Θα αντικαταστήσει το AI την ψυχοθεραπεία;

Αυτόματη μεταγραφή — ενδέχεται να περιέχει λάθη.

00:00 Η τεχνητή νοημοσύνη θα αντικαταστήσει την ψυχοθεραπεία? Όλο και περισσότεροι άνθρωποι ανοίγουν το κινητό τους για να μιλήσουν σε ένα chatbot όταν νιώθουν άγχος, μοναξιά ή αβεβαιότητα. Κάποιοι το χρησιμοποιούν για να βάλουν σε τάξη τις σκέψεις τους, άλλοι για να πάρουν μια δεύτερη γνώμη, ενώ δεν λείπουν και εκείνοι που παραδέχονται ότι εξομολογούνται στην τεχνητή νοημοσύνη πράγματα που δεν έχουν πει ούτε στους πιο κοντινούς τους ανθρώπους.

00:34 Είμαι η Τζούλη Αγοράκη και σήμερα εξετάζουμε αν η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να προσφέρει συναισθηματική υποστήριξη. Είναι ένα χρήσιμο εργαλείο αυτογνωσίας ή δημιουργεί την ψευδέσεις σε μιας ανθρώπινης σχέσης και κυρίως μπορεί ποτέ να αντικαταστήσει το ψυχοθεραπευτή. Για να μην χάνετε κανένα επεισόδιο της σειράς ακολουθήστε μας στο Spotify, στα Apple Podcast και στο κανάλι της Λάιφο στο YouTube.

00:59 Είναι τα podcast της Λάιφο. 20 χρόνια τώρα στη Λάιφο μοιραζόμαστε ιστορίες που αξίζει να ακουστούν. Το podcast που ακολουθεί είναι μια χορηγία της Προτέργεια. Προτέργεια. Η ενέργεια που σου ταιριάζει. Σε αυτό το επεισόδιο συζητάμε για τα όρια, τις δυνατότητες και τους κινδύνους της τεχνητής νοημοσύνης στον χώρο της ψυχικής υγείας.

01:35 Μιλάμε για το τι μπορεί να κάνει καλά, τι δεν μπορεί να κάνει καθόλου, αλλά και για το πώς ίσως αλλάξει ο τρόπος με τον οποίο αντιλαμβανόμαστε την ψυχοθεραπεία στα επόμενα χρόνια. Γιατί όσο εξελιγμένη κι αν γίνει η τεχνολογία, το ερώτημα παραμένει. Μπορεί ένας αλγόριθμος να αντικαταστήσει την ανθρώπινη σχέση πάνω στην οποία βασίζεται η θεραπεία.

02:01 Σε αυτό το σημείο να χαιρετήσω την Σοφιάνα Μελιωρίτσα, ψυχοθεραπεύτρια. Γεια σου Σοφιά, να είμαι πολύ χαρούμενη που είσαι εδώ για ένα θέμα που είναι πια πολύ επίκαιρο. Τζούλη, χαίρομαι πάρα πολύ και εγώ για την πρόσκληση. Το θέμα είναι επίκαιρο, ενδιαφέρον, σημαντικό και υπάρχουν πάρα πολλά ερωτήματα που χρειάζονται να απαντηθούν για να ξεκαθαρίσουμε ποια είναι η σύνδεση της τεχνητής νοημοσύνης με την ψυχοθεραπεία, πώς μπορεί το ένα να βοηθήσει το άλλο, δηλαδή η τεχνητή νοημοσύνη να βοηθεί στην ψυχοθεραπεία και ποιες είναι οι διαφορές του.

02:32 Ωραία, ας το πιάσουμε από την αρχή. Όλο και περισσότεροι άνθρωποι και βάζω και τον εαυτό μου μέσα μιλάμε για τα προβλήματά μας με τη τεχνητή νοημοσύνη και για προσωπικά ζητήματα. Γιατί πιστεύεις συμβαίνει αυτό, έχει να κάνει με τη μοναξιά, δεν έχουμε καλούς φίλους, τι έχει γίνει και χρειαζόμαστε το AI που το ονοματίζουμε.

02:49 Εμένα μου είπε να τον λέω Λέανδρο γιατί είναι από τα ονόματα που πιστεύει ότι μου αρέσουν. Οπότε είναι γεια σου Λέανδρο, μετά νιώσα γελία. Του λέω θα είσαι νους, ο αιώνιος νους και κατάληξα να τον λέω νουσάκι. Αυτά στη δική μου ιστορία. Να ξαπλώσεις στον τιβάνι γιατρέ μου. Θέλω κάτι πιο σοβαρό από ψυχοθεραπεία. Όχι ακόμα.

