Ο Γιατρός "Θάνατος": Harold Shipman
Τι στο καλό;Σχετικά με αυτό το επεισόδιο
Για περισσότερα από είκοσι χρόνια, ο Harold Shipman ήταν ένας αξιοσέβαστος οικογενειακός γιατρός στη βόρεια Αγγλία. Οι ασθενείς του τον εμπιστεύονταν, τον άφηναν να μπαίνει στα σπίτια τους και...του εμπιστεύονταν τη ζωή τους.
Κανείς δεν γνώριζε ότι ο ίδιος άνθρωπος χρησιμοποιούσε αυτή την εμπιστοσύνη για να σκοτώνει. Η επίσημη έρευνα που ακολούθησε κατέληξε ότι ο Harold είχε σκοτώσει τουλάχιστον 218 ανθρώπους, με τον πραγματικό αριθμό να εκτιμάται ακόμη υψηλότερα.
Πώς κατάφερε ένας γιατρός να σκοτώνει τους ίδιους του τους ασθενείς για δεκαετίες χωρίς να τον σταματήσει κανείς; Και ποιο ήταν τελικά το λάθος που αποκάλυψε τα πάντα;
Θα εξετάσουμε την ιστορία του Harold Shipman, την πλαστή διαθήκη που οδήγησε στην πτώση του, τις αδυναμίες ενός συστήματος που του επέτρεψε να σκοτώνει και ερωτήματα όπως: πού τελειώνει η ιατρική αμέλεια και πού αρχίζει η ανθρωποκτονία; Πώς η υπόθεση του Harold άλλαξε το βρετανικό σύστημα ελέγχου των θανάτων; Κάνουμε επίσης μια σύντομη νομική αναφορά στην τρέχουσα υπόθεση Μαζωνάκη, ως αφορμή για να εξηγήσουμε τη διαφορά ανάμεσα στην ιατρική αμέλεια, τον ενδεχόμενο δόλο και την ανθρωποκτονία με άμεσο δόλο.
Αυτόματη μεταγραφή — ενδέχεται να περιέχει λάθη.
Καλημέρα, καλησπέρα, χαίρετε και καλώς ήρθατε πίσω στο Τις το Καλό. Είμαι η Κάρμεν και σε κάθε επεισόδιο σας αφηγούμε μια υπόθεση true crime με λίγο court drama. Σήμερα μιλάμε για έναν άνθρωπο που έγινε γιατρός ακριβώς για να έχει πρόσβαση σε ανθρώπους που τον εμπιστεύονταν απόλυτα. Ο άνθρωπος αυτός λεγόταν Χάρολτ Φρέντερικ Σίπμαν.
Ήταν οικογενειακός γιατρός σε μια μικρή πόλη της Βόρειας Αγγλίας Τον σεβόντουσαν οι ασθενείς του, τον εμπιστεύονταν οι οικογένειές τους Και για σχεδόν 23 χρόνια χρησιμοποιούσε την ίδια του την ιατρική ιδιότητα Και συνεπώς το δικαίωμα να μπαίνει στα σπίτια των ηλικιωμένων Να κάνει ενέσεις, να υπογράφει πιστοποιητικά θανάτου Για να σκοτώνει τους ασθενείς του Η επίσημη ανεξάρτητη έρευνα που ακολούθησε μετά την καταδίκη του κατέληξε στο ότι σκότωσε τουλάχιστον 218 ανθρώπους, ενώ ο πραγματικός αριθμός εκτιμάται ότι άγγιζε τους 250, καθιστώντας τον έτσι επίσημα τον πιο παραγωγικό, με συσσαγωγικά καταγεγραμμένο serial killer της σύγχρονης Βρετανικής ιστορίας αλλά και παγκοσμίως.
Είναι μια υπόθεση που θα μας οδηγήσει και σε ερωτήματα γύρω από ένα θέμα ιδιαίτερα επίκαιρο αυτές τις μέρες στην ελληνική κοινωνία σχετικά με τον θάνατο του Γιώργου Μαζουνάκη και τις κατηγορίες εναντίον των γιατρών όπως το ερώτημα για το πού ακριβώς βρίσκεται η γραμμή ανάμεσα στην ιατρική αμέλεια και στην ανθρωποκτονία αλλά και άλλα ερωτήματα.
