεται από το περιβάλλον, δηλαδή από εμάς. Από την ανάπτυξη, από την εισιτηριακή ανάπτυξη και από όλο αυτό το κομμάτι που δουλεύουμε. Οπότε όχι, αν σκεφτόμαστε ότι ξυπνάει νωρίς, γιατί και εγώ σαν μικρό παιδί ξύπναγα νωρίς, όχι, δεν έχει να κάνει με αυτό. Μετά τα τρία χρόνια, κάποιες κοινές παραύπνιες όμως, και ενώ, σίγουρα υπάρχει πιθανότητα τεράστια να έχουν κληρονομικά αίτια.
Οπότε όταν μιλάμε για τέτοια ζητήματα ύπνους αυτές τις ηλικίες ναι θα εξετάσουμε την κληρονομική αίτια και πιθανώς αν εμείς είχαμε κάποια παραήπνια μικρή να κληρονομηθεί στο παιδί μας υπάρχουν μεγάλες πιθανότητες αλλά θέματα όπως του αρέσει να κοιμάται το βράδυ γιατί μου αρέσει και εμένα είμαι νυχτερινός τύπος και αυτά σε ένα παιδάκι 15 μηνών ούτε το συζητώ, έτσι, σε καμία περίπτωση.
Τι ηλικία ξεκινάνε να έχουν τα παιδιά εφιάλτες? Συνήθως η ανάπτυξη φαντασίας συνάδει με την ανάπτυξη φοβιών, άρα με τη δημιουργία εφιαλτών. Αν το περιβάλλον τώρα είναι τέτοιο ώστε να οθήσει στην ύπαρξη εφιαλτών, παράδειγμα, αλλάζει περιβάλλον, υπάρχει κάποια αλλαγή στη ζωή του, ξεκίνησε σχολείο για παράδειγμα και δημιουργήθηκε πιο έντονο άγχος αποχωρισμού ξεκίνησε οθόνη να βλέπει κάποιο πρόγραμμα και το πιο αστείο για εμάς ας πούμε τότε εμφανίστηκε ένας λύκος καφνικά οδήγησε να έχει εφιάλτες ναι θα μπορούσε άρα συνήθως οι εφιάλτες εμφανίζονται μετά τους 18 μήνες θα μπορούσε και νωρίτερα σε κάποιες περιπτώσεις αλλά το σύνθεση είναι τότε και εφιάλτες ορίζουμε όταν ένα παιδί βλέπει κακό Pill Pill Pill Pill και ξυπνάει από αυτό και θέλω να πω ότι είναι τελείως διαφορετικό το ξύπνημα από τον εφιάλτη με ένα πολύ κοινό ξύπνημα που μπερδεύονται οι γονείς και νομίζω Pill Pill Pill Pill όταν ξυπνάει από υπερένταση αν έχει κοιμηθεί με υπερένταση μπορεί να ξυπνήσει με υπερένταση
και να ξυπνάει σε αυτό το πολύ έντονο κλάμα που δεν είναι Pill Pill Pill Pill είναι ξύπνημα από υπερένταση απλά επειδή είναι σε τέσσερις ηλικίες που μπορεί να είναι από 28-22 ετών και κάτι τέτοιο που δεν μπορεί να το αναλύσει ένα παιδί και λέει πολύ εύκολα ένας γονιός είναι φιάλτης. Πιθανώς δεν είναι φιάλτης εκεί. Μπορεί ο άγχος του αποχωρισμού ίσως να δημιουργεί οι φιάλτες.
Κοίταξε η αλήθεια είναι το άγχος του αποχωρισμού μπορεί να επηρεάσει τον ύπνο σε διάφορα επίπεδα. Αν ένα παιδί έχει άγχος του αποχωρισμού και έχει αλλάξει όμως περιβάλλον, φροντιστεί, ήρθε κάποια νταντά, κάποιος νέος άνθρωπος έχει αγχωθεί με αυτό και ταυτόχρονα έχει άγχος αποχωρισμού θα μπορούσε να οδηγήσει σε φιάλτη συνήθιση όμως το άγχος αποχωρισμού μπορεί να έχει ξύπνημα όχι φιάλτη απαραίτητα.
