Η Βιβλιοθήκη της Βαβέλ: Όταν όλη η γνώση γίνεται χάος | Μπόρχες
Ανατροπή στο ...χαρτίΣχετικά με αυτό το επεισόδιο
Μια άπειρη βιβλιοθήκη που περιέχει όλα τα βιβλία που γράφτηκαν ποτέ.
Όλη την αλήθεια. Όλα τα ψέματα. Και άπειρες εκδοχές τους.
Στο επεισόδιο αυτό της Ανατροπής στο Χαρτί αναλύουμε τη Βιβλιοθήκη της Βαβέλ του Χόρχε Λουίς Μπόρχες:
τη γνώση χωρίς φίλτρα, την υπερπληροφόρηση, την αγωνία του νοήματος και γιατί το διήγημα αυτό μοιάζει επικίνδυνα με το σημερινό ίντερνετ.
Ένα επεισόδιο για το τι συμβαίνει όταν όλα είναι διαθέσιμα αλλά τίποτα δεν ξεχωρίζει.
Αυτόματη μεταγραφή — ενδέχεται να περιέχει λάθη.
και σκεφτούμε τις αναλλακτικές εξελίξεις στα αγαπημένα μας βιβλία. Υπάρχει μια ιδέα που άπαξ και τη σκεφτεί σοβαρά δεν σε αφήνει ήσυχο. Ότι όλα έχουν ήδη γραφτεί. Όχι μεταφορικά, κυριολεκτικά. Κάθε σκέψη που έκανες ποτέ, κάθε φόβος, κάθε έρωτας, κάθε ψέμα που είπες τον εαυτό σου κάπου υπάρχει σε ένα βιβλίο δίπλα του υπάρχει και ένα άλλο που λέει ότι είναι λάθος αυτό δεν είναι θρίλερ δεν είναι και επιστημονική φαντασία είναι ομπόρχες να σου ψιθυρίζει ότι το χάος δεν είναι γύρω μας ότι το χάος είναι η φυσική κατάσταση του κόσμου Φίλοι και κύριοι, καλώς ήρθατε στη βιβλιοθήκη της Βαβέλ.
Η βιβλιοθήκη αυτή είναι το Σύμπαντ Αποτελείται από εξαγωνικά δωμάτια σπυροειδή, επαναλαμβανόμενα, χωρίς αρχή και τέλος. Σε κάθε τείχο υπάρχουν βιβλιοθήκες. Σε κάθε βιβλίο, ίδιος αριθμός σελίδων, ίδιος αριθμός χαρακτήρων και ίδιο αλφάτ. Η διαφορά δεν είναι η μορφή. Είναι ο συνδυασμός. Και αυτό σημαίνει κάτι ίσως τρομακτικό.
Υπάρχει το βιβλίο που εξηγεί τα πάντα. Υπάρχει και το βιβλίο που το διαψεύδει. Υπάρχει το βιβλίο που περιγράφει τη ζωή σου με ακρίβεια, αλλά και άπειρα άλλα που μοιάζουν με αυτό, αλλά είναι λάθος σε μία λέξη. Οι άνθρωποι της βιβλιοθήκης της Βαβέλ ζουν για την αναζήτηση νοήματος. και αποτυχάνουν όχι επειδή δεν υπάρχει νόημα αλλά επειδή είναι θαμμένο κάτω από άπειρο θόρμα Η χαρακτηριστική σκηνή του βιβλίου αφορά στην υπαρξιακή κατάρρευση.
Η πιο δυνατή στιγμή δεν είναι η δράση, είναι η συνειδητοποίηση Όταν οι βιβλιοθηκάροι καταλαβαίνουν ότι η βιβλιοθήκη είναι τέλεια αλλά αυτή ακριβώς η τελειότητά της την καθιστά άχρηστη Η νόση υπάρχει αλλά δεν είναι προσβάσιμη Η αλήθεια υπάρχει αλλά δεν ξεχωρίζει Κάποιοι χάνουν την πίστη τους Άλλοι φτιάχνουν ερέσεις Άλλοι αρχίζουν να καταστρέφουν βιβλία πιστεύοντας ότι έτσι θα μειώσουν το χάος Και εδώ ο Μπόρχης γίνεται αμήχητος Ο άνθρωπος δεν αντέχει την απεριόριστη πληροφορία Χρειάζεται φίλτρα Και όταν δεν τα βρίσκει, τα εφευρίσκει αν η βιβλιοθήκη είναι το ίντερνετ.