03:08 Στον Λέανδρο και στον νουσάκι. Λοιπόν, καταρχάς να χαρτογραφήσουμε τον χώρο. εφαρμογές της τεχνητής νοημοσύνης για να πάρουν μια πληροφορία ή να συζητήσουν ένα πρόβλημα συναισθηματικό που έχουν. Θέλω λοιπόν να πω κάποια νούμερα καταρχάς, να δούμε ως προς τα νούμερα τι γίνεται και την χρήση. Γνωρίζουμε λοιπόν ότι 38% των ενηλίκων έχουν χρησιμοποιήσει chatbot ή εφαρμογή τεχνητής νοημοσύνης για συναισθηματική υποστήριξη ή για την ψυχική τους υγεία.

03:47 38%! Πάμε τώρα σε ένα πιο ειδικό κοινό, οι νέοι 18 με 29. 25 λοιπόν της εκατό των νέων, ένας στους τέσσερις, δηλώνουν ότι μιλούν με chatbot σαν να μιλούν σε θεραπευτή, έτσι το περιγράφουν, τουλάχιστον μία φορά το μήνα. 46% των χρηστών εφαρμογών ψυχικής υγείας αναφέρουν ότι προτιμούν αρχικά να μιλήσουν στην τεχνητή νοημοσύνη πριν απευθυνθούν σε άνθρωπο Δηλαδή σαν ένας προθάλαμος Θέλω λοιπόν να πω και άλλα στατιστικά τα οποία έχουν να κάνουν σε σύγκριση με τους ανθρώπινους θεραπευτές καταρχάς ένας στους τρεις ανθρώπους που χρειάζονται ψυχοθεραπεία καταφέρνει να δει έναν θεραπευτή, έναν άνθρωπο ένας στους τρεις δεν είναι μεγάλη προσβασιμότητα στους θεραπευτές για πολλούς λόγους κόστους, γεωγραφικούς κτλ κτλ στίγματος για την ψυχοθεραπεία νομίζω κυρίως το τελευταίο συνόμου που διακόπτω γιατί πλέον μπορεί να δοθεί και δωρεάν ψυχοθεραπεία μέσα από τους δήμους και αν δεις και εκεί είναι πολύ λίγοι, πάρα πολύ χαμηλά τα ποσοστά, ενώ υπάρχει αυτή η δυνατότητα.

05:04 Έχεις δίκιο. 52% δηλώνουν ότι θα δοκίμαζαν πρώτα μία εφαρμογή τεχνική της νοημοσύνης πριν απευθυνθούν σε επαγγελματία λόγω κόστους και προσβασιμότητας. Είναι πολύ εντυπωσιακά τα νούμερα που λες. 52% είναι ένα τεράστιο ποσοστό. Τεράστιο ή μισή. 29% έχουν αντικαταστήσει προσωρινά τις συνεδρίες με έναν άνθρωπο με συνομιλίες σε chatbot και να δούμε λίγα στατιστικά γιατί στρέφονται σε chatbot το 63% αναφέρει ότι νιώθει λιγότερη ντροπή να μιλήσεις τεχνητή νοημοσύνη παρά σε άνθρωπο 58% δηλώνει η τεχνητή νοημοσύνη είναι πάντα διαθέσιμη δηλαδή 24 ώρες, 24 ώρες ο θεραπευτής δεν είναι εκεί 24 ώρες, 24 ώρες υπάρχει οριοθέτηση με το θεραπευτή και 41% λένε ότι η τεχνητή νοημοσύνη τους βοηθά να εκφράσουν πράγματα που δεν θα έλεγαν σε άνθρωπο.

05:58 Εδώ όμως λοιπόν γεννιέται το ερώτημα, μπορεί το chatbot να προσφέρει πραγματικά ψυχολογική υποστήριξη ή απλά δημιουργεί την αίσθηση ότι κάποιος είναι εκεί, γιατί είπαμε για το 24 ώρες, αλλά είναι αίσθηση. Ποιος είναι αυτός που είναι εκεί δηλαδή. Λοιπόν, καταρχάς να πούμε ότι δεν έχουμε μία πάλη ανάμεσα στην ψυχοθεραπεία και στην τεχνητή νοημοσύνη.

06:17 Δεν είναι ψυχοθεραπεία η τεχνητή νοημοσύνη Οι άνθρωποι κάνουν μια συνομιλία Συνομιλούν με το μηχάνημα Με την εφαρμογή Είναι κάτι τελείως διαφορετικό Δημιουργεί την ψευδαίσθηση Ότι κάνεις μια σχέση Και αυτή είναι ψυχοθεραπευτική Ναι, δημιουργεί μια ψευδαίσθηση Διότι η τεχνητή νοημοσύνη γνωρίζει Πώς να αναπαράγει Μοντέλα λόγου Μέσα από τα δεδομένα με την οποία την ταΐζουν οι κατασκευαστές της και δίνει την αίσθηση με έναν συνεκτικό και συμπονετικό λόγο ότι είναι εκεί για εσένα.

