Συμπληρώματα & Αυτοάνοσα: Τι ισχύει για τη βιταμίνη D, τα Ω3 και την κουρκουμίνη;

Αυτόματη μεταγραφή — ενδέχεται να περιέχει λάθη.

00:00 Καλώς ήρθατε στο podcast The Roommates. Είμαι η Αλίκη Μπενετσανοπούλου. Κι εγώ είμαι η Εύη Ζαμπέλη. Είμαστε και οι δύο ρευματολόγοι και μαζί συζητάμε απλά για τα ρευματικά αυτοαναστονσύματα. Με σαφήνεια, τεκμηρίωση και ουσία. Γιατί η ενημέρωση είναι το πρώτο βήμα για καλύτερη υγεία. Σήμερα, Εύη, θα πιάσουμε ένα θέμα το οποίο ακούγεται συνέχεια στα ιατρία μας.

00:21 Αυτό αφορά τη βιταμίνη D, τα ωμέγα 3 λιπαρά, την κουρκουμίνη και γενικά συμπληρώματα. Τι ισχύει, τι είναι υπερβολή και πότε πραγματικά έχουν θέση. Ωραία. Όντως τα συμπληρώματα προσχώνουν πάρα πολύ κόσμο, διαφημίζονται πολύ. Πρέπει να ενημερώσουμε τους ασθενείς τι είναι σημαντικό και τι δεν είναι. Δεν είμαστε εναντίον των συμπληρωμάτων.

00:44 Υπάρχουν όμως περιπτώσεις που είναι απολύτως χρήσιμα. υπάρχουν και άλλες που ένα συμπληρώμα παρουσιάζεται σαν θεραπεία για το αυτοάνωσο, σαν υποκατάστατο της αγωγής ή κάτι που ρυθμίζει το νοσοποιητικό σύστημα, χωρίς να υπάρχει όμως κάτι τεκμηρωμένο που να έχει ένα ιατρικό πλαίσιο. Αυτό νομίζω ότι είναι πάρα πολύ σημαντικό, γιατί ο κόσμος σήμερα ακούει δύο διαφορετικά άκρα.

01:06 Από τη μία πάρε αυτό και θα φύγει η φλεγμονή, από την άλλη όλα τα συμπληρώματα είναι άχρηστα και τελικά ο ασθενής μένει μπερδεμένος. Ακριβώς. Η αλήθεια είναι κάπου στη μέση. Τα συμπληρώματα είναι εργαλεία, δεν είναι μαγικά, αλλά δεν είναι και άχρηστα. Το ερώτημα που κάνουν στο ιατρείο δεν είναι αν είναι καλό ή κακό. Είναι υπάρχει πραγματική έλλειψη, το χρειάζεται ο ασθενής.

01:31 Υπάρχει αυξημένη ανάγκη. Υπάρχει τεκμηρίωση για το συγκεκριμένο ασθενή. Υπάρχει αλληλεπίδραση με τα φάρμακα που παίρνει. Πολύ σημαντικό και πολύ συχνά παραμελείται αυτό. Και τελικά, τι περιμένουμε ρεαλιστικά να κερδίσουμε από αυτό το συμπληρώμα. Και υπάρχει και κάτι ακόμη. Πολλοί ασθενείς μας λένε, γιατρέ, αφού τα φρούτα και τα λαχανικά σήμερα δεν έχουν τις βιταμίνες που είχαν παλιά, μήπως πρέπει να παίρνουμε συμπληρώματα.

01:56 Ας ξεκινήσουμε από αυτό. Είναι μια πορεία που έχει βάση, αλλά χρειάζεται πολύ προσοχή στο συμπέρασμα. Υπάρχουν πράγματι δεδομένα ότι στις ορισμένες καλλιέργειες η περιεκτικότητα που υπάρχει σε κάποια θρεπτικά συστατικά μπορεί να έχει μειωθεί σε σχέση με το παρελθόν, λόγω ποικιλειών, εδάφους, τρόπου καλλιέργειας, απόδοσης παραγωγής και διάφορων κλιματικών παραγόντων.

