Αθώος...ή όχι; OJ Simpson
Τι στο καλό;Σχετικά με αυτό το επεισόδιο
Το 1994, η Nicole Brown Simpson και ο Ron Goldman βρίσκονται άγρια δολοφονημένοι στο Λος Άντζελες. Βασικός ύποπτος είναι ο θρύλος του αμερικανικού football, ηθοποιός και πρώην σύζυγος της Nicole...O.J. Simpson.
Ακολουθεί μια τηλεοπτική καταδίωξη, μια δίκη που παρακολούθησε ολόκληρη η Αμερική, DNA, ένα γάντι που «δεν χωρούσε», κατηγορίες για ρατσισμό και τελικά μια ετυμηγορία που δίχασε τη χώρα: Αθώος.
Όμως η ιστορία δεν τελείωσε εκεί. Μια δεύτερη, αστική δίκη κατέληξε σε διαφορετικό αποτέλεσμα και χρόνια αργότερα ο ίδιος ο O.J. κυκλοφόρησε ένα βιβλίο με έναν ιδιαίτερο τίτλο: If I Did It.
Μιλάμε για τη «Δίκη του Αιώνα», το double jeopardy, την εύλογη αμφιβολία και ένα ερώτημα που παραμένει μέχρι σήμερα: Το έκανε ή όχι;
Αυτόματη μεταγραφή — ενδέχεται να περιέχει λάθη.
Καλημέρα, καλησπέρα, χαίρετε και καλώς ήρθατε πίσω στο Τις το Καλό. Είμαι η Κάρμεν και σε κάθε επεισόδιο σας αφηγούμε μια υπόθεση true crime με λίγο court drama. Η σημερινή μας υπόθεση είναι πιθανότατα η πιο διάσημη δίκη στην ιστορία της Αμερικανικής τηλεόρασης, καθώς την παρακολούθησαν μόνο για την ανακοίνωση της ετοιμιγορίας περίπου 150 εκατομμύρια άνθρωποι.
Μιλάω φυσικά για τον O.J. Simpson, πρώην αστέρα του Αμερικανικού Φουτπολ, ηθοποιό και έναν από τους πιο αναγνωρίσιμους ανθρώπους στην Αμερική τη δεκαετία του 90 και για την δίκη του για τη δολοφονία της πρώην συζύγου του, Nicole Brown Simpson και του φίλου της, Ron Goldman. Θα δούμε βήμα-βήμα το έγκλημα, την καταδίωξη και τη σύλληψη και αργότερα ολόκληρη τη δίκη και θα δείξουμε διάφορα ζητήματα όπως τα όρια της αστυνομικής έρευνας χωρίς δικαστικό ένταλμα, την πολιτική δίκη με εντελώς διαφορετικό αποτέλεσμα, την αρχή του Double Chopardy, το αμφιλεγόμενο βιβλίο που έγραψε αργότερα και την καταδίκη του για μια εντελώς ξεχωριστή υπόθεση χρόνια μετά.
Ας ξεκινήσουμε λοιπόν. και μεγάλωσε σε μια φτωχή συνοικία της πόλης σε οικογένεια με περιορισμένα μέσα. Ο πατέρας του δούλευε σε τράπεζα και αργότερα ως σεφ και η μητέρα του σε ψυχιατρικό νοσοκομείο. και οι δυο τους χώρισαν όταν ο Ο.Ο.Ο.Τζέι ήταν ακόμα παιδί. Έφηβος όταν ήταν εντάχθηκε για ένα διάστημα σε τοπική συμμορία της γειτονιάς του, τους Persian Warriors και πέρασε ακόμα και μία σύντομη περίοδος αναμορφωτήριου ανηλίκων.
Το ταλέντο του στο φουτμπολ ωστόσο τον οδήγησε πρώτα σε κοινοτικό κολέγιο και μετά το 1967 στο Πανεπιστήμιο της Νότιας Καλιφόρνια όπου η καριέρα του απογειώθηκε. Ο O.J. έγινε ένας από τους πιο θρηλυκούς παίκτες στην ιστορία του Αμερικανικού φούτπολ, κερδίζοντας το βραβείο Haysman Trophy το 1968 ως κορυφαίος φοιτητής αθλητής της χώρας και συνέτριψε ρεκόρ ως επαγγελματίας παίκτης με τους Buffalo Bills τη δεκαετία του 70.
Μετά την συνταξιδοτησή του από το φούτπολ έγινε ένα από τα πιο αναγνωρίσιμα πρόσωπα της αμερικανικής ποπ κουλτούρας Σχολιαστής αθλητικών στην τηλεόραση, ηθοποιός σε ταινίες όπως η σειρά Naked Gun Και ταυτόχρονα και το πρόσωπο μιας εξαιρετικά επιτυχημένης διαφημιστικής καμπάνιας για μια εταιρεία νοικίασης αυτοκινήτων Παντρεύτηκε τη Νικόλ Μπράουν το 1985 μετά από σχέση αρκετών ετών και απέκτησαν δύο παιδιά Ο γάμος τους, ωστόσο, ήταν αρκετά βίαιος.
Αστυνομικά αρχαία δείχνουν ότι από το 1986 μέχρι το 1989 η αστυνομία ανταποκρίθηκε σε πολλαπλές κλήσεις ενδοοικογενειακής βίας στο σπίτι τους, τουλάχιστον οκτώ φορές, σύμφωνα με μετάγενεστες αναφορές. Την 1η Ιανουαρίου του 1989 η αστυνομία ανταποκρίθηκε σε κλήσεις από το σπίτι των Σίμψων και βρήκε την Νικόλ σοβαρά χτυπημένη με σημάδια χεριού ακόμα ορατά στον λαιμό της.