Απλά κακή ποιότητα ύπνου. Ναι και πάλι όχι απαραίτητα. Δηλαδή μπορεί ένα παιδί να έχει άγχος αποχωρισμού και έντονο δηλαδή αυτό που η μαμά φεύγει από το περιβάλλον κλείνει την πόρτα και υπάρχουν όλοι αυτά από πίσω, χαμός και τ' άλλο σε όλο αυτό το κομμάτι και να μην έχει κακό ύπνο έχει να κάνει και με τον τρόπο που κοιμάται και το πώς έχει, αν έχει αλλάξει κάτι με τη ρουτίνα του, πώς είναι το πρόγραμμά του πώς τη χειρίζει τη μαμά όταν το χρόνο που έχει με το παιδί όταν είναι εκεί και λέω μαμά κακώς πολλά παιδάκια έχουν αγώσεις αποχωρισμού και με τον παμπά και με τη γιαγιά πάρα πολλά δηλαδή θέλω να πω ότι υπάρχουν όλα και έξω πλά με τη μαμά το είπα γιατί είναι το μεγαλύτερο ποσοστό.
Οπότε αν υπάρχει άγχος αποχωρισμού ακόμα και έντονο μια περίοδο αλλά όταν είναι με τη μαμά, παίζουν, έχουν πάρα πολύ σύνδεση και δεν ασχολεί τη μαμά μόνο με τη φροντίδα, σε ταΐζω, σε κάνω μπάνιο, αλλάζουμε πάνες και αυτά, τότε συνήθως δεν επηρεάζεται ο ύπνος. Ήθελα να ρωτήσω πώς μπορούμε να μάθουμε το παιδί να κοιμάται και με άλλο φροντιστή πέρα από τη μαμά.
Υπάρχουν πάρα πολλοί τρόποι ανάλογα την ηλικία, ένα αλλιώς ένα τετράχρονο, αλλιώς ένα παιδάκι πέντε μηνών για παράδειγμα. Πολλά παιδάκια έχουν μια τάση όταν γεννιούνται να κοιμούνται πανεύκολα με όλους. Ας ξεκινήσω με αυτό. Κάποια στιγμή, συνήθως μόνη της ξεκινά λίγους μήνες μετά, μπορεί να υπάρξει κάτι στον ύπνο που να έχει δυσκολέψει τα πράγματα και εκεί αναλαμβάνει η μαμά και λέει ας το έχω εγώ.
γιατί το πρώτο διάστημα αυτό που βλέπουμε συχνά είναι ότι η μαμά να μην εμπιστεύεται εύκολα δίκαια θα πω κάποιον άλλον και σύντομα το κάνουν οι μαμάδες που είναι πρώτη φορά μαμάδες και είναι πάρα πολλοί σύνθεσοι οπότε δυσκολεύονται να αφήσουν τον έλεγχο αφήσουν το παιδί καπαλού ακόμα και αν αυτός ο άλλος είναι ο μπαμπάς του οπότε έχουν μια τάση να αναλαμβάνουν τα πάντα οι ίδιες ενώ στην αρχή ένα παιδί μπορεί εύκολα να κοιμηθεί με τον μπαμπά του, ξαφνικά υπάρχει όλο αυτό και βλέπεις μετά ότι έχεις ένα παιδάκι το οποίο δεν δέχεται κιόλας να κοιμηθεί με τον μπαμπά του.
Όταν η ίδια αποφασίσει ότι εγώ έχω φτάσει εδώ, γιατί η αλήθεια είναι ότι ανταλαμβάνω τα πάντα, κάποια στιγμή πνίγονται μέσα σε αυτό τα πάντα και αρχίζουν και νιώθουν ότι πρέπει να δώσουν τον έλεγχο και στους υπόλοιπους, βλέπουν το παιδί δεν μπορεί. Οπότε εκεί η διαχείριση που κάνουμε είναι τελείως διαφορετική με αυτή που θα είχαμε ένα παιδί από την αρχή, πιο μικρός το πούμε έτσι.
Επίσης είναι αλλιώς ο τρόπος που μπορεί ένα παιδί να κοιμηθεί με άλλον, όταν είναι πιο μεγάλο, μπορεί να μιλήσουμε, δηλαδή είναι πάνω από το έτος, μπορεί να εξηγήσουμε, μπορούμε να αναλύσουμε, είναι τελείως διαφορετικά τα μονοπάτια, δηλαδή με ένα 9 μήνων, με ένα 20 μήνων, να σπούμε. Τώρα πώς το κάνουμε Σύνδεσμο ένα παιδί βοηθάει πάρα πολύ να ξέρει πώς να κοιμηθεί Δηλαδή ένα παιδί που έχει κάνει εκπαίδευση ύπνου Πολύ εύκολο να κοιμηθεί με οποιονδήποτε να σου πω την αλήθεια Γιατί στην ουσία δεν τον ενδιαφέρει τόσο φροντίστας Όσο να βολευτεί να κοιμηθεί να πάρει το χώρο του και να ξεκουραστεί Οπότε είναι πάρα πολύ σημαντικό να έχουμε σχετικά λύσει κάποια ζητήματα ύπνου για να ξεκινήσει να κοιμίζει άλλος πολύ πιο εύκολο.