Ας ξεκινήσουμε λοιπόν. και ήταν το δεύτερο από τα τρία παιδιά της οικογένειάς του. Ο πατέρας του ήταν οδηγός φορτηγού, η μητέρα του, η Βέρα, ήταν το πρόσωπο που ο νεαρός Χάρολτ λάτρευε περισσότερο από όλα και η σχέση τους περιγράφεται από όλους όσους τον γνώριζαν εκείνη την εποχή ως ασυνήθιστα στενή, σχεδόν αποκλειστική.
Το πιο καθοριστικό γεγονός της νεανικής του ζωής συνέβη όταν ήταν 17 ετών. Η μητέρα του διαγνώστηκε με καρκίνο του πνεύμονα σε προχωρημένο στάδιο. Καθώς η ασθένεια εξελισσόταν, ο οικογενειακός γιατρός επισκεπτόταν τακτικά το σπίτι για να χορηγεί μορφήνι προκειμένου να ανακουφίσει τον πόνο της. Ο νεαρός Χάρολτ παρακολουθούσε επανειλημμένα αυτή τη διαδικασία, δηλαδή την έλευση του γιατρού, την ένεση και τη μητέρα του να ηρεμεί σχεδόν να μεταμορφώνεται καθώς το φάρμακο έκανε την επίδρασή του.
Η Βέρα, η μητέρα του, πέθανε στις 21 Ιουνίου του 1963. Πολλοί από τους μεταγενέστερους ερευνητές της υπόθεσης αυτής θεώρησαν αυτή τη στιγμή εξαιρετικά συμβολική. Δηλαδή ένα παιδί να παρακολουθεί επανειλημμένα το πώς λειτουργεί μία ένεση πάνω στον πόνο Ο Χάρολτ παντρεύτηκε την Πριμ Ροζ Οξτόμπι το 1966 Η ίδια ήταν ήδη έγκυος τη στιγμή του γάμου και απέκτησαν τελικά τέσσερα παιδιά Σπούδασε ιατρική στην σχολή ιατρικής του Λίτς αποφυτώντας το 1970 και ξεκίνησε την επαγγελματική του πορεία στο νοσοκομείο Pontefract General Infirmary Ήδη από τα πρώτα χρόνια της καριέρας του υπήρξε μια σοβαρή προειδοποιητική ένδειξη Το 1974, ενώ εργαζόταν πλέον ως οικογενειακός γιατρός στο Todd Morton, συνελήφθη να πλαστογραφεί συνταγές ισχυρού αναλγητικού για δική του προσωπική χρήση.
Πλήρωσε πρόστιμο 600 λιρών και παρακολούθησε και πρόγραμμα απεξάρτησης σε μια κλινική στο Ιόρκ. Το περιστατικό, όσο σοβαρό κι αν ήταν, δεν οδήγησε ποτέ σε μόνιμη αφαίρεση της άδειας ασκήσεως του ιατρικού του επαγγέλματος. Μετά την αποκατάστασή του, ο Χάρολτ συνέχισε ανενόχλητο στην καριέρα του, μεταφέρθηκε στο Donnybrook Medical Center στο Χάιτ το 1977 και τελικά άνοιξε τη δική του κλινική στην οδό Market Street το 1993.
Για την τοπική κοινωνία ήταν ένας αξιοσέβαστος και αφοσιωμένος οικογενειακός γιατρός. Μάλιστα το 1983 εμφανίστηκε σε ένα ντοκιμαντέρ στην Γρανάδα Television που τον παρουσίαζε ως πρότυπο φροντίδας ασθενών με ψυχικές παθήσεις μέσα στην κοινότητα. Πάμε να δούμε όμως τι είσαι πραγματικά. Σύμφωνα με τα ευρήματα της μετέπειτα ανεξάρτητης έρευνας, ο Χάρολτ φαίνεται να ξεκίνησε να σκοτώνει ασθενείς πολύ νωρίτερα από όσο αρχικά πιστευόταν.
Πιθανότατα ήδη από το 1975, με τα πρώτα ύπορτα περιστατικά να εντοπίσονται ακόμα και την περίοδο του Πόντεφρακτ που σας είπα. Ο κύριος σόγκος όμως των εγκλημάτων του συγκεντρώνεται στην περίοδο του 1995 μέχρι το 1998 στο Χάιτ, όπου δρούσε πλέον αλεξέλεγκτος ως ιδιοκτήτης της δικής του κλινικής, χωρίς κανέναν συνάδελφο να εποπτεύει άμεσα τις επισκέψεις του σε ασθενείς.
