32. Το Κρητικόπουλο που έγινε Πάπας - Η αληθινή ιστορία του Πάπα Αλέξανδρου του Ε΄

Αυτόματη μεταγραφή — ενδέχεται να περιέχει λάθη.

00:00 Τις μεγάλες στιγμές της ιστορίας όλοι τις ξέρουμε. Αλλά τι γίνεται με τις μικρές, εκείνες που κρύβονται στις σκιές, που άλλαξαν τον κόσμο χωρίς καν να το καταλάβουμε. Το podcast «Μικρές πραγματικές ιστορίες της ανθρωπότητας» σε ταξιδεύει σε αληθινές ιστορίες που εξάπτουν την περιέργεια, φωτίζουν ξεχασμένα γεγονότα και αποκαλύπτουν πως οι πιο μικρές λεπτομέρειες κρύβουν τις μεγαλύτερες αλήθειες.

00:27 Άκου το τώρα στο Spotify και μπες κι εσύ στον κόσμο των μικρών αλλά συναρπαστικών ιστοριών της ανθρωπότητας. Ήταν ένα ορφανό, ρακένδητο αγόρι από ένα ξεχασμένο χωριό της Ανατολικής Κρήτης που κατάφερε να φτάσει στην κορυφή της εξουσίας. Αυτή είναι η αληθινή απίστευτη ιστορία του Πέτρου Φιλάργη από την Κρήτη που χειροτονήθηκε Πάπας Αλέξανδρος V Μια ιστορία που ακούγεται σχεδόν σαν παραμύθιε και όμως είναι πέρα για πέρα αληθινή Ένας Έλληνας από μια περιοχή υποξένη κυριαρχία να φτάνει στον παππικό θρόνο και μάλιστα πότε σε μια από τις πιο ταραγμένες περιόδους για τη Δυτική Εκκλησία Ακριβώς Λοιπόν, ας βουτήξουμε σε αυτή την καταπληκτική ζωή. Σήμερα θα προσπαθήσουμε να δούμε βήμα-βήμα την πορεία αυτού του Πέτρου Φιλάργη.

01:32 Πώς ένα παιδί που ξεκίνησε κυριολεκτικά από το τίποτα, από το μηδέν, σε ένα περιβάλλον φαντάζομαι εχθρικό, δύσκολο, όπως η Βενετοκρατούμενη Κρήτη του 14 όνια, πώς κατάφερε όχι απλά να ζήσει, αλλά να σπουδάσει, να ξεχωρίσει και στο τέλος να γίνει ο αρχηγός της Καθολικής Εκκλησίας. Είναι το μεγάλο ερώτημα και μας βάζει κατευθείαν στην καρδιά της εποχής.

01:59 Μιλάμε για τα μέσα του 14ου αιώνα. Ναι. Η Κρήτη τότε, το Ρέγνοδι Κάντια όπως την έλεγαν οι Βενετοί, ήταν μια πολύ σημαντική κτήση για αυτούς. Αλλά και μια κοινωνία, πώς να το πω, με μεγάλες διαφορές. Οι Βενετοί από τη μία, οι ντόπιοι Έλληνες από την άλλη. Και οι Έλληνες, οι πρόγονοι του Πέτρου δηλαδή, ήταν οι από κάτω ας πούμε. Ορθόδοξοι στο θρήσκευμα, οι περισσότεροι αγρότες, με βαριά φορολογία, την πίεση των κατακτητών. Μπορώ να φανταστώ πώς θα ήταν η ζωή για ένα ορφανό Ελληνόπουλο εκεί.

02:35 Κοίτα, οι πηγές μιλάνε για τρομερή φτώχεια. Λένε ότι ζητιάνευε στους δρόμους, εκεί κοντά στη Σιτία ή στη Νεάπολη ή Μεραμβέλου, όπως αναφέρεται συχνά. Το να βρει φαγητό ήταν ο καθημερινός του αγώνας. Μάλιστα. Και μέσα σε όλο αυτό, η ίδια η καθολική εκκλησία, η δύναμη που τελικά θα καθόριζε τη ζωή του, περνούσε μια τεράστια κρίση. Μια κρίση που δεν είχε ξαναγίνει.