Και γίνεται πανεύκολα χωρίς κλάμα, χωρίς άνθρωπο το παιδί τότε. Επίσης μια στιγμή που μπορεί να μπει εύκολα άλλος φροντιστής είναι στους πρώτους ύπνους της ημέρας που είναι πολύ πιο εύκολο. Αυτό που λέγαμε πριν. Οπότε και γι' αυτό πολλά παιδάκια κοιμούνται εύκολα στο σχολείο, εύκολα με την τεντά, εύκολα με τη γιαγιά όταν κοιμίζει την ημέρα, αλλά δεν θέλουν το βράδυ.
Οπότε μπορεί και τότε να ξεκινήσει αν θέλει ένας μπαμπάς ας πούμε το Σαββατοκύριακο για να αρχίσει να έχει επαφή με αυτό. Και πάλι όμως στις μαμάδες οι οποίες έχουν μωράκι ή είναι έγκυση τώρα γέννησαν ένα μωράκι θα πω ότι και οι δύο γονείς είναι γονείς του μωρού οπότε μπορεί να μην το κάνει ο μπαμπάς με τον τρόπο τους και δεν πρόκειται ποτέ να το κάνει με τον τρόπο τους γιατί ο καθένας έχει τον τρόπο το ότι και να κάνει, αλλά είναι σημαντικό και ο άλλος γονιός να βρει τον τρόπο του.
Ακόμα και αν μοιάζει λάθος. Γιατί δεν θα είναι λάθος όταν γίνεται με την αγάπη που έχει εκείνος και το παιδί θα το αντιληφθεί αυτό. Δύσκολο να το δεχτεί κάποιος να το κάνει, αλλά εγώ οφείλω να το πω. Θεωρώ ότι το μεγαλύτερο βάρος πέφτει πάντα στη μαμά, ειδικά αν θυλάζει και πρέπει να ξυπνήσει μέσα στη νύχτα. έχω ακούσει ότι δεν είναι ότι το μωρό θέλει να φάει απλά ξυπνάει και εμείς έχουμε συνηθίσει ότι θέλει να φάει και το ταΐζουμε είναι σωστό αυτό που είπες δηλαδή πράγματι πολλές φορές να μην το ταΐζουμε δηλαδή όχι όλες αλλά πολλές φορές ισχύει και αυτό που λες δηλαδή η αλήθεια είναι μια μαμά η οποία θυλάζει μέσα στη νύχτα της είναι πάρα πολύ δύσκολο να κάνει το τίποτα άλλο γιατί αυτό είναι το πιο ξεκούρωστο Γι' αυτό και οι έρβονες λένε ότι οι μαμάδες που θυλάζουν κοιμούνται περισσότερο από όλες τις άλλες μαμάδες.
Παρόλο που μοιάζει περίεργο, γιατί πολύ απλά μέσα στον ύπνο τους παίρνουν το μωρό, το βάζουν, το θυλάζουν και συνεχίζουν και κοιμούνται. Ενώ, ας πούμε, μια μαμά που πρέπει να φτιαξει μπουκάλι, πρώτα σηκωθεί, να φτιαξει το μπουκάλι, να ταΐσει, να ρέψει, έχει μια σωρία βημάτων. Ταΐζει και τα δύο. Ναι και είναι πολύ πιο αργό το να κοιμηθεί Από το να θυλάζει Το ξέρεις και εσύ στην πράξη Οπότε ναι μια μαμά που θυλάζει μπορεί πράγματι να βάλει το μωρό στο στήθος Χωρίς το μωρό καν να το σκεφτεί ότι πεινάει Γιατί μπορεί πριν μια ώρα να έχει φάει Αλλά με το σκεφτεί και σου λέει δεν πειράζει Κάτσε εκεί γιατί στην ουσία ξέρει ότι θα κοιμηθεί γρήγορα Οπότε ναι υπάρχουν τέτοιες περιπτώσεις που ξέρεις Ότι δεν πεινάει αλλά εις γνώση σου κάνεις αυτή την κίνηση για να κοιμηθείς.