02:19 Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι τα φρούτα και τα λαχανικά και η μεσογειακή διατροφή δεν έχουν αξία. Η τροφή δεν είναι μόνο μία βιταμίνη, είναι φυτικές, είναι συχνοστοιχεία, πολυφενόλες, πρωτεΐνες, καλά λιπαρά και ένα σύνολο ουσιών που λειτουργούν μαζί. Κανένα χάπι δεν μπορεί να αντιγράψει απολύτως αυτό το πακέτο. Άρα δεν μπορούμε να κάνουμε μια επιλογή μεταξύ σωστής μεσογειακής διατροφής ή συμπληρώματος.

02:44 Πρώτα θα χτίσουμε τη βάση μας με μια σωστή διατροφή και μετά θα καλύψουμε στοχευμένα τα κενά όπου υπάρχουν. Αν κάποιος έχει πραγματική ανεπάρκεια, το συμπλήρωμα μπορεί να είναι απαραίτητο. Αν όμως παίρνει πέντε προϊόντα για καλό, χωρίς εξέταση, για να του κάνουν καλό ή χωρίς λόγο και χωρίς να τα ξέρει ο γιατρός του, τότε δεν μιλάμε για πρόληψη, μιλάμε για αυτός σχεδιασμό και ίσως και μία υπερβολή στην χρήση των συμπληρωμάτων.

03:11 Ας πάμε όμως τώρα στη βιταμίνη D, γιατί είναι ίσως και το πιο συχνό θέμα. Γιατί συζητάμε τόσο πολύ σταυτόνωσα, είναι μια κοινή απορία αυτή. Υπάρχει και πάρα πολλή συζήτηση, υπάρχει και πολλή διαφωνία για τη βιταμίνη D. Υπάρχουν και διάφορες απορίες ως προς τη βιταμίνη D και τα επίπεδα και πώς μετρούνται. Είναι σημαντική βιταμίνη κυρίως για την υγεία των οστών, για τη μυϊκή λειτουργία, αλλά και για το μεταβολισμό του ασβεστίου.

03:40 Παράλληλα συμμετέχει και σε ανοσολογικούς μηχανισμούς και γι' αυτό έχει μελετηθεί πολύ στα αυτοάνωσα. Βλέπουμε συχνά χαμηλά επίπεδα σε ανθρώπους με ρευματοειδή αρθρίτιδα, λίκο, ψωριασική αρθρίτιδα και άλλα νοσήματα. Αλλά εδώ πρέπει να γίνει μια σημαντική διάκριση. Άλλο η συσχέτιση και άλλο ότι είναι αιτία ή θεραπεία. Επίσης, όπως έχουμε πει σε άλλο επεισόδιο, κάποιοι ασθενείς με αυτοάνωσο νοσήματα έχουν σαν οδηγία από μας να αποφεύγουν τον ήλιο.

04:09 Άρα και αυτό μπορεί να είναι μια αιτία γιατί οι ασθενείς αυτοί να έχουν χαμηλά επίπεδα βιταμίνης D. Επομένως, για να το συνοψίσουμε λιγάκι, το ότι κάποιος έχει χαμηλή βιταμίνη D και να το καταλάβουν οι ακροατές, δεν σημαίνει ότι η βιταμίνη D προκάλεσε το αυτοάνωσο. Δεν καμία περίπτωση. Και δεν σημαίνει ότι αν διορθώσουμε τη βιταμίνη D θα θεραπεύσουμε το αυτοάνωσο.

04:29 Η ανεπάρκεια μπορεί να είναι ένας παράγοντας μέσα σε ένα πολύ σύνθετο περιβάλλον. Παίζουν ρόλο τα γονίδια, η ανοσολογική προδιάθεση, η φλεγμονή, τα φάρμακα, η έκθεση στον ήλιο και ο τρόπος ζωής μας. Επομένως, η βιταμίνη D δεν μπορούμε να τη δούμε σαν ένα αντιρευματικό φάρμακο. τη βλέπουμε σαν κάτι που διορθώνουμε τα λύπη για να προστατεύσουμε τον ασθενή μας συνολικά.

04:50 Ωραία. Και υπάρχουν κάποιες ασθενήσεις στους οποίους έχει ιδιαίτερη σημασία να το προσέχουμε αυτό. Σε ασθενείς λοιπόν που παίρνουν κορτιζόνι, σε ανθρώπους με οστεοπενία ή με οστεοπόρωση, στις μεγαλύτερες ηλικίες, σε όσους έχουν χαμηλή έκθεση στον ήλιο ή διατροφικούς περιορισμούς, αλλά και ασθενείς με μυϊκή αδυναμία ή αυξημένο κίνδυνο καταγμάτων.