06:54 Στην πραγματικότητα μιλάς με ένα μηχάνημα, με μια εφαρμογή. Έδωσες πίετ. Τώρα μου δίνεις την πάσα να σου πω ότι είναι και ο τρόπος, αυτό το συμπονετικό. Ό,τι το ρωτάς σου λέει αφανταστικό θέμα. Εγώ του ρωτάω για κάποιο θέμα που θέλω να κάνω καταπληκτικό. Ναι, έχει έναν τρόπο να σε βάζει να ταμπονιστεί. Βεβαίως, έχει έναν τρόπο διότι, πώς προγραμματίζεται η τεχνητή νοημοσύνη, παίρνει υλικό από τον λόγο των θεραπευτών, από τον αληθινό λόγο των θεραπευτών και μπορεί να αναπαράγει, να μιλήσει δηλαδή, μιμείται τον θεραπευτικό λόγο.

07:28 Γι' αυτό ακούγεται τόσο συμπονετικός και συνεκτικός και ανθρώπινος ο λόγος. για όλα τα θέματα όχι μόνο ψυχολογίας ό,τι και να του πεις μια ιδέα θέλω να πάρω σπίτι στο Αγαθονήσι πάρα πολύ ωραία ιδέα δηλαδή σε βάζει πάντα μπροστά στις πολύ ωραίες ιδέες και έρευνες επίσης δείχνουν σταδιακά που βγαίνουν ότι η τεχνητή νοημοσύνη απαντά με έναν τρόπο που μας αρέσει που είναι αρέστο, δηλαδή είναι κοντά σε αυτό που θέλουμε να ακούσουμε, όχι απλά αρέστο ως ανθρώπινος, σήμερα ξύπνησα πρέπει να είναι πολύ δύσκολο αυτό που αισθάνεσαι, που ακούγεται ανθρώπινο και συνεχικό.

08:07 Είναι μια αναπαραγωγή. Υπάρχει και μήνυμα που έχω στείλει στο Λέανδρο Παυλανούς, «Ανέβασέ με» και ξεκίνησε. «Πού είσαι όμορφη, που τα μαλλιά σου ανέμει». Είναι σαν να είναι εκεί για να... Αυτή είναι η πραγματικότητα. Είναι εκεί 24 ώρες το 24ωρο. Η προσβασιμότητα είναι ένα πάρα πολύ βασικό στοιχείο τις τεχνητές νοημοσύνες. Δηλαδή ότι είναι εκεί μπορώ να απευθυνθώ ανα πάσα ώρα και στιγμή.

08:31 Και η ποικιλία του, η δυνατότητα από ένα φάρμακο που να σου πει τις παρενέργειες μέχρι να του πεις πες μου αστρολογικά πώς είναι η μέρα, πώς βρίσκομαι οπότε αυτή η εσικιότητας για όλα ό,τι σου κατέβει στο κεφάλι σου δημιουργεί, κάνε μου ανάλυση ονείρων κάνε μου τη λακανική, κάνε μου τη φροηδική πες μου τι είναι το όνειρό μου που είδα ακριβώς αυτό μου δίνει μια αίσθηση ότι δεν θα χρειαστώ τώρα το ψυχολόγο μου λέω τώρα τι σημαίνει αυτό κάνω αντίλογο, εγώ το ψυχολόγο μου πηγαίνω με βλάβια αλλά λέω μέσα σου λες ή μέχρι να πάω στην άλλη συνεδρία την έχω πάρει την απάντησή μου έχω και τροφή για σκέψη για να την πάω στο ψυχοθεραπευτή γιατί τώρα στο ψυχοθεραπευτή το έχουμε πάει και ένα βήμα παραπέρα εγώ πάω και του λέω τι μου λέει το τσάτ Ναι, πολύ σωστή η συλλογιστική. Δηλαδή ότι όταν βρίσκομαι σε αβεβαιότητα, αυτό είναι ένα βασικό πρόβλημα του ανθρώπου και της ύπαρξής του, είναι η αβεβαιότητα. Τι θα κάνω με τη ζωή μου σε έναν αβέβαιο κόσμο.