Οπότε ναι, πολλές φορές δεν χρειάζεται ένα μωρό να θυλάσει. Θέλω μερικές φορές να σκεφτόμαστε τι προσπαθεί να μας πει τώρα όπως είναι ξύπη ένα μωρό και ξαφνικά έχει μια αντίδραση. Γιατί συνήθως τα μωρά βαριούνται πάρα πολύ εύκολα. Νομίζω είναι πολύ χαρακτηριστικό. Και εννοείται από εκεί που είχαν μάθει στην κοιλιά να είναι μαζεμένα το σωματάκι τους έτσι πρέπει να μάθουν να είναι ξεπλωμένα και τους πρώτους μήνες αυτό είναι πάρα πολύ ενοχλητικό για τα ίδια και γι' αυτό και θέλουν αγκαλιά πέρα από την ανάγκη για αγκαλιά να κοιτάνε γύρω γύρω να νιώσουν να είναι σε αυτή τη θέση ακριβώς οπότε ένα μωράκι το οποίο βαριέται συνέχεια γιατί βαριέται εννοείται ότι θα το αλλάξεις χώρο από το γυμναστήριο θα το ριλάξεις από την αγκαλιά στη φωλιά και μετά στην καλαθούνα και τούμπαλι Όλο αυτό και μετά ξαναβόλτα και όλο Αλλά μέσα σε αυτό οι μωμάδες που θυλάζουν Δίνουν σαν απάντηση συνέχεια θυλασμό Οπότε χάνουν την αίσθηση Του τι χρειάζεται κάθε φορά Και μερικά τρόποι που έχει το μωρό τους
Το πει είναι σαν να μην δίνουν σημασία Και όλες τις φορές η απάντηση είναι ένα εργάλο Ναι Γίνεται Καμία φορά Ακούω πολύ συχνά για την παλενδρόμηση ύπνου Τι είναι η παλενδρόμηση ύπνου Η παλινδρόμηση ύπνου είναι ένας πολύ όμορφος τρόπος να περιγράψεις ότι κάτι ξέφυγε από τον έλεγχό μας ίσως όσον αφορά τον ύπνο. Δηλαδή είναι ένας πολύ ασαφής όρος, δεν έχει κανένα νόημα για μένα, αλλά κάπως πρέπει να περιγράψεις αυτό που βιώνει κάποιος.
Όταν από εκεί που ένα μωρό, για παράδειγμα, κοιμόταν και ήξερες, έχει δύο ξυπνήματα, τα ξέρω. Ξυπνάει μία και πέντε, για παράδειγμα. Το γνωρίζω, ξέρω ότι κοιμάται τάδε στο περίπου το πρωί, τάδε ώρα το μεσημέρι λέμε τώρα, τάδε ώρα το βράδυ και ξαφνικά βλέπω πέντε ξυπνήματα. Ξυπνάει νωρίζει, θέλει να κοιμηθεί, μπερδεύεται, χιάννει να κοιμηθεί το βράδυ. Έρχεται το πάνω κάτω. Αυτό το πάνω κάτω περιγράφεται σαν παλινδρόμιση ύπνου ωραιοποιημένα.
Στην ουσία όμως η παλαινδρόμηση ύπνου δεν είναι τίποτα άλλο παρά ένας τρόπος βίαιος και άκουμψος το μωρό να μας πει ότι μαμά κάτι σου ξέφυγε. Έπρεπε να καταλάβεις ότι εγώ επειδή έχω εξελιχθεί αναπτυξιακά, έχω πετύχει τόνα τ' άλλο το παράλληλο, πλέον το πρόγραμμα που προσπαθείς να μου δείξεις του ύπνου είναι λάθος. κάτι δεν πάει καλά οπότε για μένα η παλαινδρόμηση ύπνου όταν έχουμε αργήσει να παρατηρήσουμε τις αλλαγές που πρέπει να κάνουμε στο μωρό μας και τις βλέπουμε μπροστά μας με όλο το χάος που το παιδί προσπαθεί να μας δείξει και συνήθως λοιπόν η αντίδρασή μας στην παλαινδρόμηση ύπνου είναι το κλειδί αν θα τελειώσει αμέσως ή αν θα τραβήξει αυτό που λένε πολλοί είχε η παλαινδρόμηση τεσσάρου μηνών και δεν έχουμε συνέλθει και είναι οχτώ Γιατί Αν τις πρώτες φορές Ξεχαστείς την καθημερινότητα Κυλάει και γρήγορα Είναι πολύ γρήγορο όλο το κομμάτι με τον ύπνο Καταλάβεις ότι όπα γιατί γίνεται όλο αυτό Κάτι δεν πάει καλά Κάτσε να τα ξαναρυθμίσουμε όλα
Πότε κοιμάται Πώς πρέπει να το φτιάξω από εδώ Κάτσε να δούμε τι γίνεται Αν το κάνεις φτιάχνε μέσος Αν δεν πιάσει πανικός Όχι έχει πάει εννιά γιατί δεν κοιμίζω Πάμε ξανά ο ένας στον άλλο στον προφητήρα, στην μπάλα, στο καρότσι και κουνάω και αγχώνομαι κτλ. Έρθει το πάνω κάτω και βλέπεις όλο αυτό να πηγαίνει για εβδομάδες και να κάνουμε καιρό να συνέλθουμε.
