«Ξεχνάω συχνά τελευταία. Πρέπει να ανησυχήσω;»

Αυτόματη μεταγραφή — ενδέχεται να περιέχει λάθη.

00:30 Τον τελευταίο καιρό ξεχνάω πολύ και κάθε φορά αναρωτιέμαι αν φταίει η κούραση, το άγχος, η υπερφόρτιση ή είναι κάτι που χρειάζεται διερεύνηση. Η άνοια συνδέεται συνήθως με μεγαλύτερες ηλικίες, μπορεί να εμφανίσει όμως και νωρίτερα. Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας εκτιμά ότι έως και το 9% των περιπτώσεων έχει έναρξη πριν από τα 65.

00:54 Το ακούτε, πριν από τα 65. Μια μεγάλη διεθνής μετανάλυση υπεολόγησε 119 περιστατικά ανεκατό χιλιάδες ανθρώπους ηλικίας 34 έως 64. Οι αριθμοί αυτοί δείχνουν ότι η προοριάνεια υπάρχει, χωρίς φυσικά να σημαίνει ότι κάθε κενό μνήμης είναι ένδειξη άνοιας. Πότε λοιπόν είναι φυσιολογικό να ξεχνάμε και πότε χρειάζεται να το ψάξουμε.

01:20 γιατί μπλοκάρει το μυαλό μας και τι σχέση έχουν με τη μνήμη, το άγχος, την εξάτληση και το burnout όλο αυτό που ακούμε τελευταία πολύ. Αυτά θα συζητήσουμε σήμερα με την Αθανασία Λιοζίδου, νευροψυχολόγο, διευθύντρια στο νοσοκομείο Ερίκος Δινάν. Γεια σου Αθανασία, είμαι πολύ χαρούμενη που είσαι σήμερα εδώ. Γεια σου Τζούλη μου, χαίρομαι και εγώ πάρα πολύ.

01:41 Για ένα θέμα που τελικά μας αφορά πολύ περισσότερο από ό,τι νομίζουμε και λίγο εκεί μετά τα άντα, τα πρώτα ή και μετά αρχίζουμε να φοβόμαστε την άνοια. Γιατί λοιπόν η άνοια, να το πάμε από την αρχή, είναι κάτι τόσο το τρομακτικό. Γιατί όλοι οι άνθρωποι παγώνουμε αυτό και έχουμε την εικόνα ότι δεν θα αναγνωρίζουμε τους δικούς μας, δεν θα αναγνωρίζουμε το σπίτι μας, δεν θα αναγνωρίζουμε, δεν χάσουμε τη μνήμη.

02:05 Γιατί λοιπόν φοβόμαστε τόσο πολύ την άνοια. Φοβόμαστε την άνοια γιατί είναι μια νόσος εκφυλιστική, σοβαρή, η οποία επηρεάζει κάθε πτυχή της λειτουργικότητάς μας, τη ζωή μας. Χάνουμε αυτού που είμαστε. Χάνουμε, ξεχνάμε τη ζωή μας, ξεχνάμε τους ανθρώπους μας και ο δρόμος είναι ένας προς την εκφίληση και την βαριά νόσο. Ωστόσο, δεν χρειάζεται να φοβόμαστε την άνοια στις ηλικίες αυτές που ανέφερες, Τζούλη μου.

02:35 Οι άνθρωποι ζουν με ένα ρυθμό κατηγηστικό σε επίπεδο υποχρεώσεων. εργασίας, ολοήμερης, ολονύχτιας, χάνουμε τον ύπνο μας, χάνουμε την ηρεμία μας, δυσκολευόμαστε. Είναι ο άνθρωπος φτιαγμένος για να ζει έτσι Αθανασίγμα? Όχι, όχι. Δεν είναι ο άνθρωπος φτιαγμένος για να ζει έτσι. Αυτό το τονίζουμε κάθε μέρα στους ανθρώπους που βλέπουμε κλινικά. Έρχονται σε αυτές τις ηλικίες ακριβώς που ανέφερες Τζούλη μου, ηλικίες των 35, 40, 50.

03:05 Με τι αίτημα έρχονται και σου λένε ξεχνάω Έρχονται και μου λένε ξεχνάω Δεν λειτουργώ όπως λειτουργούσα Δεν μπορώ να δουλέψω Δεν μπορώ να προσέξω Δεν μπορώ να συγκεντρωθώ Να διαβάσω τα mails μου Δεν θυμάμαι να κάνω πράγματα Δεν μπορώ να οργανώσω τη μέρα μου Αυτό θέλω να τονίσω ότι δεν αφορά Μία κατάσταση η οποία Θα μας οδηγήσει στην άνοια Να το ξεκαθαρίσουμε Εδώ λοιπόν να μπει και αυτό το ερώτημα από ότι η αφηρημάδα και τα μικρά κενά, όπως λες, μνήμης, είναι συνηθισμένα και από ότι όμως χρειάζονται να μας κινητοποιήσουν.

