Επεισόδιο 5: Πόσο από τη ζωή μας ζούμε για να μας βλέπουν;

Αυτόματη μεταγραφή — ενδέχεται να περιέχει λάθη.

00:00 Αν κανείς δεν μάθαινε ποτέ ότι το έκανες, θα εξακολουθούσες να το θέλεις. Αν κανείς δεν έβλεπε το ταξίδι, αν κανείς δεν μάθαινε για την πραγωγή, αν δεν υπήρχε φωτογραφία από τη σχέση, αν κανείς δυσχολίαζε το σώμα σου, αν δεν υπήρχε κάποιος να σου πει μπράβο, ωραίο, πέτυχες, θα τα ήθελες το ίδιο. Νομίζω ότι είναι μια λίγο άβολη ερώτηση.

00:26 γιατί εύκολα λέμε ότι δεν μας ενδιαφέρει τι πιστεύουν οι άλλοι. Μέχρι βέβαια να πιστέψουν κάτι που δεν μας αρέσει. Και δεν το εννοώ ειρωνικά. Είναι ανθρώπινο. Θέλουμε να νοίκουμε κάπου. Θέλουμε να μας αποδέχονται. Θέλουμε σε έναν βαθμό να μας βλέπουν οι άνθρωποι που έχουν σημασία για εμάς. Το πρόβλημα ίσως αρχίζει όταν δεν θέλουμε απλώς να μας βλέπουν.

00:52 Αρχίζουμε να ζούμε έτσι ώστε να υπάρχει κάτι συγκεκριμένο να δούμε Και αυτό φυσικά δεν ξεκίνησε με το Instagram ή το TikTok Πολύ πριν υπάρξουν stories υπήρχε το τι θα πει ο κόσμος Τώρα έχουμε και το είναι λίγο cringe Ίσως άλλαξε η λέξη Δεν είμαι σίγουρη ότι άλλαξε τόσο πολύ η αγωνία Γιατί η πίεση να νίκεις κάπου μπορεί να είναι τεράστια Να ντύνες αρκετά σωστά Να ακούς τα σωστά πράγματα Να έχεις τη σωστή άποψη Να είσαι αρκετά κοινωνικός Αλλά όχι απελπισμένα κοινωνικός Να ενδιαφέρεσαι Αλλά όχι υπερβολικά Να προσπαθείς Αλλά προς Θεού να μην φανεί ότι προσπαθείς πολύ Γιατί μετά μπορεί να είναι cringe Και αυτή η λέξη έχει αρχίσει να με ενδιαφέρει πολύ Γιατί προφανώς υπάρχουν πράγματα Που μπορεί να μας κάνουν να νιώσουμε μηχανία Δεν λέω ότι από αύριο πρέπει να μας αρέσουν όλα Έχουμε αισθητική Κρίση προτιμήσεις. Ευτυχώς!

01:53 Αλλά είναι άλλο να πεις αυτό δεν μου αρέσει και άλλο να βάλεις πάνω σε έναν άνθρωπο την ταμπέλα cringe. Γιατί κάπως έτσι δεν σχολιάζεις μόνο κάτι που έκανε. Του λες και κάτι για το πόσο επιτρέπεται να εκτεθεί. Μη χορεύεις έτσι. Μη μιλάς με τόσο ενθουσιασμό. Μη δείχνεις ότι το θέλεις πάρα πολύ. Μην τίνεσαι έτσι. «Μη δοκιμάζεις κάτι αν υπάρχει πιθανότητα να μην σου βγει τέλεια, γιατί μπορεί κάποιος να γελάσει».

02:25 Και αναρωτιέμαι, πόσα πράγματα δεν κάνουμε τελικά, όχι επειδή δεν τα θέλουμε, αλλά επειδή δεν αντέχουμε την πιθανότητα να μας δει κάποιος να το θέλουμε. Κάπου εδώ, περίεργα ίσως, ο Πλάτωνας γίνεται πάρα πολύ σύγχρονος. Στο τέσσερο βιβλίο της Πολιτείας, ο Γλάφκον βάζει το Σοκράτη ένα αρκετά σκληρό πείραμα σκέψης. Λέει περίπου.

