Π. Τουρναβίτης: «Η κουλτούρα του “δεν πληρώνω” έχει σχεδόν εξαλειφθεί»

Αυτόματη μεταγραφή — ενδέχεται να περιέχει λάθη.

00:30 και τη συμβολή τους στην τοπική οικονομία. Θα εξετάσουμε πώς η συνεταιριστική τράπεζα Καρδίτσας κατάφερε να αντέξει στη μεγάλη οικονομική κρίση σε αντίθεση με άλλες συνεταιριστικές τράπεζες και πώς αντιμετώπισε το πρόβλημα των κόκκινων δανείων. Τέλος, θα μιλήσουμε για τη διαχείριση του ιδιωτικού χρέους, τον ρόλο των servicers, την εισπιστία των πολιτών απέναντι στις τράπεζες, αλλά και τις προκλήσεις και προοπτικές της συνεταιριστικής τραπεζικής σε ένα περιβάλλον έντονου ανταγωνισμού.

00:56 Κύριε Τουρναβίτη, καλώς ήρθατε στο Business Daily. Ξεκινώντας, θα ήθελα να μας πείτε λίγα λόγια για εσάς, για τη διαδρομή σας και πώς φτάσατε να έχετε το τιμόνι της συνεταιριστικής τράπεζας Καρδίτσας. Κύριε Παπαδογιάννη, καλημέρα και ευχαριστώ πάρα πολύ για την πρόσκληση. Η ιστορία μου στη συνδυαστική τράπεζα Καρδίτσας ξεκινάει το 2008 όταν μετά το πέραστο σπουδών μου ως ηλεκτρολόγος μηχανικός και μηχανικός υπολογιστών από το Αριστοτέλη Πανεπιστήμιου Θεσσαλονίκης τελείωσα και τις μετατυχιακές μου σπουδές στο Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο στα τεχνοοικονομικά συστήματα αποφάσισα να εγκαταλείψω την εργασία μου στην Αθήνα και να γυρίσω πίσω στον τόπο από τον οποίο κατάγουμε.

01:43 Είστε από τους λίγους. Οι περισσότεροι έρχονται στην Αθήνα και κολλάνε στην Αθήνα. Για να είμαι ειλικρινής, αν δεν υπήρχε το διάλειμμα του στρατού, ίσως να ήμουν κι εγώ ένας από αυτούς. Αλλά το διάλειμμα του στρατού με έκανε να σκεφτώ λίγο καλύτερα σχετικά με την ποιότητα της ζωής που ήθελα για εμένα εκείνη την περίοδο, αλλά και για την μελλοντική οικογένειά μου.

02:01 οπότε το αποφάσισα το 2007 γύρισα στην πόλη της Καρδίτσας η τράπεζα ήταν έξω από τα πλάνα μου και μάλιστα λειτουργούσα ως ηλεκτρολόγος μηχανικός μάλιστα είχα βγάλει και εργοληπτικό πτυχίο δημοσίων έργων κτλ και όταν κάποια στιγμή το 2008 έβγαλε η προκήρυξη η τράπεζα να σας πω την αλήθεια, ήμουν λίγο δυστακτικός να κάνω τα χαρτιά μου διότι πίστευα ότι όπως συνηθίζονταν τότε σε πολλούς οργανισμούς που ακούγαμε οι θέσεις ήταν δοσμένες ήδη ή μιλημένες.

02:38 Χρειαζόταν βοήθεια. Έτσι ακριβώς πίστευα, αλλά η συζήτησή μου τότε με τα στελέχη και τη διοίκηση της Συνεδριστικής Τράπεζας Καρδίτσας ήταν αυτοί οι οποίοι με προέτρεψαν να υποβάλω την αίτηση λέγοντάς μου ότι οι διαδικασίες που ακολουθεί η Συνεδριστική Τράπεζα Καρδίτσας είναι απολύτως αδιάβλητες και θα έλεγα απολύτως αξιοκρατικές.

03:02 Και αυτό αν θέλετε είναι και μια παρακαταθήκη την οποία διατηρούμε αμετάβλητη μέχρι και σήμερα. Στην τράπεζά μας δεν μπαίνει κανένας από το παράθυρο, όλοι μπαίνουν από την πόρτα. Μάλιστα. Fast forward λοιπόν, από το 2008 ως διευθυντής πληροφορικής τότε εξελίχθηκα με την πάροδο των ετών στην ιεραρχία της τράπεζας η οποία τράπεζα με τη σειρά της μεγάλωνε όλα αυτά τα χρόνια και από 10 άτομα περίπου που ήμασταν όταν εγώ μπήκα το 2008 στην τράπεζά μας πλέον είμαστε ένας οργανισμός τον οποίον έχω την τιμή να ηγούμε ως Διευθυνό Σύμβουλος από το 2015 σαν Διευθυντής Δικτύου και Ανάπτυξης από το 2012 Είμαστε πλέον ένας οργανισμός με 105 άτομα κοντά στα 400 εκατομμύρια ενεργητικό 7 καταστήματα σε όλη την περιφέρεια Θεσσαλίας και δόξα τω Θεώ να έχουμε μόνο προβλήματα πολυτέλειας για το πώς θα γίνουμε καλύτεροι και πώς θα ανταποκριθούμε καλύτερα στην αποστολή μας Θα πούμε για την Τραπέζα Ασφάλως αναλυτικά και πώς καταφέρατε να βγείτε αλόβητοι από την κρίση Ωστόσο έτσι ξεκινώντας

04:14 Πείτε μας λίγο ποιες είναι οι βασικές διαφορές μιας συνεταιριστικής τράπεζας από μια κλασική εμπορική τράπεζα. Η βασική διαφορά έχει να κάνει με το σε ποιον ανήκει η τράπεζα. Σε μια εμπορική τράπεζα, μια εμπορική τράπεζα ανήκει στους μετόχους της, ενώ μια συνεταιριστική ανήκει στα μέλη συνεταίρους της. Συνήθως η εμπορική τράπεζα ενδιαφέρεται για το κέρδος του μετόχου της ή των μετόχων της, ενώ μια συνεταιριστική τράπεζα ενδιαφέρει περισσότερο για το αποτύπωμα σε όρους κοινωνικούς και οικονομικούς που μπορεί να φέρει σε μια τοπική κοινωνία.