Ο Μπόρχες περιγράφει έναν κόσμο όπου η πληροφορία είναι άπειρη. Η αλήθεια υπάρχει αλλά η προσοχή είναι περιορισμένη. Αντικατάστησε τα εξαγωνικά δωμάτια με σερβερς. Τους βιβλιοθηκάριους με χρήστες. Και τις αιρέσεις με αλγορίθμους. Δεν θα έχει αλλάξει απολύτως τίποτα. μόνο η ταχύτητα μετάδοσης της πληροφορίας. Τι θα γινόταν όμως αν υπήρχε αυτό το ένα σωστό βιβλίο.
Μην γελιόμαστε. Ακόμη και αν βρεθεί αυτό το ένα σωστό βιβλίο, ποιος είναι αυτός που θα το αναγνωρίσει. Και αν το αναγνωρίσει, ποιος θα το πιστέψει. Η Βαβέλ δείχνει ότι η αλήθεια χωρίς εμπιστοσύνη είναι άχρηστη. κάτι σαν το διαδίκτυο τι θα γινόταν όμως αν το νόημα μπαίνει τελικά στα βιβλία ή στην πληροφορία αν θέλετε να το διαβρύνουμε και να το φέρουμε εκτός βιβλίου αλλά στην επιλογή ίσως το πρόβλημα δεν είναι τελικά ότι υπάρχουν άπειρα βιβλία αλλά στο τι φοβόμαστε να πούμε αυτή η αυτολογοκρισία αυτό το κρατάω, τα άλλα τα αφήνω γιατί μη γελιόμαστε, η βιβλιοθήκη λειτουργεί ως μια δοκιμασία ελευθερίας υπερπληροφόρηση ως μορφή ελέγχου, σχετικισμός της αλήθειας, θρησκείες, ιδεολογίες και ψεύτικες βεβαιότητες, η ανάγκη για αφεντία σε ένα χαοτικό κόσμο.
Ο Μπόρχες στη βιβλιοθήκη της Βαβέλ δεν σου λέει τι να πιστέψεις. Σου δείχνει τι συμβαίνει όταν πιστεύεις χωρίς κριτήριο. Παρόμοια έργα με συγκένια ιδεών βρίσκει κάποιος στον Ουμπέρτο Έκο και στον Άνμα του Ρόντου εκεί όπου υπάρχει γνώση, εξουσία και απαγόρευση έχουμε κάνει και το σχετικό επεισόδιο στο Αν Μια Νύχτα Του Χειμώνας Ταξιλιώτης του Ήταλο Καρβίνο όπου η ανάγνωση εδώ λειτουργεί ως λαμπύρινθος αλλά και στην φωτορολογική σύνοδο του Στάνις Λαβλέμ εκεί λειτουργεί η πληροφορία ως παραστησιογόνη Ίσως το μεγαλύτερο ψέμα της εποχής μας δεν είναι η παραπληροφόρηση.
Είναι η ιδέα ότι αν διαβάσουμε αρκετά θα καταλάβουμε. Η βιβλιοθήκη της Βαβέλ σου λέει κάτι πιο σκληρό. Η κατανόηση δεν έρχεται από την ποσότητα αλλά από την επιλογή. Και η επιλογή είναι ευθύνη, όχι αργόριθμος.
Σχόλια
Χωρίς σχόλιαΣυνδεθείτε για να συμμετάσχετε στη συζήτηση
Σύνδεση για ΣχολιασμόΔεν υπάρχουν σχόλια ακόμα