03:17 ή τον αφαίνεσαι. Αυτό μου φαίνεται φοβερό ως πείραμα. Γιατί ξαφνικά αφαιρεί το χειροκρότημα. Δεν μπορώ πλέον να ξέρω αν κάποιος είναι δίκαιος επειδή θεωρεί τη δικαιοσύνη πολύτιμη ή επειδή απολαμβάνει όλα σαν να του δίνει η εικόνα του καλού ανθρώπου. Και δεν χρειάζεται να μιλάμε μόνο για ηθική. Μπορείς να κάνεις την ίδια ακριβώς ερώτηση για πάρα πολλά πράγματα.

03:44 Θα ήθελες αυτή τη δουλειά αν δεν είχε καθόλου κύρος. Θα ήθελες αυτό το σώμα αν κανείς δεν το σχολίαζε. Θα πήγαινες σε αυτό το ταξίδι αν ήξερες ότι δεν θα βγάλεις ούτε μία φωτογραφία. Θα ήθελες αυτή τη σχέση αν δεν χρειαζόταν ποτέ να τη δείξει σε κανέναν. Θα έκανες την ίδια καλή πράξη αν δεν υπήρχε κανένας τρόπος να μάθει ποτέ κανείς ότι την έκανες.

04:09 Δεν έχω σκοπό να απαντήσω εγώ σε αυτά και δεν νομίζω ότι η σωστή απάντηση πρέπει να είναι ναι. Είμαστε κοινωνικά όντα. Η αναγνώριση έχει σημασία. Το ότι θέλεις να μοιραστείς μια χαρά δεν την κάνει ψεύτικη. Το ότι σου αρέσει να ακούς ένα μπράβο δεν σημαίνει ότι όλους η προσπάθεια έγινε για τον μπράβο. Δεν χρειάζεται να φτάσουμε στο άλλο άκρο και να θεωρούμε ύποπτο οτιδήποτε μας αρέσει να μοιραζόμαστε.

04:38 Απλώς νομίζω ότι αξίζει που και που να ξεχωρίζουμε τα δύο Το θέλω ή θέλω να είμαι ο άνθρωπος που φαίνεται ότι το έχει Και εδώ τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης έχουν έναν ιδιαίτερο ρόλο Όχι επειδή δημιούργησαν αυτή την ανάγκη, δεν τη δημιούργησαν Αλλά σήμερα έχουμε σχεδόν διαρκώς μπροστά μας εικόνες για το πώς μοιάζει μια καλή ζωή Πώς μοιάζει η επιτυχία, πώς μοιάζει μια ωραία σχέση πώς μοιάζει το ωραίο σώμα, πώς μοιάζει το ωραίο σπίτι, ακόμη και πώς μοιάζει η αυθεντικότητα.

05:15 Και κάπου εκεί συμβαίνει κάτι λίγο ηρωνικό. Ακόμη και το «δεν με ενδιαφέρει τι πιστεύουν οι άλλοι» μπορεί να αποκτήσει τη δική του αισθητική. Μπορείς πλέον να φαίνεσαι πολύ αυθεντικός. Πράγμα που αν το σκεφτείς είναι σχεδόν φιλοζωφικό αστείο και η έρευνα εδώ έχει μια ενδιαφέρουσα λεπτομέρεια. δεν φαίνεται να ισχύει απλά ότι social media ίσον κακή ψυχική ζωή.

05:39 Τα πράγματα είναι πολύ πιο σύνθετα. Εκείνο που εμφανίζεται πιο σταθερά ως προβληματικό είναι η σύγκριση. Όταν η εμπειρία του άλλου γίνεται συνεχώς μέτρο για τη δική μας. Και νομίζω πως εδώ ακριβώς επιστρέφουμε στο φαίνεσθε. Γιατί όταν κοιτάζω συνέχεια προς τα έξω για να καταλάβω αν η δική μου ζωή είναι αρκετή αρχίζω σιγά σιγά να χρησιμοποιώ εξωτερικά κριτήρια ακόμη και για πράγματα πολύ προσωπικά.

06:07 Δεν ρωτάω πια μόνο «μου αρέσει», ρωτάω «θα θεωρηθεί ωραίο». Δεν ρωτάω «είναι σημαντικό για μένα», αλλά «φαίνεται σημαντικό». Και εκεί νομίζω ότι χάνεται κάτι από την ουσία των πραγμάτων. Ο Πλάτων βέβαια δεν έγραφε συμβουλές για προσωπικό μπραντινγκ και δεν θέλω να μετατρέψω ολόκληρη την πλατωνική φιλοσοφία σε ένα be yourself.