Το προφίλ των θυμάτων του ήταν αρκετά συνεπές. Οι περισσότερες ηλικιωμένες γυναίκες συχνά ζούσαν μόνες, σε γενικά καλή σωματική κατάσταση σε σχέση με την ηλικία τους και ήταν ασθενείς του που τον εμπιστεύονταν απόλυτα και δεν είχαν κάποιον στο σπίτι όταν αυτός έκανε τις κατοίκων επισκέψεις του. Επισκεπτόταν τα σπίτια του συνήθως το απόγευμα με το πρόσχημα της εξέτασης ρουτίνας ή για μία ένεση για κάποιο δίθεν πρόβλημα υγείας και εκεί τους χορηγούσε θανατηφόρα δόση.
Διαμορφήνης. Αυτό από ό,τι είδα είναι η γιατρική ονομασία της ηρωίνης. Και αυτή την ουσία ο Χάρολτ ως γιατρός είχε νόμιμη πρόσβαση να συνταγογραφεί και να μεταφέρει συνεπώς τη τσάντα του χωρίς να γύρει κάποια υποψία. Ο θάνατος των ασθενών επερχόταν γρήγορα, συνήθως μέσα σε λίγα λεπτά από αναπνευστική καταστολή. Το θύμα απλώς έχανε τις αισθήσεις του και σταματούσε να αναπνέει.
Και εδώ είναι η ουσία του τρόπου δράσης του και το στοιχείο αυτό που δυσκόλεψε πάρα πολύ τον εντοπισμό του για ένα μεγάλο χρονικό διάστημα. Μετά τον θάνατο, ο ίδιος ως ο θεράπων ιατρός του θύματος ήταν αυτός που υπέγραφε το πιστοποιητικό θανάτου, αναφέροντας συνήθως φυσικά αίτια όπως εγκεφαλικό επεισόδιο και συχνά στη συνέχεια τροποποιούσε αναδρομικά τον ιατρικό φάκελο του ασθενούς, προσθέτοντας ψευδείς καταχωρήσεις ότι υπήρχαν κάποια σοβαρά προβλήματα υγείας.
δημιουργώντας δηλαδή μια εντελώς πλαστή ψεύτικη ιατρική προϊστορία που έκανε τον ξαφνικό θάνατο να φαίνεται απόλυτα αναμενόμενος. Οπότε αυτός ο συνδυασμός, η πρόσβαση δηλαδή στις θανατηφόρες ουσίες, η μοναξιά του θύματος κατά την στιγμή του εγκλήματος και ο έλεγχος πάνω στην ίδια την επίσημη τεκμηρίωση της αιτίας του θανάτου, επέτρεψε στον Χάρολτ να δρά ανενόχλητος για δεκαετίες.
Κανένας αυτό της μάρτυρας δεν υπήρχε ποτέ. Κανένα ίχνος πάλις και ήταν ο ίδιος ο θεράπωνιατρός το πρόσωπο που είχε διαπράξει το έγκλημα. Οι πρώτες υποψίες εμφανίστηκαν τον Μάρτιο του 1998. Η δόκτωρ Λίντα Ρέινολτς, μια γιατρό σε μια γειτονική κλινική, παρατήρησε κάτι ενισχυτικό. Έναν υψηλό αριθμό θανάτων ηλικιωμένων γυναικών ανάμεσα στους ασθενείς του Χάρολτ, με ιδιαίτερα ασυνηθιστό μοτίβο, διότι πολλοί από αυτούς τους θανάτους ακολουθούνταν από αποτέφρωση, μια διαδικασία που σε αντίθεση με την ταφή καταστρέφει οριστικά κάθε μελλοντική δυνατότητα τοξικολογικής εξέτασης του σώματος.
Η Λίντα ανέφερε τις ανησυχίες της στον τοπικό ιατροδικαστή. Η αστυνομία του Greater Manchester διεξήγαγε μία αρχική έρευνα αλλά την έκλεισε στις 17 Απριλίου του 1998 χωρίς καμία δίωξη, κάτι το οποίο αποδείχθηκε καταστροφικό διότι ο Χάρολτ, ανενόχλητος πλέον και ενθαρρυμένος από το γεγονός ότι είχε ήδη ξεφύγει από την έρευνα, σκότωσε τουλάχιστον τρεις ακόμα ανθρώπους πριν τελικά σλυφθεί.
