Ο Αδελφός που Πέθανε Περιμένοντάς με

Αυτόματη μεταγραφή — ενδέχεται να περιέχει λάθη.

00:00 Καλώς ήρθες στις ιστορίες μετά τα μεσάνυχτα. Απόψε θα ακούσουμε μια ιστορία για ένα οικογενειακό μυστικό που έμεινε κρυμμένο για δεκαετίες. Μια γυναίκα ανακαλύπτει μετά τον θάνατο του πατέρα της πως είχε έναν αδελφό που δεν γνώρισε ποτέ. Έναν άνθρωπο που έζησε, αγάπησε και έφυγε από τη ζωή χωρίς να προλάβει να της μιλήσει.

00:35 Καθώς προσπαθεί να ανακαλύψει ποιος ήταν θα βρεθεί αντιμέτωπη με δύσκολες αλήθειες για την οικογένειά της αλλά και με ένα ερώτημα που ίσως όλοι έχουμε σκεφτεί κάποια στιγμή. Πόσες ευκαιρίες αφήνουμε να χαθούν περιμένοντας την κατάλληλη στιγμή Η ιστορία που ακολουθεί ονομάζεται «Ο αδελφός που πέθανε περιμένοντάς με» Βρες μια άνετη θέση, χαλάρωσε και άφησε τις σκέψεις της ημέρας να ηρεμήσουν Αν σου αρέσουν οι ιστορίες μας, ακολούθησε το podcast για να μην χάνεις κανένα νέο επεισόδιο.

01:21 Ας ξεκινήσουμε. Η Ελένη ήταν 36 ετών όταν έμαθε πως είχε έναν αδελφό. Το παράξενο ήταν ότι δεν το έμαθε από τη μητέρα της, ούτε από κάποιον συγγενή που αποφάσισε επιτέλους να μιλήσει. Το ανακάλυψε τρεις ημέρες μετά την κηδεία του πατέρα της, όταν μια γυναίκα εμφανίστηκε έξω από το πατρικό της σπίτι, κρατώντας έναν μικρό φάκελο.

01:50 «Είσαι η Ελένη» ρώτησε η γυναίκα. Η Ελένη έγνεψε καταφαντικά. Η άγνωστη φαινόταν γύρω στα εξήντα πέντε. Φορούσε ένα σκούρο παλτό, είχε κουρασμένα μάτια και έμοιαζε να προσπαθεί να βρει το θάρρος της. «Με λένε Άννα. Ήμουν... ήμουν η μητέρα του Μάνου». Η Ελένη περίμενε να ακούσει περισσότερα, όμως η γυναίκα χαμήλωσε το βλέμμα και πρόσθεσε κάτι που έκανε τον κόσμο γύρω της να μοιάζει ξαφνικά ακίνητος.

02:26 «Ελένη, ο Μάνος ήταν ο αδελφός σου». Η Ελένη έμεινα να την κοιτάζει. Για μια στιγμή σκέφτηκε πως είχε γίνει κάποιο λάθος Ίσως η γυναίκα να είχε μπερβέψει το όνομα ή το σπίτι Ο πατέρας της, ο Δημήτρης, είχε πεθάνει πριν από λίγες ημέρες Ύστερα από μια σύντομη ασθέμεια Η οικογένειά της ήταν μικρή, συνηθισμένη, ίσως όχι τέλεια Αλλά σίγουρα όχι μια οικογένεια με κρυμμένα παιδιά «Δεν τα ταλαβαίνω», ψέλησε Η Άννα έσφιξε τον φάκελο στα χέρια της Ο Μάνος ήταν γιος του πατέρα σου Πέθανε πριν από έξι χρόνια σε τροχαίο Ήταν τριάντα χρονών Η Ελένη ένιωσε το στομάχι της να σφίγγεται Δεν ήξερε ποια ερώτηση να κάνει πρώτη Γιατί δεν της είχε μιλήσει κανείς Γιατί η γυναίκα αυτή είχε έρθει τώρα Και πώς ήταν δυνατόν να υπήρχε ένας άνθρωπος που μοιραζόταν μαζί της τον ίδιο πατέρα, αλλά να μην είχε ακούσει ποτέ ούτε το όνομά του.

03:44 «Η μητέρα μου το ξέρει», ρώτησε τελικά. Η Άννα κοίταξε προς το παράθυρο του σπιτιού. Πίσω από το τζάμι φαινόταν η Μαρία, η μητέρα της Ελέμης. «Ναι», απάντησε. «Το ήξερε από την αρχή. Εκείνο το βράδυ η Ελέμη δεν κοιμήθηκε. Κάθισε στο σαλόνι του πατρικού της σπιτιού, ανάμεσα σε φωτογραφίες που είχε δει εκατοντάδες φορές.