03:01 Εδώ μπαίνει στο παιχνίδι το περίφημο δυτικό σχίσμα, σωστά. Μια κατάσταση που κράτησε χρόνια και τάραξε στη θέμελα την παπική εξουσία. Ναι, δεν ήταν απλά μια διαφωνία, ξέρεις. Ήταν κανονικός πόλεμος για το ποιος είναι ο πάπας, ποιος έχει το κύρος. Ξεκίνησε κάπου στα τέλη του 14ου αιώνα. Η παπική έδρα είχε πάει για ένα διάστημα στην Αβινιόν, στη Γαλλία.

03:24 Υπό γαλλική επιρροή, φαντάζομαι. Ακριβώς. και μετά έγινε μια εκλογή που αμφισβητήθηκε έντονα και ξαφνικά βρέθηκαν να υπάρχουν δύο πάπες την ίδια στιγμή. Δύο πάπες! Ναι. Ένας στη Ρώμη που τον στήριζαν κυρίως η Ιταλία, η Γερμανία, η Αγγλία και ένας στην Αβινιόν που τον στήριζε η Γαλλία, η Σκωτία, η Ισπανία. Και ο καθένας έλεγε τον άλλον αιρετικό, τον αφόριζε μαζί και όσους τον υποστηρίζαν.

03:48 Καταλαβαίνεις, ένα χάος. Ένας διχασμός που χώριζε όλη την Ευρώπη, όχι μόνο χρησκευτικά αλλά και πολιτικά. Ένα απίστευτο μπέρδελμα. Εντάξει, άρα αυτό που θέλουμε να κάνουμε σήμερα είναι διπλό. Να δούμε αυτή την απίστευτη προσωπική πορεία του Πέτρου Φιλάργη, αλλά και πώς αυτή η πορεία μπλέχτηκε, πώς επηρέασε και πώς επηρεάστηκε από αυτή τη μεγάλη κρίση της Καθολικής Εκκλησίας.

04:13 Πώς τα κατάφερε μέσα σε όλη αυτή την αναταραχή. Λοιπόν, ας το πιάσουμε από την αρχή. Από τη στιγμή που η ζωή του φαίνεται να αλλάζει, γεννήθηκε γύρω στο 1339, ίσως 1340, έμεινε ορφανός πολύ μικρός, η ζωή του μάλλον κυλούσε στους δρόμους, μέχρι που συνάντησε έναν μοναχό φραγκισκανό. Έναν μοναχό του τάγματος του Αγίου Φραγίσκου της Ασίζη, σωστά, αυτή που ήταν γνωστή ότι βοηθούσαν τους φτωχούς.

04:39 Μάλιστα. Η παράδοση λέει ότι αυτός ο καλόγερος μπορεί να ήταν κι αυτός Έλληνας, ποιος ξέρει, ή απλά κάποιος με κατανόηση είδε κάτι σε αυτό το μικρό ζητιάνο. Είδε την εξυπνάδα του. Και τον πήρε μαζί του. Ναι, τον πήρε υπό την προστασία του στο μοναστήρι των Φραγκισκανών. Ίσως στον Χάνδακα, το σημερινό Ηράκλειο, ή στη Μονή της Νεάπολης. Κι αυτό από μόνο του ήταν τεράστιο.

05:04 Γιατί, επειδή βρήκε ένα πιάτο φαΐ και ένα κρεβάτι. Όχι μόνο γι' αυτό. Κυρίως γιατί βρήκε πρόσβαση σε κάτι πολύ πιο σπάνιο και πολύτιμο. Στη μόρφωση. Εκεί, στο μοναστήρι, έμαθε τα πρώτα γράμματα, λατινικά, θεολογία. Και φάνηκε αμέσως ότι είχε μια τρομερή κλίση. Δεν ήταν απλά έξυπνος. Ήταν κάτι παραπάνω. Ήταν ένα μυαλό ανήσυχο, διψούσε να μάθει. Και οι Φραγκισκανοί το είδαν αυτό. Είδαν τη φλόγα.