Οπότε η παλαιντρόμηση υποσυσσετίζεται με το άλμα που λένε, με τα αναπτυξιακά άλματα, γιατί στην ουσία όντως ένα παιδί κατακτά κάτι και αυτό άμα σε επηρεάζει τον ύπνο, αλλά είναι όταν δεν το καταλαβαίνουμε γέρος. Γι' αυτό και πολλά παιδάκια νιώθεις, πολλές μαμάτου λένε, δεν μας έχει πρέασε μας οι παλαιντρόμοι σύμπνοι γιατί παρατήρησαν και πρόλαβαν πράγματα.
Ενώ οι μαμάδες που είτε δεν παρατήρησαν είτε αγνοούσανε. Επειδή αυτό που είπα πριν, έχω ακούσει ότι πρέπει να κοιμάται τάδε ώρα, αγνώ αυτά τα σημάδια γιατί πρέπει να ακολουθήσουμε κάτι που έχω εγώ στο μυαλό μου, το βλέπουν μπροστά τους. Αυτό που λένε ότι όσο πιο κουρασμένο είναι το παιδί τόσο καλύτερα κοιμάται. Είναι το ίδιο λάθος Με το όσο πιο πολύ κοιμάται την ημέρα Τόσο καλύτερο θα πάει και το βράδυ Όλα τα άκρα δεν είναι απαραίτητα Όταν κοιμάται καλά την ημέρα, κοιμάται καλά το βράδυ Και το αντίθετο Όταν κοιμάται καλά το βράδυ, κοιμάται καλά και την ημέρα Αλλά φυσικά και δεν θέλουμε να είναι κουρασμένο Ο διοίτη Pill Pill Είναι Pill Pill Είναι Pill Pill με ένα πρόγραμμα κατάλληλο για την ηλικία του και την ανάπτυξη του που έλεγα και πριν ούτε να κοιμάται υπερβολικά την ημέρα γιατί και αυτό θα οδηγείται στο να ξυπνάει μες στη νύχτα και να παίζει και να μην θέλει το καταδιάνει να κοιμηθεί ούτε το να κοιμάται ελάχιστα για να είναι κουρασμένο προφανώς.
Αν μπορούσατε να αλλάξετε μία πεποίθηση γύρω από τον ύπνο στα παιδιά ποια θα ήταν αυτή. αυτή η υποτίμηση του ύπνου γιατί ο ύπνος, ας μην ξεχνάμε την ουσία για ποιο λόγο το συζητάμε όλα, για ποιο λόγο το κάνουμε όλα γιατί ο ύπνος σχετίζεται με την υγεία του παιδιού άμεσα δηλαδή αυτή τη στιγμή όταν ένα ογέντ χρειάζεται να κοιμάται 16 ώρες και 17 ώρες δηλαδή το μεγαλύτερο μέρος της ημέρες του ή ένα μεγαλύτερο παιδάκι τη μισή μέρα αν εκείνη τη μισή μέρα δεν κοιμάται σωστά επηρεάζει άμεσα την ανάπτυξη στην υγεία του.
Μάλιστα, οι έρευνες λένε ότι αν δεν κοιμάται σωστά τώρα μπορεί να επηρεάσει το πώς θα πας στο σχολείο στα έξι. Άρα θέλω να πω ότι επηρεάζεται. Οπότε αυτή η υποτίμηση του ύπνου είναι μια πεποίθηση που υπάρχει και υπό την έννοια φάση είναι θα περάσει. Άρα αφού είναι φάση δεν χρειάζεται να κάνω και τίποτα. Άστος, ας πάει όπως πάει.