03:39 Υπάρχει μια διαφορά, θα μας πεις κάτι γι' αυτό. Βεβαίως, χρειάζεται να μας κινητοποιήσουν για να φροντίσουμε την ψυχική μας υγεία, Τζούλη. Δηλαδή, θέλω λίγο εδώ να τα βάλουμε δίπλα-δίπλα, την σωματική μας υγεία και την ψυχική μας υγεία. Έχουμε μπει σε ένα αριθμό, το οποίο αυτό δεν αφορά μόνο εμάς, την Ελλάδα θέλω να πω, σε παγκόσμιο επίπεδο έχουμε μπει σε ένα ρυθμό όπου δεν φροντίζουμε την ζωή μας, την υγεία μας τη σωματική μας υγεία, την ψυχική μας υγεία όπως θα έπρεπε δεν έχουμε μάθει, δεν γνωρίζουμε πώς να το κάνουμε και πάρα πολύ συχνά κλινικά καλούμαστε να μιλήσουμε και να συμβουλέψουμε τους ανθρώπους σε αυτές τις ηλικίες να φροντίσουν σωστά τον εαυτό τους και την βάζω την ψυχική υγεία δίπλα ακριβώς στην σωματική υγεία. Δεν υπάρχει υγεία χωρίς ψυχική υγεία.

04:26 Την αμελούμε, θεωρούμε ότι είμαστε ικανοί για όλα, ότι μπορούμε να είμαστε το ίδιο αποτελεσματικοί και ακόμα όταν έχουμε χάσει τον ύπνο μας ή δεν τρεφόμαστε σωστά και δουλεύουμε σε μια συνθήκη στρες μόνιμα η οποία με μαθηματική ακρίβεια θα μας οδηγήσει στο burnout, στην εξουθένωση. Και εξουθένωση σημαίνει ότι ο οργανισμός μας πια, ο ψυχισμός μας, τα έχει δώσει όλα.

04:53 Τα έχει δώσει όλα. Και φτάνουμε σε ένα άκρο όπου δεν μπορούμε πλέον να λειτουργήσουμε. Ο κόσμος ακούει τον όρο άνοια, τον έχει συνδέσει με τη δυσκολία της νοητικής μας λειτουργίας και λέει αυτό είναι αρρώστισσα. Ναι, το λέω κι εγώ. Το καταλαβαίνω, το καταλαβαίνω ειδικά. Το λέω και θέλω και να το ψάξω, γιατί, ας πούμε, δεν μπορώ να θυμηθώ πού έχω παρκάρει.

05:14 Δεν μπορώ να θυμηθώ πράγματα πολύ σημαντικά και κάνω γύρες στη γειτονιά για να βρω το αυτοκίνητό μου. Πολλά τέτοια μικρά πράγματα. Ναι, το καταλαβαίνω. Χάνουμε τα πράγματά μας. Ξάχνουμε χωρίς ποια μία τζέντα να καταγράφουμε. Εδώ όμως θέλω να σε ρωτήσω. Μερικές φορές λέμε ξεχνάω. Ενώ στην πραγματικότητα δεν καταφέρουμε να συγκεντρωθούμε ή να καταγράψουμε μια πληροφορία.

05:33 Πώς ξεχωρίζουμε λοιπόν τη δυσκολία προσοχής από ένα πρόβλημα μνήμης Δηλαδή μήπως δεν πρόσεξα την ώρα που έχω παρκάρει να γίνει μια συνεδρική σκέψη Να πω Τζουλ μην είναι ένα λεπτό εδώ σκέψου το δρόμο βάλει ένα σημάδι Κοίτα κάτι, να βοηθήσεις και αυτή τη ρημάδα τη μνήμη τι να σου κάνει Πώς θα πια να χωρέσεις Ακριβώς είμαστε πολύ άσχολοι πάρα πολύ συχνά κάνουμε dual tasking ή multitasking Κάνουμε δύο πράγματα ταυτόχρονα Εσύ δηλαδή παρκάρεις, κλείνεις το αυτοκίνητο και μιλάς στο κινητό σου ή απαντάς ένα μήνυμα.

06:06 Τα ερεθίσματα είναι ανταγωνιστικά. Το ένα θέλει να κυριαρχείς επί του άλλου εκείνη τη στιγμή και ο εγκέφαλος είναι ένα εξαιρετικό όργανο, αλλά οι νοητικές λειτουργίες επίσης για να είναι αποτελεσματικές και να μας βοηθήσουν να λειτουργήσουμε, θα πρέπει να δώσουμε την προσοχή που απαιτείται. Και ναι, εκείνη τη στιγμή που κάνουμε κάτι, θα πρέπει να έχουμε την πλήρη μας προσοχή εκεί.