05:30 Και δεν τον κράτησαν απλά στο μοναστήρι για τις δουλειές. Αποφάσισαν να επενδύσουν πάνω του, θα λέγαμε. Ακριβώς. Αυτό είναι το κρίσιμο σημείο. Τον έστειλαν να σπουδάσει παραπέρα, έξω από την Κρήτη, πρώτα στην Ιταλία. Μάλλον, στην Πάδοβα ή τη Βενετία, που ήταν μεγάλα κέντρα σπουδών τότε και το τάγμα τους είχε δύναμη εκεί.

05:50 Α, ωραία. Και από εκεί και πέρα, η πορεία τους στα πανεπιστήμια ήταν σαν ταινία. Εδώ αρχίζει μεγάλη περιπέτεια, ε, από τη φτωχή Κρήτη στα πιο λαμπρά πνευματικά κέντρα της Ευρώπης. Μιλάμε για τα κορυφαία πανεπιστήμια της εποχής. Φαντάσου το Άλμα. Βρέθηκε να σπουδάζει στην Οξφόρδη, στην Αγγλία. Ένα μέρος με τεράστια παράδοση στη θεολογία, αλλά και με μεγάλες φιλοσοφικές συζητήσεις διαμάχες.

06:17 Και μετά? Και μετά στο Παρίσι, στη Σορβόνη, που ήταν ας πούμε η πρωτεύουσα της σκέψης για όλο τον Μεσαίωνα. Απίστευτο! Και δεν πήγε απλά σαν φοιτητής έτσι. Έγινε διδάκτορας, έγινε καθηγητής, ένας διανόμενος που τον ήξεραν παντού στην Ευρώπη. Όχι απλά τον ήξεραν, έγινε διάσημος για τις γνώσεις του στη θεολογία, στη φιλοσοφία, ειδικά για τα σχόλια του πάνω σε ένα πολύ σημαντικό βιβλίο θεολογίας της εποχής, τις «Σέντενσις» του Πέτρου Λομβαρδού. Τον θαύμαζαν τόσο ως δάσκαλο που οι φοιτητές του τον φώναζαν «Δόκτορ Ντουλκισίμους».

06:54 Ο γλυκύτατος διδάκτορ. Τι ωραίο. Αυτό λέει πολλά, ε. Δεν δείχνει μόνο ότι ήξερε πολλά, αλλά ότι ήξερε και πώς να τα μεταδίδει. Ότι είχε έναν τρόπο να κερδίζει τους ανθρώπους. Ίσως αυτή η γλυκύτητα να ήταν εξίσου σημαντική με τις γνώσεις του για να φτάσει τόσο ψηλά. Πολύ σωστή παρατήρηση. Σε μια εποχή με τόσες εντάσεις, το να μπορείς να πείθεις χωρίς να προκαλείς, η διπλωματία δηλαδή, ήταν χρυσάφι. Και ο Φιλάργης φαίνεται πως τάχει και τα δύο. Και βαθιά γνώση και αυτόν τον ευγενικό προσύνητο τρόπο. Αυτόν τον έκανε πολύτιμο.

07:30 Και μετά τα πανεπιστήμια, ή παράλληλα ίσως, άρχισε να ανεβαίνει και στην ιεραρχία της Εκκλησίας. Έγινε ιερέας και μετά. Ναι, η πορεία του ήταν συνεχώς προς τα πάνω. Έγινε επίσκοπος σε διάφορες πόλεις της Ιταλίας, Πιατσέντσα, Βιτσέντσα, Νοβάρα. Έφτασε μέχρι τη Βοημία, τη σημερινή Τσεχία, σαν σύμβουλος του βασιλιά Βεντσεστλάβου του Τέταρτου.