Η υπόθεση που τον πρόδωσε αφορούσε το τελευταίο του θύμα, την Κάθλιν Γκράντι, 81 ετών, πρώην δήμαρχο της περιοχής που βρέθηκε νεκρή στο σπίτι της στις 24 Ιουνίου του 1998. Η κόρη της και δικηγόρος Άντζελα Γούντραφ ανακάλυψε κάτι εξαιρετικά ύποπτο, ελέγχοντας τα χαρτιά της μητέρας της. Μία διαθήκη, δακτυλογραφημένη, που άφηνε το σύνολο σχεδόν της περιουσίας της, τότε 386.000 λίρες, στον ίδιο τον Χάρολτ, αποκλείοντας εντελώς την ίδια την κόρη και τα εγγόνια της.
Η κόρη ως δικηγόρος που γνώριζε καλά πως έμοιαζε μια πραγματική νομική διαθήκη αναγνώρισε αμέσως πάρα πολλές ανομαλίες στη μορφή και την γλώσσα του εγγράφου και ειδοποίησε την αστυνομία. Έτσι εκταφιάστηκε το σώμα της μητέρας της στο οποίο αποκαλύφθηκαν ίχνη διαμορφήνης. Ο Χάρολτ όταν ανακρίθηκε ισχυρίστηκε ότι η Κάθλιν χρησιμοποιούσε όποιο ειδή επικαλούμενος αντίστοιχες καταχωρήσεις στον ιατρικό της φάκελο.
Οι αρχές όμως εξέτασαν τα εσωτερικά τεχνικά δεδομένα του ίδιου του ηλεκτρονικού συστήματος καταγραφής και ανακάλυψαν ότι αυτές οι καταχωρήσεις είχαν προσθεθεί μετά τον θάνατο της Κάθλιν. Οπότε ο Χάρολτ τεχνολογικά δεν ήταν τόσο προσεκτικός όσο νόμιζε. Ακόμα η αστυνομία ανακάλυψε κατά την έρευνα στο σπίτι του μία γραφομηχανή μάρκας Brother που τέριαζε ακριβώς με τη γραμματοσυρά της πλαστής διαθήκης.
Συνελήφθη στις 7 Σεπτεμβρίου του 1998. Πριν προχωρήσουμε στη δίκη να πούμε κάτι ενδιαφέρον για την πλαστή διαθήκη. Μία διαθήκη μπορεί να ακυρωθεί δικαστικά αν αποδειχθεί ότι συντάχθηκε υπό συνθήκες αθέμητης επιρροής. Δηλαδή, αν το πρόσωπο που συνέτασε τη διαθήκη βρισκόταν σε τέτοια σχέση εξάρτησης ή εμπιστοσύνης απέναντι στον άλλον, ώστε η ελεύθερη του βούληση να είχε ουσιαστικά καταληθεί.
Γιατροί, δικηγόροι, φροντιστές ηλικιωμένων κλπ. θεωρούνται κατ' εξοχήν πρόσωπα ενισχυμένης εμπιστοσύνης Ακριβώς επειδή η φύση της σχέσης τους δημιουργεί την ανισορροπή αυτή εξουσίας Ο ασθενής εξαρτάται κυριολεκτικά από τον γιατρό για την υγεία και τη ζωή του Και αυτή η εξάρτηση μπορεί εύκολα να μετατραπεί σε ψυχολογική επιρροή Στην πραγματικότητα βέβαια για τον Χάρολτ δεν χρειάστηκε καν να αποδειχθεί αυτή η αθέμητη επιρροή Γιατί απλώς η διαθήκη αποδείχθηκε πλαστή Δεν την είχε καν υπογράψει η Κάθλιν Βέβαια αυτό το περιστατικό είναι ενδιαφέρον και από άλλη οπτική Διότι ήταν η μοναδική φορά σε 23 χρόνια δράσης που ο Χάρολτ επιδίωξε άμεσο οικονομικό όφελος από έναν φόνο Οι προηγούμενοι του φόνοι δεν είχαν κανένα προφανές κίνητρο, ούτε οικονομικό, ούτε είχε κάποια προσωπική σύγκρουση με τα θύματα και αυτό ήταν και που δυσκόλευε τις αρχές να συνδέσουν τις υποθέσεις.