04:55 Οι συνεταιριστικές τράπεζες δημιουργήθηκαν για να μοχλεύσουν ακριβώς την τοπική αποταμίευση και να δημιουργήσουν πρωτίστως προϋποθέσεις για περιφερειακή ανάπτυξη και όχι για βραχυπρόθεσμο κέρδος των μετόχων. Και ποιο είναι το συγκριτικό πλονέκτημα με την έννοια ότι αυτό το κάνει και μια κλασική τράπεζα Υπάρχουν πάρα πολλές τράπεζες, όλες οι εμπορικές τράπεζες είναι σε όλη την Ελλάδα Οπότε ποιο είναι αυτό το ξεχωριστό σημείο Και επίσης αν θέλετε πείτε μας το γεγονός ότι λέμε συνεταιριστική τράπεζα καρδίτσας Η τράπεζα αφορά μόνο την καρδίτσα αυστηρά ή δεν υπάρχει περιορισμός σε ό,τι αφορά το χώρο, την περιοχή δραστηριότητας όπως και η Τράπεζα Περιόδης δεν απευθύνεται μόνο στους πολίτες του Πειραιά έτσι και η Συνδρυστική Τράπεζα Καρδίτσας πλέον έχοντας αποκτήσει μια πανελλήνια άδεια δεν απευθύνεται με στενούς γεωγραφικούς όρους σε συγκεκριμένο πελατολόγιο.

05:51 Έχει τη δυνατότητα να έχει πελατολόγιο από όλη την Ελλάδα και να απευθυνθεί σε επιχειρήσεις σε όλη την Ελλάδα όμως η στόχευσή της αποτελεί η περιοχή της Θεσσαλίας Εκεί είναι που μας ενδιαφέρει πρωτίστως να δημιουργήσουμε ισχυρό αποτύπωμα και σε δεύτερο βαθμό ευρύτερα οι όμορες περιφέρειες της Θεσσαλίας. Και ποιο είναι το πλειονέκτημα της συνεταιριστικής τράπεζας θεωρείτε σε σχέση με τις άλλες υπορικές τράπεζες που δραστηριοποιούνται στην περιοχή.

06:24 Το μεγαλύτερό μας πλειονέκτημα είναι η σχέση που έχουμε με τους πελάτες. Η στενή σχέση που έχουμε με τις τοπικές κοινωνίες μας επιτρέπει να έχουμε ένα επίπεδο αμεσότητας με το πελατολογιό μας που θα έλεγα ότι είναι πολύ δύσκολο για μια κλασική εμπορική τράπεζα να το αποκτήσει. Είμαστε κομμάτι της τοπικής κοινωνίας, ξέρουμε πάρα πολύ καλά όχι μόνο τις ιδιαίτερες δυνατότητες των πελατών μας, ξέρουμε μέχρι ποιο βαθμό μπορούν να σηκώσουν μια χρηματοδότηση ξέρουμε ακριβώς τις δυνατότητες που έχουν να αναπτύξουν μια επιχείρηση και μπορούμε να αξιολογούμε καλύτερα τα επενδυτικά τους σχέδια.

07:01 Οπότε τώρα η συνεταιριστική τράπεζα Καρδίτσας σε ποιες πόλεις, σε ποιες περιοχές της Θεσσαλίας έχει παρουσία. Φυσική παρουσία έχουμε στην περιοχή της Καρδίτσας φυσικά με τέσσερα καταστήματα στο νομό Λάρισας με δύο καταστήματα στο κέντρο της πόλης της Λάρισας και στην περιοχή των Φαρσάλων και ένα κατάστημα στην περιοχή του Βόλου.

07:21 Στα επόμενα σχέδιά μας είναι να αναπτύξουμε περαιτέρω το δίκτυό μας ώστε να καλύψουμε ολόκληρη την περιφέρεια της Αλίας αλλά και έξω από αυτή. Πρέπει να πούμε, να υπενθυμίσω μάλλον ότι σχετικά πρόσφατα πριν από κάποιους μήνες ίσως και κάτι περισσότερο, ο διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδας σας χαρακτήριζε την καλύτερη τράπεζα στην Ελλάδα που είναι μια δήλωση που σπάνια γίνεται από τον κεντρικό τραπεζίτη πώς το εισπράξατε εσείς αυτό το εισπράξαμε με ιδιαίτερη χαρά αποτέλεσε ιδιαίτερη τιμή για μας η αναφορά αυτή του κυρίου διοικητή από την άλλη αποτελεί για μας και τεράστια ευθύνη δεν φτάνει μόνο να φτάσει στην κορυφή, πιο δύσκολο είναι να διατηρηθεί στην κορυφή και άρα έχουμε ευθύνη να συνεχίσουμε στον ίδιο δρόμο, με την ίδια φιλοσοφία και την ίδια μεθοδολογία που μας έφτασε μέχρι σήμερα εδώ να συνεχίσουμε και τα επόμενα χρόνια διαχειριζόμενοι με απόλυτη συνέπεια τα χρήματα που μας εμπιστεύονται οι τοπικές κοινωνίες, λειτουργώντας πάντα υποφελία του ευρύτερου κοινωνικού συνόλου.

08:23 Αυτή τη στιγμή η τράπεζα λειτουργεί και αναπτύσσεται έχοντας διαχειριστεί δύο πολύ μεγάλες κρίσεις. Δηλαδή την κρίση που βιώσαμε όλοι μετά το 2010, τη δημοσιονομική κρίση και όλα αυτά, τη μεγάλη περιπέτεια που ζήσαμε. Αλλά εσείς βιώσατε και τον Ντάνιελ και τις καταστροφές, τις μεγάλες καταστροφές με την πλημμύρα στην περιοχή της Θεσσαλίας.