07:54 Η φήμη του ως σοφού ανθρώπου και καλού διαχειριστή όλο και μεγάλωνε. Και το 1402 γίνεται κάτι πολύ μεγάλο. Αρχιεπίσκοπος Μιλάνου. Μια από τις πιο πλούσιες και δυνατές αρχιεπισκοπές της Ιταλίας. Αυτό σίγουρα δεν έγινε τυχαία. Καθόλου τυχαία. Τον υποστήριξε ο πανίσχυρος δούκας του Μιλάνου τότε, ο Τζαν Γκαλεάτσο Βισκόντι.

08:18 Ο Βισκόντι είδε στον Φιλάργη έναν άνθρωπο που θα ανέβαζε το κύρος του Μιλάνου. Έναν λόγιο παγκόσμιας φήμης. Ο Φιλάργης πια δεν ήταν απλά ένας σεβαστός θεολόγος. Ήταν και ένας σημαντικό πρόσωπος στην πολιτική σκηνή. Ένας πρίγκιπας της εκκλησίας, κατά κάποιο τρόπο. Και το 1405 έγινε και καρδινάλιος. Αποζητιάνος στους δρόμους της Κρήτης, σύμβουλος βασιλιάδων και δουκών και τώρα καρδινάλιος.

08:47 Η Άνοδος είναι πραγματικά απίστευτη. Φαίνεται ότι κέρδισε τον σεβασμό πολλών, αλλά σε μια εποχή με τόσες εντάσεις και φιλοδοξίες, φαντάζομαι αυτή η Άνοδος θα προκάλεσε και φθόνο. Έτσι δεν είναι. Σίγουρα. Η εκκλησιαστική και πολιτική ζωή τότε ήταν γεμάτη παρασκήνιο ίντριγες. Παρόλο που οι πηγές τον περιγράφουν σαν άνθρωπο μετριοπαθή, ταπεινό, παρόλη την εξουσία του, λένε μάλιστα ότι δεν ξέχασε ποτέ από που ξεκίνησε η άνοδος του, σίγουρα δημιούργησε και εχθρούς.

09:19 Ειδικά τώρα που πλησίαζε στο κέντρο της μεγάλης κρίσης, του σχίσματος. Και φτάνουμε στο κρίσιμο σημείο. Το σχίσμα συνεχίζεται, η Ευρώπη διχασμένη. Πώς μπλέκεται ο καρδινάλιος πια Πέτρος Φιλάργης στην προσπάθεια να λυθεί αυτό το πρόβλημα. Ακριβώς επειδή ήταν ένας άνθρωπος με τεράστιο κύρος ακαδημαϊκό, με γνωριμίες παντού και με φήμη ανθρώπου που ψάχνει τη μέση λύση, τον είδαν σαν μια πιθανή γέφυρα.

09:45 Η κατάσταση είχε φτάσει στο απροχώρητο, ξέρεις. Οι δύο πάπες, ο Γρηγόριος ο 12ος στη Ρώμη και ο Βενέδικτος ο 13ος στην Αβινιόν, πείσμοσαν. Παρά τις πιέσεις, κανείς τους δεν δεχόταν να παρετηθεί για να βρεθεί μια λύση. Οπότε μια ομάδα καρδιναλίων και από τις δύο πλευρές, ας πούμε, πήρε την κατάσταση στα χέρια της. Ναι, κάπως έτσι. Το 1409 έγινε μια μεγάλη συνάντηση, μια σύνοδος, από καρδινάλους επισκόπους θεολόγους στην Πίζα της Ιταλίας.

10:18 Και ο σκοπός τους ήταν πολύ τολμηρός. Να πούν ότι και οι δύο πάπες που υπήρχαν δεν είναι νόμιμοι, ότι είναι σχισματικοί και αιρετικοί και να διαλέξουν έναν καινούριο πάπα. Έναν πάπα που θα ένωνε τους πάντες. Μια κίνηση με μεγάλο ρίσκο. Έψαχναν λοιπόν κάποιον που να μπορεί να ενώσει, να εμπνεύσει εμπιστοσύνη σε όλους. Και το πρόσωπο που φάνηκε να τα έχει όλα αυτά ήταν ο Πέτρος Φιλάργης, ο Έλληνας καρδινάλιος, ο βλυκύτατος διδάκτορ, ο άνθρωπος που είχε σπουδάσει και διδάξει σε όλη την Ευρώπη, που είχε την υποστήριξη ισχυρών προσώπων, αλλά δεν ήταν ταυτισμένος απόλυτα με καμία από τις δύο ακραίες ομάδες.