Και ναι, όσο μεγαλώνα παιδί θα μειωθούν τα ξυπνήματα, είναι αλήθεια δεν γίνεται ένα παιδί να ξυπνάει στα μάνα τα πέντε ετών χτες κάνεις κάτι, δεν το συζητώ αλλά και πάλι τον ξυπνάει τεσσάρων ετών κανά δύο φορές για να έρθει στο κρεβάτι και να έχει αυτή την αγωνία μέσα του, πάλι θέλει δουλειά δηλαδή δεν θα γίνει μόνο του γι' αυτό λέω η φάση είναι θα περάσει είναι η υπεποίθηση η οποία δεν μ' αρέσει αλλά αντίθετα θέλω να δίνουμε την πρέπειση σε όλα που βλέπουμε τα σήματα που μας δείχνει ένα παιδί είτε βλέπουμε μια τάση να μην τρώει κάτι σημαίνει δηλαδή ένα παιδί το οποίο δεν τρώει όταν έμφυτα τρώει χώματα θα τον αφήσεις ένα μωράκι μπροστά στο χώμα θα αρχίσει να το τρώει γιατί να μην θέλει να φάει τον πρόκολο είναι κάτι το οποίο πρέπει να το ψάξουμε να το δουλέψουμε δεν θα έπρεπε να συμβαίνει σωστά με την ίδια λογική ένα παιδάκι που ξυπνάει 10 φορές το βράδυ ασχοληθείς, έχει λόγι να πεις κάτσε τώρα, είτε με ειδικό είτε και μόνος σου, να λες κάτσε τώρα
κάτι γίνεται εδώ, κάτι προσπαθεί να μου δείξει για να ξυπνάει δέκα φορές κάτι δεν του αρέσει, κάτι δεν το βολεύει γιατί ένα παιδάκι θέλει και αυτό να ξεκουραστεί, άρα θέλω να πω ότι αυτή η φάση είναι, αυτό είναι το μόνο που δεν μου αρέσει. Εγώ καταλαβαίνω ότι θέλει πολύ πολύ μεγάλη προσπάθεια από τους γονείς και από τους δύο γονείς και από τους φροντιστές και μεγάλη προσπάθεια για να βοηθήσουμε τα παιδιά.
Ναι, θέλει προσπάθεια, αλλά όχι αυτός ο σκοπός. Δηλαδή να μην γίνει, οχ, ο ύπνος ορίζει τη ζωή μου, αγχώνομαι. Να μην είναι με αυτόν τον τρόπο. Δεν έχει μυθεί, δηλαδή σε επίπεδο φυσιολογικό. Δηλαδή ένα παιδάκι αν έχει δύο ξυπνήματα και είναι δέκα μηνών, δεν σημαίνει ότι δεν είναι υγιές. Δεν φτάσουμε σε αυτό το σημείο. Μια χαρά θα μπορούσε να είναι.
Τα 10 δείχνουν ότι κάτι πρέπει να κάνουμε κάτι Ή ένα παιδάκι τριών ετών Δεν θέλουμε να έχει ξυπνήματα Θέλω να πω ότι ανάλογα την ηλικία Έχουμε και διαφορετικούς στόχους Αλλά σε φυσιολογικά επίπεδα Ναι θέλουμε να έχουμε τον ύπνο Αλλά με ηρεμία Χωρίς να πρέπει να αλλάξουμε όλη μας τη ζωή σχετικά με αυτό Χωρίς να πρέπει να αγχωθούμε Χωρίς να πάμε άγχος να κοιμήσουμε Δεν θέλω να πηγαίνουμε να κοιμήσουμε την καρδιά σφιγμένη τι θα κάνουμε τώρα πώς θα τα πάει, τι πρέπει να κάνω να το ακουμπήσω εκεί ή να με το ακουμπήσω αν βάλω το χέρι μου πάνω του πώς θα γίνει αυτό την αγωνία δεν θέλει τόσο αγωνία, θέλει να πάμε τι ωραία αγάπη μου, πάμε να κοιμηθούμε να νιώσουμε ότι είμαστε οι δυο μας και συνδεόμαστε σε αυτό Επιτρέπονται τα συμπληρώματα μελατονίνης στα παιδιά και από ποια ηλικία Τα συμπληρώματα μελατονίνης είναι ένα νέο κεφάλαιο πραγματικά νέο, δηλαδή νομίζω ότι τα τελευταία πέντε χρόνια είναι πιο έντονη η συζήτηση γύρω από αυτό το κομμάτι που πάρα πολλοί γονείς νομίζουν
ότι είναι υπνοτικά. Να δώσουμε μελατονίνη και θα κοιμηθεί. Ενώ η μελατονίνη στην αισθένεια είναι μια ορμόνη η οποία προκαλεί υπνηλία, ας το σκεφτούμε έτσι χοντρικά. Άρα δεν είναι σε καμία περίπτωση κατάλληλη αν ένα παιδί ξυπνάει. Δεν έχει καμία σχέση με αυτό. Καταρχάς δεν τη συστήνω σε καμία περίπτωση χωρίς νόημα, δηλαδή από μόνος του κάποιος να πάρει έτσι μελατονίνη, δηλαδή πρέπει να είναι πολύ συγκεκριμένη περίπτωση και γενικά δεν τη συστήνουμε εύκολα.