Αν ο Χάρολτ λοιπόν δεν είχε επιχειρήσει να ωφεληθεί οικονομικά μέσω της πλαστής αυτής διαθήκης, είναι πολύ πιθανό, σύμφωνα με την μετέπειτα ανεξάρτητη έρευνα όπως σας είπα, να παρέμενε ανεξιχνίαστος για πολλά χρόνια ακόμα. Πάμε στη δίκη. και μια κατηγορία για πλαστογραφία σχετικά με τη Διαθήκη της Κάθλιν. Στις 31 Ιανουαρίου του 2000, μετά από έξι μέρες διαβούλευσης των ενόρκων, ο Χάρολτ κρίθηκε ένοχος και για τις 15 κατηγορίες φόνου, καθώς και για την πλαστογραφία.
Ο δικαστής επέβαλε την αυστηρότερη ποινή που προβλέπει το αγγλικό δίκαιο, ισόβια κάθριξη ολικής διάρκειας για κάθε μία από τις 15 κατηγορίες φόνου, σύν 4 επιπλέον χρόνια για την πλαιστογραφία. Στην Βρετανία μια κανονική ισόβια κάθριξη συνοδεύεται συνήθως από έναν ελάχιστο αριθμό ετών που ο κατάδικος πρέπει να εκτίσει πριν αποκτήσει το δικαίωμα να ετηθεί από φυλάκιση υπό όρους.
Για παράδειγμα 15 ή 20 χρόνια μετά τα οποία η πιθανότητα αποφυλάκισης εξαρτάται από την αξιολόγηση που θα γίνει. Η εισόδια ολικής διάρκειας αντιθέτως είναι η πιο αυστηρή επιλογή και σημαίνει ουσιαστικά ότι ο κατάδικος δεν θα αποκτήσει ποτέ σε καμία χρονική στιγμή το δικαίωμα να ετηθεί από φυλάκιση. Θα παραμείνει στη φυλακή μέχρι το θάνατό του, χωρίς καμία διαδικασία επανεξέτασης, δικαστική διαδικασία επανεξέτασης.
Επιβάλλεται μόνο σε εξαιρετικά σπάνιες και ιδιαίτερα βαριές υποθέσεις όπως πολλαπλούς φόνους, δολοφονίες παιδιών, τρομοκρατικές ενέργειες ή όπως στην περίπτωση του Χάρολτ κατάχρηση θέσης εξαιρετικής εμπιστοσύνης σε συνδυασμό με τον τεράστιο ρυθμό θυμάτων Ο Χάρολτ ήταν τη στιγμή της καταδίκης του μόλις ο δεύτερος γιατρός στη σύγχρονη Βρετανική ιστορία που καταδικαζόταν για φόνο ασθενών του και ο πρώτος που έλαβε μια τόσο αυστηρή ποινή.
Ουδέποτε αποφυλακίστηκε και αυτοκτόνησε μέσα στο κελί του τέσσερα χρόνια αργότερα. Φτάνουμε τώρα στο θέμα που σας είπα και στην αρχή και που βρίσκω πολύ σημαντικό γιατί συνδέεται άμεσα και με κάτι που συζητιέται αρκετά αυτή την περίοδο στην Ελλάδα για τον θάνατο του Γιώργου Μαζωνάκη στις 9 Σεπτεμβρίου κατά τη διάρκεια θεραπείας πλάσμαφαίρεσης στην ιδιωτική κλινική στο Κολονάκι και τις κατηγορίες που ασκήθηκαν εναντίον των δύο γιατρών οι οποίες μεταβλήθηκαν από θανατηφόρα έκθεση σε ανθρωποκτονία με ενδεχόμενο δόλο.
Η ευθύνη ενός γιατρού μπορεί να κινείται σε ένα ευρύ φάσμα ανάλογα κυρίως με ένα στοιχείο, τον δόλο, δηλαδή τη γνώση και την βούληση του δράστη ως προς το αποτέλεσμα. Στο ένα άκρο βρίσκουμε την ιατρική αμέλεια όταν ένας γιατρός χωρίς καμία πρόθεση πρόκλησης βλάβης αποκλίνει από τα αναγνωρισμένα πρότυπα ιατρικής επιμέλειας φροντίδας λόγω απροσεξίας, κόποσης, ελληπούς εκπαίδευσης ή απλώς ανθρώπινου λάθους με αποτέλεσμα τον θάνατο ή την βλάβη του ασθενή.