10:57 Και έτσι, τον Ιούνιο του 1409, η σύνοδος της Πίζας εκλέγει τον Πέτρο Φιλάργη ως τον νέο πάπα και παίρνει το όνομα Αλέξανδρος V. Η στιγμή πρέπει να ήταν συγκλονιστική. Το ορφανό αγόρι από την Κρήτη, ο Ζητιάνος, γινόταν ο ανώτατος πνευματικός ηγέτης ολόκληρης της δυτικής χριστιανοσύνης. Ο πρώτος και ο μόνος Έλληνας που κάθισε ποτέ στον παππικό θρόνο.

11:25 Λένε ότι η είδηση γέμισε ενθουσιασμό πολλούς που ήλπιζαν ότι επιτέλους το σχίσμα θα τελείωνε Κάποιος μάλιστα από αυτούς που ήταν στη σύνοδο λέγεται ότι φώναξε «Επιτέλους έχουμε έναν πάπα τον Έλληνα θεολόγο, τον καλύτερο από όλους» Η ελπίδα για ενότητα Όμως η ιστορία τα έφερε αλλιώς Οι άλλοι δύο πάπες, αυτός της Ρώμης και αυτός της Αβινιών, δεν δέχτηκαν την απόφαση της πίζας Δυστυχώς όχι. Αρνήθηκαν να φύγουν και αφόρησαν τους πάντες στην Πίζα και φυσικά και τον Αλέξανδρο τον Πέμπτο Έτσι η σύνοδος που έγινε για να τελειώσει το σχίσμα με τους δύο πάπες κατέληξε, τη τραγική ηρωνία, να δημιουργήσει μια κατάσταση με τρεις πάπες Τρεις ταυτόχρονα?

12:11 Ναι. Τον Γρηγόριο στη Ρώμη, τον Βενέδικτο στην Αβινιόν και τον Αλέξανδρο στην Πίζα που μετά πήγε στην Πολόνια Α, γι' αυτό λοιπόν, παρόλο που τον εξέλεξε μια τόσο σημαντική σύνοδος, με στόχο την ενότητα, ο Αλέξανδρος Β σήμερα καταγράφεται από την επίσημη καθολική εκκλησία ως αντίπαπας. Δηλαδή, δεν αμφισβητούν ότι τον εξέλεξαν στην πίζα, αλλά το ότι τελικά δεν κατάφερε να γίνει αποδεκτός από όλους και να λύσει το σχίσμα εκείνη τη στιγμή.

12:41 Ακριβώς. Ο όρος αντίπαπας δεν σημαίνει πάντα ότι ήταν κακός ή παράνομος. σημαίνει ότι η διεκδίκηση του για τον παπικό θρόνο δεν επικράτησε στο τέλος ή δεν αναγνωρίστηκε από όλους στην ιστορία που ακολούθησε. Η κατάσταση ήταν τόσο μπερδεμένη που χρειάστηκε άλλη μια σύνοδος στην Κωνσταντία λίγα χρόνια μετά για να βρεθεί οριστική λύση.

13:04 Πρόλαβε όμως ο Αλέξανδρος V, ο δικός μας Πέτρος Φιλάργης, να κάνει κάτι σημαντικό σ' αυτούς τους λίγους μήνες που ήταν πάπας, γιατί κράτησε μόνο δέκα μήνες περίπου, σωστά? Ναι. Παρόλο που ήταν λίγος ο χρόνος και υπήρχε αυτή η αμφισβήτηση, προσπάθησε να δράσει. Ενδιαφέρθηκε πολύ για την καλύτερη εκπαίδευση των ιερέων, βοήθησε τα φτωχά μοναστήρια όπως αυτά των Φραγκισκανών, από που ξεκίνησε και ο ίδιος, και προσπάθησε να οργανώσει την παπική αυλή.