04:14 Ο πατέρας της σε διακοπές. Ο πατέρας της στα γενέθλιά της. Ο πατέρας της να την κρατά από το χέρι την πρώτη μέρα του σχολείου. Ξαφνικά κάθε φωτογραφία έμοιαζε να κρύβει κάτι που δεν μπορούσε πια να δει. Το επόμενο πρωί, περίμενε να μείνει μόνη με τη μητέρα της. Η Μαρία μάζευε τα φλιτζάνια από το τραπέζι όταν η Ελένη μίλησε.

04:45 «Μαμά, ποιος ήταν ο μάνος» Το χέρι της Μαρίας σταμάτησε στον αέρα. Το φλιτζάνι ακούμπησε στο τραπέζι με έναν μικρό κοφτό ήχο. «Πού άκουσες αυτό το όνομα» «Ήρθε μια γυναίκα χθες» «Γιάννα» «Μου είπε ότι ο Μάνος ήταν γιος του μπαμπά» «Ο αδελφός μου» «Η Μαρία κάθισε αργά» «Για μερικά δευτερόλεπτα δεν είπε τίποτα» «Ύστερα έκρυψε το πρόσωπό της μέσα στις παλάμες της»

05:26 «Δεν ήθελε να το μάθεις έτσι κόρη μου» «Η Ελένη ένιωσε τον θυμό να ανεβαίνει μέσα της» «Δηλαδή ήθελες να μην το μάθω ποτέ» «Ήταν μια πολύ δύσκολη κατάσταση, Ελένη. Ήσουν μικρή. Δεν ήξερα πώς να σου το εξηγήσω». Η Ελένη νευρίασε ακόμα περισσότερο. «Και μετά, όταν μεγάλωσα, όταν έφυγα από το σπίτι, όταν παντρεύτηκα και χώρισα, πότε θα ήταν η σωστή στιγμή, μαμά, Η Μαρία σήκωσε το βλέμμα της.

06:06 Τα μάτια της ήταν ήδη κόκκινα. Δεν υπήρχε σωστή στιγμή, Ελένη. Μαμά, υπήρχαν τριανταέξι χρόνια. Κάποια στιγμή θα μπορούσες να μου πεις την αλήθεια. Είμαι αρκετά μεγάλη και όρημη για να ελένξω τα συναισθήματά μου. Η Μαρία δεν προσπάθησε να υπερασπιστεί τον εαυτό της. και αυτή η σιωπή έκανε την Ελένη να θυμώσει ακόμη περισσότερο.

06:37 «Δηλαδή, ο μπαμπάς είχε άλλη οικογένεια» ρώτησε. «Δεν ήταν ακριβώς έτσι» απάντησε η Μαρία. «Η σχέση του με την Άννα είχε αρχίσει πριν παντρευτούμε. Ο Μάνος γεννήθηκε λίγους μήνες πριν από εσένα. Ο πατέρας σου δεν έκοψε ποτέ εντελώς την επαφή μαζί τους. Έδινε χρήματα, τους επισκεπτόταν κάποιες φορές. Εγώ το ήξερα. Και με άφησες να μεγαλώσω χωρίς να ξέρω τι είχα, αδελφό.

07:14 Φοβόμουν, Ελένη, ότι θα κατέρε όλη μας η οικογένεια. Η Ελένη σηκώθηκε από την καρέκλα. «Και τώρα, τι είναι αυτό που έχει απομείνει από την οικογένειά μας, μαμά» Δεν περίμενε απάντηση Πήρε το παλτό της και βγήκε από το σπίτι αφήνοντας πίσω τη μητέρα της και όλα όσα πίστευε ότι γνώριζε για τη ζωή της Η Άννα έμενε σε ένα μικρό διαμέρισμα στην άλλη πλευρά της πόλης Όταν η Ελένη την επισκέφθηκε την υποδέχτηκε χωρίς πολλές ερωτήσεις.

07:53 Έβαλε νερό να βράσει, ετοίμασε δύο φλιτζάνια τσάι και της έδειξε μία καρέκλα κοντά στο παράθυρο. Στους τείχους υπήρχαν φωτογραφίες ενός άντρα με σκούρα μαλλιά και ζεστό χαμόγελο. Σε κάποιες ήταν παιδί, σε άλλες έφηβος. Σε μία κρατούσε μία παλιά κιθάρα, Σε μια άλλη στεκόταν μπροστά σε μια σκηνή θεάτρου Φορώντας ένα μαύρο μπλουζάκι και κρατώντας καλώδια στα χέρια του Η Ελένη πλησίασε τη φωτογραφία «Αυτός είναι ο Μάνος» ρώτησε την Άννα «Ναι» απάντησε η Άννα «Ήταν 28 τότε, δούλευε στο θέατρο Του άρεσε να βρίσκεται πίσω από τη σκημή, εκεί όπου κανείς δεν τον έβλεπε αλλά όλα εξαρτιόνταν από εκείνον.

