Skip to content
PodBase
Ήταν η Ρόζα πολέμια του λενινισμού;

Ήταν η Ρόζα πολέμια του λενινισμού;

ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ podcast
Ιούλιος 10, 2026 00:09:51
Συνδεθείτε για να δηλώσετε αν σας αρέσει
Συνδεθείτε για να δηλώσετε αν σας αρέσει
Προσθήκη σε Λίστα Επεισοδίων
Αποθηκεύστε αυτό το επεισόδιο σε λίστα.
Όνομα Λίστας

Σχετικά με αυτό το επεισόδιο

Οι πραγματικές διαφωνίες της Ρόζας Λούξεμπουργκ και του Λένιν και ο μύθος της εχθρότητας ανάμεσά τους. Ομιλητής: Κωνσταντίνος Αυγέρος.

Αυτόματη μεταγραφή — ενδέχεται να περιέχει λάθη.

Οι διαφωνίες ανάμεσα στη Ρόζα Λούξεμπουργκ και το Βλάντιμιρ Λένιν έχουν λάβει μεγάλες διαστάσεις και έχουν παραρμηνευτεί από ένα ευρύ φάσμα της αριστεράς. Η κριτική της μεγάλης αυτής επαναστάτριας στο Λένιν για το ζήτημα της οργάνωσης του Επαναστικού Κόμματος και το εθνικό ζήτημα ήταν λαθεμένη. Οι δύο αυτοί σημαντικότατες επαναστάτες παρουσιάζονται ως δύο αντίπαλοι που εκπροσωπούσαν ασυμβίβαστες πολιτικές τάσεις.

Από τους εφαρμοστές ευρωκομουνιστές μέχρι τους ελευθεριακούς σοιαλιστές και τους αριστεριστές που αυτοποκαλούνται λουξεμβουργιστές, η Ρόζα Λουξεμπουργκ παρουσιάζεται ως εχθρική προς τον Λένιν και τον πολιτισμό. Η Ρόζα και ο Λένιν υπήρξαν επαναστάτες μαρξιστές που αφαιρούσαν τη ζωή τους στην ανατροπή του καπιταλισμού. Συμφωνούσαν στα θεμελιώδη ζητήματα.

Στην αναγκαιότητα της αλλησκής επανάστασης, στον διεθνισμό, στην ανεξαρτσία της ερατικής τάξης από την αστική πολιτική και στην απόρριψη του ρεφόρνισμού των βασικών ηγετών της αλληδημοκρατίας και της δεύτερης διεθνούς. Οι διαφωνίες τους δεν αφορούσαν θεμελιώδεις ζητήματα αρχών. Η πρώτη σημαντική αντιπαράθεση εμφανίστηκε το 1904, όταν η Λούξεμπουργκ άσκησε κριτική στο έργο του Λένιν ένα βήμα μπρος, δύο βήματα πίσω.

Η πληροφόρηση που είχε η Ρόζα για την αντιπαράθεση, η οποία έχει ξεσπάσει στο εσωτερικό του ρωσικού μαρσικού κινήματος, ήταν μονόπλευρη. προερχόταν από τη δεξιά πτέρυγα του Ρωσικού Σορροδημοκρατικού Εργατικού Κόμματος, δηλαδή τους Μερσεβίκους. Ο Λένιν παρουσιαζόταν από τους Μερσεβίκους ως υπερσυγκεντρωτικός και αυταρχικός.

Στην πραγματικότητα όμως, ο Λένιν ήθελε να δημιουργήσει ένα πανεστατικό κόμμα με επαγγελματική λειτουργία και είχε ως πρότυπο το Σορροδημοκρατικό Κόμμα της Γερμανίας. η Ρόζα είχε δει από πρώτο χέρι τον εκφυλισμό της ηγεσίας του Γερμανικού Κόμματος και των Συνδικάτων. Στη διαπάλληση με τους Οπορτονιστές εντός του Γερμανικού Σοροδημοκρατικού Κόμματος είχε την τάση να επερξενεκεύει τον αυθορμαντισμό του Μαζούν και την επανστατική γενική απεργία.

Αντιπάλευε τους γραφειοκράτες των Συνδικάτων και τους βουλευτές του Κόμματος που δεν έκαναν τίποτα για την επαναστατική κίνηση των μαζών, παρά μόνο εκφωνούσαν λόγους για τον σοσιαλισμό. Η ανεσυχία της ήταν ότι υπερβολικές συγκέντρους εξουσιών στην κομματική ηγεσία θα μπορούσαν να οδηγήσει στην υποκατάσταση πρωτοβουλίας ερετικής τάξης από μια μικρή ομάδα επαγγελματιών επαναστατών.