13:33 Λένε ότι ήταν πολύ γενναιόδωρος, ότι μοίραζε τις θέσεις και τα αξιώματα που είχε, ίσως και υπερβολικά γενναιόδωρος λένε κάποιοι, αδειάζοντας τα ταμεία. Και την Κρήτη, την πατρίδα του, τη θυμήθηκε καθόλου όταν έγινε πάπας? Τιμπηγές λένε πως ναι. Έστειλε λεφτά, δώρα, πολύτιμα αντικείμενα για τις εκκλησίες και βοήθησε τις καθολικές εκκλησίες και τα μοναστήρια στο νησί.

13:57 Αυτό δείχνει ότι δεν είχε ξεχάσει από που ξεκίνησε, παρόλο που είχε φύχει από παιδί. Μια ζωή γεμάτη δράση, αλλά το τέλος του ήρθε κάπως γρήγορα και... ύποπτα διάβασα. Πράγματι, τον Μάιο του 1410, ενώ ήταν στην Πολόνια που είχε γίνει η έδρα του, ο Αλέξανδρος V πεθαίνει ξαφνικά. Ήταν γύρω στα 70. Και εδώ αρχίζουν οι ψήφυροι, ε! Υπάρχουν υποψίες για το πώς πέθανε.

14:24 Ναι, η επίσημη αιτία ήταν μάλλον κάποια αρρώστια, ίσως πυρετός ή ποδάγρα, γιατί υπέφερε από αυτό. Αλλά σχεδόν αμέσως άρχισαν να λένε ότι τον δηλητηρίασαν. Και ο βασικός ύποπτος στα μάτια πολλών ήταν ένας από τους πιο στενούς τους συνεργάτες, ένας άλλος καρδινάλιος, ο φιλόδοξος Μπαλτασάρε Κώσα. Ο Ως μάλιστα τον βιαλδίκθηκε αμέσως ως πάπας και αυτός αντίπαπας με το όνομα Ιωάννης Καπαγάμα.

14:51 Αυτό σίγουρα έριξε λάδι στη φωτιά των υποψιών Έριξε ναι, αλλά ποτέ δεν αποδείχτηκε τίποτα Ο Κώσσα ήταν μια περίεργη φιγούρα Πρώην στρατιωτικός, με φήμη σκληρού και αδίστακτου Το αν έβαλε το χέρι του στον θάνατο του φιλάργη παραμένει ένα σκοτεινό σημείο Βέβαια τέτοιες φήμες ήταν συνηθισμένες τότε Με τόσες ίντριγες στην πολιτική και την εκκλησία Και πού τον έθαψαν τον έθαψαν με μεγάλες τιμές στην εκκλησία του Αγίου Φραγκίσκου στην Πολώνια.

15:20 Ο τάφος του υπάρχει ακόμα εκεί. Είναι ένα εντυπωσιακό μνημείο από μάρμαρο, το έφτιαξε ένας διάσημος γλύπτης από τη Φλωρεντία. Μακριά από την Κρήτη, αλλά σε μια εκκλησία του τάγματος που τον ανέδειξε. Ας κάνουμε λοιπόν μια γρήγορη ανακεφαλαίωση αυτής της απίστευτης πορείας. ξεκινήσαμε με ένα ορφανό παιδί, τον Πέτρο Φιλάργη, να ζητιανεύει στους δρόμους της Κρήτης υπό βενετική κυριαρχία.

15:43 Είδαμε πως η αγάπη του για τα γράμματα και η βοήθεια των Φραγκισκανών τον έβγαλαν από ένα μοναστήρι της Κρήτης και τον έστειλαν στα μεγαλύτερα πανεπιστήμια της Ευρώπης, Πάδοβα, Οξφόρδη, Παρίσι. Έγινε κορυφαίος θεολόγος και φιλόσοφος, ο σεβαστός Δόκτορ Δουλσισίμους και μετά έκανε μια λαμπρή καριέρα στην Εκκλησία. Επίσκοπος, Αρχιεπίσκοπος Μιλάνου, Καρδινάλιος.