06:27 Και ο εγκέφαλος κρατάει και κάποιους στρατιώτες του για πιο μεγάλες μάχες. Σου λέει, έχεις εξαντληθεί, έχεις κουραστεί. Εγώ δεν μπορώ να σε βοηθήσω να βρεις το αυτοκίνητό σου. Είναι εύκολο. Έχω μετά να σε βοηθήσω σε επίλυση ποιών σοβαρών πραγμάτων. Και να βρεις λύσεις. Οπότε μη αστιμάσαι αυτό. Τώρα, τι εννοούμε όταν λέμε προοριάνεια και αυτό είναι σημαντικό.

06:47 Και όντως, διάβασα κάποια στοιχεία από έρευνες, σε ποια ηλικία μπορεί να εμφανιστεί, εσείς που έχεις τόση μεγάλη εμπειρία για το νοσοκομείο και το γιατρίο σου, πότε έχεις δει, σήμερα πολύ νωρίς, να εμφανίζεται και ποια είναι τα πρώτα ανησυχητικά σημάδια. Υπάρχει προοριάνεια σε αυτές τις ηλικίες των 40-50. Εκεί την ονομάζουμε προοριάνεια.

07:05 Μην με κοιτάς εμένα, είμαι νεότερη. Ωστόσο θα πρέπει να ξέρουμε όπως είπες ότι η συντριπτική πλειοψηφία των περιπτώσεων άνοιας αφορά τα άτομα άνω των 65 ετών και όσο πιο πολύ μεγαλώνουμε τόσο πιο πολύ αυξάνονται οι πιθανότητες να κάνουμε άνοια Έτσι ήτανε πάντα να ξέρεις Δεν έχει μεγαλώσει τώρα το ποσοστό απλά το κοιτάμε και το επικοινωνούμε Ακριβώς, το διαγνώσκουμε και πιο συχνά πια και πιο σωστά με τα εργαλεία που έχουμε Όντως υπάρχει όμως προοριάνια αλλά θέλω να το ξεχωρίσω λίγο εδώ στην πρόορια άνοια και γενικά στην άνοια δεν έχουμε απλώς μια δυσκολία έχουμε εμένοντα έχουμε προβλήματα τα οποία παραμένουν και γίνονται κάθε μέρα και χειρότερα δηλαδή αν εγώ εφαρμόσω όπως πολύ σωστά είπες να προσέξω πολύ καλά αυτό που κάνω να προσπαθήσω να μην κάνω ταυτόχρονα πολλά πράγματα θα καταφέρω να είμαι το ίδιο αποτελεσματική χωρίς να με ανησυχεί ότι δεν θα το ξεχάσω αργότερα αυτό που είναι να κάνω. Στην άνοια όμως έχουμε απώλεια της πληροφορίας.

08:10 Όσο και να προσέξει ένας άνθρωπος, δεν θα το θυμηθεί ποτέ. Και κάθε μέρα και κάθε μήνα και κάθε χρόνο θα είναι όλο και χειρότερα. Προοδευτικά δηλαδή πηγαίνουμε... Είναι και μια προοδευτική έτσι κι αλλιώς νόσος. Ακριβώς. Άρα εκεί δεν μιλάμε. Είναι εύκολο σε πολλά εισαγωγικά να το ξεχωρίσει ένας κλινικός ότι εδώ έχουμε μια τέτοια κατάσταση κατάσταση, προοδευτική.

08:29 Ωστόσο, σε αυτή τη νεαρή ηλικία, των 40 και 50 που αναφέραμε, το πρώτο που πρέπει να κοιτάξουμε είναι το κατά πόσο το στρες μας ή κακή μας διάθεση ή το burnout είναι αυτό το οποίο μας κάνει να μην λειτουργούμε νοητικά, να ξεχνάμε δηλαδή. Όταν λοιπόν σημειώνουμε, βάλουμε μερικά τρικ και δούμε ότι ολόκληρα κομμάτια της μνήμης μας αρχίζουν σταδιακά να χάνονται, δεν θυμάσαι το πρόσφατο παρελθόν μας, εκεί πλέον ερχόμαστε σε σένα Ναι, όταν βλέπουμε αυτό να γίνεται όλο και πιο έντονο Με τι εξετάσεις χρειαζόμαστε, μια μαγνητική, ένα εγκύφαλο γράφημα, πώς ξεκινάμε με αυτό Ναι, πολύ συχνά αυτά τα παράπονα, να το πούμε έτσι, αυτά τα αιτήματα, αυτές οι δυσκολίες έρχονται πρωτίστως σε αυτά που παραδοσιακά λέμε γιατρία μνήμης στα νοσοκομεία στους νευρολόγους, στους συνεργάτες νευρολόγους, στους νευροψυχολόγους Και θα εξεταστούμε εκεί, με όλα αυτά τα μέσα που είπες, μια μαγνητική, αιματολογικές, ό,τι ορίσει και ό,τι χρειαστεί ο νευρολόγος. Ο νευροψυχολόγος όμως θα δώσει στην ουσία αυτό το μετρήσιμο παράπονο και το αίτημα που έρχεται και την δυσκολία ότι ξεχνάω όντως, ξεχνάς όντως είναι αυτό ή ξεχωρίζει αν είναι πρόβλημα προσοχής και το κάνει αντικειμενικά.