Στο ελληνικό ποινικό δίκαιο αυτό το αδίκημα αντιστοιχεί στο αδίκημα της ανθρωποκτονίας από αμέλεια που προβλέπει οι ποιότερες ποινές συγκριτικά με την ανθρωποκτονία με δόλο επειδή αποουσιάζει το στοιχείο της βούλησης Μετά μπαίνουμε σε μια άλλη διάκριση βέβαια της ενσυνείδητης αμέλειας, της ασυνείδητης αμέλειας αλλά ας το αφήσουμε έτσι γενικά.
Αμέλεια στο ένα άκρο. Στο άλλο άκρο βρίσκεται ο δόλος. Και εδώ έχουμε διάφορα είδη. Έχουμε τον άμεσο δόλο πρώτου βαθμού, τον άμεσο δόλο δευτέρου βαθμού και τον ενδεχόμενο δόλο. Ο άμεσος δόλος πρώτου βαθμού σημαίνει ότι ο δράστης θέλει το συγκεκριμένο αποτέλεσμα, το επιδιώκει, παράδειγμα πυροβολεί κάποιον γιατί θέλει να τον σκοτώσει Ο άμεσος δόλος δευτέρου βαθμού είναι ότι ο δράστης δεν επιδιώκει άμεσα το αποτέλεσμα αλλά το αποδέχεται σαν ενδεχόμενο.
Ας πούμε βάζει βόμβα σε ένα σπίτι γιατί θέλει να σκοτώσει τον τάδε και ξέρει ότι είναι εκεί η γυναίκα του αλλά το αποδέχεται. Ξέρει ότι θα πεθάνει αν βάλει τη βόμβα και το αποδέχεται. Ο ενδεχόμενος δόλος που είναι έτσι λίγο πιο ιδιαίτερος σημαίνει ότι ο δράστης μπορεί να προβλέψει το αποτέλεσμά του γιατί είναι δυνατό να υπέλθει μέσω της πράξης του και το αποδέχεται.
Αυτή είναι και η διαφορά με την ενσυνείδητη αμέλεια Αλλά μην μπούμε σε τρομερές λεπτομέρειες Απλά ήθελα να το αναφέρω γιατί κάπου είδα κιόλας να υπάρχουν ερωτήματα σχετικά Γιατί με ενδεχόμενο δόλο, γιατί το ένα, γιατί το άλλο Είναι μία μορφή δόλου στο ελληνικό ποινικό δίκαιο Και αυτή ακριβώς η κατηγορία, η ανθρωποκτονία δηλαδή με δόλο Και συγκεκριμένα με ενδεχόμενο δόλο είναι αυτή με την οποία κατηγορούνται σήμερα οι δύο γιατροί στην υπόθεση του Γιώργου Μαζωνάκη.
Αυτή η κατηγορία, όπως καταλαβαίνετε, προβλέπει ποινές που φτάνουν την ισόβια κάθριξη. Υπάρχουν πάρα πολλά στοιχεία, όπως θα έχετε δει, που φαίνεται να οδήγησαν στην αναβάθμιση της κατηγορίας από θενατηφόρα έκθεση σε ανθρωποκτονία με δεχόμενο δόλο και μάλιστα διότι η θενατηφόρα έκθεση θέλει αμέλεια για το αποτέλεσμα του θανάτου.
Θέλει δόλο για την πράξη της έκθεσης. Μια άλλη κουβέντα. Αλλά το σημαντικό είναι ότι έγινε πολύ σημαντική αναβάθμιση στην κατηγορία. Και θα είδατε όλα αυτά τα στοιχεία περιλαμβάνουν ηλεκτρονικά δεδομένα από το μηχάνημα πλασμαφαίρεσης, φωτογραφίες και βίντεο που διαγράφτηκαν από το τηλέφωνο της γιατρού και άλλα πολλά που είναι κυρίως η συμπεριφορά, η μεταγενέστερη συμπεριφορά γύρω από την πράξη και όχι τόσο η ιατρική πράξη που συχνά μετατοπίζουν μια υπόθεση από το πεδίο της αμέλειας σε αυτό του δόλου.
Είναι ακόμα μια ενεργή ανοιχτή υπόθεση, οι κατηγορίες βρίσκονται από διερεύνηση Ερεύνηση, οπότε οι γιατροί έχουν το τεκμήρο της αθωότητας, δεν κρίνω την ενοχή τους αυτή τη στιγμή. Απλά αναφέρομαι στην υπόθεση διότι είναι ένα εξαιρετικά επίκαιρο παράδειγμα για αυτή την νομική διάκριση που σας ανέφερα και για τον γιατρό Χάρολτ.