08:52 Η Ελένη παρατήρησε το χαμόγελο του. Δεν έμοιαζε με το χαμόγελο του πατέρα της όμως τα μάτια του είχαν κάτι γνώριμο. Μία έκφραση που την έκανε να νιώσει πως κοιτούσε κάποιον που θα μπορούσε να είχε γνωρίσει από παιδί. «Ήξερε για μένα» ρώτησε. Η Άννα έγνεψε καταφατικά. «Ναι, ήξερε από μικρός. Ήξερε ότι είχε μια αδελφή. Δεν ήξερε πολλά για σένα.

09:22 Μόνο όσα του έλεγε ο πατέρας σου. Ότι πήγαινε σχολείο, ότι σπούδαζες, ότι είχες φύγει από την πόλη. Προσπαθούσε να μην κάνει πολλές ερωτήσεις. «Γιατί δεν με αναζήτησε», διαρωτήθηκε η Ελένη. Η Άννα πήρε μια βαθιά ανάσα. Το έκανε. Αλλά δεν ήθελε να εμφανιστεί ξαφνικά στη ζωή σου Και να σου δημιουργήσει προβλήματα Φοβόταν ότι θα ένιωθες Πως προσπαθούσε να σου πάρει κάτι Δεν ήθελε να σε πληγώσει Η Ελένη κοίταξε ξανά τη φωτογραφία Είχε πάρει ποτέ την απόφαση να μου μιλήσει Η Άννα χαμήλωσε τα μάτια Έξι χρόνια πριν πεθάνει Είχε αποφασίσει να σε συναντήσει είχε μιλήσει με τον πατέρα σου ήθελε να σε γνωρίσει έστω για έναν καφέ να σας αφήσει να αποφασίσετε μόνοι σας τι θα γινόταν από εκεί και πέρα η Ελένη ένιωσε ένα κρύο κύμα να διαπερνά το σώμα της και τι συνέβη απόρρισε η Ελένη ο πατέρας σου είπε ότι δεν ήταν η κατάλληλη στιγμή ότι περνούσες έναν δύσκολο χωρισμό και ότι ήσουν πολύ ευάλωτη «Η μητέρα σου φοβήθηκε πως η αλήθεια θα σε πλήγωνε περισσότερο».

10:46 Έτσι, ο Μάνος συμφώνησε να περιμένει λίγο. Η Ελένη έσκυψε προς το μέρος της. «Πόσο λίγο δηλαδή» Η Άννα σκούπισε τα μάτια της. Δυστυχώς, δεν πρόλαβε. Το τροχαίο είχε συμβεί ένα βροχερό βράδυ, σε έναν δρόμο έξω από την πόλη. Ο Μάνος επέστρεφε από μια παράσταση όταν το αυτοκίνητό του βγήκε από την πορεία του. Δεν υπήρχε κάτι μυστηριώδες στην ιστορία του θανάτου του.

11:23 Μόνο ένας ολιστυρός δρόμος, μια κακή στιγμή και μια ζωή που τελείωσε πολύ νωρίς. Η Ελένη άκουγε την Άννα να μιλάει και προσπαθούσε να φανταστεί τον αδελφό της στις τελευταίες του ημέρες. Αναρωπιόταν αν είχε σκεφτεί εκείνη πριν φύγει από το θέατρο. Αν είχε κρατήσει το τηλεφωνό της. Αν είχε ψάξει το όνομά της. Αν είχε αναρωτηθεί πώς θα ήταν η πρώτη του συνάντηση.

11:56 «Είχε θυμώσει ποτέ μαζί μου» ρώτησε η Ελένη. Η Άννα κούνησε το κεφάλι. «Όχι, Ελένη, δεν σε κατηγορούσε. Δεν ήσουν εσύ αυτή που του είχε κρύψει την αλήθεια». Μερικές φορές, βέβαια, απογοητευόταν. Έλεγε ότι ήταν παράξενο να έχεις μια αδελφή και να μην ξέρεις ούτε τι καφέ πίνει. Η Ελένη χαμογέλασε για μια στιγμή, αλλά το χαμόγελο έσβησε γρήγορα.