09:53 Δηλαδή εκεί θα λυθεί αυτό το οποίο περιγράφουμε τόση ώρα εμείς. Αν είναι πρόβλημα προσοχής ή αν είναι πρόβλημα μνήμης. Αν είναι πρόβλημα άγχους ή ένα πρόβλημα κατάκληψης. Ή όντως υπάρχει ένα πρόβλημα μνήμης το οποίο πρέπει να διερευνήσουμε πλέον περισσότερο ιατρικά. Τώρα Θανασία γιατί νιώθουμε ότι γεμίζουμε τον εγκέφαλό μας πόσο επίδραση σε αυτό έχουν οι οθόνες, οι ειδοποιήσεις οι συνεχείς πληροφορίες, το multitasking και όλο αυτό τι κάνεις στον εγκέφαλο τι λένε οι έρευνες, τι λέει η πείρα σου τι λέει όλο αυτό που συναντάς Είναι ένα τεράστιο θέμα αυτό από τη μια έχουμε την ευλογία να το πω έτσι να είμαστε σε μια εποχή που η πληροφορία, η επικοινωνία είναι τόσο άμεση, τόσο μαζική και αυτό μας φέρνει κοντά πολύ και μας φέρνει άμεσα την είδηση και την πληροφορία που είναι πολύ σημαντικό ωστόσο μας έχει κάνει όπως είπαμε και πριν να μην μπορούμε να εστιάσουμε να προσέξουμε βλέπουμε διαταραχή της προσοχής παντού σε κάθε ηλικία και στην ουσία προσπαθούμε να βρούμε

11:12 το βασικό πως είναι να βαριέμαι να το πω έτσι λίγο να βαριέμαι, λίγο να προσπαθώ να ηρεμίζω και να χαλαρώσω οι Ιταλοί το λένε ωραία dolce far niente είναι η τέχνη να χτυπάς αέρα κοπανιστό μέχρι τελικής καταπώνησης το λέγει ο Μπρικνέρ αέρας κοπανιστός μέχρι τελικής καταπώνησης τι ωραίο να μην κάνεις τίποτα συνέχεια λοιπόν είμαστε με μια οθόνη που αναβοσβήνει με notification δεν γίνεται να λειτουργήσουμε έτσι όταν πρέπει να συγκεντρωθούμε για να κάνουμε κάτι θα πρέπει να εστιάσουμε να απομονωθούμε να δώσουμε στον εαυτό μας αυτή την πολυτέλεια τελικά να αφιερωθούμε σε αυτό.

11:53 Ναι, αλλά γίνεται όλο και πιο δύσκολο. Δηλαδή, είναι λίγες τις βραδιές που πηγαίνω στο κρεβάτι μου που έλεγα, διάβαζα πολλά βιβλία και ένα τη βδομάδα, μην πω περισσότερο, αλλά ένα το διάβαζα και λέω, αχ, τι ωραία, είναι μόνο δέκα, μπορώ να δω μία ταινία, μπορώ να διαβάσω, μπορώ, μπορώ, μπορώ και τελικά δώδεκα η ώρα είμαι με το κινητό στο χέρι, έχω καεί από όλο αυτό το κλείνω κοιμάμαι για σας χάθηκε η μέρα και με έχει γραπώσει επί δύο ώρες που δεν μπορούσα να κάνω τόσα πράγματα και κάνουμε μόνο αυτό. Τώρα θέλω να μου πεις αν υπάρχει όπως κάνουμε γυμναστική στο σώμα, αν υπάρχει και γυμναστική για το μυαλό τι μπορούμε δηλαδή να κάνουμε στην καθημερινότητά μας για να στηρίξουμε τη μνήμη και την λειτουργία του εγκεφάλου μας αν υπάρχουν πράγματα, δηλαδή ακόμα και να αφήσουμε λίγο το ρημαδοκινητό, ακόμα και να κάνουμε μια βόλτα, το έλεγε και ο Πυθαγόρας δέκα χιλιάδες βήματα αριστερά-δεξιά που συγχρονίζονται και τα δύο τμήματα του εγκεφάλου. Υπάρχει και κάτι