16:07 Και η κορυφή, η εκλογή του ως Πάπας Αλέξανδρου Εύτου το 1409 από τη Σύνοδο της Πίζας σε μια προσπάθεια να τελειώσει το τρομερό δυτικό σχίσμα. Έγινε ο πρώτος και μοναδικός Έλληνας Πάπας. Αυτό που κρατάμε κυρίως είναι το ότι ήπταν ο μοναδικός Έλληνας πάπας, το ότι η εκλογή του, αν και έγινε με καλό σκοπό για να φέρει ενότητα, τελικά οδήγησε προσωρινά στο να υπάρχουν τρεις πάπες και γι' αυτό η ιστορία τον κατέγραψε ως αντίπαπα.

16:38 την προσπάθειά του, έστω και στους λίγους μήνες που πρόλαβε, να κυβερνήσει, δίνοντας βάρος στη μόρφωση, στη βοήθεια στους φτωχούς, στην ειρήνη και το ότι δεν ξέχασε την Κρήτη την καταγωγή του. Και τέλος, τον ξαφνικό του θάνατο το 1910 στην Πολώνια, που άφησε πίσω του ερωτήματα και σκιές για δηλητηρίαση, οι οποίες όμως μένουν απλώς υποψίες.

17:02 Μια ζωή που πέρασε από όλα τα στάδια. Από την απόλυτη φτώχεια, στην κορυφή της παγκόσμιας εξουσίας. Από την ανωνυμία, στη δόξα, από την ελπίδα για ενότητα, στην τραγική ηρωνία μιας ακόμα μεγαλύτερης διέρεσης. Η ιστορία του Πέτρου Φιλάργη, του Πάπα Αλέξανδρου V, είναι πραγματικά εντυπωσιακή. Είναι μια απόδειξη ίσως ότι το πώς ξεκινάς τη ζωή δεν καθορίζει πάντα το πού θα φτάσεις.

17:29 Η θέληση, το μυαλό, η αγάπη για τη γνώση μπορούν να γκρεμίσουν τείχους που φαίνονται αξεπέραστοι. Μας θυμίζει πόσο δυνατή μπορεί να είναι η παιδεία, η μόρφωση, για να ανέβει κάποιος κοινωνικά, ακόμα και σε κοινωνίες πολύ πιο κλειστές και δύσκολες από τη δική μας. Και ταυτόχρονα μας δείχνει πόσο πολύ πλοκή είναι η ιστορία όπου οι καλύτερες προθέσεις μπορεί να οδηγήσουν σε αποτελέσματα που κανένας δεν περίμενε και συχνά όχι καλά.

17:56 Και μας αφήνει ίσως με αυτό το ερώτημα στο μυαλό. Πόσες άραγε άλλες τέτοιες ιστορίες ανθρώπων που πήγαν κόντρα στις πιθανότητες, που ξεπέρασαν τα εμπόδια της καταγωγής, της φτώχειας, των προκαταλήψεων της εποχής τους, μένουν ακόμα κρυμμένες σε σκοτεινές γωνιές της ιστορίας και περιμένουν απλώς τη δική μας περιέργεια για να τις ανακαλύψουμε.

18:28 Μικρές πραγματικές ιστορίες της ανθρωπότητας. Ένα podcast αφιερωμένο στις μικρές αλλά συναρπαστικές στιγμές της ανθρωπότητας. Αληθινές ιστορίες που εξάπτουν την περιέργεια, φωτίζουν ξεχασμένα γεγονότα και μας θυμίζουν ότι καμιά φορά οι πιο μικρές λεπτομέρειες κρύβουν τις μεγαλύτερες αλήθειες. Ακολουθήστε μας στο Spotify.

18:52 Γράψτε μας στα σχόλια ερωτήσεις ή απορίες που μπορεί να έχετε και μην ξεχνάτε κάθε εβδομάδα ένα νέο επεισόδιο. Γεια σας!