12:30 Θα ήθελε να ήξερα τι άνθρωπος ήταν. Η Άννα σηκώθηκε και πήγε σε ένα σιρτάρι. Έβγαλε ένα μπρελόκ με ένα μικρό μεταλλικό αστέρι και το ακούμπησε μπροστά στην Ελένη. Αυτό το είχε πάντα μαζί του. Δεν ήταν κάτι πολύτιμο. Το είχε αγοράσει όταν ήταν 17 χρονών Και έλεγε ότι του έφερνε τύχη Μετά το τροχαίο το βρήκα στα πράγματά του Η Ελένη το πήρε στα χέρια της Το μέταλλο είχε φθαρεί στις άκρες Και το μικρό αστέρι είχε χάσει τη λάμψη του «Μπορώ να το κρατήσω» ρώτησε η Ελένη διστακτικά «Φυσικά, γι' αυτό σε κάλεσα να έρθεις»

13:22 απάντησε η Άννα. Η Ελένη έκλεισε τα δάχτυλά της γύρω από τον μπρελόκ. Για πρώτη φορά από τότε που είχε μάθει την αλήθεια, δεν ένιωθε μόνο θυμό. Ένιωθε και θλίψη για έναν άνθρωπο που δεν είχε προλάβει να γνωρίσει, αλλά που τώρα είχε αποκτήσει μια θέση στη ζωή της. Λίγες ημέρες αργότερα, η Ελένη αποφάσισε να επισκεφθεί το θέατρο όπου εργαζόταν ο μάνος.

13:53 Ήταν ένα μικρό θέατρο σε έναν ήσυχο δρόμο με μια παλιά ξυλινή πόρτα και αφήσες παραστάσεων στα παράθυρα. Δεν έμοιαζε με μέρος που θα μπορούσε να κρύβει κάτι σημαντικό. Κι όμως, εκεί είχε περάσει ο αδελφός της μεγάλο μέρος της ζωής του. Ο υπεύθυνος του θεάτρου, ο Γιώργος, την υποδέχτηκε με έκπληξη όταν του είπε ποια ήταν.

14:21 «Η αδελφή του Μάνου. Δεν ήξερε ότι τελικά σε βρήκε». «Δεν με βρήκε», απάντησε η Ελένη. «Δεν προλάβαμε να συναντηθούμε». Ο Γιώργος έμεινε για λίγο σιωπηλός. Ύστερα της έδειξε τη σκηνή. «Έλα, θα σου δείξω πού περνούσε τις περισσότερες ώρες του». Την οδήγησε πίσω από την κουρτίνα, σε έναν στενό διάδρομο γεμάτο καλώδια, εργαλεία και παλιά σκημικά.

14:54 Στο τέλος υπήρχε μια μικρή σκάλα που οδηγούσε στον χώρο των φώτων και του ήχου. «Ο Μάνος δεν ήθελε ποτέ να βρίσκεται στο επίκεντρο», της εξήγησε ο Γιώργος. Αλλά είχε έναν τρόπο να κάνει τους ανθρώπους να αισθάνονται ότι ανήκαν κάπου Πολλά παιδιά που ήρθαν εδώ χωρίς να ξέρουν τι να κάνουν στη ζωή τους Έφυγαν με μια δουλειά, μια δεξιότητα Ή έστω με έναν άνθρωπο που πίστευε σε αυτά «Ήταν πάντα τόσο καλός» ρώτησε η Γελένη Ο Γιώργος χαμογέλασε «Όχι, μην τον κάνεις Άγιο τώρα που πέθανε Ήταν πεισματάρης Μπορούσε να θυμώσει εύκολα Και μερικές φορές πίστευε Ότι μπορούσε να λύσει τα προβλήματα όλων Εκτός από τα δικά του Η Ελένη γέλασε χαμηλόφωνα Ήταν η πρώτη φορά που άκουγε κάποιον να μιλά για τον Μάνο Σαν να ήταν ένας κανονικός άνθρωπος Και όχι μια χαμένη ευκαιρία «Υπήρχε κάποιος που αδαπούσε πολύ» ρώτησε «Ναι, οι φίλοι του»

16:03 «Και το θέατρο» αλλά είχε απομακρυνθεί από έναν άνθρωπο που θεωρούσε αδελφό του. Τον έλεγαν Πέτρο. Είχαν μαλώσει άσχημα λίγο πριν από το τροχαίο. «Γιατί είχαν μαλώσει», ρώτησε η Ελένη. «Για κάτι που είχε συμβεί μεταξύ τους. Δεν ξέρω όλες τις λεπτομέρειες. Ο Μάνος πίστευε ότι ο Πέτρος τον είχε προδώσει. Ο Πέτρος, από την άλλη, ένιωθε ότι ο Μάνος δεν τον είχε αφήσει ποτέ να εξηγήσει τη δική του πλευρά.