Ο Τζέι δήλωσε ένοχος για κατηγορία ανδροκογενειακής βίας εκείνη τη φορά και καταδικάστηκε σε ελάχιστη ποινή, δηλαδή κοινοφιλία εργασία και τηλεφωνικές συνεδρίες συμβουλευτικής. Η ίδια η Νικόλ είχε γράψει σε προσωπικό της ημερολόγιο, το οποίο έγινε γνωστό μετά το θάνατό της, ότι η κακοποίηση είχε συμβεί πολλές φορές στο παρελθόν και ότι φοβόταν πως κάποια στιγμή θα την σκότωνε.
Το ζευγάρι χώρισε το 1992 αλλά η παρενόχληση σύμφωνα με την Νικόλ δεν σταμάτησε Τον Οκτώβριο του 1993 πάνω από έναν χρόνο δηλαδή μετά το χωρισμό τους Ο Οτζέι εμφανίστηκε ξαφνικά στο σπίτι της τη στιγμή που εκείνη βρισκόταν εκεί με τον τότε φίλο της Κίθ Ζλόμ Σοουίτς έσπασε την πίσω πόρτα για να μπει φωνάζοντας εκνευρισμένος και η Νικόλ κάλεσε τρομαγμένη το 9-11, την άμεση δράση δηλαδή, μέσα από το ίδιο του σπίτι.
Στην ηχογραφημένη κλήση που παίχτηκε αργότερα στην δίκη, ακούγεται ο Ο.Ο.Ζ. να ουρλιάζει στο βάθος. Σε μία ξεχωριστή περίπτωση, λίγο νωρίτερα την ίδια χρονιά, η Νικόλ κατήγγειλε ότι ο Ο.Ο.Ζ. την είχε κατασκοπεύσει από έξω, παρακολουθώντας κρυφά την ίδια και τον φίλο της Κιθ μέσα από παράθυρο. Η ίδια περιέγραφε αργότερα σε φίλους της ότι ένιωθε πως η ζωή της κινδύνευε και ότι εκείνος την είχε απειλήσει ρητά πως θα την σκότωνε να την έβρισκε ποτέ με άλλον άντρα Στη διάρκεια της μετεπιταδίκησης οι κατηγορούς αρχήθα επικαλούνταν επανειλημμένα αυτό και άλλα περιστατικά ενδοικογενειακής βίας ως απόδειξη κινήτρου Πάμε τώρα στο έγκλημα την καταδίωξη και τη σύλληψη Στις 12 Ιουνίου του 1994 γύρω στις 10 και 4 το βράδυ η 35χρονη Νικόλ Μπράουν Σίμψον και ο 25χρονος φίλος της Ρον Γκόλτμαν βρέθηκαν νεκροί έξω από την είσοδο του σπιτιού της στο Μπρέντουουτ του Λος Άντζελες και οι δύο μαχαιρωμένοι επανειλημμένα.
Ο Ρον, σερβιτόρος σε κοντινό εστιατόριο, είχε πάει εκείνο το βράδυ απλώς για να επιστρέψει ένα ζευγάρι γυαλιά ηλίου που η Νικόλ είχε ξεχάσει. Ο σκύλος της Νικόλ που γάβγιζε ασταμάτητα ήταν που οδήγησε τους γείτονες στα σώματα τους λίγο μετά τα μεσάνυχτα. Η αστυνομία πήγε στο σπίτι του Ο.Τζέι στο κοντινό κτήμα Ρόκινχαμ για να τον ενημερώσει.
Αλλά δεν τον βρήκε εκεί. Χτύπησαν το κουδούνι, δεν απάντησε κανείς και ένας από τους detective, ο Mark Furman, τελικά σκρυφάλωσε τον τοίχο του κτήματος για να μπει Εκεί βρήκαν το αυτοκίνητό του, το Ford Bronco, λεκιασμένο με αίμα και επίσης ένα ματωμένο γάντι που τέριαζε με ένα δεύτερο γάντι βρεγμένο στη σκηνή του εγκλήματος Ο Ο.Τζέι όπως αποδείχτηκε είχε πετάξει ήδη για το Σικάγο νωρίτερα εκείνη τη νύχτα Πέντε μέρες αργότερα στις 17 Ιουνίου ενώ επρόκειτο να παραδοθεί στην αστυνομία Ο Ο.Τζέι εξαφανίστηκε μαζί με τον φίλο του Αλ Κάουλινγκς Προκαλώντας μία από τις πιο απίστευτες σκηνές στην ιστορία της Αμερικανικής τηλεόρασης Μία αργή χαμηλής ταχύτητας καταδίωξη του λευκού του Φόρτ Μπρόγκο στους αυτοκινητοδρόμους του Λος Άντζελες με τον ίδιο τον Ότζεϊ στο πίσω κάθισμα, κρατώντας όπλο, καθώς εκατοντάδες χιλιάδες Αμερικανοί παρακολουθούσαν ζωντανά στην τηλεόραση, διακόπτοντας ακόμα και τη μετάδοση τελικού του NBA.
Λίγο πριν εξαφανιστεί, ο Ο.Τ.Σ.Ι. είχε αφήσει πίσω του ένα γράμμα που πολλοί ερμήνευσαν ως σημείο αυτοκτονίας, το οποίο διάβασε δημόσια στις κάμερες ο στενός του φίλος και δικηγόρος Ρόμπερτ Καρντάσιαν, ο πατέρας της Κιμ Καρντάσιαν, ο οποίος ανήκε στην ομάδα περάσπισης του Ο.Τ.Σ.Ι. και εργότερα θα γινότανε διάσημο σε ολόκληρη τη χώρα ακριβώς από αυτή την υπόθεση, χρόνια πριν η ίδια την οικογένεια γίνει διάσημη και τηλεοπτικό φαινόμενο.