08:47 Η αλήθεια είναι ότι τα τελευταία, θα έλεγα, 15 χρόνια στην τράπεζά μας έχουμε δει οτιδήποτε περιγράφεται στα βιβλία λειτουργικού κινδύνου. Έχουμε βιώσει τα πάτα από χρηματοοικονομική κρίση, από bank run, μάλιστα με τους ευρωπαίους ομολόγους μου λέω και πολλές φορές ότι αυτό που εσείς διαβάζετε στα βιβλία ως bank run και το ξέρετε μόνο ως θεωρητική έννοια εμείς στην Ελλάδα έχουμε διαχειριστεί δύο capital controls που ήταν επίσης μια πολύ δύσκολη περίοδος για την τράπεζά μας. Έχουμε Είχαμε τις δύο πολύ μεγάλες φυσικές καταστροφές του Ιαννού το 2020 και το 2023 με τον Ντάνιελ, που ήταν πάρα πολύ δύσκολα για την περιοχή μας και φυσικά την υγειονομική κρίση του COVID.

09:33 Η απάντησή μας σε όλες αυτές τις προκλήσεις είναι θα έλεγα ενιαία. Δηλαδή μένουμε πάντα πολύ κοντά στις τοπικές κοινωνίες, είμαστε συνήθως πρώτοι που ανακοινώνουμε μέτρα ανακούφησης και το μήνυμά μας είναι σαφές λέγοντας ότι μην ασχολείστε τώρα με την τράπεζα, ασχοληθείτε με τις επιχειρήσεις σας ασχοληθείτε με τον οικοκυριό σας κοιτάξτε πώς θα πατήσετε στα πόδια σας εμείς είμαστε δίπλα σας για να σας στηρίξουμε σε αυτή την πολύ κρίσιμη περίοδο και αναπτύξαμε ένα πολύ ευρύ πλαίσιο βοήθειας προς επιχειρήσεις κτηνοτρόφους, νοικοκυριά τα πάντα τα οποία για να μπορέσουν να ανταποκριθούν στις απαιτήσεις επόμενες ημέρες φυσικά αυτά έχοντας πάντα στο μυαλό μας ότι ενδεχομένως θα δημιουργηθεί ένα βουνό από χρηματοοικονομικές υποχρεώσεις, τις οποίες θα πρέπει με κάποιο τρόπο μετά να τις βάλουμε σε μια σειρά.

10:25 Αλλά πάντα πιστεύαμε ότι δείχνοντας εμπιστοσύνη στην τοπική κοινωνία, αυτή η εμπιστοσύνη μακροπρόθεσμα γυρνάει πίσω και οι επιχειρήσεις, οι πελάτες μας, τα μέλη μας, τελικά δεν μας έχουν απογοητεύσει ποτέ όπως και εμείς είμαστε πάντοτε δίπλα τους. Η καταστροφή του Ντάνιελ έφερε νέο γύρο κόκκινων δανείων για τράπεζα ή κάπως τα πράγματα αντιμετωπίστηκαν και οι περισσότερες επιχειρήσεις προχώρησαν.

10:56 Παραδόξως όχι. Θα έλεγα ότι το μεγάλο βουνό κόκκινων δανείων στις ελληνικές τράπεζες δημιουργήθηκε από ένα συνδυασμό δύο πραγμάτων. από μια τελείως μεταβολή των βασικών παραμέτρων λειτουργίας των ελληνικών επιχειρήσεων που είχε ως αποτέλεσμα να είναι εντελώς άλλα τα οικονομικά τους αποτελέσματα και να μην μπορούν να ανταποκριθούν στις οικονομικές υποχρεώσεις που είχαν δημιουργήσει στην περίοδο που πήγαιναν καλά τα πράγματα και ένα δεύτερο από μια κουλτούρα δεν πληρώνω που είχε καλλιεργηθεί εντόνως και ο κόσμος άφηνε τις χρηματοοικονομικές του τα λίγα υποχρεώσεις όχι γιατί δεν μπορούσε να τις βάλει σε μια σειρά αλλά περιμένοντας κάποιες λύσεις εξωτικές θα λέγαμε.

11:37 Αυτή η κουλτούρα τώρα υπάρχει ή έχει πια ξεπεραστεί? Έχει ξεπεραστεί θα έλεγα σε πάρα πολύ μακάλο βαθμό αν δεν έχει εξαρτηθεί τελείως. Ο κόσμος καταλαβαίνει ότι πλέον δεν υπάρχουν μαγικές λύσεις. Η μόνη λύση είναι να πάει στο κατάστημα, να πάει στη τράπεζα που έχει την οφειλή, να συζητήσει με ειλικρίνεια με αυτήν προσπαθώντας να βρει μια βέλτιστη λύση προκειμένου να ανταποκριθεί στις υποχρεώσεις που έχουν δημιουργηθεί.

12:03 Τόσο το θεσμικό πλαίσιο όσο και οι φορείς που διαχειρίζονται και κόκκινα δάνεια αλλά και οι ίδιες οι τράπεζες πλέον έχουν ένα σύνολο λύσεων το οποίο θα έλεγα ότι το μόνο που αρκεί από την πλευρά του δανειολήπτου είναι να υπάρχει καλή θέληση. Αν υπάρχει τότε η λύση βρίσκεται σίγουρα. Εσείς διαχειριστήκατε το πρόβλημα των κοκκινων δανείων χωρίς ανακεφαλοποίηση, χωρίς να πάρετε κρατική βοήθεια ή να κάνετε χρήση του σχεδίου Ηρακλής και όλων αυτών των λύσεων που βρέθηκαν Κάνατε νομίζω μια αύξηση το 2025, μια αύξηση κεφαλαίου Όχι, η τράπεζά μας είναι ανοιχτό κεφαλαίο που σημαίνει ότι τα κεφαλαία μας κάθε χρόνο αυξάνονται από την είσοδο νέων μελών ή επενδυτών που επιλέγουμε να επενδύουν στα κεφαλιά μας.

12:48 Οπότε πώς διαχειριστήκατε, πώς καταφέρατε να μειώσετε αυτό το μεγάλο όγκο κόκκινων δανείων της κρίσης χωρίς ανακεφαλοποίηση. Να πω λοιπόν ότι και για την τράπεζά μας τα πράγματα δεν ήταν πάντοτε ρόδινα. Μπήκαμε στην κρίση με ένα ποσοστό κόκκινων δανείων το οποίο ήταν ξεπερνούς στο 40%. Άρα ήταν ένα πολύ υψηλό ποσοστό. Βέβαια στα όρια του μέσου όρου του τραπεζικού συστήματος της εποχής.