05:11 Σε αυτούς τους ασθενείς η βιταμίνη D δεν είναι σαφώς μία μόδα συμπληρωμάτων, είναι μέρος της σωστής φροντίδας των οστών, αλλά ακόμη και τότε θέλουμε σωστή μέτρηση, σωστή δόση και επανέλεγχο όταν χρειάζεται. Να πούμε και το άλλο άκρο, γιατί πολλοί σκέφτονται ότι αφού η βιταμίνη D είναι καλή, όσο πιο πολύ τόσο καλύτερα. Και αυτό είναι μύθος.

05:35 Η βιταμίνη D είναι λιποδιαλυτή βιταμίνη, δεν είναι καραμέλα. Μεγάλες δόσεις χωρίς λόγο και χωρίς παρακολούθηση μπορούν να δημιουργήσουν προβλήματα, όπως αυξημένο ασβέστιο στο αίμα ή πέτρες στα νεφρά. Άρα το μήνυμα είναι αν λείπει τη διορθώνουμε. Αν δεν ξέρουμε αν λείπει, δεν μαντεύουμε. Δεν παίρνουμε μεγαδόσεις μόνοι μας επειδή το είδαμε στο διαδίκτυο. Κάνουμε τον απαραίτητο έλεγχο και το συζητάμε με το γιατρό μας.

05:58 Ξέρεις, συχνά δεν πρέπει να δούμε μόνο τα επίπεδα της βιταμίνης D, τα οποία θέλουμε ιδανικά να είναι γύρω στα 30 με 40 μονάδες το λίτρο. Πρέπει να μετρήσουμε επίσης την παραθορμόνη, το ασβέστιο, το φόσφορο, πολλά άλλα υχνοστοιχεία στο αίμα, ώστε να καθορίσουμε ποια είναι η σωστή δόση του συμπληρώματος που θα λάβει ο ασθενής.

06:19 Πάμε τώρα λίγο στα Ω3 λιπαρά και εδώ έχουν γίνει πολλές συζητήσεις, θεωρούνται αντιφλεγμονόδιοι λιπαρά και πολλοί κόσμοι έχουν την εντύπωση ότι μπορεί να βοηθήσουν στα ρευματικά και στα αυτοάνωσα νοσήματα. Πράγματι τα Ω3 λιπαρά έχουν βιολογικούς μηχανισμούς που σχετίζονται με τη φλεγμονία, αυτό το γνωρίζουμε. Υπάρχουν μελέτες ειδικά για τη ρευματοειδή αρθρίτιδα που δείχνουν ότι υπάρχει μικρή βελτίωση σε συμπτώματα όπως είναι ο πόνος, η πρωινή δυσκαμσία και σε κάποιες περιπτώσεις μικρότερη ανάγκη για τη φλεγμονόδη.

06:53 Όμως πρέπει να κρατήσουμε τη λέξη μικρή και τη λέξη συμπληρωματική. Ωραία, δεν μιλάμε άρα για τη θεραπεία της ρευματοειδούς έτσι, δεν μπορούν τα ω3 λιπαρά να θεραπεύσουν τη ρευματοειδή αρθρίτιδα. Δεν νοείται ότι θα σταματήσει ένας ασθενής την αγωγή του με μεθοτρεξάτη ή με κάποιο βιολογικό παράγοντα ή οποιαδήποτε άλλη αγωγή επειδή ξεκίνησε Ω3 λιπαρά.

07:14 Αν κάποιος ή ότι μπορεί να αντιμετωπίσει την νόσο μόνο με Ω3 λιπαρά, αν κάποιος λοιπόν έχει καλά ρυθμισμένο νόσημα και θέλει μαζί με το γιατρό του να τα χρησιμοποιήσει ως συμπληρωματική βοήθεια, αυτό μπορεί να συζητηθεί. αλλά δεν τα βάζουμε στην ίδια την κατηγορία με φάρμακα που έχουν αποδείξει ότι προλαμβάνουν βλάβες της αρθρώσης και ελέγχουν την πορεία της νόσου.