Επίσης διότι αυτή η σύγκριση μας δείχνει μια αντίθεση. Ο Χάρολτ δεν βρισκόταν ποτέ κοντά σε αυτή την γκρίζα ζώνη του ενδεχόμενου δόλου της αμέλειας ή οτιδήποτε. Συστηματικά και επαναλαμβανόμενα χορηγούσε θανάτιφόρες δόσεις σε δεκάδες ασθενείς για δεκαετίες, μετά τα συγκάλυπτε μέσω πλαστών ιατρικών εγγράφων, οπότε δεν άφησε πολύ χώρο για αμφιβολία για το αν επρόκειτο για άμεσο δόλο ή όχι.
Ωστόσο οι περισσότερες υποθέσεις που φτάνουν στο δικαστήριο εναντίον γιατρών δεν μοιάζουν τόσο με το Χάρολτ όσο με υποθέσεις σαν αυτή του Γιώργου Μαζωνάκη. και με ερωτήματα όπως το «πού ακριβώς στο φάσμα αυτό περνάμε από το απλό λάθος στην σκόπιμη αδιαφορία, από την αμέλεια στο δόλο και πού βρίσκεται η συγκεκριμένη συμπεριφορά ενός συγκεκριμένου γιατρού μία συγκεκριμένη ημέρα».
Μετά την καταδίκη ξεκίνησε μία από τις πιο δημόσιες εκτενείς έρευνες στην σύγχρονη Βρετανική ιστορία, η έρευνα Shipman. με στόχο να εξεταστεί συστηματικά κάθε θάνατος ασθενή που είχε περάσει ποτέ από τα χέρια του Χάρολτ σε όλη τη διάρκεια της καριέρας του 1975 μέχρι το 1998. Το τελικό πόρισμα που δημοσιεύθηκε στις 24 Ιανουαρίου του 2005 κατέληξε στο εξής νούμερο.
τουλάχιστον 218 δολοφονίες τεκμηριωμένες με επαρκή βεβαιότητα με την ίδια την δικαστή η οποία ήταν η πρόεδρος αυτής της έρευνας να εκτιμά ότι ο πραγματικός αριθμός πλησίαζε τους 250 ανθρώπους μέσα σε ένα ευρύτερο σύνολο 459 θανάτων ασθενών του Χάρολτ καθ' όλη τη διάρκεια της καριέρας του. Ένα από τα πιο σημαντικά ερωτήματα σε αυτήν την υπόθεση είναι γιατί χρειάστηκαν 23 χρόνια για να εντοπιστεί ο Χάρολτ Τη στιγμή που τα στατιστικά στοιχεία όπως αποκάλυψε αργότερα η έρευνα Σμιθ έδειχναν ξεκάθαρα ασυνήθιστα υψηλά ποσοστά θνησιμότητας ήδη από το 1916 Η απάντηση βρίσκεται στην δομική αδυναμία που υπήρχε τότε στο Βρετανικό Σύστημα Πιστοποίησης Θανάτου.
Ο ίδιος ο θεράπονος ιατρός ήταν σχεδόν πάντα το μοναδικό πρόσωπο που χρειαζόταν να υπογράψει το πιστοποιητικό θανάτου ενός ασθενή που πέθαινε σε φυσικό περιβάλλον όπως το ίδιο το σπίτι, χωρίς κανέναν ανεξάρτητο δεύτερο έλεγχο να απαιτείται. ειδικά όταν πρόκειται για αποτέφρωση αντί για ταφή. Ο κίνδυνος λοιπόν είναι ότι όποτε το ίδιο πρόσωπο ελέγχει τόσο την πράξη όσο και την επίσημη καταγραφή αυτής της πράξης, δημιουργείται μια σύγκρουση συμφερόντων.
Μετά την δημοσίευση του πορίσματος Σμιθ, η Βρετανία προχώρησε σε ό,τι έμεινε γνωστό διεθνώς ως το φαινόμενο Σιπμαν. Μια ριζική αναμόρφωση ολόκληρου του συστήματος πιστοποίησης θανάτου, καθιερώθηκε ο θεσμός του ανεξάρτητου ιατρικού εξεταστή, δηλαδή ένας δεύτερος ανεξάρτητος ιατρός που οφείλει πλέον να επανεξετάζει κάθε πιστοποιητικό θανάτου πριν την ταφή ή την αποτέφρωση χωρίς καμία σχέση θεραπευτικής παρακολούθησης με τον νεκρό.