Για τον Λένιν όμως, ένα επαναστατικό κόμμα δεν αποτελούσε υποκατάστατο της ερετικής τάξης, αλλά αναγκαίο εργαλείο για την οργάνωση της υπάλληλης απέναντι στον καπιταλισμό και το αστικό κράτος. Ο Λένιν αναγνώρισε τη δημιουργική δύναμη της αυθορμητής δράσης του Μαζών. Ταυτόχρονα όμως επέμενε ότι ο αυθορμητισμός από μόνος του δεν αρκεί για την κατάκτηση της εξουσίας.

Χωρίς πολιτική οργάνωση, οι επαναστατικές ευκαιρίες μπορούν να χαθούν για πάντα. Εδώ βρίσκεται και ένα σημείο που συχνά παραμηνέβεται Η Λούξεμπουργκ δεν ήταν αντίθετη στην ύπαρξη επανεστατικού κόμματος ούτε όλοι ήταν αντίθετος στη δημοκρατική συμμετοχή των εργαζομένων στην επανεστατική διαδικασία Οι διαφορές επανεφανίστηκαν το 1917 μετά την Οκτωβρενή Επανάσταση Η Λούξεμπουργκ, ενώ υποστήριζε με ενθουσιασμό την κατάληψη εξουσίας από τους Μπολσεβίκους και χαρακτήρισε την Οκτωβρινή Επανάσταση ιστορικό ερώσιμο για το διεθνές εργατικό κίνημα, διατύπωσε σοβαρές επιφυλάξεις για ορισμένες πολιτικές επιλογές της νέας σοβιτικής εξουσίας.

Άσκησε κριτική στον περιορισμό των δημοκρατικών ελευθεριών, στη διάλυση της συντακτικής συνέλευσης, καθώς και στην απαγόρευση της δημόσιας πολιτικής αντεπαράθεσης μεταξύ των σοσιαλιστικών κομμάτων. Παρ' όλα αυτά, η ίδια τόνιζε ότι κριτική της γιατί πονόταν από τη σκοπιά της υπεράσπισης της επανάστασης και όχι της απόρριψής της Επέκρινε έντονα τη γερμανική σωστοδημοκρατία που εγκατέλειψε τον επανστατικό δρόμο και θεωρούσε ότι οι Πολσεβίκοι είχαν το ιστορικό θάρρος να καθοδηγήσουν την πολιταρική επανάσταση κάτι που τα περισσότερα σοσιαλιστικά κόμματα της Ευρώπης αρνήθηκαν να πράξουν Ο Λένιν, από τη δική του πλευρά, θεωρούσε ότι οι αποφάσεις των Πολσεβίκων για έκτακτα μέτρα επιβλήθηκαν από τις ακραίες συνθήκες του εμφυλίου πολέμου, της ξένης στρατιωτικής επέμβασης και της οικονομικής κατάρρευσης.

Υποστήριζε ότι η επανάσταση δεν μπορούσε να επιβιώσει χωρίς έκτακτα μέτρα άμυνας απέναντι στις αντεπαναστικές δυνάμεις. Συμφωνείς με τις ιδέες που ακούς στο Επανάσταση Podcast? Μη μένεις παθητικός ακροατής. Γίνε ενεργός υποστηριχτής. Στο marxismos.com κάθετος οργανώσου. Η Ρόζα κατά τη διάρκεια της Γερμανικής Επανάστης του 1918-19 αναγνώρισε την ανάγκη ύπαρξης ενός ισχυρού εργατικού επανστατικού κόμματος που θα έχει σφιρελαλτηθεί πριν από τα επανστατικά γεγονότα.

Δυστυχώς, κατέληξε αυτό το συμπέρασμα αργά όταν η επανάσταση πια είχε ξεσπάσει. Το αποτέλεσμα ήταν ότι η αστική τάξη Γερμανίας με τη συνεργασία των Σορροδημοκρατών εγγετών αποκεφάλισαν την ηγεσία του Ναρού και χωρίς μαζική επιρροή Οικομισκού Κόμματος Γερμανίας δολοφονώντας τη Ρόζα, τον Καρλ Λίμπνεκτ και άλλους επαναστάτες ηγέτες.

Τραγική κατάληξη ήταν η ήττα της Γερμανικής Επανάστασης σε αντίθεση με τη Ρωσική Επανάσταση αυτής της Επανάστασης το 1917. Ένα ακόμη σημείο αντιπαράθεσης ήταν το εθνικό ζήτημα. Η Λούξεμπουργκ αντιμετώπιζε με μεγάλη επιφύλαξη το σύνθημα του δικαιώματος της εθνικής αυτοδιάθεσης, φοβόμουν ότι θα ενίσχυε τον εθνικισμό και θα αποδυνάμωνε την ταξική ενότητα των εργαζομένων, πέρα από εθνικές ή άλλες διαφορές, στον αγώνα τους για τον σοσιαλισμό.