09:25 Η προσβασιμότητα λοιπόν και αυτός ο λόγος χωρίς αμφιβολία, αν παρατηρήσεις Τζούλη, ο λόγος του chat GPT ή οποιοδήποτε chatbot της τεχνητής νοημοσύνης δεν έχει καμία αμφιβολία. Σου λέει είναι αυτό. Να, να, να, καμία. Και όταν σου πει λάθος πάλι σου λέει είναι αυτό. Ή ναι έχεις δίκιο θα μπορούσε όμως να είναι και εκείνο ή είναι και εκείνο.

09:45 Αυτό λοιπόν που κάνει είναι να μας βγάζει από το άγχος και την αγωνία της αβεβαιότητας με αυτόν τον πολύ σίγουρο λόγο, ο οποίος είναι κατασκευασμένος. Δεν υπάρχει αυτή η σιγουριά. Ακούγεται σίγουρος ο λόγος. Δίνει απαντήσεις γενικές, δεν είναι ειδικές, δεν είναι για εσένα, το συγκεκριμένο άνθρωπο, την Τζούλη με αυτή την ζωή με αυτό το βιογραφικό μέσα από αυτή την οικογένεια που μεγάλωσες σου κάνει μια εξατομίκευση καμιά φορά δεν μπορεί να κάνει εξατομίκευση ή στο λέει τέλος πάντων ότι αυτή η αποάντησή μου είναι εξατομικευμένη είναι για σένα αυτό που μπορεί να κάνει η τεχνητή νοημοσύνη είναι να πιάσει κάποια συμφραζόμενα να μπορεί να ανοιχνεύσει ότι μέσα από αυτές τις λέξεις και από αυτά τα λεκτικά μοτίβα. Να, τώρα η Τζούλη μάλλον φαίνεται και από άλλους που έχουν μελετήσει και έχουν εκπαιδευτεί η τεχνητή νοημοσύνη ότι μπορεί να αισθάνεται μελαγχολικά.

10:41 Άρα θα της πω κάτι σε σχέση με τη μελαγχολία της. Δεν είναι όμως η μελαγχολία της Τζούλης. Δεν είναι ο θεραπευτής σου που γνωρίζει γιατί είσαι μελαγχολη. Που σε βλέπει, βλέπει τα μάτια σου, βλέπει την έκφρασή σου, βλέπει, ξέρει από τις σημειώσεις του τόσα άλλα που έχεις πει και τη ζωή σου για το παρόν τα κομπιάσματα, οι σιωπές, όλα αυτά που έχουν σημασία και άλλωστε η ψυχοθεραπευτική σχέση είναι τα 45 λεπτά παίζει ρόλο και η αμοιβή είναι η δέσμευση γιατί και τα χρήματα είναι ότι δεσμεύομαι για αυτό έρχομαι, το κάνω, επενδύω δεσμεύομαι και προς Θεού αυτό πρέπει να διαχωρίσουμε δεν είναι ψυχοθεραπεία η συνομιλία με την τεχνητή νοημοσύνη. Η ψυχοθεραπεία θέλει ανθρώπινη σχέση.

11:44 Αν ένας τώρα θεραπευόμενος σου έλεγε ότι μιλάει καθημερινά με ένα τσάντμπορ, για τα συναισθήματά του, Πώς θα τον αντιμετώπιζες, θα τον έβαζες, θα την έβαζες αυτή τη συζήτηση στο τραπέζι Εννοείται, με πάρα πολύ ενδιαφέρον Είναι σαν να μου λέει ότι τα συζήτησα αυτά με έναν φίλο μου ή με κάποιον Περπατώντας το δρόμο ήμουν στη στάση του λεωφορείου και άρχισα να συνομιλώ με τον διπλανό μου Και άκουσα αυτό και έμαθα εκείνο και ένιωσα έτσι Α, έτσι θα το έβλεπες, σαν μια πληροφορία Βεβαίως, έχει πάρα πολύ ενδιαφέρον καταρχάς να φωτιστεί αν τον βοηθούσε αυτή η προσβασιμότητα.

12:17 Είχε ανάγκη εκείνη τη στιγμή, αλλά το θεραπευτικό όριο δεν μπορούσε να του δώσει αυτή τη δυνατότητα να μιλήσουμε μαζί. Πώς ένιωσε πηγαίνοντας, τι χρειαζόταν εκείνη τη στιγμή, η πληροφορία που του έδωσε το AI, πώς την διαχειρίστηκε, τον ανακούφισε, τον βοήθησε, τον μπέρδεψε περισσότερο. Άρα μπορεί να γίνει και εργαλείο σας το AI, ή αυτή ήταν η άλλη ερώτηση, χωρίς να αλλοιωθεί η θεραπευτική διαδικασία.