Την ίδια περίοδο μια εικόνα του Ρόμπερτ να βγαίνει από το σπίτι του Ο.Τ.Σ.Ε. κρατώντας μια μικρή τσάντα ρούχων έγινε αντικείμενο έντονων οικασιών στα μίντια και σε θεωρίες συνωμοσίας. Πολλοί υποψιάστηκαν ότι μέσα κρυβόταν κάποιο αποδεκτικό στοιχείο όπως το όπλο του εγκλήματος, αν και αυτό δεν αποδείχθηκε και ο ίδιος ο Ρόμπερτ αρνήθηκε κατηγορηματικά οποιαδήποτε τέτοια πρόθεση μέχρι τον θάνατό του.
Τελικά παραδόθηκε ειρηνικά έξω από το ίδιο του το σπίτι και συνελήφθη επίσημα για διπλόφόνο. Όπως έχετε καταλάβει, το πιο σημαντικό σε αυτή την ιστορία είναι η δίκη και το αποτέλεσμα της δίκης και ό,τι ακολούθησε μετά. Οπότε, ας πάμε τώρα στη δίκη. Τη δίκη του αιώνα. Η υπεράσπιση, γνωστή στα μίντεα ως η Dream Team, περιέλαμβανε ονόματα όπως ο Ρόμπερτ Σαπίρο, ο Λι Μπέιλι, ο καθηγητής της νομικής του Χάρβαρτ Άλαν Ντερσόβιτς και η ειδική σε DNA Μπάρι Σέκ και Πίτερ Νόιφελτ, ενώ η επικεφαλής ήταν ο Τζόνι Κόχραν, ένας από τους πιο χαρισματικούς δικαιωγούς της γενιάς του.
Πριν προλάβει καν να αρχίσει η ουσιαστική εκδίκαση, η υπεράσπιση κατέθεσε έτοιμα να αποκλειστεί από τη δίκη το ίδιο το Γάντι που βρήκε ο Φέρμαν, ο detective εκείνη τη νύχτα στο Ρόκιγχαμ μαζί με ό,τι βρέθηκε στη συνέχεια μέσα στο σπίτι, με το επιχείρημα ότι η αστυνομία δεν είχε δικαστικό ένταλμα έρευνας όταν μπήκε στο κτήμα Το τέταρτο τροπολογικό άρθρο του Αμερικανικού Συντάγματος προστατεύει τους πολίτες από παράλογες έρευνες και κατασχέσεις και γενικά απαιτεί δικαστικό ένταλμα πριν η αστυνομία μπει σε ιδιωτική περιουσία.
Υπάρχει όμως μία αναγνωρισμένη εξαίρεση, το δόγμα των επιγουσών συνθήκων, το οποίο ουσιαστικά επιτρέπει είσοδο χωρίς ένταλμα, όταν υπάρχει εύλογη υπεπίθυση ότι κάποιος βρίσκεται σε άμεσο κίνδυνο ή ότι αποδεικτικά στοιχεία κινδυνεύουν να καταστραφούν. Η εισαγγελία υποστήριξε ότι δεδομένου του διπλού φόνου λίγες ώρες νωρίτερα και της αδυναμίας να επικοινωνήσουν με τον Ο.Τζέι, οι αστυνομικοί είχαν εύλογο λόγο να ανησυχούν μήπως και εκείνος ή κάποιο άλλο μέλος της οικογένειάς του καθώς και τα παιδιά του ζούσαν εκεί, βρισκόταν σε κίνδυνο.
Το δικαστήριο τελικά δέχτηκε αυτό το επιχείρημα και τα στοιχεία που βρέθηκαν έγιναν δεκτά στη δίκη. Όπως βλέπετε, ακόμα και σε μια τόσο σοβαρή υπόθεση, ο τρόπος με τον οποίο συλλέγονται τα αποδεικτικά στοιχεία υπόκειται πάντα σε δικαστικό έλεγχο. Και αν η υπεράσπιση είχε καταφέρει να πει στο δικαστήριο ότι δεν υπήρχαν πραγματικά επίγουσες συνθήκες, τότε το γάντι και ό,τι βρέθηκε στη συνέχεια θα μπορούσε να είχε αποκλειστεί εξολοκλήρω από τη δίκη.
Με το γάντι αποδεκτό ως αποδεκτικό στοιχείο πλέον, η υπεράσπιση στράφηκε σε μια δεύτερη, πολύ πιο αποτελεσματική στρατηγική. Να στρέψει την προσοχή στον ίδιο τον άνθρωπο που το βρήκε. Στην κατάθεσή του ο Φέρμαν αρνήθηκε κατηγορηματικά ότι είχε χρησιμοποιήσει ρατσιστικούς όρους τα προηγούμενα δέκα χρόνια. Όπως βλέπετε αυτή η δίκαιη έμεινε στην ιστορία και για την σχέση φιλής και δικαιοσύνης που χρησιμοποιήθηκε στρατηγικά από το Dream Team του O.J.
Η υπεράσπιση είχε στα χέρια της ηχογραφημένες συνεντεύξεις όπου ο ίδιος ο Φέρμαν χρησιμοποιούσε επανειλημμένα ρατσιστικές εκφράσεις και καφιόταν για τα περιστατικά αστυνομικής βίας. Και όπως φαντάζεστε όταν οι κασέτες αυτές παίχτηκαν στο δικαστήριο κατέρριψαν πλήρως την αξιοπιστία του και έδωσαν στην υπεράσπιση του επιχείρημα ότι ένας ρατσιστής αστυνομικός θα μπορούσε κάλεστα να έχει τοποθετήσει ο ίδιος στο γάντι για να ενοχοποιήσει τον OJ.