07:35 Και πρακτικά τώρα τι θα πρότεινες πρώτα, συμπλήρωμα ή διατροφή. Εγώ συνήθως συζητώ πρώτα τη διατροφή, τη σωστή διατροφή. Αν ο ασθενής μπορεί να τρώει λιπαρά ψάρια όπως σαρδέλα, γάβρο, σκουμπρί ή σολομό, αυτό ταιριάζει πολύ περισσότερο με μια συνολική μεσογειακή προσέγγιση. μπορούμε να συζητήσουμε τότε κάποιο συμπλήρωμα.

08:01 Αλλά και εδώ θα ήθελα να ξέρω τι άλλο παίρνει. Παίρνει αντιπηκτικά, παίρνει αντιεμοπεταλλιακά φάρμακα, υπάρχει ιστορικό αιμορραγίας ή υπάρχουν εγκαστατερικά προβλήματα. Ακόμη και κάτι που ακούγεται απλό θέλει κάποια προσοχή πριν δοθεί στον ασθενή. Αυτό είναι πολύ ωραίο σημείο. Το απλό δεν σημαίνει χωρίς έλεγχο. Και κάτι ακόμα, αν ο ασθενής περιμένει από ένα συμπλήρωμα ω3 να κάνει αυτό που θα κάνει μια σωστά επιλεγμένη ανασωτροποποιητική θεραπεία θα απογοητευτεί ή χειρότερα μπορεί να καθυστερήσει την πραγματική του θεραπεία.

08:32 Η καθυστέρηση στα δικά μας τα νοσήματα κάποιες φορές έχει μεγάλο κόστος για την υγεία τους. Υπάρχουν ασθενείς που διστάζουν ή δεν θέλουν να αποδεχθούν την πραγματικότητα ότι διαγνώστηκαν με κάποιο αυτοάνοσο νόσημα, κυρίως ρευματοειδή αρθρίτιδα και υπάρχουν και γυναίκες, το βλέπεις και εσύ φαντάζεσαι στο γιατρείο, που έρχονται και σου λένε ότι προσπάθησα κάποια χρόνια με ομοιοπαθητική, με συμπληρώματα, με διατροφή αλλά τελικά δεν έγινε κάτι, απλώς πρέπει να μην είναι πολύς ο χρόνος αυτός, ώστε να μην δημιουργηθούν βλάβες στις αρθρώσεις, οι οποίες είναι μη αναστρέψιμες.

09:07 Πάμε τώρα στην κουρκουμίνη. Νομίζω ότι και εδώ γίνεται πολύ μεγάλη συζήτηση και έχουμε και μεγάλη σύγχυση και έχει γίνει και λίγο στάρ στα κοινωνικά δίκτυα η κουρκουμίνη. Πράγματι, και εδώ χρειάζεται να διαχωρίσουμε τρία πράγματα. Τον κουρκουμά στη μαγειρική, την κουρκουμίνη ως δραστικό μόριο και τα συμπληρώματα κουρκουμίνης που πολλώνται σε διαφορετικές μορφές.

09:28 Δεν είναι όλα το ίδιο. Το ένα είναι μπαχαρικό και είναι μέρος μιας υγιεινής διατροφής, χωρίς ωστόσο να σημαίνει ότι όταν θα δώσουμε το συμπλήρωμα αυτό θα λειτουργήσει σαν φάρμακο. Έχω ακούσει, υπάρχουν ασθενείς που ισχυρίζονται ή που μας λένε ότι η κουρκουμίνη είναι φυσική κορτιζόνη ή φυσικό φάρμακο κατά της αρθρίτιδας.

09:47 Και εκεί πρέπει να είμαστε πάρα πολύ ξεκάθαρες. Η κουρκουμίνη δεν είναι φυσική κορτιζόνη και δεν είναι φυσικό βιολογικό φάρμακο. Σε εργαστηριακό επίπεδο η κουρκουμίνη δείχνει ότι πράγματι έχει αντιφλεγμονώδεις ιδιότητες, αυτό όμως δεν αρκεί. Στο ιατρείο μας ενδιαφέρει αν βοηθά πραγματικά τους ασθενείς, πρέπει να υπάρξουν και μεγαλύτερες φυσικά μελέτες, μας ενδιαφέρει αν το προϊόν το οποίο λαμβάνει έχει σταθερή δοσολογία και τελικά να δούμε αν αυτό που θα λάβει, αν θα έχει πραγματικό όφελος και αν θα έχει μια αποδεκτή ασφάλεια για τον ασθενή.