12:43 παραπάνω που μπορούμε να κάνουμε για τη μνήμη, να τρώμε αμύγδαλα να φυσικάσουμε ή καλά τι. Λοιπόν, το πες πάρα πολύ ωραία Άντζουλη, πες γυμναστική, υπάρχουν τέτοια ακριβώς γυμναστική και ασκήσεις που μπορούμε να κάνουμε Τώρα στους νέους ανθρώπους Φυσικά ένα είναι Όπως είπα να προσπαθήσουμε να βάλουμε μια ιεραρχία Στο περιβάλλον μας Και μια προτεραιότητα Δεν γίνεται όλα να είναι πήγοντα Δεν γίνεται όλο να χτυπάει το κινητό Και να πρέπει πάντα να είμαι εκεί πάντα να το σηκώσω Θέλω να το τονίσω αυτό Να μάθουμε στην ουσία να δομούμε λίγο τον χρόνο μας Και να οργανωνόμαστε σωστά Αυτό θα μας βοηθήσει να λειτουργήσουμε στην ουσία σωστά πέραν των έξτρα ασκήσεων 100% δεν του αρέσει ο Μποέμ τρόπος ζωής θα την πληρώσεις μετά είναι εις βάρος του τάξη δηλαδή καταρχήν αυτό γιατί θα μας σώσει πολύ ενέργεια αυτό από μόνο του η αιώνια λιακά δεν μας καθαρούν όμως να έχει ας πούμε τα πράγματα τακτικά εκεί στη θέση τους ωραία επίσης μπορούμε να κάνουμε πράγματα τα οποία θα είναι καινούρια

13:46 ο εγκέφαλος αγαπάει τον όμελτη αγαπάει το καινούριο, τον ερεθίζεις για να γνωρίσει κάτι καινούριο ακριβώς, μια γλώσσα ένα άθλημα, μια τέχνη η ζωγραφική, οι τέχνη γενικά λειτουργούν τόσο ωραία και θα πω και κάτι έτσι λίγο προκλητικό και το να μην κάνουμε και τίποτα αυτό που είπα, είμαστε σε μια εποχή που είναι ενοχή να μην κάνεις τίποτα σε περνάνε για ότι βαριέσαι, ότι είσαι τεμπέλης ότι είσαι αποτυχημένος, λίγο να χαλαρώνουμε, να δίνουμε στον εαυτό μας χρόνο και ποιοτικά όσο μπορούμε να βάζουμε πράγματα τα οποία ναι μεν είναι η δουλειά μας θα αφοσιωθούμε σε αυτό, θα δυσκολευτούμε αλλά και πάυσεις οι οποίες θα είναι πάυσεις που θα μας βοηθήσουν τα έχουμε παρεξηγήσει λίγο τα πράγματα μια βόλτα στη θάλασσα, πόσο μας λείπει η φύση στο βουνό, ο ρυθμός της φύσης ακριβώς, ακριβώς φεύγουμε ένα Σαββατοκύριακο και γυρνάμε και μετά είμαστε πολύ πιο ανανεωμένοι, πολύ πιο...

14:39 Και να υπάρχει κοινωνικότητα, να κάνουμε ένα τραπέζι με αγαπημένους μας, με φίλους μας, να γνωρίσουμε κόσμο ή να συνδεθούμε ακόμα περισσότερο με τους ανθρώπους μας. Έχουμε, νομίζω ότι έτσι και με τα social media αισθανόμαστε κοντά, αλλά ίσως είμαστε πιο μόνοι από ποτέ. Είναι πολύ η εποχή. Ναι, είμαστε τα θέμας με την οθόνη του.

14:59 Τώρα, πώς επηρεάζουν τη μνήμη, πόσο την επηρεάζει η μνήμη, ο κακός ύπνος, ο ύπνος, οι ορμονικές αλλαγές και το θέμα το φλέγον ή η μηνόπαυση που πάρα πολλές γυναίκες τις βασανίζει με ξάψεις τη νύχτα, με αϊπνίες, με με με. Εκεί πόσο επηρεάζουν όλα αυτά τη μνήμη. Επηρεάζουν πολύ όλα αυτά που ανέφερες Τζούλη. Ο κακός ύπνος λειτουργεί εις βάρος της νοητικής λειτουργίας και της διάθεσης και της σωματικής μας κατάστασης.

15:27 μπορεί να μας επηρεάσει πάρα πολύ σε όλα τα συστήματα, ο κακός ύπνος και φυσικά στην νοητική μας λειτουργία. Δεν μπορούμε να λειτουργήσουμε αν έχουμε περάσει μια νύχτα. Πόσες ώρες έχουν γίνει πια πάρα πολλές πια κουβέντες, ότι το 8 είναι ξεπερασμένο, 6 ώρες ποιοτικού ύπνου ισχύουν, μετά στις κάνουν 4, ο Ινστάν κοιμόταν λίγο, τι γίνεται.