Ακόμα η υπόθεση του OJ ήταν από τις πρώτες μεγάλες αμερικανικές δίκαιες όπου το DNA έπαιξε κεντρικό ρόλο Η τεχνολογία ήταν ακόμα σχετικά νέα για το ευρυκεινό του 1994-1995 Οι κατηγορούς αρχή παρουσίασαν στοιχεία που έδειχναν ότι η πιθανότητα το αίμα στη σκηνή του εγκλήματος να ανήκε σε κάποιον άλλον εκτός από τον OJ ήταν αστρονομικά μικρή Πότε θα περίμενε κανείς ότι αυτό θα ήταν αδιάσιστο Κι όμως δεν ήταν.
Οι δικηγόροι Σέκ και Νόιφελτ, ειδικοί σε forensic DNA, δεν επιχείρησαν να αμφισβητήσουν την ίδια την επιστήμη του DNA. Ανταυτού επιτέθηκαν στην αλυσίδα επιμέλειας. Δηλαδή στο πώς συλλέχθηκαν, αποθηκεύθηκαν και μεταφέρθηκαν τα δείγματα από τη σκηνή του εγκλήματος μέχρι το εργαστήριο. Ο κύριος εγκληματολόγος αστυνομίας, Ντένις Φάγκ, βρέθηκε στο ειδώλιο για εννέα ολόκληρες ημέρες.
Και η περάσπιση κατέδειξε επανειλημμένα λάθη διαδικασίας. Δείγματα αίματος που παρέμειναν ώρες μέσα σε ζεστό βάν, αντί να ψηχθούν αμέσως, πιθανή επιμόλυνση ανάμεσα σε δείγματα, ελλειπή τεκμηρίωση για το ποιος άγγιξε τι και πότε κλπ. Όπως βλέπουμε εδώ, ένα αποδεικτικό στοιχείο μπορεί να είναι επιστημονικά άδεια αμφισβήτητο Το ίδιο το DNA δεν αμφισβητήθηκε ποτέ ουσιαστικά και όμως να χάσει την αποδεικτική του αξία στα μάτια ενός δικαστηρίου αν η διαδικασία συλλογής και διατήρησης του φαίνεται αναξιόπιστη Η περάσπιση δεν χρειάστηκε να αποδείξει ότι κάποιος πλαστογράφησε ενεργά τα στοιχεία Αρκούσε να δημιουργήσει εύλογη αμφιβολία για το αν αυτό που εξετάστηκε στο εργαστήριο ήταν πράγματι, αναλύωτο, αυτό που βρέθηκε στη σκηνή του εγκλήματος Αυτή η υπόθεση, περισσότερο από ποιαδήποτε άλλη, εδραίωσε στη λαϊκή αντίληψη μια φράση που η ίδια υπεράσπιση επαναλάμβανε Αν τα στοιχεία περάσουν από μια μαύρη τρύπα κακής διαδικασίας, δεν μπορείς πια να εμπιστευτείς τι βγαίνει από την άλλη πλευρά
Η πιο θεατρική στιγμή της δίκης ωστόσο και είμαι σίγουρη πως αρκετοί από εσάς θα έχετε δει και φωτογραφία από αυτή τη στιγμή Ήρθε όταν ο εισαγγελέας Ντάρτεν ζήτησε από τον ίδιο τον Ο.Τζέι να φορέσει μπροστά στους ενόρκους τα γάντια που είχαν βρεθεί στις δύο σκηνές Κάνοντας και έρευνα για το μέγεθος των γατιών και πόσο είχανε πουλήθει στην περιοχή και παίλεγοντας Ήταν μια καλή στρατηγική κίνηση εκ μέρους της εισαγγελίας, ωστόσο τα γάντια φάνηκαν να μην του χωράνε άνετα.
Πιθανότατα όπως υποστήριξε αργότερα οι κατηγορούς αρχή επειδή είχαν συρρικνωθεί λόγω του αίματος και της κατάψυξης όπου είχαν αποθηκευτεί και επειδή ο Ουτζέι φορούσε από κάτω λατέξ γάντια για υγειονομικούς λόγους. Θα μπορούσε. Ή, όπως επίσης σημείωσαν, επειδή ο Τζέι διακριτικά είχε λυγίσει λίγο τα δάχτυλά του έτσι ώστε να μην χωράει τελείως το γάντι.
Όπως και να έχει, κάτι που ξεκίνησε ως καλή στρατηγική, όπως είπαμε, κατέληξε να είναι καταστροφικό για την πορεία της δίκης. Ο Κόχραν, ο δικηγορούς Τότζε, εκμεταλλεύτηκε τη στιγμή στην τελική του αγόρευση με μία φράση που έμεινε στην ιστορία. Οπότε στις 2 Οκτωβρίου του 1995 μετά από δίκαιο 9 μηνών με εκατοντάδες μάρτυρες, οι ίνορκοι αποσύρθηκαν σε διάσκεψη και επέστρεψαν με ετοιμηγορία σε λιγότερο από τέσσερις ώρες.
Το τονίζω αυτό γιατί είναι αρκετά ασυνήθιστα σύντομο χρονικό διάστημα για υπόθεση τέτοιας πολυπλοκότητας και αυτό το στοιχείο πολλοί νομικοί σχολιαστές το θεώρησαν ως ένδειξη ότι οι ένορκοι είχαν ήδη σχηματίσει γνώμη πολύ πριν το τέλος της διαδικασίας. Στις 3 Οκτωβρίου του 1995, μια μέρα μετά, ο δικαστής ανακοίνωσε την ετοιμηγορία.