10:18 Όλα αυτά τα πράγματα είναι λιγάκι πιο σε επίπεδο δεδομένων, πιο περιορισμένα. Φυσικά και τη δίνουμε σε κάποια περιστατικά. Δεν είμαστε αντίον της κουρκουμίνης, την έχω χρησιμοποιήσει. Υπάρχουν ασθενείς που έρχονται με αρθραλγίες και έχω δώσει. Αλλά υπάρχει μια οριοθέτηση ποιος μπορεί να πάρει, ποιος όχι και με ποιο όφελος.

10:34 Ξέρεις και υπάρχει και ένα θέμα το πόσο απορροφάται η κουρκουμίνη. Η κουρκουμίνη γενικά απορροφάται δύσκολα και γι' αυτό βλέπουμε προϊόντα που περιέχουν επίσης και πιπερίνη ή άλλες τεχνολογίες που αυξάνουν τη βιοδιασυσμότητα της κουρκουμίνης. Αλλά όταν αυξάνεις την απορρόφηση δεν αυξάνεις μόνο την πιθανότητα δράσης της, μπορεί να αυξήσεις και την πιθανότητα αλληλεπιδράσεων της κουρκουμίνης ή ανεπιθύμητων ενεργειών.

10:58 Άρα δεν είναι σωστό να λέμε ότι είναι ένα φυσικό προϊόν και άρα κίνδυνο. Αυτό πρέπει να το κρατήσει ο ακροατής. Το φυσικό δεν είναι πάντα κίνδυνο. Φυτικά σκευάσματα μπορεί να λεπιδράσουν με φάρμακα, να προκαλέσουν ενοχλήσεις στο στομάχι, να επηρεάσουν το σηκώτη, την πήξη του αίματος ή απλώς να μην μας βοηθήσουν καθόλου.

11:19 Γι' αυτό θέλω οι ασθενείς να μας λένε όλα όσα παίρνουν. Ναι, και αυτό είναι ένα μεγάλο πρόβλημα γιατί έρχονται και μας λένε τα βασικά φάρμακα και αφού κάνουμε τη συζήτηση, όσο έχουμε δει κλινικά, λένε ότι έχω πάρει και κάτι ακόμα. Όχι μόνο επομένως τα συνταγοραφούμενα. Ναι, γιατί δεν τα θεωρούν φάρμακα. Ακριβώς, και τα φυσικά, και τα βότανα, και τις σκόνες, και τις κάψουλες που παίρνουν από το ίντερνετ πολλές φορές.

11:38 Ωραία, άρα είναι τελείως διαφορετικό να μαγειρεύει κάποιος και να βάζει κουρκουμά, για ένα συμπυκνωμένο, επεξεργασμένο προϊόν. Και αυτό θέλει περισσότερη σοβαρότητα, ειδικά σε ασθενείς που ήδη παίρνουν κάποιο νοσοτροποποιητικό, που παίρνουν αντιπηκτικά, που παίρνουν κορτιζόνι ή κάποια άλλα φάρμακα. Να σας πω να γυρίσουμε λίγο τώρα στο θέμα της ενίσχυσης του ανοσοποιητικού συστήματος, Γιατί είναι από τις πιο συχνές φράσεις της διαφημίσεις, δηλαδή ότι κάποιο συμπλήρωμα ενισχύει το νοσοποιητικό σας σύστημα.

12:15 Πράγματι, η φράση ότι κάποιο συμπλήρωμα θα μας ενισχύσει το νοσοποιητικό θέλει πολύ μεγάλη προσοχή. Στα αυτοάνωσα δεν έχουμε απλώς ένα αδύναμο νοσοποιητικό σύστημα το οποίο θέλουμε να δυναμώσουμε. Έχουμε ένα νοσοποιητικό που σε κάποια σημεία αντιδρά λανθασμένα ή υπερβολικά απέναντι στον ίδιο τον οργανισμό. Αυτό έχει τεράστια διαφορά στην επικοινωνία με το κοινό.