15:47 Αυτό θα έλεγα, δεν υπάρχει συνταγή. Θέλουμε έναν ύπνο ο οποίος να σηκωνόμαστε και να αισθάνομαστε ξεκούραστοι αυτό το γνωρίζει ο καθένας μας προσωπικά πόσο είναι αυτό ωστόσο έχουμε λίγο φτάσει σε ένα άκρο που βάλε το ύπνος ότι δεν πειράζει και να κοιμάσαι λίγο δεν πειράζει και να κοιμάσαι λίγο όχι, όχι σε αυτό το πνεύμα πειράζει ακριβώς πειράζει και πολύ ακριβώς, ακριβώς πειράζει και πολύ τώρα υπάρχει διαφορά ανάμεσα στο brain fog και στην έκπτωση των γνωστικών λειτουργιών ας πούμε Λοιπόν, το brain fog είναι κάτι το οποίο είναι αντιδραστικό Ανέφερες πριν για την εμεινόπαυση Εκεί έχουμε brain fog Εκεί έχουμε μία, όπως περιγράφει ο όρος, θολούρα Ότι δεν μπορώ να είμαι διαυγής, να συγκεντρωθώ Να λειτουργήσω, να οργανωθώ Ωστόσο, αυτό περνάει Στην έκπτωση των νοητικών λειτουργιών Μιλάμε για μία κατάσταση που συνδέεται με ένα πρόβλημα υγείας Όχι τόσο αναστρέψιμο, να το πω Όσο πιο απλά Είναι έκπτωση την οποία βλέπουμε σε πρώιμα στάδια, στην πρώιμη άνοια ας πούμε.

16:54 Το να αρχίσουμε να μπούμε σε μια ψυχοθεραπευτική ομάδα, να κάνουμε ατομική ψυχοθεραπεία, κάποια ψυχανάλυση, θα βοηθήσει όλο αυτό λίγο, όχι τόσο τη μνήμη, αλλά μαζί με το βυθό που θα μάθουμε ότι κουβαλάμε, γιατί σίγουρα μαθαίνεις πολλά για το βυθό που κουβαλάς, γιατί είναι μια ωραία εντοσκόπηση. θα βοηθήσουμε το μυαλό μας να ξεμπλοκάρει λίγο γιατί και όλο αυτό είναι και σαν μερικές φορές εγώ νομίζω τα έχουν σκουριάσει τα γρανάζια και θέλουν λίγο λάδωμα και το μυαλό δυσκολεύεται δεν του βάζω καύσιμα και ταλαιπωρείται φυσικά και βοηθάει πάρα πολύ καταρχήν να πάμε και να μιλήσουμε για τη συμβουλευτική να πάρουμε μια συμβουλευτική ότι μου συμβαίνει αυτό πηγαίνω σε έναν ειδικό ψυχικής υγείας σε έναν ειδικευμένο νευροψυχολόγο και θα πάρουμε κάποια στην ουσία συστάσεις, κάποια συμβουλευτική για το τι μας συμβαίνει.

17:50 Θα κρίνει ο ηλικός αν χρειάζεται να το ψάξουμε περισσότερο, αλλά καταρχήν μια συμβουλευτική και μια βοήθεια όταν θα περάσουμε στην ψυχοθεραπεία, για παράδειγμα, φροντίδας του εαυτού, πώς φροντίζουμε, αν φροντίζουμε τον εαυτό μας και αν τον φροντίζουμε σωστά, αν για παράδειγμα δούμε έναν άνθρωπο που είναι όπως είπαμε στο χείλος του burnout δεν κοιμάται καλά, δεν τρέφεται σωστά είναι σε μια ηλικία τέτοια προεμεινοπαυσιακή κάνει μια δουλειά πάρα πολύ απαιτητική όλα αυτά θα δουλευτούν και στη συμβουλευτική και στην ψυχοθεραπεία είναι πάρα πολύ ωφέλιμες και να πω εδώ κάτι ότι πάρα πολύ συχνά συνδέουμε το πρόβλημα ψυχικής υγείας ή την επίσκεψη σε έναν ειδικό ψυχικής υγείας με ανυκανότητα, ότι δεν είμαι ικανός ή ικανή να χειριστώ κάτι.

18:35 Είναι πάρα πολύ άδικο αυτό για έναν άνθρωπο που δεν περνάει καλά να αισθάνεται ότι δεν τα κατάφερε και σωστά. Όχι, δεν είναι έτσι. Ίσα-ίσα. Οι άνθρωποι είναι ικανοί, το παλεύουν, προσπαθούν κάθε μέρα και τα δίνουν όλα. Απλώς στην ψυχοθεραπεία ή στη συμβουλευτική θα σε βοηθήσει ο ειδικός να τα βάλεις αυτά σε μία σειρά και να είσαι και καλά.