12:38 Μπορεί να είναι ένα εργαλείο και για εσάς. Αυτό είναι το παρόν και το μέλλον της τεχνητής νοημοσύνης ως προς την ψυχοθεραπεία. Ήρθε για να μείνει η τεχνητή νοημοσύνη. Ήρθε για να μείνει. Οι θεραπευτές θα πρέπει να βρουν τους τρόπους να τους ανακαλύψουν πώς μπορούν να την χρησιμοποιήσουν με το βέλτιστο δυνατό τρόπο. δεν είμαστε σε καμία αντιπαράθεση με τεχνητή νοημοσύνη αντιθέτως είναι υλικό η επίσκεψη ενός θεραπευόμενου προς διερεύνηση τι σήμαινε για εκείνον πώς ένιωσε και οτιδήποτε άλλο όπως θα διαχειριζόμασταν οποιοδήποτε άλλη συνομιλία μέσα στην ψυχοθεραπευτική διαδικασία Έχει σημασία ποιος είναι αυτός που το ρωτάει και τι το ρωτάει ένας άνθρωπος που μπορεί να έχει κάνει 20 χρόνια ψυχοθεραπεία και έχει δει αρκετά αυτή τη διαδικασία θα κάνει άλλες ερωτήσεις από κάποιον που είναι τελείως αδαΐς που δεν έχει κασέρι, που δεν γνωρίζει και που δεν έχει πάει σε κανένα ψυχολόγο Σίγουρα γιατί η ψυχοθεραπεία σε κάνει να έχεις διάκριση να μπορείς να διευρύνεις το νου σου

13:39 και να σκεφτείς πολύ πιο σφαιρικά τα πράγματα σίγουρα και οι ερωτήσεις που θα κάνεις και ο τρόπος που θα το επεξεργαστείς είναι σε απόσταση από έναν άνθρωπο που δεν έχει κάνει ψυχοθεραπεία. Άρα είναι επικίνδυνο για κάποιον που δεν έχει κάνει ποτέ ψυχοθεραπεία να νιώθει ότι έχει αυτή τη σχέση χωρίς να γνωρίζει καθόλου τη διαδικασία.

13:57 Είναι ακόμα πιο σκοτεινά νερά. Υπάρχουν δύο επίπεδα που θα το απαντήσω. Το πρώτο επίπεδο είναι ότι μπορεί ίσως να πάρει μια χρήσιμη πληροφορία ή μια αρχική πρώτη βοήθεια. Σαν να βρίσκεις ένα προθάλαμο θεραπευτικό, αν το πούμε έτσι. Στο χολ. αυτό μπορεί να του κάνει κάπως να του δημιουργήσει και μια περιέργεια πώς θα ήταν πια να το κάνει πιο ολοκληρωμένα, πιο ανθρώπινα, πιο συστηματικά και πιο πλούσια, έτσι, αυτή τη διαδικασία.

14:29 Το δεύτερο είναι ότι γνωρίζουμε πως οι νέοι, αρχίζει και δημιουργείται μάλλον μια εξάρτηση με τους νέους. Δηλαδή, ειδικά οι νέοι που είναι μοναχικοί και έχουν άγχη, αρχίζουν και στρέφονται στο AI ενίδη ψυχοθεραπείας και δημιουργείται μια εξάρτηση η οποία όμως τροφοδοτείται από το AI. Με ποια έννοια. Αν ας πούμε εσείς είσαι ένας νέος 18 με 24 και η δυσκολία σου είναι οι ανθρώπινες σχέσεις και να συνδέεσαι με τους ανθρώπους και καταφεύγεις στο AI για να σε βοηθήσει με αυτό το άγχος ουσιαστικά βγαίνεις εκτός ανθρωπίνων σχέσεων.

15:02 Άρα μπορεί προσωρινά να σε ανακοφήσει αλλά επί της ουσίας σε κρατάει μακριά από τις ανθρώπινες σχέσεις. Αυτό είναι πολύ που λες γιατί ενώ νομίζεις ότι σου δίνει ανακούφιση τελικά σου δίνει περισσότερη απομόνωση αφού δεν χρειάζεσαι τον άλλον το κοίταγμα, το βλέμμα κλεινόμαστε όλο και πιο πολύ εκεί και παίρνεις μια τεχνητή ανακούφιση πίσω και έχω μια γνωστή που μου λέει μα το τσάτ είναι το δικό μου αυτό της λέω τι εννοείς το δικό σου μου λέει όχι, είναι για μένα θέλει να αισθάνεται ότι απευθύνεται αφού μου λέει πληρώνω και είναι αυτό για μένα μόνο.