12:41 Ωραία, άρα όταν ένας ασθενής μας ρωτά τι μπορώ να πάρω για να δυναμώσω το νοσοποιητικό μου σύστημα, τι θα του πούμε. Του λέω ότι θέλω πρώτα να ξέρω τι εννοεί. Αν μιλάμε για υπάρκεια ύπνου, διατροφή, άσκηση, διακοπή καπνίσματος, εμβολιασμούς όπου ενδείκνεται και σωστή ρύθμιση της νόσου, ναι αυτά βοηθούν στην ανοσολογική ισορροπία.

13:03 Αν μιλάμε για ένα προϊόν που υπόσχεται ότι θα ξυπνήσει το νοσοποιητικό, εκεί γίνομαι λίγο πιο επιφυλακτική. Δεν θέλουμε διαφημιστικές λέξεις, θέλουμε βιολογική λογική και κλινικά δεδομένα για τους ασθενείς μας. Ωραία, γιατί ένας ασθενής με αυτόν σου νόσημα έχει ήδη αρκετή πληροφορία να διαχειριστεί. Δεν χρειάζεται να έχει και τις ενοχές ότι δεν κάνει αρκετά, αλλά ούτε και το φόβο ότι αν δεν πάρει το σωστό συμπλήρωμα θα χειροτρέψει το νόσημά του.

13:30 Χρειάζεται μια ήρεμη ιεράρχηση. Πρώτα, σωστή διάγνωση. Μετά, σωστή θεραπεία, παρακολούθηση και έναν υγιεινό τρόπο ζωής. Και μετά, όπου υπάρχει ένδειξη, όπου υπάρχει ανεπάρκεια, ένα στοχευμένο συμπλήρωμα. Επομένως, Εύη, και πριν να ολοκληρώσουμε το επεισόδιο, ας πούμε κάποια πρακτικά. Τελικά, πότε ένα συμπλήρωμα έχει θέση Έχει θέση όταν διορθώνει μια συγκεκριμένη έλλειψη Για παράδειγμα, η βιταμίνη D Όταν υπάρχει ανεπάρκεια Ή όταν υπάρχει κάποιος αυξημένος κίνδυνος για τα οστά Από τα φάρμακα που παίρνει ο ασθενής Κάποιος ασθενής που παίρνει κορτιζόνι Έχει αυξημένο κίνδυνο να κάνει αισθοπόρωση Άρα σε αυτούς τους ανθρώπους σαφώς και θα δοθεί ένα συμπλήρωμα βιταμίνης D.

14:13 Το φιλικόξι όταν δίνεται μαζί με τη μέθοτρεξάτη όπως το ορίζει ο γιατρός. Ο σίδηρος όταν υπάρχει τεκμηριωμένη έλλειψη σίδηρου και έχουμε ψάξει πρώτα γιατί υπάρχει έλλειψη σίδηρου. Έτσι δεν δίνουμε σίδηρο σε έναν ασθενή ο οποίος τρέφεται σωστά και παρόλα αυτά έχει σίδηρο. Θα ψάξουμε πρώτα το γαστρεντερικό να δούμε εάν υπάρχει κάπου απώλεια.

14:34 Θα δούμε την αιτιολογία δηλαδή. Την αιτιολογία, ακριβώς. Η βιταμίνη Β12 σε ανθρώπους που έχουν ανεπάρκεια ή που η απορρόφησή τους δεν είναι επαρκής. Άρα δεν είναι όλα συμπληρώματα ευεξίας, υπάρχουν και κάποια συμπληρώματα τα οποία είναι πραγματική ιατρική παρέμβαση. Πρόβλημα γίνονται τα συμπληρώματα όταν τα παίρνουμε πολλά μαζί χωρίς να ξέρουμε το γιατί.

14:57 Όταν αντικαθιστούμε τη θεραπεία, όταν κυνηγάμε να κάνουμε μια αποτοξίνωση με κάποιο συμπλήρωμα, όταν κυνηγάμε διάφορα αντιφλεγμονώδη πρωτόκολλα ή να ενισχύσουμε το ανασοποιητικό, χωρίς να υπάρχει κάποια σαφής διάγνωση και παρακολούθηση από κάποιον γιατρό. Όταν αγοράζουμε προϊόντα άγνωστης ποιότητας από το ίντερνετ και όταν δεν ενημερώνουμε τον γενικό γιατρό ή τον ρευματολόγο που μας παρακολουθεί, επειδή είναι φυσικά.