Αθώς και για τις δύο κατηγορίες φόνου Την παρακολούθησαν όπως σας είπα περίπου 150 εκατομμύρια Αμερικανοί Και πάμε τώρα σε κάτι λίγο πιο κοινωνικό Η αντίδραση στην ετιμιγορία αυτή διχάστηκε έντονα κατά μήκος φιλετικών γραμμών, ας το πούμε, με τρόπο που σώκαρε πολλούς σχολιαστές της εποχής. Δημοσκοπήσεις έδειξαν ότι η πλειοψηφία των λευκών Αμερικανών πίστευε ότι ο Ο.Ο. Τζέι ήταν ένοχος, ενώ η πλειοψηφία των μαύρων Αμερικανών θεωρούσε την αθώση δικαιολογημένη.
Αυτό δεν ήταν τυχαίο, διότι η δίκη διεξήχθη μόλις τρία χρόνια μετά τις εξεγέρσεις του Λος Άντζελες του 1992, που ξέσπασαν μετά την αθώση αστυνομικών που είχαν καταγραφεί σε βίντεο να χτυπούν βάναυσα τον Ρόντι Κίνκ. Για πολλούς μαύρους Αμερικανούς, ιδίως στο Λος Άντζελες, η ιστορία συστηματικής αστυνομικής κακομεταχείριξης και ρατσισμού, την οποία ο ίδιος ο Φέρμαν επιβεβαίωσε δημόσια μέσα στο ίδιο το δικαστήριο, έκανε απόλυτα εύλογη την πιθανότητα να είχε πλαστογραφηθεί η απόδειξη εναντίον ενός μαύρου κατηγορουμένου.
Είναι ένα θέμα όπου δεν υπάρχει ένα μοναδικό σωστό συμπέρασμα, οπότε θα σας παρουσιάσω και τις δύο απόψεις. Κάποιοι νομικοί αναλυτές υποστήριξαν ότι η Αθώος ήταν μια περίπτωση δικαστικής εξέγερσης των ενόρκων που ουσιαστικά είναι ότι οι ένορκοι αγνοούν τα αποδεικτικά στοιχεία για να στέλνουν ένα ευρύτερο μήνυμα διαμαρτυρίας συνάντια σε ένα σύστημα που θεωρούν άδικο Άλλοι υποστήριξαν ότι η ετοιμηγορία ήταν απόλυτα δικαιολογημένη με βάση τα ίδια τα αποδεικτικά στοιχεία που παρουσιάστηκαν στο δικαστήριο Δεδομένεις της κατεστραμένης αξιοπιστίας βασικού αστυνομικού μάρτυρα και των τεκμηριωμένων προβλημάτων στην διαχείριση αυτών των αποδεκτικών στοιχείων που σας ανέφερα, υποστηρίζουν ότι υπήρχε πραγματικά εύλογη αμφιβολία, ανεξάρτητα από τα κίνητα των ενόρκων.
Η αλήθεια είναι πιθανότατα πολυδιάστατη. Η αμερικανική δικαιοσύνη έχει πράγματι ιστορικό συστηματικό προβλημάτων στην μεταχείριση των μαύρων Αμερικανών και ταυτόχρονα η ίδια υπεράσπιση παρουσίασε πραγματικά τεκμηριωμένα προβλήματα στην αστυνομική διαδικασία αυτής της συγκεκριμένης υπόθεσης, οπότε και οι δύο παρατηρήσεις μπορούν να είναι αληθινές ταυτόχρονα.
Πάμε τώρα σε ένα άλλο μέρος αυτής της ιστορίας, στην πολιτική δίκη Το 1996, η οικογένεια του Ρον Γκόλτμαν και της Νικόλ Μπράουν Σίμψον κατέθεσαν αστική αγωγή αδικοπραξίας εναντίον του ΟΟΤΣΕΙ Μία εντελώς ξεχωριστή νομική διαδικασία από την ποινική δίκη που είδαμε Τον Φεβρουάριο του 1997, ένορκοι πολιτικού δικαστηρίου έκριναν τον Ο.Ο.Ζ. υπεύθυνο για τους θανάτους και των δύο θυμάτων Επιδικάζοντας αποζημίωση 33,5 εκατομμυρίων δολαρίων στις οικογένειες το οποίο ποσό με τους στόκους έχει από τότε αυξηθεί σε δεκάδες εκατομμύρια παραπάνω και από τα οποία οι οικογένειες δηλώνουν ότι δεν έχουν λάβει σχεδόν τίποτα μέχρι σήμερα.
Οπότε εδώ φύγεται το ερώτημα του πώς είναι δυνατόν ο ίδιος άνθρωπος να κριθεί αθώο σε μία δίκη και υπεύθυνος σε μία άλλη για τα ίδια ακριβώς γεγονότα. Η απάντηση βρίσκεται σε μία από τις πιο θεμελιώδεις αρχές του δικαίου, τα διαφορετικά βάρη απόδειξης. Σε μία ποινική δίκη, η κατηγορούς αρχή πρέπει να αποδείξει την ενοχή πέρα από κάθε εύλογη αμφιβολία.
Το υψηλότερο δηλαδή δυνατό πρότυπο απόδειξης σε ολόκληρο το νομικό σύστημα, ακριβώς επειδή διακυβεύεται η ελευθερία ακόμα και η ζωή ενός ανθρώπου. Σε μια αστική δίκη όμως το πρότυπο είναι πολύ χαμηλότερο Μιλάμε για την υπεροχή των αποδείξεων Αρκεί δηλαδή να αποδειχθεί ότι είναι πιο πιθανό παρά απίθανο Δηλαδή χονδρικά πάνω από 50% να το πούμε Ότι ο εναγόμενος ευθύνεται Ειπα-εναγόμενος, στις αστικές δίκες λέμε εναγόμενος Στις ποινικές λέμε κατηγορούμενος Αλλά τέλος πάντων, άσχετο αυτό Τα ίδια ακριβώς αποδεικτικά στοιχεία Το DNA, το ιστορικό ένδεικο γενικής βίας, η αναξιοπιστία ορισμένων αστυνομικών μαρτύρων.