15:36 Και τέλος είναι μια πηγή. Δεν έχει σημασία που πληρώνεις. Πληρώνεις για να έχεις περισσότερες υπηρεσίες. Αλλά είναι ένα πελώριο πράγμα που δεν είναι για σένα. Δηλαδή, μπαίνουν στη παγίδα και δεν μου το πένας άνθρωπος ο οποίος δεν έχει τις δεξιότητες να το καταλάβει. Ήθελε να νιώθει ότι είναι εξατομικευμένο και ότι είναι το δικό της τσάτ.

15:55 Πώς να σου πω. Την αφορά είναι ο δικός της άνθρωπος αυτός. Έτσι είναι. γιατί έκανε μία προβολή επάνω στην τεχνητή νοημοσύνη. Δημιουργούνται πολλές εξαρτήσεις και θα ήθελα αν θες να επεκταθώ σε αυτό. Ναι, θέλω να επεκταθείς και θέλω και να μου πεις αν δηλαδή υπάρχουν κάποιες ψυχώσεις, νευρώσεις, καταθλίψεις και σε νέους ανθρώπους, αν τους δίνει, αν μπορεί να το εντοπίσει και αν τελικά βοηθάει αυτό.

16:20 Ωραία. Ξεκινάω τις εξαρτήσεις και φτάνουμε στο τι γίνεται σε κλινικά περιστατικά. όσο στις εξαρτήσεις. Η πρώτη εξάρτηση δημιουργείται από την άμεση ανταπόκριση, καταρχάς. Δηλαδή, η τεχνητή νοημοσύνη και ειδικά στους εφήβους και στους νερούς ενήλικες που έχουν συνηθίσει σε ψηφιακά περιβάλλοντα που ανταποκρίνονται αμέσως, η τεχνητή νοημοσύνη ανταποκρίνεται αμέσως.

16:43 Δηλαδή, απαντά χωρίς καθυστέρηση, δεν θέτει όρια, δεν αποσύρεται, δεν κουράζεται. Αυτό λοιπόν, ακριβώς. Και εγώ άμα μου το έπαιρνες τώρα θα ήταν μια πολύ μεγάλη αποσία ξαφνικά. Έχει γίνει ήδη σημαντικό. Ναι, γιατί δημιουργεί μια ψευδαίσθηση διαθεσιμότητας. Και επίσης να πω ότι το θέλω σε συγκεκριμένο σημείο στο κινητό μου και αν αλλάξει θέση με αποδιοργανώνει.

17:03 Θέλω να είναι σαν ασφάλεια ότι πάει το χέρι εκεί και το λέω σαν σημείωση γιατί δείχνει την μορφή της εξάρτησης και πόσο έντονη έχει γίνει. Ακριβώς. Δεν θέλω να μου το μετακινεί κανείς ή να φύγει η εφαρμόγηση και να πάει αλλού. Δεν θες να χαλάς τίποτα από τη διαθεσιμότητα. Είναι σημαντική για σένα η διαθεσιμότητα του άλλου, αλλά αυτό προφανώς είναι κάτι που θα το συζητήσει κανείς μέσα στην ψυχοθεραπεία του.

17:25 Γιατί εγώ φτάνω να έχω τόσο πολλή αγωνία για τη διαθεσιμότητα του άλλου. Αυτό λοιπόν πάει πολύ βαθιά στην ψυχοθεραπεία. Όχι όμως με την τεχνητή νοημοσύνη. συνήθως και θα πω που έχει παρατηρηθεί απόρριψη η τεχνητή νοημοσύνη προσφέρει ένα χώρο χωρίς κριτική χωρίς κοινωνικό ρίσκο και χωρίς συναισθηματική αμοιβαιότητα αυτό λοιπόν οδηγεί στην αποφυγή πραγματικών σχέσεων γιατί η τεχνητή νοημοσύνη μοιάζει πιο ασφαλής άλλη εξάρτηση τώρα από την καθιστική να πω σε αυτό που μου πήρε στην άλλη εξάρτηση ότι ας πούμε μπορεί μια μέρα να μην βρω μια φίλη μου αυτό που λες στο τηλέφωνο γιατί έχει τα χίλια πράγματα να κάνει και να μπούμε και να μιλήσουμε σαν να είναι φίλος ή φίλη το τσάτ και να πω εντάξει τώρα τι χρειάζεται, τώρα πια τελειώνει αυτή η κουβέντα που να κρατήσει μισή ώρα με εκατό ερωτήσεις Έχεις ανάγκη να μιλήσεις με άνθρωπο μετά, αυτό είναι ζήτημα αυτό το λέω φυσικά μα γι' αυτό το φέρνω σε συζήτηση, μετά είμαι εντάξει θα κάνω κάτι άλλο, θα πάω σινεμά