13:14 Τότε λοιπόν είχαμε εξαιρεθεί από τον Ηρακλή, ακόμη και να θέλαμε δεν μπορούσαμε να το υποστηρίξουμε. Ήταν πολύ σύνθετες, άλλες προτάσεις που είχαμε στο τραπέζι ήταν είτε πολύ σύνθετες είτε πολύ ακριβές. Οπότε τότε πήραμε μια στρατηγική απόφαση ότι να εκμεταλλευτούμε την εγκύτητα με τους πελάτες μας, την αμεσότητα και την ευελιξία που τους προσφέρουμε στις λύσεις μας και να καθίσουμε με έναν έναν από τους δανειολήπτες μας προσπαθώντας να βρούμε τη βέλτιστη λύση.

13:41 Αυτή μας η επιλογή δικαιώθηκε. Συστήσαμε μια πάρα πολύ καλή και ισχυρή ομάδα διαχείρισης καθυστερήσεων η οποία επικουρήθηκε από αρκετά άτομα της νομικής υπηρεσίας και των χρηματοδοτήσεων. Φτιάξαμε ένα task force εσωτερικά, το οποίο λειτουργήσε πάρα πολύ καλά και αυτός είναι ο λόγος όπου πλέον οι καθυστερήσεις μας σε απόλυτα νούμερα είναι της τάξης μερικά πολύ λίγα εκατομμύρια, το οποίο σε συνδυασμό με την πιστοτική επέκταση που κάναμε όλα αυτά τα χρόνια, μας έφερε σε ένα ποσοστό καθυστερήσεων το οποίο είναι κάτω του 5%.

14:13 Πλησίον του 5%, θα έλεγα. Οπότε ρυθμίσεις είναι ο κυρίως. Η μαγική λέξη είναι ρυθμίσεις από τη μία και από την άλλη ισχυρά θεμελιώδη. Δηλαδή η τράπεζα μας είχε ένα πολύ ισχυρό κουμπαρά προβλέψεων. είμαστε ως τράπεζα αρκετά συντηρητικοί δεν μας ενδιαφέρει τα κέρδη που παράγουμε κάθε χρόνο να απλά να τα διανύμουμε ως μέρισμα μόνο στα μέλη μας που το κάνουμε αυτό αλλά φροντίζουμε πάνω απ' όλα για την ευρωστία και την ενίσχυση των θεμελιωδών μεγεθών της τράπεζάς μας οπότε είχαμε πολύ ισχυρά κεφάλαια ο δείκτης κεφαλαικής επάρκειας της τράπεζάς μας ήταν πάντοτε πάνω από το 20% τώρα είναι κοντά στο 24% είχαμε πάρα πολύ ισχυρές προβλέψεις, οπότε ακόμα και σε περιπτώσεις που δεν μπορούσαμε να βρούμε λύση ρύθμιση, τότε ή ρευστοποιούσαμε καλύματα, που επίσης είχαμε, είτε από το στόκ των προβλέψεών μας αξιοποιούσαμε αυτό για να μπορέσουμε να μειώσουμε τις καθυστερίσεις μας.

15:08 Είπατε για τις ρευστοποιήσεις και επειδή είναι ένα θέμα έτσι ευαίσθητο που απασχολεί ακόμα πολύ και τις τράπεζες και τους σερβισερς, εσείς προχωρήσατε σε πληστηριασμούς που είναι πιο προσωπικές οι σχέσεις μεταξύ των μελών της κοινωνίας. Δεν είναι πιο δύσκολο να προχωρήσεις ένα πληστηριασμό σε μια αναγκαστική εκτέλεση. Είναι πάρα πολύ δύσκολο διότι όλες οι αποφάσεις έχουν ονοματιπώνυμο.

15:36 Γι' αυτό λοιπόν πρέπει να είναι απόλυτα στοιχειοθετημένες και να είναι σίγουρο ότι εφαρμόζεις την ίδια ρύθμιση σε όλο το πελατολογιό σου. Δυστυχώς ή ευτυχώς στην επαρχία δεν υπάρχει περιθώριο για διαφορετική αντιμετώπιση των πελατών πρέπει να διασφαλίσεις ότι όλοι εξυπηρετούνται το ίδιο καλά και δεύτερον ότι έχεις εξαντλήσει όλα τα μέσα διαθέσιμα προκειμένου να βρεθεί μια βιώσιμη λύση.

16:08 Εμείς προχωρήσαμε φυσικά, είχαμε υποχρέωση να προχωρήσουμε σε ανακτήσεις, σε ρευστοποιήσεις και ανακτήσεις των χρημάτων που δώσαμε και ότι δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι τα χρήματα που εμπιστεύεται τις χρηματοδοτήσεις μιας συνδυαστηρικής τράπεζας, δεν προέρχονται από τον κρατικό προϋπολογισμό ή από κάποιον άλλο φορέα, είναι η τοπική αποταμίευση, είναι τα χρήματα λοιπόν των υπόλοιπων συμπολιτών μας, τα οποία οφείλουμε και υποχρεούμαστε να τα διαχειριζόμαστε με φιδό και σύνεση και να καταβάλουμε κάθε δυνατή προσπάθεια να ανακτήσουμε τα κεφάλαια που έχουμε εμπιστευτεί στις χρηματοδοτήσεις.

16:40 Οπότε κάναμε αρκετές ανακτήσεις Σε περιπτώσεις βέβαια όπου δεν βρήκαμε λύσεις Η διαπίστωση αυτό που μας αναφέρατε Γιατί τα λεφτά της τράπεζας δεν είναι της τράπεζας Αλλά είναι των καταθετών είναι μια βασική τραπεζική λειτουργία. Καμιά φορά το ξεχνάμε όμως. Νομίζουμε ότι τα χρήματα έρχονται από κάπου αλλού. Κατά τη γνώμη σας αυτό το παράδειγμα το δικό σας γιατί δεν έχει δουλέψει συνολικά στη χώρα.