Θα πρέπει να συνδυαστεί γύρω από το κομμάτι συμπεριφορικά να αλλάξει πράγματα στον ύπνο, αλλιώς είναι άσκοπη και σχετίζεται με το βιολογικό ρυθμό η μελατώνινη. Άρα αν έχεις ένα παιδί που κοιμάται ας πούμε κάθε βράδυ στις 4 τα ξημερώματα ή μετά τις 2 και έχεις κάνει συμπεριφορική θεραπεία δηλαδή για παραμαθεντική εκπαίδευση, υπνοή ή οτιδήποτε άλλο και δεν έχει αλλάξει κάτι που αποκλείεται, τέλος πάντων λέμε τότε ναι έχει νόημα να πάρεις μελατωνίνη για λίγο διάστημα να φτιάξεις αυτό.
Άρα η μελατονίνη έχει να κάνει με το βιολογικό ρυθμό Όταν είναι πολύ μπροστά ή πίσω Δηλαδή πίσω ή μπροστά Άρα έχει να κάνει με το να φέρουμε το να κοιμάται το παιδί φυσιολογική ώρα Με ένα παιδί που καθυστερεί να κοιμηθεί για οποιοδήποτε λόγο Που μπορεί να είναι νευροαναπτυξιακό, ποιχή, αυτισμό, θέπη, οτιδήποτε άλλο Και πάλι πρέπει πρώτα να δουλέψει περιφορικά Και πάλι για συγκεκριμένο διάστημα και με συγκεκριμένο λόγο Δηλαδή το να δώσουμε αλλά το είναι σαν ένα παιδί έτσι δεν έχει καμία σχέση με τον ύπνο Οπότε εγώ θα πω χοντρικά ότι δεν τη συστήνω, είναι πολύ συγκεκριμένες περιπτώσεις και με λόγω Τι έχετε να πείτε στους γονείς που ίσως έχουν να κοιμεθούν καλά δεν ξέρω μήνες Προφανώς νιώθω συμπόνια απέναντι σε όλο αυτό και συμπάθεια και καμιά φορά εντυπωσιάζεσαι το πόσο αντέχει ένας άνθρωπος άϊπνος, αν και στην ουσία δεν αντέχει, πηρεάζεται άμεσα ο οργανισμός του και η διάθεσή του και το πόσο καλός ο νιός θα μπορούσε να είναι και πόσο καλός σύζυγος ακόμα περισσότερο.
Και άνθρωπος και όλα. Αυτό είναι το πρώτο που υπάρχει ζήτημα τέλος πάντων στο σημείο. Θα ήθελα να πω ότι χρειάζεται να βρει το χρόνο ή μάλλον να νιώσεις ο ίδιος έτοιμος για να κάνει πράγματα για τον ύπνο του παιδιού. Γιατί καμιά φορά αντιπωσιαζόμαστε πώς αντέχει, ξέρεις κάποιος και παρόλα αυτά δεν κάνει τίποτα. Γιατί χρειάζεται για οτιδήποτε κάνεις στη ζωή σου να νιώσεις ότι είσαι έτοιμος να κάνεις αλλαγές.