15:21 Αυτό είναι σημαντικό γιατί πολλοί ασθενείς δεν κάνουν κατάχρηση από αμέλεια, αλλά επειδή πραγματικά προσπαθούν να βοηθήσουν τον εαυτό τους, έτσι. Οπότε δεν το αντιμετωπίζουμε επικριτικά, το βάζουμε απλά σε ένα πλαίσιο. Τι παίρνεις, γιατί το παίρνεις, τι περιμένεις να κερδίσεις και αν είναι ασφαλές μαζί με την όσο που έχεις και τα φάρμακα τα οποία ήδη λαμβάνεις.

15:41 Εγώ αυτό που προτείνω στους ασθενείς είναι να έρχονται είτε με τη συσκευασία ή με μια φωτογραφία της ετικέτας από το σκεύασμα ή το συμπλήρωμα που θέλουν να πάρουν και να μας ενημερώνουν ότι σκέφτονται να πάρουν αυτό το συμπλήρωμα, μαζί να συναποφασίσουμε αν έχει νόημα για το συγκεκριμένο ασθενή να το πάρει, αν υπάρχει κίνδυνος αλληλεπίδρασης με τα φάρμακά του, τι περιμένει να κερδίσει, πότε ξέρουμε αν θα βοηθηθεί ή όχι.

16:07 Άρα αυτές είναι ερωτήσεις που πρέπει να τις απαντήσουμε μαζί και σε συνεργασία και όχι σε αντιπαράθεση με τον ασθενή. Και πραγματικά βοηθούν να μην χαθεί ο ασθενής μας μέσα σε πληροφορίες. Το πρόβλημα σήμερα, Εύη, δεν είναι ότι δεν έχουμε πληροφορία, είναι ότι έχουμε υπερβολική πληροφορία που είναι άνησης ποιότητας. Στο διαδίκτυο το ίδιο προϊόν μπορεί να εμφανίζεται ως φυσικό, ως αντιφλεγμονώδες, ως αντικαρκινικό, ως ειδικό για το νοσοποιητικό, όλα αυτά μαζί.

16:35 Αυτό δεν είναι ενημέρωση όμως, είναι ουσιαστικά ένας θόρυβος. Ωραία. Άρα να κλείσουμε λίγο το επεισόδιό μας με τρεις πρακτικές ερωτήσεις. Για ξεκίναση με την πρώτη ερώτηση. Η πρώτη ερώτηση που πρέπει να σκεφτόμαστε κάθε φορά όταν να πάρουμε κάποιο συμπλήρωμα είναι τι ακριβώς προσπαθώ να διορθώσω. Η δεύτερη ερώτηση είναι υπάρχει μέτρηση ή σαφή σένδειξη.

16:59 Πολύ σωστά. Και η τρίτη ερώτηση, είναι ασφαλές με τη δική μου νόσο και τα δικά μου φάρμακα. Αν δεν μπορούμε να απαντήσουμε σε αυτά, καλύτερα να το συζητήσουμε πριν πάρουμε κάτι. Ωραία. Και το τελικό μήνυμα ποιο θα είναι? Θα λέγαμε ότι τα συμπληρώματα δεν είναι ούτε εχθρός ούτε μαγική λύση. Είναι ένα εργαλείο για μας. Είναι χρήσιμο όταν υπάρχει ένδειξη, όταν γίνεται σωστή επιλογή και φυσικά όταν υπάρχει παρακολούθηση.

17:23 αλλά δεν αντικαθιστούν τη ρύθμιση της νόσου, τη θεραπεία που έχει ήδη συμφωνηθεί με το γιατρό μας και τις καθημερινές συνήθειες που στηρίζουν πραγματικά τη υγεία του ανθρώπου. Αν σας άρεσε λοιπόν και αυτό μας το επεισόδιο, ακολουθήστε μας στην πλατφόρμα που μας ακούτε, μοιραστείτε το με κάποιον που μπορεί να το χρειάζεται και στείλτε μας τις δικές σας ερωτήσεις για τα επόμενα θέματα.

17:44 Μέχρι το επόμενο επεισόδιο να είστε καλά και να θυμάστε ότι σωστή ενημέρωση είναι πάντα το καλύτερο συμπλήρωμα για την υγεία μας