Ο Λέν αντίθετα θεωρούσε ότι η αναγνώριση του δικαιώματος των καταπιεσμένων εθνών στην αυτοδιάθεση αποτελεί σαπαραίτητη προϋπόθεση για την οικοδόμηση της εθελοντικής εθνιστικής ενότητας μέσα στις γραμμές της εργατικής τάξης διαφορετικών εθνωτήτων. Η εργατική τάξη των εθνών που καταπιέζουν άλλα έθνη μπορεί να οικοδομήσει την εμπιστοσύνη και την ενότητα με την εργατική τάξη των καταπιεζόμενων εθνών μόνο σε μια εθελοντική βάση και αναγνωρίζοντάς της το δικαίωμα της αυτοδιάθεσης μέχρι και του κρατικού αποχωρισμού Με αυτή την πολιτική οι πολσεβίκοι μπόρεσαν να οικοδομήσουν την ενότητα με πολλά καταμπιζόμενα έθνη της αρκής αυτοκρατορίας και να δημιουργήσουν τη Σοβιετική Ένωση.

Συμπερασματικά, πρέπει να πούμε ότι και οι δυο τους ήταν επαναστάτες και ανήκαν στην ίδια μαρξιστική πτέρυγα. Αποτελούσαν την επαναστατική αριστερή πτέρυγα της Διεθνής Σοβαρδημοκρατίας. Οι διαφωνίες τους διεξάγονταν με γνώμονα την υπηρέτηση ενός κοινού στρατηγικού σκοπού. την ενεργατική σοσιαλιστική επανάσταση. Η επικράτηση του Σταλινισμού στη Σοβιετική Ένωση και το παγκόσμιο κοινωνικό κίνημα μετά το θάνατο του Λένιν επέτρεψε το θόλωμα της πραγματικής σχέσης ανάμεσα στους δύο γίγαντες του επανεστατικού μαρξισμού.

Έπεσε τόνος λάσπης πάνω στη Ρόζα Λούξεμπουργκ από τον Σταλινισμό παρουσιάζοντάς τη ως οπορτουνίστρια που υποστήριζε τον κεντρισμό του Κάουτσκι. Επίσης παρουσίασαν τον Λένιν και τον πολσεβικισμό ως ένα πλήρως διαμορφωμένο επαναστατικό κόμμα από το 1903 το οποίο είχε σπάσει με τον Κάουτσκι και την πλειοψηφία της ΙΔ ήδη από τότε.

Φυσικά όλα αυτά δεν ισχύουν καθώς η Ρόζα ήταν επαναστάτρια η οποία άσκησε έντονο κριτική στον Κάουτσκι αρκετά πριν από τον Λένιν, καθώς είχε δει από πρώτο χέρι τον εκφυλισμό της γερμανικής ορδημοκρατίας και του βασικού της ηγέτη, δηλαδή του Κάουτσκι. Οι επαναστάτες κομμουνιστές βλέπουν ότι η Ρόζος είναι μια μεγάλη επαναστάτρια μαρξίστρια που έχει αφήσει σημαντικό θεωρητικό και πολιτικό έργο, χωρίς όμως να εξανεκεύουμε τα λάθη της και τις αδυναμίες της.

Παλεύουμε ενάντια στη διαστρέβλωση του έργου και της πολιτικής παρακαταθήκης της από τους οπορτουνιστές, αλλά και τη συκοφαντία και τα ψέματα που έχουν εξαπολύσει εναντίον της στα ελληνική Το έργο και η ζωή της Ρόζας είναι συνδεδεμένα με τη μοίρα της γερμανικής επανάστασης του 1918-1923 και αποτελεί πολύτιμο οδηγό για τους επαναστάτες σήμερα στην πάλη μας κατά της καπιταλιστικής βαρβαρότητας Κλείνοντας, θα επαναλάβουμε τα τελευταία λόγια της Ρόζας λίγες ημέρες πριν από τη δολοφονία της τον Ιανουάριο του 1919 Τάξη επικράτη στο Βερολίνο Η λύθη δίμη Η τάξας είναι χτισμένη πάνω στην άμμο Η επανάσταση αύριο θα υψώσει τη βροντεχριή φωνή της ως τους ουρανούς Τρομαγμένοι θα ακούσετε τον οικητήριό της σάλπισμα Ήμουν, είμαι και θα είμαι Η αριστερά από τη φύση της είναι ταυτόσιμη με τη μιζέρια.

Συμφωνείς με τις ιδέες που ακούς στο Επανάσταση Podcast? Μη μένεις παθητικός ακροατής. Γίνε ενεργός υποστηρικτής. Έλα να αγωνιστούμε μαζί για αυτές τις ιδέες σε κοινό συντονισμό με επαναστάτες από 70 χώρες του κόσμου. Το μόνο που έχεις να κάνεις είναι να συμπληρώσεις τη φόρμα στο marxismos.com κάθετος οργανός σου.

Σχόλια

Χωρίς σχόλια

Συνδεθείτε για να συμμετάσχετε στη συζήτηση

Σύνδεση για Σχολιασμό

Δεν υπάρχουν σχόλια ακόμα

Πίσω 15 δευτ.
Play
Μπροστά 30 δευτ.
00:00:00
00:00:00