19:00 Τώρα για να μιλήσω, θα ανασύμουν και λίγο με νιου έιτζ όρους. Το μυαλό πολλαπλασιάζει εκεί που εστιάζουμε. Πώς έλεγε Λουίς Χέη, σκέψου το καλό για να γίνει αυτό καλύτερο. Άλλες συνέχεια, πω πω ξεχνάω, πω πω ξεχνάω. μετά αρχίζεις και το πιστεύεις κι εσύ και μπορεί να φαίνεσαι και να ξεχνάς και περισσότερο. Είναι και μια, λέω, πω από τώρα είμαι ξεχασιάρα, το δηλώνω, βάζω αυτό το τίτλο στη ζωή μου και μου επιτρέπω να ξεχάσω μαζί με ένα δύο και πέντε έξι ακόμα. Έτσι είναι και μάλιστα αυτό μεγαλώνει και την αρνητική αυτή εικόνα που έχουμε εμείς για μας, η αρνητική αυτή σκέψη μεγαλώνει και το αίσθημα αυτό της ανεπάρκειας που έχουμε για εμάς και του λάθους τρόπου διαχείρισης γενικά των καταστάσεων και της ζωής μας. Βέβαια η αρνητική σκέψη και αυτή η ταμπέλα επίσης που ανέφερες μου επιτρέπει και λάθη να κάνω και να μην αισθάνομαι ότι μπορώ να γίνω καλύτερος από αυτό άρα όχι είμαστε καλύτεροι από αυτό, δεν λέω να θεωρούμε ότι είμαστε παντοδύναμοι όπως είπα πριν γιατί και

20:14 το να φτάσουμε σε εξουθένωση σημαίνει και αυτό ότι μπορώ να τα πετύχω όλα, να μην κοιμάμαι, να μην έχω ανάγκη τίποτα και να τα καταφέρω όλα. Όχι, δεν είναι έτσι. Οι άνθρωποι έχουμε ανάγκες, πρέπει να σταθούμε και η συμβουλευτική και η ψυχοθεραπεία είναι ένας τέτοιος τρόπος και ένα τέτοιο μέσο να σε δεις που βρίσκεσαι, ποιος είσαι, που βρίσκεσαι εδώ που είσαι και που θες να πας.

20:37 Είναι πάρα πολύ ύπουλο να υπάρχει ένα πρόβλημα ψυχικής υγείας και να το αφήσουμε αφρόντιστο, γιατί το πρόβλημα ψυχικής υγείας δεν είναι σωματικό να πονέσω και να κουτσένω ή να πονάω σωματικά και άμεσα να πάω να το δω και τι θα χθορυβηθώ. Να είναι τροχοπέτη, θα το βρεις μπροστά. Ακριβώς. Σε περιμένεις την αλγονία. Και θα αργήσεις να το αντιμετωπίσεις, δυστυχώς.

20:59 Και το βλέπουμε να γίνεται πολύ συχνά με αφρόντισες καταθλήψεις, άνθρωποι που δεν γνωρίζουν καθόλου και είναι ωριακοί και θα μπορούσαν να έχουν βοηθηθεί με πολλούς τρόπους. Τώρα θέλω, κλείνοντας, να σε ρωτήσω κάτι ή μπορείς να μας δώσεις έτσι δύο-τρεις συμβουλές για να ανακτήσουμε κάτι παραπάνω από τα κομμάτια της μνήμης και της συγκέντρωσής μας.

21:18 Θα μπορούσες να μας πεις δύο-τρία πράγματα να κάνουμε που θα ήταν καλύτερα. Στην καθημερινότητα. Ναι, ναι, ναι. να ρωτήσω ας πούμε εσύ πώς οργανώνεις τη μέρα σου Τζούλη πώς την οργανώνεις, έχεις ηλεκτρονική ατζέντα, έχεις οργανάιζερ έχεις... τα σημειώνω, είμαι παλιωμοδίτης με στείλω στο ταρνέ μου θέλω να υπάρχουν στα τεφτά έργια μου παρομοίως και εγώ και με τα post-its μου και με την ατζέντα μου ο κόσμος λειτουργεί, παίρνει και τα ηλεκτρονικά του πλέον βοηθήματα της βοήθη από αυτό Είναι πολύ σημαντικό γλιτώνουμε χρόνο, γλιτώνουμε το άγχος το τι έπρεπε να κάνω τώρα και δεν το θυμάμαι ή χρόνο και κόπο και άγχος όλο αυτό. Άρα ένα είναι να οργανώνουμε την ημέρα μας και την εβδομάδα μας πια, να οργανώνουμε με όλα αυτά τα μέσα που είπαμε, είτε με υπενθυμίσεις, είτε με organizer, είτε με ηλεκτρονική ατζέντα και να προσπαθούμε να αφήνουμε κενά εγώ θα έλεγα. Αυτό που είπες και πριν, να σεβόμαστε λίγο τα κενά μας Να σκουτσούκουμε να βγω σε ένα κινηματοχράφο