17:22 Δηλαδή διαβάζουμε και το Διεθνές Δομισματικό Ταμείο κάνει κριτική στην αργή αντιμετώπιση του ιδιωτικού χρέους και φαίνεται έχουμε ένα τεράστιο ποσό κόκκινων δανείων στους servicers, τα οποία μειώνονται μεν αλλά μειώνονται με μικρό βαθμό. Πού οφείλεται αυτό, είναι στην προηγούμενη κουλτούρα που αναφέρατε, πώς θα το προσεγγίζατε.

17:50 Θα έλεγα ότι η αλήθεια βρίσκεται κάπου στη μέση. Δηλαδή ο ρυθμός ανάκτησης σε ένα χαρτοφυλάκιο καθυστερημένων δανείων εξαρτάται πολλές φορές από παράγοντες τους οποίους δεν μπορείς να επηρεάσεις άμεσα. ένας από αυτούς είναι η ταχύτητα απονομής της δικαιοσύνης είναι ο ρυθμός λοιπόν με τον οποίο μια δικαστική διαδικασία ολοκληρώνεται δυστυχώς στη χώρα μας αυτό ακόμη ξεκολουθεί να είναι πάρα πολύ χρονοβόρο να σας δώσω ένα παράδειγμα ότι εμείς είχαμε περιπτώσεις που είχαμε τελειώσει όλες τις διαδικασίες, είχαμε τελειώσει τους πληστηριασμούς και περιμέναμε απλά να εισπράξουμε το εκπληστηριασμό και σε περιπτώσεις αυτό καθυστέρησε ακόμη και ένα χρόνο Ειδιστικά εγώ είχα υπόλοιπα καθυστερήσεις χωρίς να έχω καθυστερήσει και χωρίς να υπάρχει κάτι άλλο να κάνω σε αυτές τις περιπτώσεις απλά περίμενα να ολοκληρωθεί μια τυπική διαδικασία.

18:45 Επίσης είναι και θέμα κινήτρων καμιά φορά. Δηλαδή οι σερβιστές καμιά φορά ενδιαφέρονται για τη βραχυπρόθεσμη είσπραξη και όχι για τη δημιουργία μιας βιώσιμης μακροχρόνιας ρύθμισης. για το λόγο ότι έτσι είναι κατασκευής έχουν αυτή την νοτροπία. Οπότε θα έλεγα ότι ενώ θα μπορούσαμε να κινηθούμε προς ένα διαφορετικό άξονα στο να βρούμε τους δανειολήπτες μια πιο μακροπρόθεσμη βιώσιμη ρύθμιση να μην προχωρήσουμε τόσο επιθετικά εξαγορές και ρευστοποιήσεις ακινήτων εντούτοις βλέπουμε λίγο με πιο βραχυπρόθεσμο ορίζοντα.

19:29 Όλο αυτό το μεγάλο πρόβλημα εκκληρονομιά της κρίσης στα κόκκινα δάνεια έχουν συμβάλει νομίζω στο να υπάρχει μια πολύ αρνητική εικόνα για το τραπεζικό σύστημα από τους πολίτες Εσείς πώς το εκλαμβάνετε αυτό στον τόπο σας και τι πιστεύετε ότι αν αυτή η αίσθηση του υπάρχει του κόσμου είναι σωστή ή υπάρχουν και στοιχεία υπερβολής σίγουρα υπάρχουν στοιχεία υπερβολής οι τράπεζες πολλές φορές αντιπροσωπεύουν επειδή λόγω του θεσμικού τους πλαισίου κινούνται μέσα από τυποποιημένες διαδικασίες κάπως απρόσωπες και πολλές φορές σύνθετες για τις οποίες ο πολίτης δεν καταλαβαίνει για ποιο λόγο γίνονται και πολλές φορές τις βλέπει αυτές τις διαδικασίες ως εμπόδιο στο να εξυπηρετηθεί για παράδειγμα σίγουρα οι τράπεζες αντιμετωπίζονται με δυσπιστία.

20:27 Όμως αυτό που πρέπει να κατανοήσουμε είναι ότι η όποια πρόοδος, η όποια κοινωνική πρόοδος υποχρεωτικά περνάει μέσα από τις τράπεζες. Άρα και εμείς πρέπει να βρούμε τρόπους ώστε να φέρουμε τον πολίτη, τον πελάτη, τον μέλος πιο κοντά στην τράπεζα, εξηγώντας του τις διαδικασίες που είμαστε υποχρεωμένοι λόγω του θεσμικού πλαισίου να ακολουθήσουμε αλλά και να καταβάλουμε κάθε δυνατή προσπάθεια να απλοποιήσουμε αυτή τη σχέση πελάτη με τράπεζα κάνοντας την πιο εύπεπτη ώστε να μπορέσουμε να ανταποκριθούμε και στις προκλήσεις της εποχής μας.

21:07 Είναι λοιπόν λίγο υπερβολικό να μιλάμε για τις κακές τράπεζες. Οι τράπεζες ακολουθούν ένα πλαίσιο. Δεν ακολουθούν μόνο ένα επιχειρηματικό σχέδιο. Ακολουθούν ένα θεσμικό και ένα υποπτικό πλαίσιο με το οποίο καμιά φορά μπορεί και να μην συμφωνούν αλλά είναι υποχρεωμένες να το εφαρμόσουν. Αυτό στα μάτια της κοινωνίας του απλού πολίτη χτίζει ένα τείχος.

21:29 Τους δυσκολεύει τη ζωή. Τους δυσκολεύει τη ζωή. Δηλαδή να σας πω ένα απλό παράδειγμα. Όταν σου ζητάνε 50 χαρτιά για να ανοίξει ένα λογαριασμό πιστεύεις ότι με τράπεζα θα είχαν κανένα πρόβλημα να ανοίγουν και με δύο χαρτιά λογαριασμό. Είμαι σίγουρος ότι όλοι θα συμφωνούσαμε σε αυτό. Όμως το πλαίσιο ορίζει ότι πρέπει να έχουμε πλήρη γνώση του πελάτη και του συναλλασσόμενού μας σε κάθε περίπτωση.