16:36 Ο Γιώργος την κοίταξε με προσοχή. Λίγο πριν πεθάνει, ο μάνος μου είχε πει ότι ήθελε να του τηλεφωνήσει. Δεν ξέρω αν τελικά το έκανε. Όλο έλεγε πως θα περίμενε να περάσει λίγος καιρός, να ηρεμήσουν τα πράγματα. Η Ελένη ένιωσε το μικρό μεταλλικό αστέρι μέσα στην τσέπη της. Άλλη μια συνάντηση που αναβλήθηκε Άλλη μια κουβέντα που έμεινε για αργότερα Ο Γιώργος της έδωσε τον αριθμό του Πέτρου Η Ελένη δίστασε δύο ημέρες πριν αποφασίσει να τον καλέσει Δεν ήξερε τι ακριβώς θα του έλεγε Ούτε γιατί ένας άγνωστος άνθρωπος θα ήθελε να μιλήσει μαζί της για τον νεκρό αδελφό της Ο Πέτρος δέχτηκε να τη συναντήσει σε ένα μικρό καφέ κοντά στο θέατρο.

17:33 Ήταν ένας άντρας, περίπου στην ηλικία της, με κουρασμένο πρόσωπο και φωνή που έμοιαζε να έχει χάσει εδώ και καιρό τη διάθεσή της για συζήτηση. Όταν η Ελένη του είπε ποια ήταν, εκείνος έμεινε ακίνητος. «Δεν ήξερα ότι ο Μάνος είχε αδελφοί», είπε τελικά. «Δεν το ήξερα πολύ. Δεν το ήξερα ούτε καν εγώ», απάντησε η Ελένη. Ο Πέτρος έμεινε για λίγο σιωπηλός, προσπαθώντας να βάλει τις σκέψεις του σε μια σειρά.

18:07 «Τώρα που το σκέφτομαι, υπήρχαν στιγμές που έμοιαζε να κουβαλάει κάτι που δεν μπορούσε να μου πει. Μου έλεγε πως υπήρχαν πράγματα που ήθελε να διορθώσει στη ζωή του, αλλά δεν ήξερε από πού να αρχίσει. Δεν μου είπε ποτέ ότι επρόκειτο για σένα». Η Ελένη τον άκουγε χωρίς να τον διακόπτει. «Γιατί μαλώσατε» τον όντισε. Ο Πέτρος έτριψε το μετωπό του.

18:37 «Είχαμε φτιάξει μαζί μια μικρή ομάδα για να βοηθάμε νέους ανθρώπους να μάθουν τεχνικές θεάτρου. Εγώ ήθελα να δεχτούμε μια επαγγελματική πρόταση που θα μας έδινε χρήματα και περισσότερες ευκαιρίες». Ο Μάνος πίστευε ότι θα χάναμε το λόγο για τον οποίο ξεκινήσαμε. Τσακωθήκαμε. Είπαμε πράγματα που δεν εννοούσαμε και σταματήσαμε να μιλάμε.

19:06 «Και δεν προσπάθησες ξανά να του μιλήσεις» ρώτησε η Ελένη. Ο Πέτρος έσφιξε τα χέρια του γύρω από το φλιτζάνι. Έλεγα ότι θα του τηλεφωνούσα όταν θα είχα ηρεμήσει, όταν θα μπορούσα να του εξηγήσω καλύτερα, όταν θα ήμουν έτοιμος να παραδεχτώ ότι ίσως είχα κάνει κι εγώ λάθος. Πέρασαν εβδομάδες. Μετά έμαθα για το τροχαίο Η φωνή του έσπασε Και από τότε κάθε φορά που σκέφτομαι τον Μάνο Θυμάμαι ότι είχα το τηλέφωνο του Θα μπορούσα να είχα πατήσει έναν αριθμό Δεν το έκανα Η Ελένη δεν ήξερε τι να του απαντήσει Δεν μπορούσε να του πει ότι όλα ήταν εντάξει Γιατί δεν ήταν Δεν μπορούσε να του πει να μην αισθάνεται ενοχές Γιατί ήξερε πια πόσο δύσκολο ήταν να ζεις με μια αλήθεια που δεν αλλάζει Έτσι του είπε μόνο Νομίζω ότι ο Μάνος θα ήθελε να θυμάσαι και τα υπόλοιπα Όχι μόνο την τελευταία σας διαφωνία Ο Πέτρος σήκωσε τα μάτια του Τι εννοείς, ποια υπόλοιπα ενώ όσα κάνατε μαζί όσα σήμενες για αυτόν πριν μαλώσετε δεν μπορεί μια άσχημη στιγμή να είναι ολόκληρη η ιστορία δύο ανθρώπων