Μπορούσαν λοιπόν κάλλιστα να μην πείθουν 12 ενόρκους πέρα από κάθε εύλογη αμφιβολία, αλλά να πείθουν πλήρως κάποιους άλλους ενόρκους ότι είναι πιθανότερο παρά όχι ότι ο Ο.Τζέι ευθυνόταν. Αυτή λοιπόν είναι και η διαφορά. Δεν πρόκειται για αντίφαση του συστήματος. Είναι ακριβώς έτσι σχεδιασμένο το σύστημα να λειτουργεί. Και αυτό εξηγεί και όλας γιατί σε πολλές υποθέσεις βλέπετε κατηγορουμένους να αθωώνονται σε ποινικές υποθέσεις αλλά να καταδικάζονται σε αστικές αποζημιώσεις.
Εξυπηρετούν και διαφορετικούς σκοπούς έτσι το ένα την τιμωρία, το σοφρονισμό, τη στέριση της ελευθερίας και το άλλο την αποκατάσταση οικονομικής ζημίας. Και τώρα φτάνουμε σε αυτό που ίσως είναι το πιο συχνά ερωτώμενο νομικό ζήτημα σε όλη αυτή την υπόθεση, γιατί ακόμα κι αν εμφανιζόταν αργότερα ένα νέο αδιαμφισβήτητο στοιχείο, ο Ο.Τζέι δεν θα μπορούσε ποτέ να δικαστεί ξανά για τους φόνους της Νικόλ Μπράουν και του Ρον Γκόλτμαν.
Και αυτό θα δείτε γιατί σας το αναφέρω, θα σας πω κάτι που συνέβη λίγο πιο μετά. Η απάντηση σε αυτό το ρώτημα βρίσκεται στην αρχή του double chopperty, της απαγόρευσης δηλαδή δίωξης του ίδιου προσώπου δύο φορές για το ίδιο αδίκημα. Και είναι κατοχυρωμένη ρητά στο πέμπτο τροπολογικό άρθρο του Αμερικανικού Συντάγματος και γνωστή στο Ευρωπαϊκό και Ελληνικό Δίκαιο με τον λατινικό όρο ne bis in idem, δηλαδή όχι δύο φορές για το ίδιο.
Μερικά λογάκια για αυτή την αρχή γιατί είναι πάρα πολύ σημαντική σαν αρχή αλλά και έχει λόγο που σας τον αφαίρω στη συγκεκριμένη υπόθεση. Η αρχή αυτή προστατεύει έναν αθωμένο κατηγορούμενο από την προοπτική μιας νέας δίκης για το ίδιο ακριβώς αδίκημα ανεξάρτητα από το πόσο πιστικά νέα στοιχεία εμφανιστούν αργότερα. Ο σκοπός της δεν είναι να προστατεύσει τους ενόχους, είναι να προστατεύσει όλους τους πολίτες από την προπτική ενός κράτους που θα μπορούσε θεωρητικά να συνεχίζει να δικάζει κάποιον ξανά και ξανά μέχρι να πετύχει την καταδίκη που επιθυμεί.
Χωρίς αυτή την αρχή, καμία θόση δεν θα ήταν ποτέ πραγματικά οριστική. Αυτό είναι που εξηγεί και κάτι που πολλοί βρήκαν παράξενο το 2006 με 2007, όπως θα δούμε στη συνέχεια, όταν ο O.J. έγραψε ένα βιβλίο. Το W.J. Oparty λοιπόν απαγορεύει δεύτερη ποινική δίωξη για το ίδιο αδίκημα ενώπιον της ίδιας δικαιοδοσίας. Δεν εμποδίζει πρώτον μια ξεχωριστή αστική αγωγή για τα ίδια γεγονότα, όπως σας ανέφερε ήδη.
Δεύτερον, δεν εμποδίζει δίωξη για ένα εντελώς διαφορετικό έγκλημα ακόμα και αν ο ίδιος ο άνθρωπος είναι κατηγορούμενος και πάλι Και τρίτον, στις ορισμένες περιπτώσεις δεν εμποδίζει δίωξη από διαφορετική κρατική δικαιοδοσία Για παράδειγμα, πολιτιακή και ομοσπονδιακή δικαιοσύνη Στην περίπτωση της Αμερικής, μπορούν υπό προϋποθέσεις να διώξουν για τα ίδια γεγονότα Αν και αυτό μας αφορά δεν εφαρμόστηκε στην υπόθεση του Ο.Ο.Τζέι.
Φύγηση σε υποθετικό αλλά εξαιρετικά συγκεκριμένο πρώτο πρόσωπο. Και όπως φαντάζεστε η ανακοίνωση αυτή προκάλεσε τεράστιο κύμα δημόσιας οργής που ο αρχικός εκδότης ακύρωσε την έκδοση πριν καν κυκλοφορήσει. Εδώ έρχεται μια ενδιαφέρουσα νομική ανατροπή. Θυμάστε για την πολιτική δίκη που σας είπα του 97 και το χρέος των 33,5 εκατομμυρίων δολαρίων που ο Ο.Τζέι δεν πλήρωσε ποτέ ουσιαστικά στις οικογένειες Η οικογένεια του Ρον μέσω δικαστικής διαδικασίας πτώχευσης κατάφερε τελικά να αποκτήσει τα πνευματικά δικαιώματα του ίδιου του βιβλίου ως μέρος της προσπάθειάς τους να εισπράξουν μέρος της οφειλόμενης αποζημίωσης Το 2007 η οικογένεια του Ρον εξέδωσε η ίδια το βιβλίο με τον τίτλο «Να αλλάζεις σε κάτι πιο ρητό»
«If I did it, confessions of the killer» «Αν το έκανα, ομολογίες του δολοφόνου» με δεκάτου σχόλια παρεμβαλόμενα στο κείμενο. Πολύ ωραίο, αν με ρωτάτε, μου άρεσε πάρα πολύ αυτή η κίνηση και είναι μια σπάνια σχεδόν ηρωνική περίπτωση όπου ένα δικαστικό, αστικό δικαστικό σύστημα, κατάφερε να μετατρέψει το ίδιο το προϊόν ενός κατηγορωμένου σε εργαλείο αποζημίωσης για τα θύματα του.