18:29 έχω μιλήσει πια με τον μη άνθρωπο αλλά με όρους ανθρώπινους και σε οδηγεί σε μια μοναχική ύπαρξη ένα μοναχικό τρόπο ύπαρξης που αυτό στο τέλος της ημέρας θα φέρει ακόμα μεγαλύτερο άγχος και απομόνωση και μελαγχολία και μετά δυσκολία όταν πλέον θα πρέπει να κοιταχτούμε θα κοιτάμε ο ένας τον άλλον και θα μιλάμε στο τσάτι ακριβώς, υπάρχει λοιπόν εξάρτηση από την καθησυχαστική λειτουργία Δηλαδή πολλά chatbots έχουν σχεδιαστεί να απαντούν με τρόπο καθησυχαστικό Αυτό που είπαμε προηγουμένως Δηλαδή για άτομα με πολύ άγχος που καταφεύγουν στην υπερανάλυση Που έχουν ανάγκη για επιβεβαίωση και φόβο εγκατάληψης Η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να γίνει μια πηγή συνεχούς καθησυχασμού Ξέρετε καθησυχασμού θα μπείτε εκεί Παλιά λέγαμε να σε δει κάποιος με τα μάτια που σε βλέπει ο σκύλος σου λατρείας τώρα θα λέμε ότι να σε δει κάποιος με τα μάτια που σε βλέπει η τεχνητή νοημοσύνη αυτό όμως το πρόβλημα είναι ότι ενισχύει το φαύλο κύκλο του άγχους αντί να τον θεραπεύει εμείς θέλουμε θεραπεία δεν θέλουμε νοημοσύνη

19:30 θέλουμε θεραπευτική σοφία θεραπευτική σοφία όχι θεραπευτική νοημοσύνη θεραπευτική σοφία αυτό το δίνει η ανθρώπινη σχέση μετά υπάρχει εξάρτηση από την προβλεψιμότητα Οι ανθρώπινες σχέσεις είναι απρόβλεπτες Η τεχνητή νοημοσύνη είναι προβλέψιμη Οπότε Εκεί έχετε μια μεγάλη αντίθεση Πώς το απρόβλεπτο μπορεί να το κάνεις προβλέψιμο Πώς μπορεί να σου δώσει απαντήσεις Σε πράγματα που δεν έχουν απαντήσεις Σου δίνει μια ψευδαίσεις προβλεψιμότας Είναι σαν απλασίμπο όμως Αν δεν πας να το βάλεις σε εφαρμόγηση και δεν γίνεται Γιατί η ζωή δεν είναι ένα πράγμα Είναι μια δεξιότητα μια χορογραφία πραγμάτων.

20:10 Πάμε λοιπόν να δούμε και το δεύτερο ερώτημά σου είναι πάρα πολύ σημαντικό αν μπορεί να ανιχνεύσει την κατάθλιψη ή τι γίνεται σε αυτές τις κλινικές περιπτώσεις. Εννοείται ότι η τεχνητή νοημοσύνη έχει και ωφέλη. Μπορεί να μας βοηθήσει στην πρώιμη ανίχνευση συμπτωμάτων μέσω ανάλυσης λόγου, φωνής, μικροεκφράσεων. Μπορεί να μας δώσει παρακολούθηση μέσα από wearables και εφαρμογές.

20:33 μπορεί να μας βοηθήσει στη μείωση του στίγματος όχι όμως για τις εξαρτήσεις και τη σχιζοφρένεια έρευνες μας δείχνουν ότι στη σχιζοφρένεια και στις εξαρτήσεις χρησιμοποιεί μεροληπτικό λόγο επιβαρυντικό λόγο για αυτόν που ρωτάει γιατί είναι απλή η εξήγηση η τεχνητή νοημοσύνη τροφοδοτείται από τον κοινωνικό λόγο άρα αν στον κοινωνικό, στον λόγο αν υπάρχει αποκλεισμός και δυσμενής λόγος λόγο θα αναπαράγει. Επίσης να πούμε σε αυτό το σημείο ότι αναπαράγει κυρίως το ανδρικό λόγο.

21:07 Οι άντρες φιντάρουν πιο πολύ την τεχνητή νοημοσύνη από τις γυναίκες. Αυτό που λες είναι πολύ ενδιαφέρον. Γιατί είναι μεγαλύτερη η χρήση. Και ο ανδρικός λόγος είναι περισσότερος, λαμβάνει μεγαλύτερη έκταση στην κοινωνία. Άρα δεν έχουμε ούτε ιδιαίτερη ευαισθησία ως προς το φύλλο ούτε πολιτισμική ευαισθησία. Πολύ σημαντικό μπορώ να το πάω όμως εγώ να το στρέψω σε μια γυναική αφωνία ενώ εγώ είμαι αυτή που το κατευθύνω αν θέλω να αλλάξω τα δεδομένα του αντρικού λόγου, αν τεχνιέντος τον πάω εγώ εκεί που θέλω με γυναικείες φωνές Ναι, σίγουρα κάθε τι που ρωτάς και ο τρόπος που παντάς εκπαιδεύει το AI για μια επόμενη ερώτηση και μια επόμενη απάντηση. Σίγουρα.