20:41 για λίγη ώρα έμειναν σιωπηλοί και η Ελένη κατάλαβε ότι χωρίς να το έχει σχεδιάσει είχε μόλις βοηθήσει κάποιον να πλησιάσει λίγο περισσότερο τον άνθρωπο που είχε χάσει Ίσως αυτό να ήταν ένα κομμάτι του μάνου που μπορούσε ακόμη να γνωρίσει Τις επόμενες εβδομάδες η Ελέμη άρχισε να επισκέπτεται συχνότερα του θέατρο Αρχικά πήγαινε μόνο για να μάθει περισσότερα για τον αδελφό της Σιγά σιγά όμως άρχισε να βοηθά το Γιώργο με την οργάνωση ενός μικρού προγράμματος εκπαίδευσης για νέους που ήθελαν να εργαστούν στον φωτισμό και στον ήχο των παραστάσεων Η δουλειά αυτή δεν είχε καμία σχέση με το επαγγελμά της.

21:32 Δεν ήξερε σχεδόν τίποτα από καλώδια, προβολής και κονσόλες. Μπορούσε όμως να οργανώνει ανθρώπους, να βρίσκει λύσεις και να ακούει χωρίς να προσπαθεί να διορθώσει τα πάντα. Ο Γιώργος της έδειξε ένα παλιό τετράδιο του Μάνου γεμάτο σημειώσεις για το πρόγραμμα Δεν ήταν κάποιο ημερολόγιο γεμάτο εξομολογήσεις Ήταν απλές λίστες, ιδέες για ασκήσεις ονόματα ανθρώπων που χρειάζονταν βοήθεια και μικρές υπενθυμίσεις για τις δουλειές που έπρεπε να γίνουν Σε μία σελίδα που Μάνος είχε γράψει «Δεν χρειάζεται να είσαι ο καλύτερος για να βοηθήσεις κάποιον να ξεκινήσει.

22:24 Χρειάζεται μόνο να του δώσεις χώρο να προσπαθήσει». Η Ελένη διάβασε τη φράση δύο φορές. Ήταν μια απλή σκέψη. Κι όμως, μέσα σε αυτές τις λίγες λέξεις, ένιωθε ότι έβλεπε κάτι από τον άνθρωπο που δεν είχε γνωρίσει ποτέ. Δεν ήταν πια μόνο ο αδελφός που είχε πεθάνει περιμένοντας. Ήταν ο άνθρωπος που είχε κάνει λάθη, που είχε χάσει φίλους, που είχε θυμώσει, που είχε φοβηθεί και που παρά τις δυσκολίες του είχε προσπαθήσει να αφήσει κάτι καλό πίσω του.

23:05 Και αυτό έκανε την απουσία του ακόμη πιο πραγματική. Με τη μητέρα της τα πράγματα δεν διορθώθηκαν τόσο εύκολα. Η Μαρία τηλεφωνούσε σχεδόν κάθε μέρα. Στην αρχή η Ελένη δεν απαντούσε. Αργότερα δεχόταν να μιλήσουν για λίγα λεπτά, συνήθως για πρακτικά θέματα. Δεν ήταν έτοιμη να ακούσει δικαιολογίες, ούτε να προσπιθεί ότι η αλήθεια που είχε μάθει δεν είχε αλλάξει τη σχέση τους.

23:40 Ένα απόγευμα, η Μαρία εμφανίστηκε έξω από το θέατρο. Κρατούσε μια σακούλα με φαγητό, όπως έκανε παλιά, όταν η Ελένη διάβαζε για τις εξετάσεις της. «Σκέφτηκα ότι μπορεί να μην έχεις φάει», είπε η Μαρία μήχανα. Η Ελένη την κοίταξε. Για μια στιγμή είδε τη μητέρα που την είχε φροντίσει όταν ήταν άρρωστη, που την περίμενε ξύπνια όταν επέστρεφε αργά, και που είχε σταθεί δίπλα της στον πιο δύσκολο χωρισμό της.

24:16 Ύστερα θυμήθηκε ότι αυτή η ίδια γυναίκα γνώριζε για τον Μάνο και είχε επιλέξει να μην της πει τίποτα. «Δεν ξέρω πώς να σε συγχωρήσω, μαμά», είπε η Ελένη. Η Μαρία έγνεψε αργά. «Δεν σου ζητάω να με συγχωρήσεις τώρα». Η Ελένη την κοίταξε με πίκρα. «Γιατί δεν μου είπες ότι υπήρχε ο Μάνος. Ακόμα δεν το καταλαμβαίνω». Η Μαρία χαμήλωσε το βλέμμα και έσφιξε τα χέρια της.