22:19 να δω μια ταινιούλα αν έχω δύο ώρες και να πάρω λίγο ανάσα. Να κάνω κάτι, να κάνω διάλειμμα να πιω ένα καφέ με μια φίλη, να σπάει η μέρα λίγο από όλο αυτό το τρελό της. Ακριβώς. Από τότε παύσεις και ανάσες. Χωρίς ενοχή, χωρίς ενοχή παιδιά. Είμαστε σε ένα τέτοιο ενοχής ότι δεν τα καταφέραμε ή ότι πρέπει να κάνω και αυτό και κοίτα ο άλλος τι έκανε, άπερα να το κάνω και εγώ έτσι.

22:41 Να βρούμε το βήμα μας, να σταματήσουμε να συγκρινόμαστε. Τα social μας έχουν βάλει σε ένα τρυπάκι πάρα πολύ άγριο, πάρα πολύ δύσκολο. Κοίτα πώς είναι αυτός ή αυτή, κοίτα εγώ γιατί έτσι. Μας έχει βάλει λίγο σε ένα τρυπάκι να συγκρίνουμε τη ζωή μας, να συγκρίνουμε πού είμαστε εμείς και πώς είμαστε με τις ζωές των άλλων. Με έναν πολύ σκληρό και άμεσο τρόπο.

23:03 οπότε ένας εστιασμός σε εμάς ακριβώς, να εστιάσουμε σε εμάς όχι τόσες ενοχές, να μας ευαστούμε να μας αγαπάμε, να λέμε μπράβο να σημειώνουμε τα πραγματάκια κάτω επιβράβευση, αυτά που έχουμε να κάνουμε να τα γράφουμε στο χαρτάκι μας, στην ηλεκτρονική μας ατζέντα ή όπου θέλουμε και εγώ κάνω και ένα κολπάκι να σας το πω κλείνοντας το πρωί πριν ξυπνήσω εκεί που λένε ότι είσαι στο επίπεδο αλφα του ύπνου ξύπνιου σκέφτομαι λίγο ποια είναι η μέρα μου και τι έχω να κάνω. Μετά τσεκάρω με την ατζέντα και βλέπω ότι θυμήθηκα. Είναι ωραίο γιατί συνήθως θα θυμάμαι γιατί και μόνο που συνειδητά μπαίνω και παίρνω δύο-τρία λεπτά για τον εαυτό μου για να θυμηθώ και να οργανώσω στο μυαλό μου τη μέρα μου και συνήθως βάζω και μια ευχή. Δηλαδή σκέφτομαι ότι θα πάει πάρα πολύ καλά η μέρα και ξυπνάω από το κρεβάτι με αυτή την ασκήνη.

23:44 Λέω καλά, πάμε να δράξουμε τη μέρα, πάμε να κερδίσουμε, πάμε να... Θα πω τώρα κάτι δυνατά. Είναι κλεισέ, αλλά το πιστεύω ότι είναι επιλογή η ευτυχία. Είναι επιλογή να σκεφτόμαστε, όπως είπες έτσι, θετικά. Να ξυπνάμε και να προσπαθούμε να χαμογελάσουμε. Έχουμε 100 λόγους να είμαστε μουτζούφλιδες και 101 να βρίσκουμε να χαμογελάσουμε και να εκτιμήσουμε αυτά που έχουμε στη ζωή μας και αυτό που είμαστε και αυτό που κάνουμε.

24:12 να λέμε ευχαριστώ στον εαυτό μας που άντεξε αυτά που άντεξε και που τα κατάφερε και να μην γινόμαστε και προάγγελ κακών μηνυμάτων θα πάθω άνοια, θα πάθω άνοια, θα πάθω άνοια όχι, όχι μέχρι να μας το πει κάποιος άλλος εμείς να αρνούμαστε να μην το λέμε, όχι ακριβώς σε ευχαριστώ πάρα πολύ για όλα τα χρήσιμα που μου είπες να είσαι καλά Είμαι η Τζούλα Γωράκη και ήταν ένα ακόμα επεισόδιο της σειράς ψυχικής όμας Σήμερα μιλήσαμε για τον burnout, μιλήσαμε για την προοριάνια, για τα κενά μνήμης.

24:39 Για να μην χάνετε κανένα επεισόδιο της σειράς, ακολουθήστε μας στο Spotify, στα Apple Podcast και στο κανάλι της Λάιφο στο YouTube.