21:49 Αλλιώς είστε νομικά υπόλογοι. Ακριβώς. Και επειδή κανείς δεν θέλει να είναι νομικά εκτεθειμένος, είμαστε υποχρεωμένοι να εφαρμόζουμε ασχέτως μεγέθους, το οποίο είναι και ένα άλλο πρόβλημα που αντιμετωπίζουν οι μικρές τράπεζες. είμαστε όλες οι τράπεζες υποχρεωμένες να ακολουθούμε ακριβώς το ίδιο πλαίσιο. Υπάρχει έντονη κριτική στις τράπεζες πάντως ότι δεν χρηματοδοτούν πιο μικρές και μεσές επιχειρήσεις ότι οι χρηματοδοτήσεις πηγαίνουν κατά βάση σε μεγάλους πελάτες.

22:17 Τι συμβαίνει με εσάς ενώ στην συνεταιριστική τράπεζα καρδίσας οι τράπεζες πολλές φορές λένε ως δικαιολογία ότι πολλοί πελάτες είτε είναι στον τη Ρεσία είτε έχουν αδύναμα οικονομικά, ειδικά οι πιο μικρές επιχειρήσεις. Εσείς πώς το βλέπετε στην καρδίτσα, ισχύει αυτό? Παλιότερα θα έλεγα ότι ήταν το σύνηθες. Μέσα από ένα γενικευμένο πλαίσιο, να το πω έτσι, απόκρυψης φορολογικής ύλης, θα έλεγα ότι ήταν πολύ λίγες επιχειρήσεις στους οποίους οι οικονομικές καταστάσεις αντιπροσώπευαν την πραγματική δυναμική τους.

22:55 Ωστόσο τα πράγματα έχουν αλλάξει πλέον ριζικά Ο κόσμος έχει κατανοήσει ότι δεν έχει νόημα Το να αποκρύπτεις βραχυπρόθεσμα φορολογική ύλη Αλλά πρέπει να απεικονίζεις Με σαφήνεια στις οικονομικές σου καταστάσεις Και στις οικονομικές σου αποτελέσματα Τη δυναμική της επιχειρήσεις σου Ώστε να έχεις ελπίδα Πλέον να αξιολογηθείς από μια τράπεζα Ή έναν οργανισμό όπως είναι ένα πηξακή τράπεζα Να απαντήσω στο πρώτο σκέλος όμως και να πω ότι η συνεταιριστική τράπεζα καρδίτσας η στοχοπροσύλωση της παραμένει σε ένα πελατολόγιο το οποίο έχετε δίκιο να λέτε ότι εν πωλής και δικαίως αισθάνεται αποκλεισμένο από τις μεγάλες τράπεζες και αυτό γιατί εμείς ως τράπεζα είμαστε αφοσιωμένοι στο να εξυπηρετούμε και να χρηματοδοτούμε τις επιχειρήσεις της περιοχής μας Οι επιχειρήσεις της περιοχής μας είναι αγρότες, μικρομεσαίες επιχειρήσεις, πολύ μικρές επιχειρήσεις, οι επιχειρήσεις της γειτονιάς με τις οποίες υπάρχει μια αγκίτα και μια σχέση εμπιστοσύνης.

23:59 Έτσι λοιπόν τα προηγούμενα χρόνια ο μόνος τρόπος για να ανταπεξέλθουμε αυτή την ανατιστοιχεία οικονομικών καταστάσεων με ικανότητα αποπληρωμής ήταν μόνο η βαθιά γνώση μας του πελάτη, η γνώση των πραγματικών δυνατοτήτων του και γνωρίζοντας το πλαίσιο στο οποίο κινείται η επιχείρηση. Άρα λοιπόν εμείς φτιαχτήκαμε για να εξυπηρετούμε τη μικρή επιχειρηματικότητα και αυτό είναι που θα συνεχίσουμε να κάνουμε και τα επόμενα χρόνια.

24:29 Εσείς είστε οι μόνοι ίσως αν δεν κάνω λάθος στην εταιριστική τράπεζα που επιβίωσε με την ίδια φυσιογνωμία από την κρίση και μετά νομίζω οι υπόλοιπες κάποιες απορροφήθηκαν, κάποιες άλλαξαν ιδιοκτησία. Έτσι, αν θα ήθελα να μας πείτε τα τρία-τέσσερα σημεία πολύ γρήγορα ποια είναι αυτά που νομίζετε κάνανε τη διαφορά και σας επέτρεψαν να διατηρηθείτε αυτόνομοι.

24:57 Η τράπεζά μας θα έλεγα ότι είναι η μοναδική συνεταιριστική που μπορεί με ασφάλεια να πει ότι θα είναι εδώ ως συνεταιριστική και τα επόμενα χρόνια. Η επιβίωση της τράπεζάς μας δεν ήρθε από κάποια μαγική ενέργεια. Ήρθε από τη συνέπεια, θα έλεγα εγώ, με την οποία ακολουθήσαμε την αποστολή για την οποία δημιουργηθήκαμε. Η αποστολή μας ήταν η στήριξη της τοπικής κοινωνίας.

25:29 Αυτό κάνουμε όλα αυτά τα χρόνια, αυτό υπηρετούμε. Δεν έχουμε απλωθεί σε τομείς τους οποίους δεν καταλαβαίνουμε. δεν έχουμε ασχοληθεί με οικονομικά εργαλεία τα οποία μπορεί να είχαν βασίλει πρόθεσμα με πάρα πολύ μεγάλο κέρδος αλλά μακροπρόθεσμα οδηγήσαν σε πάρα πολλές μεγάλες και μεγάλες επισφάλειες θα λέγα λοιπόν ότι η συνταγή της επιτυχίας είναι ότι δεν παρεκκλίναμε από αυτή την αποστολή για την οποία δημιουργηθήκαμε και με συνέπεια επιτελούμε το έργο μας παραμένοντας συντηρητικοί, στοχοπροσιλωμένοι στην εξυπηρέτηση των πελατών μας και με ένα σαφές επιχειρηματικό σχέδιο το οποίο θέλει πάντοτε τα κεφάλια της τράπεζας να απασχολούνται εποφελία της τοπικής κοινωνίας.