Τα έντυπα αίτησης αποτέφρωσης τροποποιήθηκαν ώστε να απαιτούν ρητή δήλωση αν υπάρχει έστω υποψία βίαιου ή μη φυσικού θανάτου και η ίδια η εποπτεία της συνταγογράφησης οπιοειδών από γιατρούς εντατικοποιήθηκε σημαντικά μέσω συστημάτων ψηφιακής παρακολούθησης συνταγών σε πραγματικό χρόνο. Στις 13 Ιανουαρίου του 2004, ακριβώς μια μέρα πριν τα 58η αγενέθλιά του, ο Χάρολτ κρεμάστηκε στο κελί του, χρησιμοποιώντας σεντόνια δεμένα στα κάγκελα του παραθύρου, ενώ δεν άφησε κανένα σημείωμα.
Τα κίνητρά του παραμένουν ασαφή, αλλά μία λεπτομέρεια που έχει αναφερθεί επανειλημμένα από πρώην λειτουργούς επιτήρησης του στην φυλακή μας δίνει μία εξήγηση. Σύμφωνα με αυτές τις αναφορές, ο Χάρολτ είχε πει ότι η αυτοκτονία του αν συνέβαινε πριν συμπληρώσε τα εξήκοστά του χρόνια, θα εξασφάλιζε στη σύζυγό του πλήρη πρόσβαση στη σύνταξή του από το Εθνικό Σύστημα Υγείας.
Οπότε ναι, πιστεύετε ότι δεν ήταν από μεταμέλεια, αλλά για να διαχειριστεί απλά καλύτερα την κληρονομιά του. Δεν ξέρουμε στα σίγουρα, ωστόσο. Η ανεξάρτητη έρευνα που ακολούθησε κατέληξε στο ότι η αυτοκτονία δεν θα μπορούσε ευλόγως να είχε προβληθεί ή αποτραπεί, με βάση τα δεδομένα που ήταν διαθέσιμα στο προσωπικό της φυλακής εκείνη τη στιγμή, αν και πρότεινε την αναθεώρηση ορισμένων διαδικασιών παρακολούθησης των κρατουμένων υψηλού προφίλ.
Το σώμα του παρέμεινε άταφο για πάνω από έναν χρόνο, εν μέσω δημόσιας αντιπαράθεσης για το πού και πώς θα έπρεπε να αποτεφρωθεί πριν τελικά γίνει στην τελετή στην οποία παρευρέθηκαν αποκλειστικά η γυναίκα του και τα τέσσερα παιδιά του. Πρώτα, τρομακτικό αυτό το σενάριο της κατάρρευσης αυτής της θεμελιώδου σχέσης ανάμεσα στον ασθένη και στον γιατρό.
Απ' την άλλη σκέφτεσαι κιόλας και το ξέρω όλα αυτές τις μέρες έχει επαναληφθεί πολλές φορές αυτό το ερώτημα και ποιος θα έπρεπε να το είχε δει και γιατί δεν το είδε, πώς θα έπρεπε να το γνωρίζουμε, γιατί δεν το γνωρίζαμε, τι έλεγχη θα έπρεπε να είχαν γίνει και φυσικά έχει και νομικό ενδιαφέρον για το πώς περνάς από την αμέλεια στον δόλο όπως και έγινε και πρόσφατα.
Αν θέλετε σε ένα άλλο επεισόδιο μπορούμε και να αναλύσουμε τέτοιες έννοιες σχετικά με την αμέλεια και με τον δόλο και με πραγματικά περιστατικά που βλέπουμε και ακούμε κάθε μέρα. Αυτά λοιπόν, ελπίζω να σας άρεσε το σημερινό επεισόδιο Ευχαριστώ πολύ πολύ που με ακούσατε και τα λέμε στο επόμενο επεισόδιο του ΤΗ ΣΤΟ ΚΑΛΟ
Σχόλια
Χωρίς σχόλιαΣυνδεθείτε για να συμμετάσχετε στη συζήτηση
Σύνδεση για ΣχολιασμόΔεν υπάρχουν σχόλια ακόμα