Γιατί μπορεί το να αλλάξεις ας πούμε και τον τρόπο που ταΐζεις ένα παιδί να θέλει να το δεχτείς μέσα σου για να προχωρήσει αυτό. όποτε είσαι έτοιμος λοιπόν για οποιαδήποτε αλλαγή να το κάνεις και καμιά φορά τα πράγματα είναι πολύ πιο εύκολα από ό,τι τα νομίζουμε θα το πω και αυτό δηλαδή σκέφτεται κάποιος αποκλείεται το παιδί μου να κοιμηθεί αφού ξυπνάει ξέρω εγώ έξι φορές και όμως το να κοιμηθεί μπορεί να είναι πολύ πιο απλό από ό,τι φανταζόμαστε το λέω και αυτό δηλαδή άρα θα πω πάρα δυνάμεις εσύ που είσαι άϊπνος νιώσε καλά με όλο αυτό βρες τρόπο, βγες στη φύση, κάνε βόλτα καθημερινά με τον μωρό βρες λίγο χρόνο για τον εαυτό σου ακόμα και να είναι για να δεις ένα podcast και όταν νιώσεις έτοιμος δηλαδή νιώσεις ότι βρήκα λίγο από μένα από τον παλιό εαυτό μου πριν από όλο αυτό τότε σήκωσε μανίκια και δούλεψε τον ύπνο σου Εζέτα, πραγματικά κάνουμε μια πάρα πολύ ωραία συζήτηση Φαίνομαι, σε ευχαριστώ Ευχαριστώ πάρα πολύ που ήσουν εδώ που είχα τη χαρά να σε γνωρίσω από κοντά
και να μας πεις τόσο ενδιαφέροντα πράγματα που σίγουρα θα βοηθήσουν πάρα πολύ τους νέους γονείς. Ελπίζω να άφησα μια νότα ελπίδα σε γέννη από ένα κομμάτι το οποίο αγχώνει κάποια μαμά ή κάποιο γονιό ακόμα και όταν μένει αγγίος. Το πρώτο που σκέφτεται είναι να θα κοιμάμαι. Οπότε θέλω να αφήσω μια ελπίδα ότι ναι, μπορείς να κοιμάσαι.
Κάθε τι που κάνει το παιδί στον ύπνο του είναι σημάδι Φυσικώς κάθε τι που βλέπεις διορθώνεται γιατί έχει συγκεκριμένη αιτία. Οπότε μην αγχώνεσαι παραπάνω πόσο χρειάζεται. Απλά βρες το και δούλεψέ το. Και έτσι με αυτόν τον τρόπο θα μάθεις καλύτερα το μωρό σου. Θα μάθεις καλύτερα το παιδί σου. Θα συνδεθείτε περισσότερο. Οπότε χαίρομαι πάρα πολύ που το συζητώ για τον ύπνο.
Είναι το πάθος μου όπως έχεις καταλάβει πιθανώς. Και σε ευχαριστώ πάρα πολύ για την πρόσκληση. και για όλο αυτό το podcast που έχεις κάνει. Ευχαριστώ. Υπάρχει η Ελπίδα, υπάρχει η Ζέτα, οπότε πες μας πώς μπορούμε να επικοινωνήσουμε μαζί σου. Από το pedikianaptics.gr, είναι μέσα από την πλατφόρμα που ανέφερες και πριν, είναι από τα social media, από το ζεταγάκι, στο TikTok, στο Instagram, στο YouTube, παντού γενικότερα.
Google, αρετέ, όποτε δίποτε. Και όποτε θέλετε, ό,τι μπορείτε να μου στέλνετε DM, προσωπικό μήνυμα να σας απαντήσω και τηλεφωνικά αν θέλετε στο 210-29-21-81, κλασικά. Θα είμαστε εδώ, όποια ανάγκη και να έχετε, να το δουλέψουμε όσο χρόνο και να το μωράξεις. Είσαι σαν μια νεράιδα που φέρνει ξέρεις ξεκούραση στις οικογένειες, εγώ έτσι θα το πω.
Ευχαριστώ πολύ, να ξέρεις όλη η δουλειά γίνεται από τις ίδιες οικογένειες, είμαστε μαζί. Είμαι πολύ χαρούμενη για όλο αυτό που γίνεται και που βιώνω τόσα χρόνια, για την αγάπη του κόσμου, γιατί ξεστη όταν κάποιος έρχεται και σου λέει όλη του τη ζωή, σε βάζει σπίτι του και αυτό είναι μεγάλη τιμή. Σε ευχαριστώ εγώ για όλα.
Εδώ ολοκληρώνεται το σημερινό μας επεισόδιο. Ελπίζω έχετε απολαύσει αυτή την όμορφη και ωραία και πολύ χρήσιμη συζήτηση με την καλεσμένη μου τη Ζέτα Γάκη. Μην ξεχάσετε να κάνετε like, να κάνετε στο YouTube, στο κανάλι Πρότυμα Μα Πόντ Καστ και φυσικά και σε Spotify. και μέχρι την επόμενη φορά. Γεια σας.
Σχόλια
Χωρίς σχόλιαΣυνδεθείτε για να συμμετάσχετε στη συζήτηση
Σύνδεση για ΣχολιασμόΔεν υπάρχουν σχόλια ακόμα