26:20 Πάντως η αίσθηση είναι ότι είναι πιο δύσκολο να λειτουργήσεις με διαδικασίες και κανόνες σε μια πιο κλειστή τοπική κοινωνία. Θέλω να πω από τη στιγμή που υπάρχουν πιο έντονες προσωπικές σχέσεις είναι πιο εύκολο να υπάρχουν και τέτοιου είδους πιέσεις. Έχετε απόλυτο δίκιο και αυτό που σας είπα πριν ότι όλες οι αποφάσεις στην τράπεζά μας έχουν ονοματεπώνυμο δυστυχώς.

26:44 Οι συνάδελφες της υπόλοιπης συστημικής τράπεζας όπως συνηθίζω να λέω έχουν πάντοτε κάποιον ανώτερο να δείξουν και να πούν τι να κάνω. Κόπη και από τα κεντρικά. εμείς δεν έχουμε κάποιον να δείξουμε, εμείς είμαστε τα κεντρικά και υπάρχουν πολλές ανέκδοτες ιστορίες με ανθρώπους οι οποίοι μας παίρνουν τηλέφωνο και μας ρωτάνε γιατί μου κοπήσεσαι το δάνειο, γιατί δεν μου το έδωσες ένα χαρακτηριστικό της τράπεζάς μας είναι ότι ποτέ δεν υποκύψαμε σε καμία μορφή πίεση εξωτερικών παραγόντων ο μοναδικός μας γνώμουνας και κριτήριο λειτουργίας είναι τι είναι καλό και προς το συμφέρον της τράπεζάς μας και θα έλεγα ότι είμαστε σε εργαστή συνεργασία με όλους τους τοπικούς φορείς οι οποίοι βλέποντας το μοντέλο λειτουργίας της τράπεζάς μας και οι ίδιοι το αφήνουν ανενόχλητο να λειτουργεί όπως πρέπει.

27:31 Και αυτό θα έλεγα είναι άλλο ένα σημαντικό σημείο στο οποίο πρέπει να σταθούμε ότι στόχος μας δεν είναι μόνο να αποδείξουμε ότι η Συνεταιριστική Τράπεζα Καρδίδας είναι μια τράπεζα βιώσιμη είναι ότι το μοντέλο του συνεταιρισμού είναι βιώσιμο, μπορεί να παράγει θετικό αποτέλεσμα, μπορεί να είναι κερδοφόρο, ενώ παράλληλα έχει ένα ισχυρό κοινωνικό αποτύπωμα.

27:55 Ζούμε σε μια εποχή, ζούμε μια περίοδο μάλλον ριζικού μετασχηματισμού της οικονομίας, της κοινωνίας, του επιχειρήν, με την ψηφιακή επανάσταση, το AI και όλες αυτές τις αλλαγές που γίνονται. Πώς βλέπετε εσείς αυτό το περιβάλλον? υπάρχει έντονο σκεπτικισμός ακόμα για τις μεγάλες τράπεζες κατά πόσο θα μπορέσουν να επιβιώσουν σε βάθος χρόνου σε ένα νέο περιβάλλον που ανασχηματίζεται, αναδιαμορφώνεται από την τεχνολογία.

28:24 Εσείς πώς αντιμετωπίζετε την πρόκληση αυτή και τι πιστεύετε ότι είναι αυτά τα στοιχεία τα οποία θα σας επιτρέψουν να γίνει αυτό που είπατε ότι θα είστε για πολλά χρόνια εδώ να βοηθάτε την τοπική κοινωνία και να λειτουργείτε. Σίγουρα οι προκλήσεις της επόμενης ημέρας είναι πολυεπίπεδες και ειδικά για έναν οργανισμό του δικού μας μεγέθους θα έλεγα ότι είναι και κρίσιμες.

28:50 Ο τεχνολογικός παράγοντας είναι μια πολύ σημαντική πρόκληση για την επόμενη ημέρα διότι ξαφνικά δεν έχουμε να ανταγωνιστούμε μόνο το παραδοσιακό τραπεζικό σύστημα αλλά έχουμε να ανταγωνιστούμε και εταιρείες του FinTech οι οποίες μέσω ενός app προσφέρουν μια εγκύτητα την οποία μέχρι σήμερα ήταν δύσκολο να την έχεις με τον πελάτη σου.

29:17 Αυτό λοιπόν μας αναγκάζει να είμαστε μπροστά από τις εξελίξεις εφαρμόζουμε κι εμείς ένα πολύ μεγάλο επενδυτικό πλάνο ήδη από τα προηγούμενα χρόνια αλλά και για τα επόμενα το οποίο φυσικά θέλει την τράπεζά μας να βρίσκεται στην αιχμή της τεχνολογίας όσον αφορά τις τεχνολογικές λύσεις που παρέχει στους πελάτες της. Δεν έχουμε την πολυτέλεια να εστερούμε, διότι ο σύγχρονος επιχειρηματίας θέλει λύσεις που μπορεί να κάνει τη δουλειά του έτσι όπως θέλει, οπότε δεν υπάρχει ότι είστε μια καλή τράπεζα.

29:53 Μπορεί όμως σε βάθος χρόνου ένας μικρός οργανισμός να υποστηρίξει τις αναγκαίες επενδύσεις, τεχνολογίες, οι οποίες και δεν λέω τώρα μόνο για τη συνεταιριστική τράπεζα, ενώ ας πούμε ακόμα και τις συστημικές τράπεζες που έχουν άλλη οικονομική επιφάνεια σε σχέση με τις αλλαγές που φέρνει η Revolut και την πρόσβαση σε τεχνολογία που έχει η Revolut και τις επενδύσεις που κάνει σε τεχνολογία.