06:31 Αλλά ένας από τους βαθύτερους άξονες της σκέψης του είναι ακριβώς ότι το πώς κάτι εμφανίζεται δεν ταυτίζεται αναγκαστικά με το τι είναι. Η εικόνα ενός πράγματος και η πραγματικότητά του δεν είναι το ίδιο το πράγμα. Και ίσως αυτό είναι ένα πολύ χρήσιμο φίλτρο και για τη δική μας ζωή. Όχι, τι εικόνα δίνει αυτή η επιλογή για μένα, αλλά τι είναι αυτή η επιλογή για μένα όταν κανείς δεν κοιτάζει.

07:00 Και εδώ θέλω να σου προτείνω κάτι πολύ απλό. Πάρε ένα χαρτί. Πραγματικά χαρτί, όχι νοητικά. Για 15 δευτερόλεπτα. Μέχρι να έρθει η επόμενη ειδοποίηση. Σε περιμένω. Γράψε τρία πράγματα που αυτή την περίοδο θέλεις πολύ. Μπορεί να είναι κάτι μεγάλο. Ή τελείως καθημερινό. Και δίπλα στο καθένα, γράψε μόνο αυτή την ερώτηση. Αν κανείς δεν μάθανε ποτέ ότι το κατάφερα, θα το ήθελα ακόμη.

07:36 Μην προσπαθήσεις να δώσεις την καλή απάντηση. Αν η απάντηση είναι ναι, ρώτα γιατί. Αν η απάντηση είναι όχι, πάλι ρώτα γιατί. Όχι για να κατηγορήσεις τον εαυτό σου. Απλώς για να δεις λίγο καθαρότερα πόσο μέσα στην επιθυμία υπάρχει το ίδιο το πράγμα. και πόσο υπάρχει το βλέμμα που θα στραφεί πάνω σου όταν το αποκτήσεις. Και ίσως κάνε και κάτι ακόμη.

08:04 Σκέψου ένα πράγμα που κάποτε ήθελες να κάνεις. Να φορέσεις, να πεις, να δοκιμάσεις ή να δημιουργήσεις. Και τελικά δεν το έκανες, επειδή φοβήθηκες ότι θα φανεί γελίο. Δεν χρειάζεται να πας αύριο να το κάνεις. Απλώς να ρωτήσω. Ποιος αποφάσισε ότι ήταν γελίο? Εσύ ή ένα φανταστικό κοινό που είχες ήδη βάλει μέσα στο κεφάλι σου Γιατί το να ανήκεις κάπου είναι σημαντικό Αλλά υπάρχει μία λεπτή διαφορά Ανάμεσα στο να ανήκεις σε μία ομάδα Και στο να χρειάζεται συνεχώς να περνάς εξετάσεις για να παραμείνεις μέσα σε αυτή Και ίσως αυτό είναι το σημείο που με ενδιαφέρει περισσότερο Δεν πιστεύω ότι πρέπει να ζούμε χωρίς να μας ενδιαφέρει καθόλου πώς μας βλέπουν οι άλλοι Αυτό ούτε γίνεται εύκολα, ούτε είμαι σίγουρη ότι θα ήταν και επιθυμητό.

08:59 Οι άλλοι μας διορθώνουν, μας καθρεφτίζουν. Μερικές φορές βλέπουν κάτι που εμείς δεν βλέπουμε. Αλλά είναι άλλο να λαμβάνω υπόψη στο βλέμμα σου και άλλο να σου παραδίδω το δικαίωμα να ορίζεις τι αξίζει να θέλω. Ίσως λοιπόν το ζητούμενο δεν είναι να σταματήσουμε να φαινόμαστε. είναι να μην χρειάζεται πρώτα να φαινόμαστε κάτι για να πιστέψουμε ότι είμαστε κάτι.

09:26 Κι ίσως την επόμενη φορά που θα πιάσεις τον εαυτό σου να σκέφτεται πώς φαίνεται αυτό, τι θα πούν, μήπως είναι λίγο cringe, να βάλεις πριν απ' όλα μία ακόμη ερώτηση. Αν για λίγο έβγαιναν όλοι οι άλλοι από το δωμάτιο, τι θα έμενε από αυτό που εγώ θέλω.