Πολύ ωραίο. Αλλά και πολύ σοκαριστικό. Ακούσατε τι έκανε. Πώς σας φαίνεται αυτό το πράγμα. Δεν είναι αρκετά περίεργο. Δηλαδή να βγάλει βιβλίο για το πώς θα έκανε τους φόνους. Πού είναι η λογική πίσω από αυτό ρε παιδιά. Να σας πω και μερικά έξιτα πράγματα για το βιβλίο και την υποθετική ομολογία του Είχε δώσει μία συνέντευξη για αυτό και είδα μία ανάλυση στο YouTube Ξέρετε από αυτές που αναλύουν τη στάση του σώματος και το πώς μιλάει ο άλλος κλπ Και μόλις ρωτήθηκε για το κεφάλαιο που λέγεται The Nighting Question Δηλαδή το κεφάλαιο που περιγράφει πως θα είχε γίνει υποθετικά η δολοφονία άρχισε να κλείνει το σώμα του, δηλαδή να σταυρώνει τα χέρια του, να συνοφριώνεται, το οποίο μπορεί να εξηγηθεί ως η κίνηση όταν θυμόμαστε κάτι που δεν θέλουμε και άλλα τέτοια.
Είναι πολύ ενδιαφέρον βίντεο. Στην συνέντευξη αυτή μιλάει για το πόσο ο χαρακτήρας του βιβλίου, δηλαδή ο Τσάρλι, θα σκότωνε την Νικόλ και τον Ρον. Μένα μου φάνηκε πολύ περίεργος ο τρόπος με τον οποίο μιλούσε ο Τζέι γι' αυτό. Μιλούσε σε πρώτο πρόσωπο, δηλαδή εγώ θα την είχα πιάσει λογικά και μπλα μπλα μπλα. Τόνιζε συνέχεια το υποθετικά κάθε δεύτερη πρόταση και υποθετικά θα είχα πάρει αυτό και υποθετικά πολύ το τόνιζε, πάρα πολύ και επίσης γελούσε αμήχανα και αρκετά συχνά.
Ακούστε ένα σύντομο αποσπασμά και έχετε υπόψη σας ότι όταν λέει έκανα αυτό και αυτό ουσιαστικά μιλάει για τον χαρακτήρα του βιβλίου Τώρα θα σας πω για την ιστορία που ηρωνικά οδήγησε τελικά τον OJ στην φυλακή. Για μια υπόθεση τελώς άσχετη με τους φόνους του 1994. Δεν το περιμένατε, ναι, μπήκε φυλακή εν τέλει. Για κάτι άλλο.
Τον Σεπτέμβριο του 2007, ο OJ μαζί με μια ομάδα ανδρών, εκ των οποίων τουλάχιστον ένας ήταν οπλισμένος, Μπήκε σε δωμάτιο ξενοδοχείου στο Λας Βέγγας όπου δύο έμποροι αθλητικών αναμνηστικών επιχειρούσαν να πουλήσουν αντικείμενα τα οποία όπως ισχυρίστηκε ο ίδιος ο Ο.Ο.Δ.Ζ. ανήκαν σε εκείνον και είχαν κλαπεί Η ομάδα του πήρε τα αντικείμενα με τη βία κρατώντας τους πολιτές υπό απειλή όπλου Ο.Ο.Δ.Ζ. συνελήφθη μέσα σε λίγες μέρες και κατηγορήθηκε με πολλαπλές κακουργηματικές κατηγορίες συμπεριλαμβανομένων ένοπλης ληστείας και απαγωγής.
Στις 3 Οκτωβρίου του 2008, δηλαδή ακριβώς 13 χρόνια μετά την αθωοτική ετοιμηγορία του 1995, ένορκες στο Λας Βέγγας τον έκριναν ένοχο σε όλες τις κατηγορίες. Καταδικάστηκε σε ποινή 9 έως 30 ετών φυλάκησης. Ο ίδιος υποστήριξε καθόλου τη διάρκεια ότι απλώς προσπαθούσε να ανακτήσει δική του περιουσία και ότι δεν γνώριζε πλήρως ότι κάποιοι από τους συνοδούς του ήταν οπλισμένοι.
Ενώ και ωστόσο δεν πίστηκαν. Και εδώ έρχεται και κολλάει αυτό που σας είπα πιο πριν για τον Double Chopperty. Αυτή η καταδίκη δεν παραβίαζε καθόλου αυτή την αρχή. Όσο κι αν κάποιοι σχολιαστές το περιέγραψαν εκείνη την εποχή ανεπίσημως, τελικά τον έπιασαν. Επρόκειτο για ένα εντελώς διαφορετικό έγκλημα, ένοπλη ληστεία και απαγωγή του 2007, όχι φόνος όπως το 1994, ενώπιον διαφορετικής πολιτείας, Νεβάδα και όχι Καλιφόρνια, με εντελώς διαφορετικά αποδεκτικά στοιχεία.