24:53 «Ελένη, στην αρχή φοβόμουν ότι θα έχανα τον πατέρα σου. Μετά φοβόμουν ότι θα έχανα εσένα. Κάθε χρόνο που περνούσε γινόταν πιο δύσκολο να σου το πω. και τελικά άρχισα να λέω στον εαυτό μου ότι αφού δεν το είχες μάθει μέχρι τότε ίσως ήταν καλύτερα να μην το μάθεις ποτέ Η Ελένη ένιωσε τη φωνή της να τρέμει Προστάτευες εμένα ή τον εαυτό σου Η Μαρία δεν απάντησε αμέσως Ίσως και τους δυο μας παραδέχτηκε τελικά Και αυτό είναι κάτι που θα πρέπει να κουβαλάω Η Ελένη δεν την αγκάλιασε Δεν της είπε ότι όλα είχαν τελειώσει Αλλά δεν τη ζήτησε να φύγει Έμειναν για λίγο μαζί Ακούγοντας τους ήχους από τη σκηνή Ήταν μια αρχή Μικρή και αβέβαιη Όχι συμφιλίωση Αλλά τουλάχιστον μια στιγμή κατά την οποία καμία από τις δύο δεν προσποιήθηκε πως δεν είχε συμβεί τίποτα.

26:10 Μερικούς μήνες αργότερα η Ελένη επισκέφθηκε τον τάφο του πατέρα της. Είχε περάσει αρκετός καιρός από την Κιβία, αλλά δεν είχε επιστρέψει εκεί από τότε. Αυτή τη φορά πήγε μόνη της, κρατώντας ένα μικρό λουλούδι. Στάθηκε μπροστά στην πλάκα και διάβασε το όνομά του Για χρόνια τον είχε θεωρήσει τον άνθρωπο που κρατούσε την οικογένειά τους ενωμένη Τώρα ήξερε ότι είχε υπάρξει και ο άνθρωπος που είχε δημιουργήσει το μυστικό που τους χώριζε «Δεν ξέρω πώς να σε θυμάμαι, μπαμπά» είπε χαμηλόφωνα Ο άνεμος κούνησε τα κλαδιά των δέντρων γύρω της Η Ελένη κοίταξε το όνομα στην πλάκα και συνέχισε Ξέρω ότι με αγαπούσες Δεν μπορώ να πω ότι δεν με αγαπούσες Αλλά ξέρω και ότι πλήγωσες ανθρώπους Πλήγωσες τον Μάνο, τη μαμά και εμένα Ακόμη και αν δεν το κατάλαβα τότε «Γιατί ρε μπαμπά» έσκυψε και άφησε το λουλούδι δίπλα στον τάφο.

27:33 «Μακάρι να έχεις βρει το θάρρος να μας πεις την αλήθεια. Μακάρι να έχεις δώσει στον μάνο την ευκαιρία να με γνωρίσει». Τα μάτια της γέμισαν δάκρυα. Δεν προσπαθούσε πια να αποφασίσει αν ο πατέρας της ήταν καλός ή κακός άνθρωπος. Κατάλαβε ότι μπορούσε να τον αγαπά Και να αναγνωρίζει τα λάθη του Ότι η αγάπη δεν έσβηνε τις ευθύνες Όπως ακριβώς οι ευθύνες Δεν εξαφάνιζαν όλες τις στιγμές αγάπης Έμεινε εκεί για λίγα λεπτά ακόμη Και ύστερα έφυγε Δεν είχε βρει όλες τις απαντήσεις Αλλά δεν χρειαζόταν πια να προσποιείται Ότι δεν υπήρχαν ερωτήσεις Το μικρό θέατρο είχε αλλάξει λίγο από τότε που η Ελένη άρχισε να βοηθά.

28:29 Μερικά νέα παιδιά είχαν ήδη ολοκληρώσει την εκπαίδευσή τους και συμμετείχαν στις παραστάσεις. Ο Πέτρος είχε επιστρέψει για να βοηθήσει με τον τεχνικό εξοπλισμό. Δεν μπορούσε να αλλάξει το παρελθόν του με τον Μάνο, αλλά είχε αποφασίσει να μην αφήσει εκείνη την απώλεια να τον κρατήσει μακριά από όλα όσα είχαν αγαπήσει μαζί.

28:52 Ένα βράδυ, μετά την τελευταία πρόβα, η Ελένη έμεινε μόνη μέσα στην αίθουσα. Τα καθίσματα ήταν άβια. Η σκυμή είχε βυθιστεί στο σκοτάδι, έπτως από ένα μικρό φως που παρέμενε αναμένο στο κέντρο της. Ο Γιώργος της είχε εξηγήσει ότι σε πολλά θέατρα άφηναν ένα φως αναμένο όταν όλοι έφευγαν. Για πρακτικούς λόγους, αλλά και σαν μία μικρή παράδοση.