30:16 Πώς αυτό το πράγμα μπορεί να αντιμετωπιστεί. Η τεχνολογία από μόνη της δεν είναι αυτός ο σκοπός. Με τα χρόνια αυτό που βλέπουμε είναι ότι το κόστος επενδύσεων που χρειάζεται για να έχεις τον ίδιο βαθμό τεχνολογικής οριμότητας, πέφτει. Αν πριν από 10 χρόνια συζητούσαμε ότι μια μικρομεσαία τράπεζα θα έχει τη δική της εφαρμογή mobile app, θα έχει μια πολύ σύγχρονη πλατφόρμα στο e-banking, οι κάρτες της θα βρίσκονται πλέον σε όλα τα wallet κτλ, πριν από 10 χρόνια θα συζητούσαμε για επενδύσεις εκατομμυρίων.

30:49 Πλέον όλες αυτές οι λύσεις υπάρχουν σε ένα budget το οποίο μπορούμε να υποστηρίξουμε. φυσικά δεν μπορούμε να είμαστε πρωτοπόροι και να υλοποιούμε εξωτικές λύσεις για τους πελάτες μας όμως η αμεσότητα και η ευελιξία που έχουμε εσωτερικά στο να παίρνουμε αποφάσεις και να υιοθετούμε λύσεις είναι αυτό που καμιά φορά σε φέρνει μπροστά από τον ανταγωνισμό παρέχοντας προϊόντα και λύσεις που ο ανταγωνισμός για να τις υιοθετήσει στο μέγεθος του οργανισμού θα του πάρει χρόνια και ήδη στο παρελθόν έχουμε δει τέτοιες λύσεις. Για παράδειγμα όταν φέραμε τη δική μας πλατφόρμα στα POS το acquiring, ήμασταν η πρώτη τράπεζα που έβαλε την εφαρμογή ταμιακής μηχανής πάνω στα δικά της τερματικά.

31:33 Αυτό είναι κάτι το οποίο για τον αναγνωσμό πλέον θεωρείται στάνταρ, αλλά η αλήθεια είναι ότι πρώτοι εμείς ως τράπεζα το αναπτύξαμε ως λύση με τους συνεργάτες μας. Αυτό είναι ένα μόνο παράδειγμα για να καταλάβουμε ότι καμιά φορά το να είσαι μικρός έχει και ένα πλειονέκτημα στον ιαφθυτή στις τεχνολογικές λύσεις γιατί δεν έχεις το μέγεθος του οργανισμού το οποίο θα σε αναγκάσει για να κάνεις scale θα σου πάρει χρόνο Στην Ευρώπη ποια είναι η κατάσταση ποια είναι η εικόνα για τις συνεταιριστικές τράπεζες και τις πιο μικρές και να πούμε ότι πρόσφατα εκλεγήκατε πρόεδρος σε ένα ευρωπαϊκό όργανο τη ΦΕΜΠΕΑ που είναι ένας οργανισμός για τις ηθικές και αναλλακτικές τράπεζες.

32:15 Το περιβάλλον στην Ευρώπη θα έλεγα ότι είναι αρκετά διαφορετικό για τις μικρότερες συνεταιριστικές τράπεζες, με δεδομένο ότι ο συνεταιριστικός θεσμός στις υπόλοιπες ευρωπαϊκές χώρες είναι αρκετά αναπτυγμένος. Το μυρίδιο αγοράς που έχουν οι συνεταιριστικές τράπεζες σε χώρες όπως είναι η Γερμανία ή η Γαλλία είναι πάνω του 20%.

32:34 Τώρα μιλάμε για όριμους θεσμούς, οι οποίοι έχουν δομές και διαδικασίες που μπορούν να υποστηρίξουν τις μικρότερες τράπεζες. Εκεί λοιπόν η συζήτηση είναι ακριβώς η ίδια που έχουμε και στη χώρα μας, απλά είναι διαφορετική η πρόσβαση σε πόρους που έχουμε. Όμως όλους μας απασχολεί η εποπτεία, το εποπτικό βάρος που έχουμε, όλους μας ενδιαφέρει η αρχή της αναλογικότητας και το πλαίσιο με βάση το οποίο αυτό θα εφαρμοστεί για τα λιγότερο σημαντικά, όπως ονομάζονται πιστοτικά ιδρύματα.

33:10 Και θεωρώ ότι η Ευρωπαϊκή Επιτροπή σε συνεργασία με τις εθνικές εποπτικές αρχές βρίσκονται σε ένα πολύ κρίσιμο σημείο, όπου με την ψήφιση του νέου πλαισίου εποπτείας των μικρότερων τραπεζών θεωρώ ότι θα απελευθερωθούν δυνάμεις από τις μικρότερες τράπεζες οι οποίες θα τις βοηθήσουν να αξιοποιήσουν καλύτερα το ανθρώπινο δυναμικό τους αλλά και τους πόρους που έχουν στη διάθεσή τους.

33:34 Κλείνοντας, ήθελα να μας πείτε ποιες είναι οι φιλοδοξίες σας και οι βασικοί στόχοι για τη συνεταιριστική τράπεζα Καρδίτσας σε μεσοπρόθεσμο ορίζοντα, σε ορίζοντα τριετίας, πενταετίας. Όπως σας είπα και πριν, το μόνο σίγουρο είναι ότι θα συνεχίσουμε να είμαστε συνεταιριστική τράπεζα. έχοντας παράλληλα όμως μια πολύ ισχυρή ψηφιακή παρουσία συνδυαζόμενη από μια ισχυρότερη φυσική παρουσία.

34:06 Στόχος μας είναι να μεγαλώσουμε οργανικά, σταδιακά, χωρίς άλματα και πάντοτε σε περιοχές που μπορούμε να αναπτυχθούμε και να φανούμε χρήσιμοι. Κύριε Τουρναδίτη, σας ευχαριστώ πολύ για την πολύ ενδιαφέρουσα συζήτηση σήμερα. Εγώ σας ευχαριστώ πολύ για την πρόσκληση. businessdaily.gr η καθημερινή σας ενημέρωση για τις επιχειρήσεις, την οικονομία, τις αγορές, την πολιτική και όλα όσα αφορούν τη ζωή μας.

34:36 Για να μην χάνετε τα νέα επεισόδια των podcast του businessdaily.gr κάντε εγγραφή στα κανάλια μας σε Spotify, Apple Podcast και Google Podcast.