Το γεγονός ότι πολλοίς κόσμος το ένιωσε συναισθηματικά σαν μια καθυστερημένη μορφή δικαιοσύνης για τους φόνους του 1994 δεν αλλάζει την νομική πραγματικότητα ότι επρόκειτο για μια εντελώς ανεξάρτητη, ξεχωριστή υπόθεση. Ο Ο.Τζέι εξέτησε σχεδόν 9 χρόνια στη φυλακή Νόβλοκ της Νεβάδα πριν αποφυλακιστεί υπό όρους την 1η Οκτώβρη του 2017.
Η αναστολή του έληξε πρόωρα τον Δεκέμβριο του 2021. Πέθανε στο σπίτι του στο Λας Βέγγας στις 10 Απριλίου του 2024 σε ηλικία 76 ετών, έπειτα από μάχη με καρκίνο του προστάτη. Μέχρι τον θάνατό του, οι οικογένειες Goldman και Brown δήλωναν δημόσιο ότι δεν είχαν λάβει σχεδόν τίποτα από την αστική αποζημίωση των 33,5 εκατομμυρίων δολαρίων, πως όπως σας είπα με τους στόκους θα είχε φτάσει κοντά στα 100 εκατομμύρια.
Ο πατέρας του Ρον, ο Φρέντ Κόλτμαν, δήλωσε λίγο μετά το θάνατο του Ο.Τζέι ότι η ελπίδα για πραγματική λογοδοσία είχε πλέον τελειώσει. Η υπόθεση του Ο.Τζέι άφησε ένα μόνιμο σημάδι στο αμερικανικό δίκαιο και την αμερικανική κουλτούρα με πολλούς τρόπους. Εδραίωσε στη λαϊκή αντίληψη την έννοια της εγκληματολογικής αλυσίδας επιμέλειας ως κρίσιμο νομικό ζήτημα, όχι απλώς τεχνική λεπτομέρεια Ενέτεινε επίσης δραματικά την δημόσια συζήτηση για τη σχέση φυλής αστυνομίας και δικαιοσύνης στην Αμερική Και έγινε το πρότυπο κάθε μετέπειτα δικής θέαμα με τηλεοπτική κάλυψη μέχρι και σήμερα Και ίσως νομικά το πιο σημαντικό που είδαμε στη σημερινή υπόθεση είναι το γεγονός ότι δείχνει με τον πιο ξεκάθαρο τρόπο πως η ίδια δέσμη γεγονότων μπορεί να παράγει εντελώς διαφορετικά νομικά αποτελέσματα ανάλογα με το ποιο ακριβώς ερώτημα τίθεται, ποιο βάρος απόδειξη εφαρμόζεται και ποιο δικαστηρίο κρίνει.
Αυτή η υπόθεση του ΟΤΖΕΙ ακολουθείται πάντα από το ερώτημα «Ήταν ένοχος ή όχι» Αλλά μας δείχνει επίσης κάτι που ξεπερνά κατά πολύ αυτό το ερώτημα Δηλαδή το πόσο διαφορετικά μπορεί να απαντήσει το ίδιο το νομικό σύστημα σε αυτό το ίδιο ερώτημα που εμείς αφήταλαντευόμαστε αναλόγα με το πλαίσιο, όπως σας είπα, το βάρος απόδειξης και την ιστορική στιγμή και το κοινωνικό κλίμα μέσα στο οποίο εκδικάζεται.
Και επίσης μας θυμίζει ότι έννοιες όπως το double jeopardy όσο παράξενες και αν φαίνονται σε κάποιον απ' έξω που το παρακολουθεί και αναρωτιέται πώς είναι δυνατόν να μην μπορεί να δικαστεί ξανά ακόμα και ανομολογήσει ή πώς είναι δυνατόν να βγάλει αυτό το βιβλίο και να μην υπήρξε καμία αντίδραση ή οτιδήποτε. Υπάρχουν για έναν πολύ συγκεκριμένο σοβαρό λόγο Για να προστατεύουν όλους μας Και όχι μόνο όσους θεωρούμε νόχους Όσο εκνευριστικό και αν είναι αυτοορισμένες στιγμές Υπάρχει μια εξαιρετική σειρά που την είδα πριν πάρα πολλά χρόνια Για τον O.J. και λέγεται The People vs. O.J. Simpson American Crime Story Αν θέλετε να τη δείτε, τη συνιστώ ανεπιφύλακτα Είναι του 16 νομίζω Πάρα πολύ ωραία, η ηθοποίη είναι πάρα πολύ καλή.
Όλη αυτή η αναπαράσταση, όλο αυτό που σας ανέφερα σήμερα γίνεται με εξαιρετικό τρόπο. Σας προτείνω να τη δείτε. Πολύ καλή. Αυτά λοιπόν για σήμερα. Αν σας άρεσε το σημερινό επεισόδιο, μπορείτε να ακολουθήσετε το κανάλι. Ήταν αρκετά ιδιαίτερο επεισόδιο. Σταθήκαμε λίγο πιο πολύ στο τι ακολούθησε μετά το έγκλημα και στη δίκη.
Αλλά να σας πω την αλήθεια, όταν ξεκίνησα να σκέφτομαι το concept του podcast μας και ότι θα βάζουμε court drama και διάφορες τέτοιες αναλύσεις, η πρώτη υπόθεση που μου ήρθε στο νου ήταν αυτή. Δεν έχει πιο πολλές αναλύσεις από αυτή την υπόθεση και το γεγονός ότι καταλήξαθός. Δηλαδή αυτό από μόνο του είναι ένα στοιχείο που σε ταρακουνάει.
Αυτά λοιπόν. Ευχαριστώ πάρα πολύ που με ακούσατε και τα λέμε στο επόμενο επεισόδιο του Τις το Καλό.
Σχόλια
Χωρίς σχόλιαΣυνδεθείτε για να συμμετάσχετε στη συζήτηση
Σύνδεση για ΣχολιασμόΔεν υπάρχουν σχόλια ακόμα