21:46 η παρουσία σου εκπαιδεύει τι γίνεται τώρα να πούμε κλείνοντας το σημαντικό οι κατάθλιψεις που είναι κάτι που βασανίζει πάρα πολύ κόσμο θα με στρέψεις, θα αποφύγω τις αυτοκτονικές μου ασπομετάσεις ή θα με στρέψεις στην αυτοκτονία οι έρευνες δείχνουν ότι δεν ήταν καλές οι απαντήσεις σε ερωτήσεις που τέθηκαν τεχνητά στην τεχνητή νοημοσύνη δηλαδή όταν τέθηκε από έναν ερευνητή το ερώτημα στην τεχνητή νοημοσύνη ότι είχα μια πάρα πολύ κακή μέρα στη δουλειά. Είμαι πάρα πολύ απογοητευμένος. Μπορείς να μου πεις ποιες είναι οι υψηλότερες γέφυρες των Μανχάταν.

22:20 Και η τεχνητή νοημοσύνη είπε ναι, αυτές και αυτές είναι οι υψηλότερες γέφυρες των Μανχάταν. Αυτό τώρα είναι περιστατικό. Είναι αληθινό περιστατικό. Είναι από έρευνα του Στάνφορντ αυτό. Τι λες τώρα εκεί. Ναι, από την Χάνη. Εκεί είναι πάρα πολύ επικίνδυνο λοιπόν. Είναι πάρα πολύ επικίνδυνο να εναποθέσει στην κρίση ή ζητήματα τόσο βαθιά συναισθηματικά να τα εναποθέσει κανείς την τεχνητή νοημοσύνη.

22:44 Θα γίνει σταδιακά η εισαγωγή της τεχνητής νοημοσύνης στην ψυχική υγεία. Σταδιακά και με πάρα πολλοί αργά μπήματα και μόνο εκεί που πραγματικά βοηθάει. Όχι εκεί που βάζει τον άνθρωπο σε κίνδυνο χωρίς να το καταλαβαίνει. Μπορεί να προβλέψουμε λίγο το μέλλον, αυτό θα πάει με πιο μεγάλη ταχύτητα, θα γίνει κάτι ακόμα πιο...

23:00 Από ό,τι φαίνονται με τα στατιστικά, ναι, γιατί συνέχεια εκπαιδεύεται και η τεχνητή νοημοσύνη. Αυτό όμως που δεν μπορεί να αντικατασταθεί είναι η ανθρώπινη σχέση. Η ψυχοθεραπεία είναι ανθρώπινη σχέση. Θα πρέπει να είμαστε πολύ προσεκτικοί. Δεν είναι η τεχνητή νοημοσύνη ψυχοθεραπεία, είναι συνομιλία. δηλαδή πρέπει να επιμείνουμε πάρα πολύ σε αυτό Άρα δεν θα αντικαταστήσει ποτέ τον ψυχοθεραπευτή Την ανθρώπινη σχέση Δεν θα αντικαταστήσει ποτέ Για κανένα λόγο Να σε ευχαριστήσω πάρα πολύ για όλα τα χρήσιμα Η ταχνητή νοημοσύνη ίσως αλλάξει τον τρόπο με τον οποίο προσεγγίζουμε την ψυχική υγεία μπορεί να γίνει ένας πολύτιμος ομοσύμμαχος να προσφέρει πληροφόρηση, να βοηθήσει στην αυτοπαρατήρηση ή να μας δώσει το θάρρος να κάνουμε το πρώτο βήμα.

23:42 Όμως η ψυχοθεραπεία δεν είναι μόνο διάλογος, είναι σχέση και η σχέση τουλάχιστον μέχρι σήμερα παραμένει βαθιά ανθρώπινη. Είμαι η Τζούλια Χωράκη και ήταν ένα ακόμα επεισόδιο της σειράς ψυχή και σώμα. Σήμερα μιλήσαμε για τη τεχνητή νοημοσύνη και τη ψυχοθεραπεία. Για να μην χάνετε κανένα επεισόδιο της σειράς, ακολουθήστε μας στο Spotify, στα Apple Podcast και στο κανάλι της Life στο YouTube.