29:22 Ένα φως για τη σκηνή, για τους ανθρώπους που είχαν περάσει από εκεί και για όσους θα επέστρεφαν την επόμενη μέρα. Η Ελένη στάθηκε και το κοίταξε. Σκέφτηκε τον Μάνο που είχε περάσει χρόνια δουλεύοντας πίσω από τις κουρτίνες. Σκέφτηκε την Άννα που είχε κρατήσει τη μνήμη του ζωντανή. Σκέφτηκε τον Πέτρο που είχε αφήσει τον εγωισμό και τον θυμό να καθυστερήσουν μια συγνώμη Και σκέφτηκε τον εαυτό της που δεν είχε μάθει ποτέ ότι υπήρχε ένας άνθρωπος εκεί έξω που ήθελε απλώς να τη γνωρίσει Δεν μπορούσε να γυρίσει πίσω στον χρόνο Δεν μπορούσε να καθίσει απέναντι από τον Μάνο και να τον ρωτήσει ποια μουσική άκουγε Τι τον έκανα να γελάει ή τι φοβόταν όταν έμενε μόνος Δεν μπορούσε να του πει ότι αν είχαν συναντηθεί ίσως να είχαν γίνει φίλοι Ίσως να είχαν μαλώσει Ίσως να είχαν διαφωνήσει για τα ίδια σήμαντα πράγματα που διαφωνούν τα αδέλφια Δεν θα μάθαινε ποτέ Αλλά μπορούσε να συνεχίσει κάρτη από όσα εκείνος είχε ξεκινήσει Μπορούσε να βοηθήσει τα παιδιά που περνούσαν από το θέατρο

30:52 Μπορούσε να δώσει χρόνο στους ανθρώπους που αγαπούσε Μπορούσε να μην περιμένει πάντα την ιδανική στιγμή για να πει κάτι που είχε σημασία Η Ελένη πλησίασε τη σκηνή και έσβησε το μικρό φως Ύστερα πήρε το παλτό της και βγήκε από το θέατρο Πίσω της η αίθουσα έμεινε σκοτεινή και ήσυχη Το πρωί κάποιος θα άναβε ξανά το φως Κάποιος θα άνοιγε τις πόρτες, θα ετοίμαζε τη σκηνή και θα έδινε σε μια καινούργια ιστορία την ευκαιρία να αρχίσει.

31:35 Η Ελένη δεν μπορούσε να αλλάξει όσα είχαν συμβεί. Μπορούσε όμως να αποφασίσει τι θα έκανε με όσα είχε μάθει. Και ίσως αυτό να ήταν το μόνο που μπορούσε να ζητήσει κανείς από το παρελθόν. Όχι να αλλάξει, αλλά να μας βοηθήσει να ζήσουμε διαφορετικά το αύριο. Κάποιες φορές πιστεύουμε πως έχουμε χρόνο. Χρόνο να τηλεφωνήσουμε, να ζητήσουμε συγνώμη, να πούμε όσα κρατάμε μέσα μας ή να κάνουμε το πρώτο βήμα προς έναν άνθρωπο από τον οποίον έχουμε απομακρυνθεί.

32:22 Όμως η ζωή δεν μας υπόσχεται ότι θα υπάρξει πάντα μια επόμενη ευκαιρία Ίσως δεν μπορούμε να αλλάξουμε όσα συνέβησαν στο παρελθόν Μπορούμε όμως να αποφασίσουμε τι θα κάνουμε από εδώ και πέρα Να μιλήσουμε λίγο πιο ανοιχτά Να αφήσουμε στην άκρη τον εγωισμό μας Και να μην περιμένουμε πάντα από τον άλλον να κάνει την αρχή Γιατί μερικές φορές μια απλή κίνηση σήμερα μπορεί να μας λιτώσει από μια ολόκληρη ζωή γεμάτη αν Αν αυτή η ιστορία σε συγκίνησε, αν σου έφερε δάκρυα στα μάτια ή σου θύμισε κάποιον που θα ήθελες να είχες προλάβει να του πεις κάτι Άφησε ένα σχόλιο και μοιράσου μαζί μας όσα ένιωσες Θα χαρώ πολύ να διαβάσω τις σκέψεις σου και αν θέλεις να συνεχίσουμε να συναντιόμαστε εδώ στις ήσυχες ώρες της νύχτας ακολούθησε τις ιστορίες μετά τα μεσάνυχτα στην πλατφόρμα που ακούς Σε ευχαριστώ που ήσουν απόψε εδώ που άκουσες αυτή την ιστορία και που της έδωσες λίγο από τον χρόνο και την καρδιά σου Άφησε τώρα τις σκέψεις σου να ησυχάσουν Ό,τι κι αν έφερες ημερήν ημέρα

33:40 δεν χρειάζεται να το λύσεις όλο απόψε Καλή μύχτα και καλό ύπνο.